Transcript Gemeenteraad 18.09.2025
Tekst van het document
TRANSCRIPT VAN DE RAADSVERGADERING VAN GEMEENTE HAARLEM d.d. 18 september 2025 1.
Opening en mededelingen De voorzitter: Dames en heren, mag ik u verzoeken om de gesprekken te staken onderling? Te gaan zitten, zodat wij deze vergadering van de gemeenteraad ook daadwerkelijk kunnen beginnen. Mooi, dank u wel. Dan open ik de vergadering van de raad van de gemeente Haarlem. En ik meld u dat mevrouw Van de Sanden afwezig is. En ik zie nog een paar lege plekken, maar die komen dan waarschijnlijk nog. Ik doe zo mijn best om ervoor te zorgen dat dat goed gaat met het openen en sluiten van de bruggen. Dat komt waarschijnlijk goed. Verder heel hartelijk welkom aan de gasten van de raad. Dat zijn mensen die hebben een programmaatje gevolgd en die gaan nu een raadsvergadering volgen. Leuk dat u dat doet en ook alle andere belangstellenden die deze vergadering willen bijwonen.
2.
Installatie twee raadscommissieleden De voorzitter: Dan gaan wij over op agendapunt 2 en dat is de installatie van twee raadscommissieleden. We hebben naast de raadsleden ook commissieleden, die officieel ook hun functie uitoefenen. En die moeten aan bepaalde voorwaarden voldoen. En voordat we die kunnen toelaten, moeten we onderzoeken of ze aan die voorwaarden voldoen. Daar hebben we een commissie voor, de Commissie Geloofsbrieven. En mevrouw Moedt die zal ons op de hoogte stellen van de uitslag van het onderzoek naar mevrouw Symone Gaasbeek, voorgedragen door de Actiepartij. En mevrouw Isabel hamer, voorgedragen door OPHaarlem. Mevrouw Moedt. Mevrouw Moedt: Dank u wel, voorzitter. Op grond van artikel 4.6 van de Verordening op de raadscommissies Haarlem 2022 worden de volgende personen voorgedragen als commissielid. Mevrouw Symone Gaasbeek en mevrouw Isabel Hamer. De commissie belast met het onderzoek van de geloofsbrieven van genoemden heeft de geloofsbrieven onderzocht en in orde bevonden. De commissie adviseert de raad om de betrokkenen toe te laten voor benoeming als commissielid. Aldus de Commissie Geloofsbrieven en namens de commissie zijn dat Frank Visser, Sydney Visser en Janneke Moedt. De voorzitter: Dank u wel. Dan stel ik voor dat we ook overgaan tot de installatie. Dat kan nadat zij ook de verklaring en belofte hebben afgelegd.
Kan dat op uw instemming rekenen? Ja, ik zie instemming. Dan nodig ik mevrouw Gaasbeek en mevrouw Hamer uit om hier naar voren te komen. En inderdaad de leden van de raad om te gaan staan. En trouwens, de gasten kunnen ook gaan staan. Even kijken, wie is mevrouw Hamer? Ik ga u de tekst voorlezen van de verklaring en belofte en daarna noem ik uw naam eerst van de een, dan van de ander en verzoek ik u als ik uw naam genoemd heb te antwoorden, dat verklaar en beloof ik. Ik verklaar dat ik om tot commissielid benoemd te worden, rechtstreeks noch middellijk onder welke naam of welk voorwendsel ook enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik verklaar en beloof dat ik om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als commissielid naar eer en geweten zal vervullen. Mevrouw Symone Gaasbeek. Mevrouw Gaasbeek: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: En mevrouw Isabel Hamer.
1
Mevrouw Hamer: Dat verklaar en beloof ik. De voorzitter: Dan wil ik u hartelijk feliciteren en u heel veel plezier toewensen, want het is leuk werk, ook best wel verantwoordelijk werk. Ik hoop dat u daar ook voldoening in zult vinden. En veel sterkte toewensen, want er komt ook een hoop op raadsleden, maar ook op commissieleden af. Ik heb nog een bloemetje, alstublieft. Bloemen. Als iedereen weer wil gaan zitten, dan vervolgen wij onze vergadering. 3.
Vaststellen van de agenda De voorzitter: Wij gaan naar agendapunt 3. U is een agenda voorgesteld en er is verzocht door OPHaarlem om opwaardering van agendapunt 15, voorkeursriant centrale afstandsbediening beweegbare bruggen, om daar een bespreekpunt van te maken. Ze hebben moties ingediend en datzelfde geldt ook voor de ChristenUnie. Dus dat gaan we doen. Dan is er een interpellatieverzoek ingediend door Hart voor Haarlem inzake de aanstaande inhuizing van circa 210 asielzoekers in het kantoorpand aan de Meesterlottelaan 301. De gang van zaken zoals die is voorgeschreven in het reglement van orde is dat u als raad bepaalt of dat interpellatieverzoek wordt toegestaan. En als dat zo is, wanneer in de vergadering we dat invoegen. En ik denk dat we eerst eventjes kijken of er steun is voor dat voorstel. Mevrouw Van Zetten: Voorzitter, mag ik even een punt van orde maken? De voorzitter: Jazeker, mevrouw. Mevrouw Van Zetten: Zal ik dan even mijn verzoek voorlezen? Want er zitten mensen op de tribune, anders weten ze helemaal niet waar het over gaat. De voorzitter: Ik zou zeggen: dat hoeft niet, maar laten we het doen. Gaat u dat kort even toelichten. Mevrouw Van Zetten: Ik denk dat u wel mijn motivatie wilt horen. Op 1 oktober aanstaande wordt het azc aan de Meesterlottelaan 301 door het COA in gebruik genomen.
In deze verouderde kantoorflat aan de rand van Haarlemmerhout worden circa 210 asielzoekers opgevangen op basis van een tijdelijke vergunning verleend door de gemeente. Hart voor Haarlem doet hierbij een interpellatieverzoek om de volgende redenen. De gemeenteraad is niet tijdig en actief geïnformeerd over de ingebruikname van dit eerste azc in Haarlem. De gemeenteraad is niet tijdig en actief geïnformeerd over de inhoud van het bestuursakkoord dat het COA geacht wordt te sluiten met de gemeente Haarlem. De gemeenteraad is niet tijdig en actief geïnformeerd over afspraken met het COA over zaken als wie voor wat verantwoordelijk is en op welke manier de veiligheid wordt gegarandeerd, zowel in als buiten het azc van de Meesterlottelaan. En daarom hebben wij de volgende vragen. De voorzitter: Sorry, u heeft uw motivatie gegeven, maar de vragen die komen bij de interpellatie. Ik kijk eerst even of het verzoek wordt ondersteund. De heer Aynan. De heer Aynan: Voorzitter, een iets uitgebreidere stemverklaring als reactie. De zorgen rondom het azc nemen we echt serieus. En daarom hebben we ook overigens samen met de SP vragen gesteld, maar een interpellatie, voorzitter, doet dit onderwerp geen recht. Er is namelijk geen debat mogelijk. Niet met het college en niet met elkaar. En inwoners kunnen niet inspreken.
