18. Raadsinformatiebericht Stand van zaken Energie en klimaat april 2025.pdf

Raadsinformatiebericht Collegevergadering: 25 maart 2025

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: 1305974 : Ruimtelijk Beleid Heemstede : A.H.A. Grummel : Actief openbaar

Stand van zaken Energie en klimaat april 2025 Raadsinformatiebericht: Stand van zaken Energietransitie is een vast agendapunt van de commissie Ruimte. ☒ Ter informatie/update ☐ Beantwoording schriftelijke vragen

☐ Toezeggingen/actielijst commissie of raad ☐ Overige

Na een lange tijd van stilte, zijn we voornemens u met regelmaat te informeren over de uitvoering van diverse projecten als het gaat op de energietransitie. Deze stand van zaken is in het verleden ontstaan om u goed op de hoogte te houden van de laatste ontwikkelingen. Op deze manier brengen we u regelmatig op de hoogte van de uitvoering van diverse projecten waarover u eerder een besluit heeft genomen. Hierbij de stand van zaken energietransitie voor de maand april 2025 voor diverse lopende projecten vanuit het programma Heemstede Duurzaam. Deze maand de volgende onderwerpen: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Zonne-energie op parkeerterrein Sportpark Groenendaal Lokale aanpak isolatie Heemstede gaat (weer) van start Soortenmanagementplan en compensatieopgave beschermde diersoorten HeemSteedsDuurzamer energiecoaches en aantal adviezen en energiescans Netcongestie en energie-infrastructuur Schone Lucht Akkoord Warmteprogramma Heemstede de opvolger van de Transitievisie Warmte Webcam Milieustraat Heemstede korte evaluatie Start evaluatie pilot kabelgoottegels

pagina 1 van 6

1. Zonne-energie op parkeerterrein Sportpark Groenendaal De ontwikkeling van de zonneparking krijgt steeds meer vorm. In april neemt het college een belangrijk besluit: het voorlopig ontwerp wordt vastgesteld, samen met de energiebeheerconstructie. Dit betekent dat we concreet bepalen hoe de opgewekte zonneenergie wordt verdeeld. Er wordt onderzocht wat mogelijk is om de duurzame energie te leveren voor het zwembad, de laadinfrastructuur en een energiecoöperatie en/of een fonds. Dit wordt uitgewerkt waarbij rekening wordt gehouden met de uitgangspunten van het participatietraject en passend binnen de suggesties vanuit de commissie Middelen. Ook wordt rekening gehouden met de nog op te stellen visie Sportpark Groenendaal door in te zetten op modulair bouwen. Het besluit wordt in mei voorgelegd aan de raad om suggesties mee te geven ten aanzien van de beheerconstructie. Een grote mijlpaal in het project. Van idee naar realisatie Tegelijkertijd worden de technische en financiële haalbaarheid uitgewerkt. We kijken naar slimme financieringsopties en subsidiemogelijkheden om het project zo efficiënt mogelijk te realiseren. We vragen de raad om de middelen uit het Energiepact vrij te geven om Zonneparking Sportpark Groenendaal te realiseren. Hiermee draagt Heemstede bij aan de opwek van zonneenergie op land vanuit de Regionale Energiestrategie Noord-Holland Zuid.

Op weg naar realisatie In de tweede helft van 2025 werken we toe naar een definitief ontwerp en start de aanbesteding. We zorgen dat we de toekomstige generatie niet opzadelen met het afval van de zonnepanelen over 25 tot 30 jaar. Ook combineren we dit met het loskoppelen van de riolering op dit terrein en maken we de parkeerplaats klimaatadaptief. Tegelijkertijd wordt gezamenlijk opgetrokken met de verduurzaming van het Zwembad en wordt rekening gehouden met de toekomstplannen van het Sportpark Groenendaal. Met Zonneparking Sportpark Heemstede draagt Heemstede bij aan de Regionale Energiestrategie van de provincie Noord-Holland.

2. Lokale Aanpak Isolatie Heemstede gaat (weer) van start Na het faillissement van de oorspronkelijke uitvoerende partij eind 2024 maakt de gemeente medio maart 2025 een herstart van de isolatieaanpak. Met de isolatieaanpak wil de gemeente inwoners stimuleren en ondersteunen bij het isoleren van hun koopwoning. Huishoudens met (risico op) energiearmoede worden geholpen met een hogere financiële bijdrage. Het isoleren van woningen binnen deze doelgroep draagt bij aan het structureel bestrijden en voorkomen van energiearmoede. De lokale energiecoaches van HeemSteedsDuurzamer spelen een grote rol bij deze aanpak. Zij bieden adviesgesprekken aan huis waarbij zij persoonlijk advies geven over de technische haalbaarheid en effectiviteit van verschillende isolatiemaatregelen. Daarnaast kunnen zij ook ondersteunen bij offertes beoordelen en het aanvragen van de landelijke ISDE subsidie. Deze mag worden gecombineerd met de Lokale Isolatie Aanpak. Het Duurzaam Bouwloket is verantwoordelijk voor het beoordelen en monitoren van aanvragen, het verrichten van betalingen en coördineren van de isolatiepartijen uit het collectieve aanbod. pagina 2 van 6

