Raadsvoorstel Exploitatie dorpshuis Oud Gastel.pdf

RAADSVOORSTEL

Zaaknummer

1109462

Contactpersoon Ingrid Broos

Raadsvergadering d.d. 05-06-2025

Commissie

Portefeuillehouder

Telefoonnummer 0165 – 390 500

Sharona Malfait, wethouder Hans Wierikx, wethouder

Onderwerp Exploitatie Dorpshuis Oud Gastel Samenvatting De gemeente vindt het belangrijk dat er leefbare dorpen en wijken zijn, waar het verenigingsleven bloeit en inwoners (jong en oud) elkaar kunnen ontmoeten. Sinds januari 2024 is de gemeente Halderberge eigenaar van Dorpshuis Oud Gastel. Vanaf het moment van overdracht is gestart met het wegwerken van achterstallig onderhoud, is een beheerder aangesteld en een concessieovereenkomst gesloten met de stichting “Laat je verrassen” voor het exploiteren van de horeca. Het is de bedoeling om op 1 juli 2025 de exploitatie van het dorpshuis over te dragen aan Stichting Dorpshuis Oud Gastel. Het college vraagt de gemeenteraad om de exploitatiesubsidie vast te stellen.

1 van 8

Inleiding & beeldvorming Sinds januari 2024 is de gemeente Halderberge eigenaar van ’t Veerhuis Oud Gastel. Vanaf het moment van overdracht is gestart met het wegwerken van achterstallig onderhoud, is een beheerder aangesteld en een concessieovereenkomst voor de horeca gesloten met de stichting “Laat je verrassen”. Het is de bedoeling om op 1 juli 2025 de exploitatie van het dorpshuis over te dragen aan Stichting Dorpshuis Oud Gastel. Ook wordt dit jaar gestart met het uitwerken van een visie voor de omgeving van het dorpshuis voor de periode na 5 tot 10 jaar. Om de stichting te kunnen laten starten zal er een bedrag beschikbaar moeten worden gesteld om de stichting te helpen. Door het bedrijf Synarchis is een exploitatiebegroting opgesteld voor het Dorpshuis die een tekort laat zien voor het resterende deel van 2025 van € 57.900 en voor geheel 2026 van € 89.000. Daarnaast wordt er, omdat deze begroting maar een indicatie is, een bedrag van € 61.000 gevraagd als weerstandsvermogen voor de stichting. Doelstelling De doelstelling is om het stichtingsbestuur van start te kunnen laten gaan vanaf 1 juli 2025. Dit met de zekerheid voor de stichting dat de raad een kostendekkend bedrag beschikbaar heeft gesteld.

Met dit voorstel wordt de raad gevraagd om op basis van de exploitatiebegroting aan Stichting Dorpshuis Oud Gastel het volgende beschikbaar te stellen: − een subsidie te verstrekken om het exploitatietekort te dekken; − een begrotingssubsidie te verstrekken die gelijk is aan de huursom; − een weerstandsvermogen te verstrekken. Het gebouw Dorpshuis Oud Gastel werd voorheen geëxploiteerd door een commerciële partij. Na de aankoop nam de gemeente Halderberge de exploitatie over. Nu draagt de gemeente deze taak over aan de ‘Stichting Dorpshuis Oud Gastel’, een zogenoemde ‘para commerciële rechtspersoon’. Na gesprekken met de stichting Dorpshuis Oud Gastel heeft de gemeente de toezegging gedaan dat er gekeken gaat worden naar het gebruik van de horeca. Dit wil zeggen dat er uitgezocht gaat worden of het mandaat vergroot kan worden zodat er maximaal gebruik gemaakt kan worden van de mogelijkheden van het Dorpshuis. Doelstelling is om een zo gunstig mogelijke exploitatie te realiseren binnen de juridische kaders. De gemeente gaat hier in samenspraak met de stichting kijken naar de wensen en mogelijkheden. Uitgangspunt hier is om niet te concurreren met de plaatselijke horeca, maar juist de unieke eigenschappen zoals de sporthal en congresmogelijkheden te benutten, met andere woorden unieke kansen benutten.