En juist daarom vinden wij het belangrijk om het volgende week te bespreken, want daar is de ruimte voor en mogen mensen ook inspreken die nu toevallig in de refter zitten. Voorzitter, dit lijkt meer op een politieke stunt dan op een serieuze poging het
2
onderwerp te bespreken. Wij kiezen voor zorgvuldigheid en voor dialoog. Daarom stemmen wij tegen dit verzoek en roepen we onze collega’s op om dit onderwerp volgende week in de Commissie Bestuur ordentelijk te bespreken en mensen de gelegenheid te geven in te spreken. Dank u wel. Mevrouw Van Zetten: Mag ik even een punt van orde maken? De voorzitter: Dank u wel. Nee, we gaan eerst even kijken of er steun is voor dit verzoek. Mevrouw Van Zetten: Ik mag altijd een punt van orde … Ik wens niet aangesproken te worden door de heer Aynan op een politieke stunt, als wij de zorgen van mensen willen overbrengen op dit moment in de raad, omdat het urgent is. De voorzitter: Dat is dan helder. Ik kijk even of er andere reacties zijn op het verzoek om interpellatie door mevrouw Van Zetten. De heer Wiedemeijer. De heer Wiedemeijer: Voorzitter, een zeer goed alternatief voorstel van de heer Aynan. Laten we het volgende week donderdag ordentelijk bespreken en vanavond ... Ik sluit me aan bij de recensie van mijn collega. De voorzitter: Dank u wel. Ik kijk even verder. Mevrouw Çimen. Mevrouw Çimen: Dank u wel, voorzitter. Volgens mij een hele heldere stemverklaring ook van de heer Aynan. En daar kunnen wij ons bij aansluiten. Dus geen steun voor het interpellatieverzoek, maar wel steun voor een debat volgende week in de Commissie Bestuur. De voorzitter: Helder. Dan mijnheer Rademaker.
De heer Rademaker: Dank u wel, voorzitter. Volledige steun voor het interpellatieverzoek van mevrouw Van Zetten. De gang van zaken rondom dit azc is bizar en deze vragen moet zo snel mogelijk gesteld worden. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Van den Broek. Mevrouw Van den Broek: Steun voor het verzoek van Jouw Haarlem en SP om het volgende week in de Commissie Bestuur te bespreken, maar niet eens met de pr-stunt, want het is gewoon het goed recht om een interpellatiedebat aan te vragen. De voorzitter: Dank u wel. De heer Visser. De heer Visser: De ChristenUnie begrijpt een aantal vragen van Hart voor Haarlem. Juist bij zo’n onderwerp hoort een actieve informatievoorziening in de raad. Maar voor de rest denk ik dat we het heel goed volgende week kunnen bespreken, inderdaad ook met insprekers. Dus geen steun en steun voor het standpunt van Jouw Haarlem. De voorzitter: Dank u wel. De heer Blokpoel.
3
De heer Blokpoel: Voorzitter, dank u wel. Het is zeker geen politiek stunt. Het is bloedserieus wat hier gebeurt rondom de zorgen rondom het azc. Desalniettemin willen we het graag vanavond bespreken, maar ook volgende week, zodat de inwoners daar ook kunnen inspreken. De voorzitter: Dank u wel. De heer Drost. De heer Drost: Voorzitter, GroenLinks maakt wel een duidelijke keus en dat is voor volgende week, Commissie Bestuur. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Hartman. Mevrouw Hartman: Wat ons betreft, is het prima om op beide momenten dit te bespreken, maar dit een politieke stunt noemen, dat vinden ook wij beneden het niveau wat we hier mogen verwachten. In ieder geval ook steun voor het verzoek van nu. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: De Actiepartij is er voorstander van om het volgende week te bespreken en we hopen van harte dat de burgemeester dan een bestuursakkoord in zijn hand heeft. Dat maakt het gesprek een stuk eenvoudiger. De voorzitter: Even kijken. Nog meer. De heer Dreijer: Dank, voorzitter. Ook het CDA zou graag dit stuk volgende week willen bespreken. Ik hoop dat er ook dan wel technische vragen worden gesteld, zodat daar ook een debat over gevoerd kan worden. Want er staan een aantal technische vragen bij en als daar geen antwoorden op zijn, dan kun je ze ook niet gaan behandelen. Dus graag ook met stukken erbij.
De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Jacobsz. Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. OPHaarlem had eigenlijk al steun toegezegd voor het interpellatieverzoek. En ik begrijp dat je of/of moet stemmen, maar eigenlijk vind ik dat het en/en moet zijn, maar ik steun mevrouw Van Zetten. De voorzitter: Goed, mijnheer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Voorzitter, ik denk dat het collegeakkoord moet worden aangepast. Want daar staat dat niemand van het college interesse heeft in de mening van de burger over azc's. Maar als je dan kennelijk een interpellatiedebat aanvraagt, dan is plotseling iedereen het ermee eens dat volgende week mensen wel wat mogen zeggen, last-minute. Wij steunen gewoon mevrouw Van Zetten, Trots Haarlem. Als er dan een poedelprijs is, dan volgende week. De voorzitter: Dank u wel. Ik heb de indruk dat de mensen die de behoefte hadden om er iets over te zeggen, zich hebben uitgesproken. Ik concludeer daaruit dat er geen steun is, niet voldoende steun is om een interpellatiedebat toe te staan. Dan wordt het een discussie, volgende week.
4
4.
Ingekomen stukken De voorzitter: Dan gaan wij naar de ingekomen stukken. Heeft iemand daarover iets? Niet, dan wordt de lijst vastgesteld met de wijze van behandeling zoals die is voorgesteld. En overigens heb ik net ook de agenda vastgesteld.
5. Vaststellen besluitenlijst raadsvergadering 30 juni en 3 juli 2025 De voorzitter: Dan gaan we naar de besluitenlijst van de raadsvergadering van 30 juni. Niemand daarover? Dan is die ook vastgesteld. En de besluitenlijst van de raadsvergadering van 10 juli, 30 juni en 3 juli trouwens was een. 6.
Vaststellen besluitenlijst raadsvergadering 2025 De voorzitter: En dan 10 juli? Ook niet. Dan stellen we die ook vast. Hamerstukken
7.
Aankoop opstallen België 3
8. Delftplein – herindelingsregeling tot grenscorrectie Haarlem/ Velsen 9. Raadsvoorstel actuele status geheime stukken 10. Opheffen geheimhoudingsplicht transcript Informatienota voortgang intensivering i-domein 11. Herstel openbare route Toekanweg 13. Zienswijze op de wijziging gemeenschappelijke regeling Noord-Hollands Archief in verband met toetreding gemeente Haarlemmermeer 14. Benoeming twee leden Raad van Toezicht Spaarnesant De voorzitter: Dan hebben we hamerstukken en daar wijs ik u even speciaal op agendapunt 14, want daar staat de benoeming van twee leden van de Raad van Toezicht Spaarnesant. Als daar een stemming over is, doen we dat met briefjes. Maar het kan ook bij acclamatie. Als u akkoord bent met de hamerstukken, is dat daarmee bij acclamatie geregeld. Mijnheer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Met dat punt is Trots Haarlem het ook eens. We willen alleen, wat we in de commissie ook hebben verteld, bij de hamerstukken 7, 11 en 12 geacht worden tegen te stemmen. De voorzitter: Dat gaan we in het verslag opnemen. Fractie van Trots Haarlem wil geacht worden tegengestemd te hebben. En voor de rest zijn de hamerstukken aangenomen. Dank. Hamerstukken met stemverklaring 16. Gewijzigd vaststellen paraplubestemmingsplan behoud omgevingskwaliteiten
5
De voorzitter: Dan hebben wij een hamerstuk met stemverklaring. Dat is punt 16, het gewijzigd vaststellen van het paraplubestemmingsplan behoud omgevingskwaliteiten. Wenst iemand daarover een stemverklaring? De heer Visser. De heer Visser: Voorzitter, in de commissie was ik vrij fel, omdat ik dacht dat er een tekst niet klopte, maar dat is inmiddels opgehelderd. Dus wat dat betreft prima. We hebben echter het oorspronkelijke paraplubestemmingsplan tegengestemd. Waarom? Omdat we vonden dat het te moeilijk werd om bepaalde appartementencomplexen een extra verdieping te geven. Monumenten beschermen is belangrijk, maar dit schiet een beetje door. En de woningcrisis in Haarlem is hoog. Wij zijn consequent, we stemmen nu dus om die reden ook tegen. Juridisch is het goed, maar inhoudelijk hebben wij bezwaren. De voorzitter: Dank u wel. Nog andere stemverklaringen? De heer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Trots Haarlem stemt tegen. Dank u. De voorzitter: Dank u wel. De heer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, Actiepartij was enigszins kritisch vorige week en we waren blij met de invallend wethouder die de boodschap over heeft gebracht aan wethouder Roduner. En die heeft een prima memo geschreven, dus wij kunnen instemmen met dit voorstel. De voorzitter: Dank u wel.