3. Soortenmanagementplan en compensatieopgave beschermde diersoorten Om woningen collectief te isoleren moeten gemeenten maatregelen nemen de vleermuizen, gierzwaluwen en huismussen te beschermen. Wij werken aan de structurele oplossing voor deze beschermde diersoorten. Een belangrijk onderdeel daarvan is het ecologisch onderzoek, dat de basis vormt voor het soortenmanagement-plan (SMP) en de compensatieopgave. Meerjarig ecologisch onderzoek: een stap dichterbij natuurinclusieve isolatie In november 2024 zijn door middel van nauwkeurige inventarisaties door ecologen de verblijfplaatsen van beschermde vleermuissoorten in kaart gebracht. Dit onderzoek vormt de basis voor het SMP. Begin 2025 is een aanvullende studie uitgevoerd, specifiek gericht op de compensatieopgave in Heemstede. In augustus 2025 gaat het vervolgonderzoek van start. Opzetten Vleermuizen werkgroep: Nadat het Soortenmanagementplan is opgesteld moet nog 10 jaar lang monitoring worden uitgevoerd. Daarom starten we met het opzetten van een Vleermuiswerkgroep Heemstede. Dit doen we samen met de Vleermuiswerkgroep Bloemendaal. Inwoners worden opgeleid en gaan gemeenten ondersteunen bij de monitoring van de verblijfplaatsen van de diverse soorten vleermuizen.

Bescherming in actie: verplichte compensatiemaatregelen voor vleermuizen Op basis van de onderzoeksresultaten uit januari 2025 bepalen we concrete verblijflocaties voor een aantal soorten vleermuizen. In april en mei 2025 worden deze alternatieve verblijfplaatsen geplaatst. Het gaat om het inbouwen van vleermuiskasten en kraamkasten in gevels van scholen en andere gebouwen. Zo zorgen we ervoor dat vleermuizen een veilige nieuwe plek krijgen en we verder kunnen met collectieve isolatie-aanpakken. Mede door een subsidie van de provincie Noord-Holland kunnen we extra investeren in deze natuurinclusieve maatregelen.

4. HeemSteedsDuurzamer energiecoaches en aantal adviezen en energiescans De energiecoaches van HeemSteedsDuurzamer zijn deze winter met grote regelmaat gevraagd voor energiecoach gesprekken en voor het maken van infrarood opnames van woningen. In de afgelopen koude periode zijn tot 1 maart 51 infrarood opnames van woningen gemaakt. Tussen 1 november 2024 en 28 februari 2025 zijn 55 energiecoach-gesprekken gevoerd. Daarnaast zijn de energiecoaches van HeemSteeds Duurzamer ook gestart met adviezen voor de (kleinere) Verenigingen van Eigenaren en voor de ondernemers in de winkelgebieden. Tot eind 2024 zijn voor 14 VvE’s energie-adviezen uitgevoerd. pagina 3 van 6

Voor huurders bestaat nog steeds dat ze gebruik kunnen maken van een energiecoach van !WOON. Ze krijgen dan adviezen voor het nemen van kleine energiebesparende maatregelen. Waar nodig ontvangen ze bijvoorbeeld radiatorfolie, tochtstrippen, LED lampen of een waterbesparende douchekop. In 2024 hebben in Heemstede 14 huurders gebruik van de energiecoaches van !WOON gemaakt. In 2025 gaan we hier meer aandacht aan besteden zodat meer huurders hier gebruik van gaan maken. In 2025 krijgen huurders ook het aanbod voor radiatorventilatoren naast de andere kleine energiemaatregelen. We werken hier nauw samen met de energiecorporaties van Heemstede.

5. Netcongestie en energie-infrastructuur Er ligt steeds meer druk op het elektriciteitsnetwerk in heel Nederland. Vanaf 18 oktober 2023 is ook voor Noord Holland aangekondigd dat aanvragen voor grootverbruik aansluitingen voor elektriciteit op de wachtlijst komen te staan. De netbeheerders TenneT, Liander en Stedin hebben in 2024 gewerkt aan het een groot netcongestiemanagement-onderzoek. Hieruit zijn concrete afspraken gemaakt voor de komende 10 jaar hoe we zo slim mogelijk de infrastructuur van elektra gaan gebruiken. Bijvoorbeeld door het inzetten van zogenaamde energy hubs waar grootverbruikers samenwerken en gezamenlijke contracten afsluiten. Maar ook aan netbewuste nieuwbouw om zo de opgave voor meer woningbouw toch uit te kunnen voeren. Ook zetten we in op communicatie over slim gebruik van elektra zodat piekmomenten tussen 16.00 uur - 20.00 uur minder worden belast. Hierbij sluiten we aan op landelijke campagnes zoals ‘zet de knop om’. Stedin verwacht dat in Heemstede tot 2030 nog geen grootschalige aanpassingen aan de elektriciteitsinfrastructuur nodig zijn. Maar wij hebben we strategische afspraken gemaakt met Stedin voor de komende 10 jaar. Onderdeel hiervan is de samenwerkingsovereenkomst buurtaanpak tussen Stedin en Heemstede. Hierin worden duidelijke afspraken gemaakt over het proces van de uitbreiding van de trafostations.