Geheel in lijn met de andere dorpshuizen in de gemeente wordt ervoor gekozen om als doelstelling te nemen dat er zoveel mogelijk (maatschappelijke) functies gehuisvest worden in het gebouw. Naast een meerwaarde voor de sociale cohesie en toegankelijkheid kan dit ook een positieve financiële impuls teweegbrengen. Uitgangspunt is wel dat het bewegingsonderwijs en de ruimte voor verenigingen leidend blijft. Om grip te houden op het bewegingsonderwijs kiest de gemeente er dan ook voor om hier zelf de regie te voeren. Dat houdt in dat de jaarlijkse keuring en vervanging van de gymtoestellen door de gemeente wordt gedaan. Overwegingen In het kader van een zo eenduidig mogelijk beleid in de gemeente heeft het college er voor gekozen om ook voor dit dorpshuis een stichtingsbestuur aan te stellen. Een andere mogelijkheid was om zelf mensen aan te nemen om het dorpshuis te exploiteren. Dit had echter niet de voorkeur.

2 van 8

Risico’s Beheer risico Vanaf 1 juli is er geen beheerder actief via de gemeente. Mogelijk heeft stichting Dorpshuis Oud Gastel meer tijd nodig voor de zoektocht naar een passende vervanger. Een ander risico is dat er helemaal geen beheerder solliciteert bij de Stichting. Zij zullen dan een andere oplossing moeten vinden. In het slechtste geval krijgen wij de vraag terug als gemeente zijnde. Horecaexploitatie risico Eén van de beslissingen die de stichting moet nemen, is hoe om te gaan met het beheer en de exploitatie van de horeca. Het toekomstig stichtingsbestuur heeft aangegeven dat zij graag het Dorpshuis volledig willen exploiteren. Dit houdt in dat zij graag commerciële feesten willen organiseren en feesten van persoonlijke aard. Door regelgeving, omdat zij onder andere een stichting zijn, is dit niet mogelijk en moet er gewerkt worden onder para commerciële condities. Momenteel wordt er met de stichting gekeken naar hoe het mandaat verruimt kan worden. Uitgangspunt hierbij is dat het dorpshuis geen concurrent wordt van de lokale horeca. Wel is het belangrijk dat het potentieel van het Veerhuis wordt benut. Financieel risico Voor een kostendekkende exploitatie van het dorpshuis is een subsidie van de gemeente nodig. De praktijk gaat uitwijzen of deze subsidie voldoende is of voor de jaren erna naar beneden of boven bijgesteld moet worden.

Als Stichting Dorpshuis Oud Gastel geconfronteerd wordt met onvoorziene financiële tegenvallers kan zij gebruik maken van een weerstandsvermogen. Mede door dit voorstel ontstaat er vanaf 2026 een negatief begrotingssaldo. Bij de Zomernota 2025 zal een integrale afweging worden gemaakt over hoe om te gaan met het meerjarige begrotingssaldo dat voortvloeit uit alle doorgevoerde mutaties. Op basis van de Voorjaarsnota is de verwachting dat er extra middelen beschikbaar komen voor de gemeente. Naar verwachting zal dit bedrag toereikend zijn om de negatieve saldo's te drukken / dekken. Definitieve duidelijkheid hierover kan echter pas worden gegeven zodra de Meicirculaire is afgerond.

3 van 8

Financiële gevolgen Kostprijs dekkende huur en huurcompensatie stichting Stichting Dorpshuis Oud Gastel gaat aan de gemeente een huurprijs betalen die de eigenaarslasten dekt. Om deze kosten te kunnen betalen ontvangt Stichting Dorpshuis Oud Gastel een compensatie gelijk aan het huurbedrag. Op deze manier ontstaat er transparantie tussen de lasten en baten. Subsidie exploitatiebijdrage Op basis van de exploitatiebegroting wordt een exploitatietekort verwacht van € 57.900 voor de periode juli – december 2025 en € 89.000 voor het volledige jaar 2026. Het concept wordt de komende tijd verder uitgewerkt in overleg met de stichting in oprichting. De verwachting is dat de definitieve keuzes voor bijvoorbeeld de invulling van de horeca invloed hebben op de exploitatiebegroting. Jaarlijks zal worden bekeken wat de financiële situatie is, of het beschikbaar gestelde bedrag nog toereikend is en of de exploitatiebijdrage moet worden herzien. Stichting Dorpshuis Oud Gastel heeft – net als Stichting Dorpshuis Bosschenhoofd – vragen gesteld over de zekerheid van de jaarlijkse subsidie door de gemeente Halderberge. De gemeente kan geen absolute garantie geven voor een jaarlijkse subsidie, maar biedt wel een solide kader voor financiering via de subsidieregeling en structurele samenwerking.