Dan concludeer ik, als dat de stemverklaringen waren, dat de fracties van ChristenUnie en Trots Haarlem geacht willen worden tegengestemd te hebben. En voor het overige is het … En ook Hart voor Haarlem. Mevrouw Van Zetten: Kunt u mij daar ook bij plaatsen? De voorzitter: Ja, is goed. U krijgt uw aantekening. Voor het overige vastgesteld. 15. Voorkeursvariant centrale afstandsbediening beweegbare bruggen De voorzitter: Dan komen wij toe aan het bespreekpunt. Dat is het opgewaardeerde punt 15. Dat was eerst hamerstuk met stemverklaring, is nu bespreekpunt. Omdat ik zelf namens het college het voorstel zal verdedigen, toelichten, verzoek ik de vicevoorzitter van de raad, mevrouw Klazes, om de voorzittershamer ter hand te nemen. We zijn zover. We gaan naar agendapunt 15. De burgemeester zei het al, de voorkeursvariant centrale afstandsbediening beweegbare bruggen. Er is een drietal moties ingediend. Waarvan twee van OPH. Ik geef graag mevrouw Jacobsz van de OPH als eerste het woord. Ga uw gang. 15.01 Motie De brugbediening op afstand bij - Hoe lopen de communicatielijnen? Mevrouw Jacobsz: Dank u wel, voorzitter. We hebben een tweetal moties ingediend en ik zal die moties voorlezen, omdat ik denk dat die moties voor zich spreken, waarom we er een bespreekpunt van hebben willen maken.
Dat is motie 15.01, dat gaat over hoe lopen de communicatielijnen? De motie hebben we samen met Hart voor Haarlem ingediend. En dat heet de brugbediening op afstand bij variant 3, hoe lopen de communicatielijnen? Ik zal het helemaal voorlezen, want dat vind ik het makkelijkste en dat spreekt voor zich. We stellen vast dat ProRail de brugbediening van de spoorbrug over het Spaarne zelf ter hand wil nemen. In variant 3 door de provincie vanuit Heerhugowaard een deel van de bruggen wordt bestuurd. De gemeente Haarlem een deel van de brug bestuurt met brugwachters en daarbij regisseur en eindverantwoordelijke is
6
van het vaarverkeer in de gemeente. We overwegen dat de rol van regisseur en eindverantwoordelijke vereist dat de gemeente voor aanbesteding van variant 3 dient te weten of de rol van eindverantwoordelijke bij elke mogelijke noodsituatie naar behoren uitgeoefend kan worden. En we vragen het college om in het komende traject voorafgaand aan de aanbesteding een aantal mogelijke noodsituaties te schetsen met daarbij een veilige en toereikende communicatiestructuur en dit aan de raad voor te leggen. En gaat over tot de orde van de dag. Dat is dan motie 15.01. 15.02 Motie meer duidelijkheid over beschikbaarheid en fallback van variant 3 Mevrouw Jacobsz: En dan wil ik ook die 15.02, die motie ook voorlezen, omdat ik in mijn … De voorzitter: Het dictum volstaat, mevrouw Jacobsz. Tenzij u hem helemaal wilt voorlezen, mag ook, maar u mag ook alleen het dictum voorlezen. Mevrouw Jacobsz: Ik vind het wel prettig om het helemaal voor te lezen, want ik heb genoeg tijd, geloof ik ook. Ja, dat kan wel. Want deze motie gaat over de beschikbaarheid en fallback van variant 3. We stellen vast dat fallback en beschikbaarheid twee zeer belangrijke criteria met zijn met betrekking tot de veilige bediening van de beweegbare bruggen. In bijlage 1A de fallback bij voorkeursvariant 3 ontbreekt.
In het raadsvoorstel op pagina 7 het volgende staat namelijk 4, criterium beschikbaarheid van de bediening van de bruggen. De beweegbare bruggen worden aangesloten op een robuust en functionerende centrale die zich al bewezen heeft en waar het aantal storingen als gevolg van kinderziekten niet aanwezig zijn. Maar bij eventuele uitval van de centrale afstandsbediening kan door lokale bedienaren de bediening lokaal worden overgenomen. Door een beperkter aantal lokale bedienaren kan er mogelijk enige vertraging ontstaan in de doorvaart van vaarwegverkeer. De inzet van tijdelijk personeel kan dit risico beheersen. In de uitwerking komend jaar moeten beheersmaatregelen hiervoor uitgewerkt worden en vastgelegd worden in werkprotocollen en roosters. De uitwerking komt pas volgend jaar en we weten het dus nu nog niet. Wij overwegen dat de fallback duidelijk toegelicht moet zijn op bijlage 1 en in de verdere uitwerking van het voorlopig ontwerp/ definitief ontwerp, met betrekking tot de fallback en beschikbaarheid gesteld op pagina 7 van deze bijlage, door een beperkt aantal lokale bedienaren kan er mogelijk enige vertraging ontstaan in de doorvaart van vaarverkeer. Inzet van tijdelijk personeel kan dit risico beheersen.
Onvoldoende duidelijkheid biedt door de woorden mogelijk en enige en ook door het feit dat tijdelijk personeel in principe niet opgeleid/ ervaren is en niet direct beschikbaar is. We vragen het college om in het komende traject van VO/ DO eerst de aspecten van beschikbaarheid en fallback van variant 3 nader uit te werken en daarna daarover zo spoedig mogelijk te informeren. Dus samengevat gaat deze motie over allerlei onduidelijkheden die nog in het stuk staan. Dat is wat mij betreft nog even mijn inbreng. De voorzitter: U heeft geloof ik een interruptie van de heer Aerssens, klopt dat? Ga uw gang. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Ik ben wel benieuwd wat mevrouw Jacobsz nu eigenlijk voorstelt. Want het enige wat ik eruit haal is dat ze de veiligheid belangrijk vindt. Net als de VVD overigens. Maar wat mevrouw Jacobsz hier verder mee wil bereiken, anders dan dat we bij het DO meer veiligheid terug willen zien, zie ik niet. Dus wat stelt mevrouw Jacobsz nu voor? De voorzitter: Mevrouw Jacobsz. Mevrouw Jacobsz: Wat OPHaarlem voorstelt of wat OPHaarlem opvalt, is dat de communicatielijnen die zo meteen als je dan voor variant 3 kiest, dat de communicatielijnen veel ingewikkelder worden. Even kijken,
7
want ik had het opgeschreven natuurlijk. Het is de beschikbaarheid van de communicatielijnen. Dus als je bijvoorbeeld de keuzevariant 3 doet, dan heb je het uitbesteed aan de provincie. Dat is een communicatielijn, dus buiten Haarlem. Dan heb je als je met ProRail de beweegbare brug of de spoorbrug … Je moet niet gaan lachen hoor, want ik vind het hartstikke ingewikkeld. Die beweegbare brug, de spoorbrug wordt ook samen met ProRail dan bediend op afstand. Is een extra communicatielijn. Plus degene die de brug bedient op de brug, in dit geval de Prinsenbrug. In die zin zien we daar risico en we zien risico in het feit dat dit allemaal via internet, glasvezel en weet ik het allemaal. En dat je niet echt, als je het op afstand bedient, dat ook voldoende hebt afgedekt. De voorzitter: Duidelijk. Dan geef ik nu graag het woord aan … Tenminste, tenzij er verder nog vragen zijn. Dan geef ik nu graag het woord aan de indiener van de derde motie en dat is motie 15.03 en de indiener daarvan is ChristenUnie. Mijnheer Visser, het woord is aan u. 15.03 Motie Weerbare brugbediening door standaardisatie De heer Visser: Voorzitter, dit is een heel technisch dossier en het lastige is, ik denk dat niemand hier in de raad echt alle details weet van een techniek van bruggen. En normaal gesproken zou ik bij zo'n dossier zeggen van het is wel goed uitgezocht, we stemmen voor.