Wij verwachten dit in september 2025 te ondertekenen. Stedin geeft op dit moment nog geen inschatting over het aantal trafostation. Stedin heeft aangegeven dat Heemstede nog tot 2029-2030 een robuust elektriciteitsnetwerk heeft. Maar om goed voorbereid te zijn, stellen we wel het Actieplan Netcongestie Heemstede in september vast waar de buurtaanpak en bestuurlijke afspraken onderdeel van zijn.

6. Schone Lucht Akkoord In het Uitvoeringsprogramma college staat dat Heemstede in 2025 aansluit bij het Schone Lucht Akkoord. In dit akkoord maken het rijk, alle provincies en meer dan 120 gemeenten afspraken met als doel gezamenlijk de luchtkwaliteit in Nederland permanent te verbeteren. Elke gemeente kent een andere uitdaging. Op dit moment wordt een startnotitie opgesteld. Hierin worden voor de verschillende bronnen van luchtvervuiling ambitieniveaus in kaart gebracht. Voor Heemstede zijn mobiliteit, mobiele werktuigen en houtstook de relevante thema’s. Het college wil de startnotitie aanbieden aan de raad om kaders op te halen waarbinnen het aansluiten bij het Schone Lucht Akkoord verder uitgewerkt kan worden. pagina 4 van 6

7. Warmteprogramma Heemstede de opvolger van de Transitievisie Warmte Kortgeleden zijn we gestart met het proces om een nieuw Warmteprogramma op te stellen. Het warmteprogramma is de opvolger van de Transitievisie Warmte die in 2021 in Heemstede is vastgesteld. Vanuit het Klimaatakkoord moeten gemeenten het warmteprogramma opstellen. In het Warmteprogramma wordt de afgelopen vijf jaar geëvalueerd en wordt voor de komende tien jaar vastgesteld welke warmteopties kansrijk zijn om aardgas op termijn te vervangen. Ook wordt onderzocht welke buurten als eerste worden klaargemaakt om over te gaan op deze nieuwe warmtebronnen. Op landelijk niveau zijn nog een aantal onduidelijkheden over het proces om een nieuw warmteprogramma vast te stellen. Ten eerste is de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Wgiw) nog niet definitief vastgesteld. Dit wetsvoorstel is erop gericht om gemeenten de bevoegdheden te geven die nodig zijn om regie te voeren in de wijk- of gebiedsgerichte aanpak van de warmtetransitie. Een belangrijk instrument uit de Wgiw is de aanwijsbevoegdheid. Daarnaast is ook de Wet Collectieve Warmte uitgesteld en is nu de verwachting dat deze per 1 januari 2026 inwerking treedt. De Wet collectieve warmte (Wcw) vervangt de Warmtewet. Deze wet draagt eraan bij dat het leveren van warmte in de toekomst goed geregeld is: betrouwbaar, betaalbaar en duurzaam.

We starten wel met het opstellen van het Warmteprogramma Heemstede en volgen ondertussen deze ontwikkelingen. Op basis van het bronnenonderzoek welke tijdens de technische sessie van 26 maart 2024 aan de raad is gepresenteerd, wordt tegelijkertijd gewerkt aan gebiedsuitvoeringsplannen. Welke gebieden in Heemstede zijn kansrijk om te als eerste aardgasvrij te worden. Ook bij de gebiedsontwikkeling Manpad en Groot Clooster is aardgasvrij in 2050 het uitgangspunt.

8. Webcam Milieustraat Heemstede korte evaluatie Het gebruik van de webcam bij de milieustraat Heemstede is geëvalueerd. We zien dat webcam goed bekeken is. Eén derde van het aantal bezoekers aan de milieustraat heeft de webcam bezocht. Het effect op de verkeersdrukte op het naastgelegen kruispunt is nog moeilijk te zeggen. De situatie blijf onze aandacht houden. We blijven inzetten op regelmatige communicatie omdat na (sociale) media berichtgeving de site van de webcam werd bekeken.

9. Start evaluatie pilot kabelgoottegels Op 21 november 2023 is het besluit ‘kabelgoottegel pilot’ vastgesteld. In 2024 is een pilot uitgevoerd met kabelgoottegels. In totaal hebben 16 deelnemers meegedaan aan de pilot, deze deelnemers hebben zichzelf aangemeld en voldoen aan de van te voren gestelde voorwaarden. Na een pilotperiode van één jaar is het tijd om te evalueren. In de week van 17 maart 2025 zijn brieven verstuurd met de vraag een enquête in te vullen. Zowel aan de 16 deelnemers als aan pagina 5 van 6

289 direct omwonenden. De antwoorden en open opmerkingen vanuit de enquêtes worden verwerkt en samengevoegd met adviezen van andere belanghebbenden zoals de netbeheerder, MRA-E en ervaringen uit de eigen organisatie. Op basis van de uitkomsten wordt in het 2e kwartaal een advies opgesteld.

pagina 6 van 6