Tijdens de evaluatie van de exploitatie na 1 of 2 jaar kan de mogelijkheid worden overwogen om te gaan werken met een meerjarige subsidie met een maximale looptijd van vier jaar. Weerstandsvermogen Het voorstel is om aan Stichting Dorpshuis Oud Gastel een weerstandsvermogen van € 61.000 beschikbaar te stellen als buffer om eventuele tegenvallers in de exploitatie op te vangen. Dit zijn de lasten exclusief de huur. Dit sluit aan bij de werkwijze van recent opgerichte dorpshuisstichtingen. Voorgesteld wordt om dit bedrag te onttrekken aan de algemene reserve. Groot onderhoud gebouw Bij de huurovereenkomst wordt ook een demarcatielijst toegevoegd die aangeeft voor welk onderhoud de gemeente of Stichting Dorpshuis Oud Gastel verantwoordelijk is. De gemeente is en blijft verantwoordelijk voor het groot onderhoud van Dorpshuis Oud Gastel. Zoals in het voorstel Onderhoud en exploitatie Dorpshuis Oud Gastel (behandeld in de raadsvergadering van 10 april 2025), is er op dit moment geen Meerjaren Onderhoudsplan (MJOP) voor het gebouw. Na het wegwerken van het achterstallig onderhoud zal er een MJOP worden opgesteld. Een aanvullende storting in de onderhoudsvoorziening gemeentelijke gebouwen zal dan nodig zijn.

4 van 8

Overzicht totale kosten per jaar In onderstaande tabel zijn de gevolgen voor de gemeentelijke begroting in beeld gebracht: Exploitatielasten Dorpshuis Oud Gastel

2025

2026

2027

2028

Klokuurvergoeding bewegingsonderwijs

-25.200

-61.800

-63.654

-65.564

Exploitatiebijdrage stichting Dorpshuis Oud Gastel

-57.900

-89.000

-91.670

-94.420

Huurcompensatie stichting Dorpshuis Oud Gastel

-47.000

-96.820

-99.725

-102.716

Bijdrage weerstandsvermogen

-61.000

Lasten gemeentelijke exploitatie (belastingen, e.d.)

-6.109

-12.585

-12.963

-13.351

-197.209

-260.205

-268.011

-276.051

Klokuurvergoeding bewegingsonderwijs

25.200

61.800

63.654

65.564

Huurinkomsten stichting Dorpshuis Oud Gastel

47.000

96.820

99.725

102.716

Huurinkomsten bovenverdieping

10.000

20.600

21.218

21.855

Lasten gemeentelijke exploitatie (belastingen, e.d.)

8.343

17.187

17.702

18.233

Onttrekking algemene reserve - weerstansvermogen

61.000

Totaal baten

151.543

196.407

202.299

208.368

Saldo

-45.666

-63.798

-65.712

-67.684

Lasten

Totaal lasten Dekking

Gevolgen begrotingssaldo 2025 en meerjarig saldo Op basis van de exploitatiebegroting van het dorpshuis zijn de gevolgen voor de gemeentelijke exploitatie in beeld gebracht. Uit bovenstaand totaaloverzicht blijkt een jaarlijks tekort. Voorgesteld wordt om dit tekort te dekken uit het saldo van de meerjarenraming. De gevolgen voor de begrotingssaldo's zijn in de volgende tabel in beeld gebracht. Hierbij is reeds rekening gehouden met andere raadsbesluiten die in de raad van juni worden behandeld.

5 van 8

Begrotingssaldo Saldo Programmabegroting 2025

2025 1.736.787

2026 -1.022.313

-19.350 -2.000

2027 -83.613

2028 284.100

-19.350

-19.350

-19.350

-45.250

-115.725

-89.600

0

-12.045 0

-12.045 0

-12.045 0

904

-52.570

-54.148

-55.772

Huidig saldo incl. raadsbesluiten

1.716.341

-1.151.528

-284.881

107.333

Voorstel: openbare verlichting 2025 - 2026 (raad 5-62025) Voorstel: Exploitatie dorpshuis Oud Gastel (raad 5-62025) Voorstel: Toekomstbesteding en duurzaam Zwembad Blankershove (raad 05-06-2025)

-175.885

-181.161

-186.595

-192.193

-45.866

-63.798

-65.712

-67.684

-21.755

-22.408

-23.081

Resterend saldo

1.494.589

-1.418.243

-559.596

-175.625

2025 -82.500 -10.000

2026

Raadsbesluiten Centrum-Oost Hoeven (raad 12-12-2024) Voorziening tijdelijke onderwijshuisvesting (raad 12-122024) Centrum-Oost Hoeven (raad 13-2-2025) Onderhoud en exploitatie Veerhuis (raad 10-04-2025) Zwembad De Baarlebossche (raad 10-4-2025)