Toch, dit dossier speelt echt al heel lang en ik krijg er eigenlijk gaandeweg steeds meer een ongemakkelijk gevoel bij. Allereerst, we hebben al een tijd geleden een besluit genomen over een havenkantoor. Geld aan gegeven. Met als idee, we gaan vanaf daar de bruggen bedienen. Nu ineens gaan we vanaf daar niet meer de bruggen bedienen hebben en hebben we straks een te groot havenkantoor. Ik vond wel dat de burgemeester daar een goed antwoord op had, dat het eigenlijk duurder was om nu weer andere alternatieven te doen en dat we die ruimte ook op andere manieren kunnen benutten. Dus daarover, oké. Daar kunnen we mee akkoord gaan. Een ander ongemakkelijk gevoel was de kosten, want de kosten zijn in de loop der tijd gestegen. Ook daar vond ik dat de burgemeester best wel een redelijk goed antwoord had, allerlei technische zaken die boven water zijn gekomen. Kabels waarvan ze dachten dat ze er waren en die bleken er toch niet te zijn. Daar wil ik ook wel in meegaan, maar met twee of drie dingen blijf ik zitten met een ongemakkelijk gevoel. En het gaat hier wel over geld, maar ook over veiligheid. Het eerste ongemakkelijk gevoel is de mening van de medewerkers. Dat zijn toch deskundigen.
En natuurlijk begrijp ik als je als medewerker jarenlang gewend bent op een bepaalde manier te werken en er worden veranderingen, dan kan het best zijn dat mensen in verzet komen en zeggen van nee, dat moet niet en kritisch worden. Maar toch, waarom is ons dat niet gemeld? Waarom moest dat blijken uit technische vragen van mij deze week, dat de medewerkers het eigenlijk er helemaal niet mee eens zijn en best wel wat kritiek hebben. Waarom is dat niet echt met ons besproken? Dat gaf mij een ongemakkelijk gevoel en dat gevoel van de medewerkers zit hem met name in de communicatie. Want als we bruggen op afstand gaan bedienen, hoe gaat dat die communicatie? Want we hebben ook bewust gekozen dat we de bruggen in het centrum, dat we die handmatig blijven bedienen, omdat het centrum eigenlijk ook een soort haven is. Ik denk dat dat een hele goede keus is, maar dat betekent wel dat er interactie moet zijn tussen de bruggen die met de hand worden bediend en de bruggen die op afstand worden bediend. En niet zo'n beetje afstand, dat gebeurt straks in Heerhugowaard. Daar kan je afspraken over maken. Gebeurt nu al. Er zijn een aantal bruggen die worden al op afstand bediend, dat kan ook nog goed gaan, maar dan blijven we met twee punten zitten die wat mij betreft echt onbeantwoord zijn. Dat is allereerst de spoorbrug.
De spoorbrug die wordt in lengte van jaren door ProRail beheerd, maar er is een interactie tussen die spoorbrug en de Prinsenbrug ernaast. En dat gebeurt straks op afstand. We hebben straks ProRail op afstand, die moet communiceren met de brugbediening in Heerhugowaard, ook op afstand. En die bootjes zijn er allemaal lokaal op het gevaarlijkste punt van Haarlem. En als er nu twee communicatielijnen waren, dan had het nog gekund. Maar de eerstvolgende brug is een
8
handbediende brug. Dus je krijgt straks drie communicatielijnen. We gaan straks van de huidige twee communicatielijnen gaan we naar drie communicatielijnen. Het wordt eigenlijk complexer in plaats van simpeler. En dat vraagt afspraak en het punt is die afspraak staat niet op papier. We hebben eerst al een besluit genomen over een havenkantoor en nu blijkt dat havenkantoor compleet anders ingevuld te worden, want we gaan op afstand. En nu gaan we weer een besluit nemen. Terwijl de belangrijkste component nog niet ingevuld is, namelijk de afspraken met ProRail. En dan is mijn vraag: waarom hebben we niet even gewacht en naadloos afspraken gemaakt met ProRail? En was het misschien niet verstandig geweest, out of the box denkend, om de Prinsenbrug ook door ProRail te laten bedienen, zodat er in ieder geval één centrale bediening is van dat meest complexe, onveilige punt in Haarlem. En die vraag is voor mij nog niet beantwoord. Die is voor mij wel cruciaal in het debat. Dus mijn vraag is: hoe gaan we straks verder qua proces, burgemeester en kunnen we voordat er een point of no return is bereikt echt een overeenstemming hebben met ProRail over hoe gaat die communicatie lopen op dat meest gevaarlijke punt in Haarlem? En het tweede punt, dat heb ik ingebracht in het debat in de commissie, dat is de back-up.
Daar hebben we deze week ook een antwoord op technische vragen heel veel over gehoord, over allerlei veiligheidsmaatregelen die zijn genomen, brandblusinstallaties, extra servers in Heerhugowaard. Allemaal techniek. Allemaal fantastisch. Maar tegelijkertijd hadden we dezelfde avond bij de Commissie Bestuur een ander debat, namelijk over weerbaarheid, bijvoorbeeld over terrorisme, over internationale ontwikkelingen. De voorzitter: De heer Visser, voordat u verder gaat over terrorisme. U heeft een interruptie van mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: U komt wel op een goed punt aan. Daar zat ik ook aan te denken, want u heeft er heel erg over nagedacht en het dossier bestudeerd. Wat gaat er gebeuren als we een paar dagen geen stroom hebben in deze stad? De heer Visser: Er is dus een antwoord gekomen. We kunnen de bruggen met de hand bedienen, maar dat kan je niet in eeuwigheid volhouden, omdat we ook gaan bezuinigen op personeel. Dat geeft problemen. Dan moeten we bruggen korter opendoen op een dag bijvoorbeeld, maar daar zit mijn punt. Stel nu letterlijk, er valt een bom op Heerhugowaard of een aanval, dan zijn we … Daar kun je lacherig over doen, maar je hebt gezien wat er bij Schiphol is gebeurd waar het spoor ook gesaboteerd is geweest en dat is heel recent geleden gebeurd. De simpele oplossing is een back-up.
Mevrouw Van Zetten: Mag ik een punt van orde maken? Waarom kan de zaal niet rustiger zijn? De voorzitter: Mag ik wat stilte in de raad? Mevrouw Van Zetten, ga uw gang. Mevrouw Van Zetten: Ik vind dat u misschien een beetje orde kan houden. De voorzitter: Mijnheer Visser mag alle tijd nemen die hij nodig heeft om zijn punt uiteen te zetten. En het is best ingewikkeld. Ik begrijp dat u daar de tijd voor neemt, mijnheer. Mevrouw Van Zetten: Het gaat mij erom dat er ontzettend veel gelachen en gepraat wordt als mijnheer Visser aan het woord is. De voorzitter: Daarom heb ik net de raad gevraagd of ze misschien een beetje rustig willen zijn. Dank u wel, mevrouw Van Zetten, voor het meedenken. Ga uw gang, mijnheer Visser.
9
De heer Visser: Ik zal even tempo maken van mijn spreektijd voorzitter. Mijn punt is die back-up en die is voor heel veel situaties geregeld. Maar als echt Heerhugowaard compleet uitvalt, is het niet. Een aparte back-up maken is heel erg duur. Dat begrijp ik. Ik heb het voorstel gedaan, maar er zijn veel meer van dit soort centrales in Nederland, bijvoorbeeld in Utrecht. Kan zo'n bestaande centrale het niet overnemen? En toen schrok ik van het antwoord. Ja, maar we hebben allemaal maatwerksoftware. Hoe is het mogelijk als overheid dat elke centrale zijn eigen software heeft? Dat is heel inefficiënt besteden van geld, maar ook voor de veiligheid is het niet goed. En als we allerlei IT-systemen van de overheid aan elkaar verbinden om geld te besparen, waarom kan dat niet met de brugbediening? En dat is misschien niet volgend jaar geregeld, maar kan wel over een paar jaar en dan kan wel een bestaande centraal in Utrecht een back-up zijn voor Heerhugowaard en zijn we veel weerbaarder. De voorzitter: Mijnheer Visser, u heeft nog 1 minuut, u moet het dictum nog even voorlezen.
De heer Visser: Het dictum is, voorzitter: verzoekt het college samen met het IPO, het Interprovinciaal Overleg en de Vereniging Nederlandse gemeenten te verkennen of de software in centrales voor brugbediening op termijn beter op elkaar afgestemd kan worden door standaardisatie, met als doel dat deze centrales in de toekomst tegen aanvaardbare maatschappelijke kosten als back-up van elkaar kunnen functioneren. En gaat over tot de orde van de dag. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Visser. Zijn er verder nog mensen die iets willen zeggen over dit onderwerp in deze raad? Mijnheer Van Leeuwen, ga ... De heer Van Leeuwen: Dat klopt, voorzitter. Dank u wel. Voorzitter, het is een schip van bijleggen. Zowel Actiepartij, scala van dossiers rondom de haven, brugonderhoud, centrale brugbediening en het havenkantoor bestempelen. In juni 2023 gaf het college de commissie aan dat het met de centrale afstandsbediening duurder en ingewikkelder zou worden. Ook de Prinsenbrug werd toen toegelicht als zijnde een behoorlijk kosten overschrijdend onderhoudsproject. En ik meen te herinneren dat zowel VVD als CDA tijdens die bijeenkomst de vraag stelden: zijn wij hier nog wel in control als gemeenteraad? De enorme kostenstijgingen overkwamen ons allemaal en dat konden op zich zowel de wethouder als de burgemeester op dat moment goed uitleggen.
Maar als we de klok nu terugdraaien, dan zien wij één dossier binnen dat scala van zaken rondom de haven eruit springen. Daar hadden we in control kunnen en moeten zijn als gemeenteraad en als college. En dat gaat wat ons betreft over het havenkantoor. Hadden we daar niet een paar euro kunnen besparen, in tegenstelling tot al die andere dossiers waar we het ook over hebben? Want voorzitter, het college presenteert nu conclusies waarbij het eigenlijk stelt dat het havenkantoor niet alleen te duur wordt, dat hebben we een tijd geleden al vernomen, maar eigenlijk ook te groot wordt voor de primaire bedrijfsprocessen die we daar met de havendienst moeten gaan uitvoeren. En we hebben in 2021, toen we hiermee begonnen, twee besluiten genomen als gemeenteraad. Het eerste was: we gaan verkennen of centrale afstandsbediening voor de bruggen mogelijk wordt. En het tweede en dat hebben we volgens mij zelfs unaniem besloten: we gaan een nieuw havenkantoor neerzetten. En beide raadsbesluiten zaten in die zin geruststellend voor de raad in elkaar, want er werd gesteld, er is samenhang, er is samenhang tussen een bedrijfsproces aan de ene kant en aan de andere kant het bouwen van een nieuw kantoor. Ook logisch om dat in die volgorde te doen.
Maar in 2023 toen het college dus met de eerste problemen kwam naar de raad, dat was in mei meen ik en in juni is daar toen over gesproken en is er gezegd: maak uw borst maar natuurlijk, de komende jaren gaan wij die centrale burgbediening uitwerken. Maar het kan wel eens heel erg veel duurder en ingewikkelder worden. Toen hebben we nog ruim een half jaar erover gedaan om bij de decemberrapportage van dat jaar te constateren dat het kantoor, wat inmiddels was aanbesteed, niet kon
10
worden gebouwd voor 2,3 miljoen euro en er moest een 1,6 miljoen euro bij geplust worden, 1,6 miljoen euro wat we in de Kadernota het jaar daarop hebben vastgesteld. Dus dat is ruim een jaar nadat we constateerden dat we eigenlijk niet wisten hoe de primaire bedrijfsprocessen van de havendienst eruit zouden komen te zien. Voorzitter, dat is niet goed. En wij hebben vorige week daar uiting aan gegeven in de commissie en gezegd: we vinden eigenlijk dat de Rekenkamer hiernaar moet kijken, want dit is exemplarisch voor projecten waarbij meerdere zaken aan elkaar worden verknoopt. De Rekenkamer gaat over de eigen agenda. Dus ik hoop dat ze meeluisteren. Maar daarmee hebben we nog niet uiting gegeven aan de treurnis. Ik zeg dat woord nadrukkelijk, treurnis, die we toch over dit dossier voelen. Maar ik zeg er ook bij: dat is niet treurnis richting de burgemeester of het college, dat is treurnis net zo goed over deze gemeenteraad, die kennelijk niet in 2023 de vraag heeft gesteld van jongens, wacht even, als we nu vastlopen of niet vastlopen, maar die centrale brugbediening moeten uitwerken, moeten wij dan niet op een pauzeknop drukken ten aanzien van dat havenkantoor? Dat hadden we gewoon moeten doen, maar dat is wel de uitdaging die bij het college ligt. Had ons daar ook maar een afwegingskader in aan geboden.
Ik denk dat dat ons had geholpen, want het college stelt nu: het heeft geen zin meer om te kijken naar een ander ontwerp, dat gebouw dat moeten we neerzetten. En dan gaan we er maar als gemeentelijke organisatie vergaderen en ik denk dat het al snel om een kwart van het totale gebouw gaat. Ik denk dat het zomaar om 80 vierkante meter vergaderzaal plus aanhorige voorzieningen gaat. Zonde, hadden we niet moeten doen. Dan voorzitter, terug naar de plannen waar we nu een oordeel over moeten geven. We kunnen ze eigenlijk heel moeilijk duiden. Wij weten niet wat veilig is en wat niet veilig is. Of hybride wel of niet onveiliger is dan één systeem. Maar we vinden het ook wezenlijk dat we zien dat ook vanuit de organisatie, meen ik, deze week een brief is gekomen waarin men zegt en dat is ook wat mijn buurman, de heer Visser, net aangeeft: jongens, pas nu op dat je niet dat hele proces van brugbediening over heel veel schijven gaat verdelen. De provincie, ProRail, de gemeente. Dat zijn meer partijen dan dat we hadden, dus is het nu zinvol? We weten het niet. We zijn heel benieuwd ook naar eventuele andere oordelen hier vanuit de raad zo dadelijk. En tot slot voorzitter, dat is wel iets. In 2023 gaf de burgemeester aan dat het om één fte zou gaan die ander werk zou kunnen gaan doen op het moment dat we doorgingen met de plannen van toen.
Uit de vraag van Jouw Haarlem blijkt dat het inmiddels om 2,8 fte gaat. We hebben vorige week de burgemeester tot twee keer toe gevraagd: mogen we een advies van de or op dat element? Hij heeft ook gezegd: als dat er komt, komt dat en is dat ook voor de raad beschikbaar. Maar met de brief nu vanuit de medewerkers, als ik het goed zeg, denk ik dat het wel goed is om dat nog eens even met elkaar vast te stellen, dat we dat heel graag willen zien. En ik zou toch tot slot, voorzitter, toch een reflectie van het college horen op hadden wij nu niet in 2023 voor de Kadernota van 2024 op een pauzeknop moeten drukken voor het havenkantoor? Dank u wel. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Van den Raadt, ga uw gang. De heer Van den Raadt: Voorzitter, ik vraag me af als ik dit prima betoog hoor of dan de conclusie van de Actiepartij is dat het niet behandelingsrijp is op dit moment? Dat we eerst bijvoorbeeld moeten wachten op de Rekenkamer en andere zaken die worden opgenoemd. De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Niet wat betreft die centrale brugbediening, want dat is volgens mij, het zijn twee dossiers. Ik had alleen, mijn vraag, het grootste deel van mijn betoging ging niet over de centrale brugbediening. Want ik heb eigenlijk net gezegd: ik weet er te weinig van. Het is een technisch ding. Wij waren er geen voorstander van.