Collegebesluiten, mee te nemen in Zomernota

Duurzaamheid Bitumen dak 't Bossche Hart, Bosschenhoofd Verhoging sponsorregeling Dit is nietbudget van toepassing in dit voorstel

2027

2028

-10.000 -10.000 -10.000 Ambtelijk secretaris regionale managementtafel -13.262 -13.262 sociaal domein Subsidies 2025, na inspraak -34.357 -21.482 -21.482 -21.482 Burger-& overheidsparticipatie Huur verkiezingensborden 2025 - 2029 -2.375 -2.375 -2.375 Het bestuur van de Stichting Dorpshuis Oud Gastel is samengesteld uit inwoners uit Oud Gastel, Motie "bankjes van en voor de halderbergse inwoners' -4.370 -4.313 -4.256

wat de lokale betrokkenheid onderstreept.

Toezicht kinderopvang 2026 - 2028 en VE - inspectie. -7.586 Voorstel: Niet benutte indexering leerlingenvervoer -52.000 -53.560 (college 15-4-2025) Communicatie Voorstel: GOAB middelen 26.000 Over deInzetten voortgang van hetleerlingenvervoer project wordt gecommuniceerd op de website (college 15-4-2025) www.dorpshuisoudgastel.nl. Addendum overeenkomst Meedenkvoorziening 2025-9.457 2026 (college 6-5-2025)

-7.813 -55.167

-8.048 -56.822

Vervolg Resterend saldo incl. collegebesluiten 1.341.732 -1.540.335 -674.008 -278.608 Na akkoord op dit college en raadsvoorstel zal definitief de huurovereenkomst worden getekend en kan het stichtingsbestuur van start. Ook zal er in onderlinge samenspraak tussen gemeente en stichting contracten op moeten worden gesteld voor de huidige gebruikers met nieuwe voorwaarden en zal er invulling moeten worden gegeven aan het dagelijks beheer. De verwachting is dat dit allemaal eind 2025 rond is. Er zal een jaarlijkse evaluatie plaatsvinden aan het eind van ieder jaar, met als startdatum van een eerste evaluatie na 2026. Ook gaat het college een opdracht geven om het nodige te organiseren om de mandaat regeling te optimaliseren met als doel het behalen van een maximale exploitatie van het Dorpshuis.

6 van 8

Voorstel Wij stellen u voor om de volgende beslispunten vast te stellen.

1. voor het tweede halfjaar van 2025 een bedrag van € 57.900 beschikbaar te stellen als subsidie voor Stichting Dorpshuis Oud Gastel voor een kostendekkende exploitatie;

2. een bedrag van € 61.000 beschikbaar te stellen als incidentele subsidie ter dekking van het weerstandsvermogen van Stichting Dorpshuis Oud Gastel en dit te dekken door een onttrekking aan de algemene reserve; 3. voor 2026 een bedrag van € 89.000 beschikbaar te stellen als subsidie voor Stichting dorpshuis Oud Gastel voor een kostendekkende exploitatie; 4. het nadeel voor de jaren 2025 e.v. te dekken uit het begrotingssaldo 2025 en de meerjarenraming; 5. de 8e begrotingswijziging 2025 vast te stellen. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Halderberge. Bijlage Bijlage 1: Huurovereenkomst Bijlage 2: Toelichting toegestane activiteiten en exploitatie in dorpshuis ’t Veerhuis Oud Gastel

7 van 8

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Halderberge; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 6 mei 2025;

BESLUIT: Wij stellen u voor om de volgende beslispunten vast te stellen.

1. voor het tweede halfjaar van 2025 een bedrag van € 57.900 beschikbaar te stellen als sub2.

3. 4. 5.

sidie voor Stichting Dorpshuis Oud Gastel voor een kostendekkende exploitatie; een bedrag van € 61.000 beschikbaar te stellen als incidentele subsidie ter dekking van het weerstandsvermogen van Stichting Dorpshuis Oud Gastel en dit te dekken door een onttrekking aan de algemene reserve; voor 2026 een bedrag van € 89.000 beschikbaar te stellen als subsidie voor Stichting dorpshuis Oud Gastel voor een kostendekkende exploitatie; het nadeel voor de jaren 2025 e.v. te dekken uit het begrotingssaldo 2025 en de meerjarenraming; de 8e begrotingswijziging 2025 vast te stellen.

Aldus vastgesteld in de vergadering van de raad van de gemeente Halderberge op 05-06-2025,

de griffier,

de voorzitter,

Ari Koenen

Anne Mulder

8 van 8