Nee, het gaat ons om dat kantoor en dat zijn twee dossiers die wel aan elkaar geknoopt zitten, maar waar ik van zeg: ik denk dat we een bedrag met drie nullen te veel uitgeven, zes nullen.
11
De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Van Leeuwen. Zijn er verder nog bijdragen vanuit deze raad over dit onderwerp? Mevrouw Scholten, ga uw gang. Mevrouw Scholten: Ik denk: ik ga opstijgen. Dank u wel, voorzitter. De brief die de Haarlemse brugwachters hebben gestuurd, is wat ons betreft hartstikke duidelijk. In het voorstel, zoals het nu aan de raad voorgelegd is, gaat de communicatie over de brugbediening van de Haarlemse bruggen straks naar de brugbediening van ProRail in Alkmaar, de verkeersleiding van ProRail in Haarlem, de provincie in Heerhugowaard, de Nautisch verkeersleider in Haarlem en voor de binnenstad de lokale brugwachters. Die moeten onderling alle brugbewegingen samen afstemmen. En ik weet niet of u weleens buiten heeft gelopen in het hoogseizoen. Dat is best druk. Communicatie over zoveel schijven geeft meer risico op fouten en misverstanden. Wij waren al voor het behouden van de Haarlemse brugwachters en tegen het plan om bruggen op afstand te gaan bedienen, toen we het nog in Haarlem zouden gaan doen. Verder weg organiseren vinden we een nog slechter idee. En het kost, zoals net al benoemd, ook nog werkgelegenheid. En dan die werkgelegenheid ook in de praktisch geschoolde hoek. En daar hebben we in Haarlem al zo weinig van.
Wij vinden dit zonde van de werkgelegenheid, zonde van het geld, zonde van de investeringen in het nieuwe havenkantoor en zonde van de gastvrijheid van Haarlem op het water. Wat ons betreft, luister alsjeblieft naar de mensen die dit werk doen, want zij weten waar ze het over hebben en het is raar dat ze niet gehoord werden in dit verhaal. Er gebeuren zeer zelden ongelukken en die ongelukken die er gebeuren, zijn absoluut tragisch. Begrijp me niet verkeerd, maar die ongelukken gebeuren evengoed bij op afstand bedienbare bruggen, als bij brugwachters. Er zijn andere technische oplossingen mogelijk. Die heb ik in de commissie ook genoemd. Denk aan bewegingssensoren en bijvoorbeeld een noodknop om die veiligheid te vergroten. Laten we daarvoor gaan. We zijn, mocht het nog niet duidelijk zijn, dus tegen deze voorkeursvariant. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Scholten. Verder nog bijdragen? Mijnheer Dreijer, ga uw gang. De heer Dreijer: Dank, voorzitter. Ik zal ook aansluiten bij een groot deel van de opmerkingen van de ChristenUnie en de Actiepartij, wel met een nuance. Volgens mij hebben we in die tijd geen besluit genomen voor een verkenning, volgens mij is het gewoon een besluit om het te gaan doen voor 1,6 miljoen euro. Dat was op basis van advies van de Antea Group in die tijd. En die heeft het uitgevoerd, onderzoek gedaan en advies gegeven.
En aan de raad is het voorgelegd en hebben we het besluit genomen om die bruggen dus wel op afstand te gaan bedienen. Dat was destijds 1,6 miljoen euro. Zoals gezegd in de commissie ook al: dit voorstel ging uitlopen naar 6,7 miljoen euro, wat ruim vier keer zoveel is en dat is natuurlijk veel te duur. En daarvoor heb ik ook de opmerking gemaakt dat dit mag eigenlijk niet meer gebeuren op deze manier. Het onderzoek, voordat er een goede raming gedaan wordt, moet veel beter gedaan worden. Waarom het veel duurder geworden is, daar zijn allerlei dingen over gezegd. De complexiteit is toegenomen of herkent. En strengere normen zijn er gekomen. En het CDA zegt: dit mag niet meer gebeuren. Dit had je veel eerder moeten weten. Van het verleende krediet is inmiddels af 575.000 euro uitgegeven, wat we niet meer kunnen gebruiken. Dat is gewoon direct in de prullenbak gegaan en moeten we direct gaan afschrijven. Zonde van al dit geld. De voorzitter: Mijnheer Dreijer, u heeft een interruptie van de heer Van den Raadt. Ga uw gang. De heer Dreijer: Voorzitter, ik hoor hier zeggen: dit mag nooit meer gebeuren. Ik ken meerdere projecten die wel 10 keer zoveel werden, toen werd er ook van gezegd: dit mag niet meer gebeuren, maar in dit geval dan zegt het CDA: dit mag niet meer gebeuren. Dan ben ik altijd benieuwd wat er dan gebeurt als het dan de volgende keer wel weer gebeurt.
Wat gaat het CDA dan doen? Gaat het dan tegenstemmen sowieso, omdat het dan weer zo verkeerd duurder is geworden? U krijgt natuurlijk nooit garanties.
12
De voorzitter: Mijnheer Dreijer. De heer Dreijer: Dat is natuurlijk heel lastig. Als er met een voorstel gekomen wordt en dat ziet er voor ons goed uit en daar nemen we een besluit op en achteraf blijkt dat het voorstel eigenlijk niet deugde en er komt een nieuw voorstel waaruit blijkt dat het reële kosten zijn om het te gaan doen. Daar word je natuurlijk heel gefrustreerd van. Maar wat kun je dan doen, dan niet anders doen dan gewoon daarmee in te stemmen of niet natuurlijk, maar als het een reële en goede berekening is van het hetgeen waarvoor we staan, dan kun je ook dat voorstellen. Maar het is natuurlijk waardeloos dat we ergens ingezogen worden met een relatief klein bedrag en uiteindelijk blijkt het veel groter zijn en moeten we dus dingen laten liggen, want dat gaat wel meer geld kosten. Het voorstel van variant 3, wat de voorkeursvariant is van de gemeente, van het college. Die gaat wel wat minder kosten dan die 6,7 miljoen euro gelukkig. Zo te zien blijkt dat ook de beste variant te zijn als je kijkt uit het oogpunt van kwaliteit en veiligheid. Daar kan het CDA zich bij aansluiten. We hebben nog wel wat kanttekeningen. We hebben allemaal een brief gekregen van de brugwachters, die is naar ons allemaal gestuurd en het college heeft die denk ik ook wel gekregen. En daarin staan wat ons betreft zinvolle opmerkingen. En daarin verzoeken ze ook om een overleg.
Kan het college toezeggen om inderdaad met hen in overleg te treden om te kijken of er toch niet op bepaalde punten wat dingen bijgesteld moeten worden? In die brief staat ook met name die Prinsenbrug en de bediening van de spoorbrug expliciet genoemd, gelet op onder andere de complexiteit van met name de communicatie tussen ProRail, de provincie en Heerhugowaard en de havendienst van Haarlem. Heeft het CDA in de commissie ook al aangegeven dat een goede borging van de protocollen en afspraken cruciaal zijn om deze twee bruggen goed te kunnen bedienen. En als dat niet geregeld kan worden, dan kun je beter direct met dit hele proces stoppen, want dan is het ook weggegooid geld om verder te gaan. Enige reactie daarop graag van de portefeuillehouder. En verder zijn we benieuwd naar de collegereactie op de diverse moties. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Dreijer. Mevrouw Schneiders, ga uw gang. Mevrouw Schneiders: Dank u wel. Ik wil toch ook nog wat zeggen. Het is in ieder geval duidelijk dat dit een project is waar we als raad allemaal graag bij willen zijn en wat we graag gemonitord willen hebben. Dat is niet zo goed gegaan misschien in het verleden. In 2023 hebben we allemaal misschien een beetje zitten slapen, maar zoals Actiepartij al aangaf, is het wel belangrijk dat we dat nu niet meer doen en vinger aan de pols houden.
We gaan ervan uit als GroenLinks dat de portefeuillehouder in de volgende fase ook aandacht besteed aan de noodzaak van goede communicatie. En in verband met het fallback-scenario wat natuurlijk nodig is, ook voor voorziet in het onderhoud, zodat de bruggen altijd matig bediend kunnen worden. Want je zou ze kunnen verwaarlozen. De voorzitter: Mevrouw Schneiders, u heeft een interruptie van de heer Aerssens. Ga uw gang. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Ik voel me toch aangesproken door mevrouw Schneiders, die zegt dat we als raad hebben zitten slapen in 2023. Het was onder andere de VVD juist die al vroeg toen: zijn we wel in control? En ik denk dat wij gelijk hebben gekregen dat we toen niet in control waren. Dus ik zou het netjes vinden als mevrouw Schneiders in ieder geval die even rechtzet. De voorzitter: Mevrouw Schneiders. Mevrouw Schneiders: Ik kan me dat niet zo goed herinneren. Zoals de Actiepartij net wel zei, dat die zich heel goed kon herinneren wat er precies is gebeurd. Maar als de VVD die opmerking heeft gemaakt en ons daarop voor heeft gewaarschuwd, dan waren we daar toen eigenlijk heel blij mee, maar hebben wij dat toch niet
13
opgepakt met zijn allen. Dat fallback-scenario moeten we dus doen. We moeten niet die bruggen verwaarlozen, omdat ze nooit gebruikt worden, maar laten we het in de gaten houden. Bovendien als gebruiker van de bruggen hoop ik ook dat die konvooivaart in stand blijft die we nu hebben, want dat zorgt voor de scheepvaart voor een veilige en een snelle manier om de stad door te varen. En dat helpt ook heel erg met de communicatie, wat blijkbaar zo'n probleem is, want als je met zijn allen ligt te wachten daar helemaal aan het begin of bij de sluis op de Mooie Nel of aan de andere kant en je gaat met zijn allen al die bruggen door achter elkaar, dan gaat dat heel erg soepel en dan zijn er altijd mensen die daarbij betrokken zijn. De voorzitter: U heeft nog een interruptie van mevrouw Scholten. Ga uw gang. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, ik hoor eigenlijk best veel mensen zeggen dat ze helemaal niet zo voor die op afstand bedienbare bruggen zijn, maar ik hoor ook mensen zeggen dat ze vervolgens voor gaan stemmen. Dat vind ik op zijn minst een beetje spannend, wat er dan zo meteen bij de stemming gebeurt. Maar ik heb ook even specifiek aan mevrouw Schneiders een vraag. Namelijk, wat bedoelt u precies met vinger aan de pols houden? De voorzitter: Mevrouw Schneiders. Mevrouw Schneiders: Nu moet ik even terugdenken welke vinger aan welke pols dat ook weer was.
Volgens mij zei ik dat we die vinger misschien iets minder goed aan de pols hadden gehouden en dat we dat beter ... De voorzitter: Mevrouw Scholten, u wilt even helpen? Mevrouw Scholten: Ik was aan het wachten namelijk tot er een logisch punt kwam om deze interruptie te doen. Maar u benoemde net of tenminste, voorzitter, mevrouw Schneiders benoemde net dat zij als raad meer vinger aan de pols wil houden vanaf dit punt. Maar vervolgens legde zij wat mij betreft, voorzitter, niet helemaal duidelijk uit wat ze precies bedoelt, inderdaad welke vinger welke pols? De voorzitter: Mevrouw Schneiders. Mevrouw Schneiders: Misschien is dat ook een beetje een probleem van dit hele project, dat wij niet precies weten hoe het gaat. Ik zag al mensen die het hadden over een VO/ DO wat er gaat komen. Dat hoort bij een beheerproject. Dan is de vraag wat er hier gaat komen. Maar ik neem aan dat er wel een volgende fase, heb ik het dus daarom maar genoemd, iets komt. Een door verwerking, een uitwerking van het geheel of zoiets. En daarmee denk ik dat we vinger aan de pols moeten houden. Dat we zorgen dat alles er dan wel in komt te staan, ook fallback-scenario, ook communicatie en dat we ook dan kijken of alles daar goed in geregeld is. En wat ik verder nog wilde zeggen, is dat de klantvriendelijkheid van de brugwachters midden in de stad, dat is het visitekaartje van Haarlem.
En dat dat heel belangrijk is, maar dat dat in stand blijft, omdat we die stadsbruggen zelf blijven doen en daar hebben wij toen in 2019 of 2021 daarom ook voorgestemd. De voorzitter: U had nog een interruptie van mevrouw Scholten. Ga uw gang. Mevrouw Scholten: Dank u wel, voorzitter. Ik hoor over vinger aan de pols, ik hoor over dat we het moeten monitoren. Ik hoor niet iets over een motie. Nu klinkt het voor mij voorzitter een beetje alsof we springen op een voortrazende trein, zonder noodrem of in ieder geval zonder te weten waar de noodrem hangt. Klopt dat, denkt u?
14
De voorzitter: Mevrouw Schneiders. Mevrouw Schneiders: Nee, dat denk ik dus niet, want ik denk juist, omdat we ergens in het proces zitten en dat hoop dat de portefeuillehouder dat straks nog even goed wil uitleggen, waar we zitten en wat er nog komt. Dan denk ik dat de dingen die nu worden gevraagd bij motie, dat die in het uitwerkingstraject vanzelf komen. Omdat het zulke logische dingen zijn, dat ik me niet kan voorstellen dat die niet in het project zouden worden behandeld. De voorzitter: Daar zullen we zo achterkomen. Zijn er nog vragen? Mijnheer Aerssens. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Er bekomt mij met betrekking tot dit onderwerp toch wel enigszins een vervelend gevoel, want de kosten zijn zeer fors toegenomen. En wat dat betreft heeft ook wel iets weg van een project uit de openbare ruimte uitvoeren. Want daar kreeg ik net wel een beetje een déjà vu-momentje van. Ik zie de wethouder openbare ruimte direct rechtop schieten. Hij voelt zich aangesproken. Heel goed, want het college lijkt opnieuw ook hierbij niet in control te zijn. En het klopt inderdaad wat de heer Van Leeuwen zei, dat in 2023 de VVD ook al die vraag stelde. Zijn we wel in control? Het blijkt te weinig en dat had anders gemoeten. Dat is iets wat we inmiddels ook al een aantal keer hebben uitgesproken als raad en ook als VVD zijnde.
Daarmee begrijpen we ook de woorden van de heer Van Leeuwen wel. Ergens ligt er natuurlijk ook bij de raad een verantwoordelijkheid. Want wanneer gaan we een keer zeggen: ho, stop, dit is genoeg? Dan kijk ik maar naar mijn raadscollega's. Ook voorzitter, is er natuurlijk wel een relatie tussen de raad en het college. Het college biedt aan en als raad controleren we. We controleren het college en zien in dit geval dat de kosten uit de klauwen gelopen zijn. Wel vertrouwt VVD het college erop dat zij een veilig plan aan ons voorleggen en dat dit plan niet onveiligheid in de hand speelt. Tot slot, voorzitter, heeft de VVD ook vorige keer in de commissie al uitgesproken, net als ChristenUnie overigens, dat de voorkeur uitgaat voor een gezamenlijke bediening van de Spoorbrug en de Prinsenbrug, is logisch, zeker omdat die bruggen zo enorm in verbinding staan. Ik ben benieuwd naar de reactie van het college wat dat betreft en ook met betrekking tot de moties. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Aerssens. Mevrouw Van Zetten, uw bijdrage? Mevrouw Van Zetten: Nee, even een vraag aan de VVD. De voorzitter: Een interruptie, ga uw gang.
Mevrouw Van Zetten: De vraag is: bent u het met Hart voor Haarlem eens dat een dergelijke politieke portefeuille eigenlijk niet in de handen van de burgemeester moet zijn? Want we kunnen de burgemeester niet wegsturen als hij hier niet op functioneert. In de paar perioden hiervoor voor deze burgemeester, kwam een andere burgemeester behoorlijk in de problemen vanwege de oplopende kosten bij de Waarderhaven. En toen bekroop mij ook al de gedachte. Ik begrijp wel dat de portefeuille van de burgemeester beter beperkt kan worden tot veiligheid. En juist dit soort dossiers moet je aan een wethouder toevertrouwen. Bent u dat met mij eens? De voorzitter: Mijnheer Aerssens. De heer Aerssens: Interessante vraag van mevrouw Van Zetten. Kijk, de portefeuillehouder heeft natuurlijk een grote verantwoordelijke portefeuille die gaat over veiligheid. En ook in het stuk met betrekking tot de
15
havendienst zit een grote component van veiligheid. In dat opzicht kan ik begrijpen waarom de keuze gemaakt wordt dat dat gedeelte bij deze portefeuillehouder ligt. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Aerssens. Zijn er verder nog mensen die een eerste termijn behoeven omtrent dit onderwerp? Mijnheer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Voorzitter, ik hoor veel mooie betogen, waarvan ik dan denk als Trots Haarlem zijnde: de conclusie is straks dat iedereen tegen gaat stemmen en dat is natuurlijk precies ook wat Trots Haarlem in het verleden heeft gedaan. In het verleden hebben wij in ieder geval niet zitten slapen. We hebben altijd tegengestemd. En als je dan die brief van de brugwachters er ook nog even bijhaalt, dan denk je: misschien is het goed dat we een toezegging krijgen van de wethouder dat we voortaan ook het personeel vragen wat zij er van vinden en dat we dat als raad ook te horen krijgen. En die oplopende kosten. Ik zat ook met mijn collega Jacques Amand te appen van was dat niet de Waarderhaven, waar het ook zo flink uit de bocht liep? Maar die straling gaf ik al door aan mevrouw Van Zetten. Dat is inderdaad mooi. En volgens mij hebben we in het verleden wel vaker iets gehad waarvan we, dan refereer ik nu even aan het CDA, zeiden van, toen vroeg ik nog van wat gaan we nu de volgende keer doen als dit misgaat? En toen zei iedereen: dat gebeurt nooit meer.
En drie weken later, weet ik nog, ik weet niet meer wat het onderwerp was, maar drie weken later weet ik nog dat precies hetzelfde gebeurde en toen vroeg ik: wat gaan we nu dan doen? En toen was het doodstil. Die dreigementen van dit moet nooit meer fout gaan, daar heeft het college het voordeel van dat wij toch altijd boterzacht optreden als raad. Misschien een paar oppositiepartijen niet, maar de rest die blijft gewoon knikken en dat gaat vrolijk verder. Daar zal nooit verandering in komen, helaas. Maar kort en krachtig samengevat, lijkt het ons niet verstandig om alles op afstand bedienbaar te maken. We zitten notabene vorige week nog, volgens mij was het de ChristenUnie die daar ook aan refereerde, over kwetsbaarheid en veiligheid. Toen hoorde ik heel veel mensen dingen roepen waar ze bang voor waren, waar je vier jaar geleden als wappie en complotdenker werd weggezet, maar nu is dat al normaal goed om daarover na te denken en dat is ook heel goed om daarover na te denken. Dat lijkt ons ook voor de veiligheid beter als je handbediende bruggen houdt en dat we als Haarlem trots zijn op onze bruggenwachters. Dank u. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Van Leeuwen. Ga uw gang. De heer Van Leeuwen: Voorzitter, ik hoor de heer Van den Raadt zeggen dat die altijd overal tegen is geweest. Zo ken ik hem doorgaans ook.
Maar u heeft toch gewoon conform meegestemd voor het kantoor en ook voor het deel centrale brugbediening? Dat is toch wat u in 2023 of in 2021 ook heeft gedaan? De voorzitter: Mijnheer Van den Raadt. De heer Van den Raadt: Dat is mijn commissie niet, dus ik zal ik het even moeten navragen bij de heer Amand. Die gaat daar altijd over. De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Het is niet uw commissie, maar het is wel uw raad. De voorzitter: Waarvan akte. Zijn er nog mensen die willen bijdragen? Ja, mevrouw Van Zetten. Mevrouw Van Zetten: Dank u, voorzitter. Het Spaarne loopt door onze stad en het verkeer is oost-west. We willen ook doorstroming garanderen en dan de bruggen zijn natuurlijk wel een essentieel verbindingsmiddel,
16
want we zijn altijd te zuinig geweest om een tunnel onder het Spaarne te bouwen. Wat elke weldenkende stad misschien al veel eerder had gedaan. Dit dossier is inderdaad een heel slepend dossier. Ik ga daar ook niet in, want de ChristenUnie heeft die technische kennis veel meer dan ik. Wat mij wel opviel en dat was natuurlijk het havenkantoor, want daar hadden wij in het verleden ook al bedenkingen bij. En nu lees ik inderdaad dat het nieuwe havenkantoor veel te groot wordt en er zijn allemaal redenaties waarom we dat allemaal zouden moeten hebben. En dat we dan lezen dat het zo hartstikke goed zou zijn als daar weer extra vergaderruimte zou komen voor de gemeente Haarlem. Nu staat hier, als je hier rondloopt, de helft van het stadskantoor leeg, omdat er vergaderruimten te over zijn. Dus ik begrijp niet dat dat de redenatie is dat 80 vierkante meter dan vergaderruimte zal worden. Ik zou zeggen: maak er dan een Bed & Breakfast van of een verhuurbare toestand, dat de gemeente nog iets geldt daarvan ontvangt. Maar uiteindelijk zou ik zeggen: dat hele idee van het voorstel en die voorkeur, daar ga ik tegenstemmen. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van Zetten. Verder nog bijdragen? Mijnheer Kuin, ga uw gang. De heer Kuin: Heel kort. Wel bijzonder om te lezen dat dit, als ik het goed begrepen heb, het dossier begint met het moet veiliger worden.
Er verschijnen tig varianten en dan kiezen we voor niet de veiligste variant, want dat is variant 5, als ik het goed gelezen heb, maar variant 3. En dan geeft de doorslag de financiën. Dat is heel bijzonder. Het begint met de veiligheid en dan kies je voor financiën. Als je vervolgens leest, financiën dat is gebaseerd op een uitwerking, ik citeer: op een schets op niveau. Ik begrijp daaruit dat dat allemaal nog zeer discutabel is dat bedrag. Er wordt een keuze gemaakt voor een voorkeursvariant op basis van financiën, die allemaal nog maar een schets zijn van een uitwerking. En dan is het ook wel bijzonder om te lezen dat de havendienst voorkeurvariant 5 kiest. Is het bijzonder om te lezen dat de havendienst voorkeursvariant 5 kiest. Dat de andere participanten dat ook wel acceptabel vinden, dat er toch voor 3 wordt gekozen. En vervolgens blijken de brugwachters niet betrokken te zijn, niet achter de keuze te staan en die roepen op om met hen in gesprek te gaan om tot iets goeds te komen. En dat willen wij van harte ondersteunen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Kuin. Verder nog bijdragen? Nee, dan gaan wij naar de burgemeester. Ga uw gang. Burgemeester Wienen: Dank u wel. Terecht dat we hier met elkaar stevig over spreken, net als vorige week trouwens in commissieverband, want het gaat om een grote overschrijding van een oorspronkelijk door de gemeenteraad gekozen variant.
En dat is ook de reden, ik denk toch dat degenen die zeggen van en dan vervolgens alles gaat gewoon door en iedereen slaapt of zo, dat dat niet waar is. Niet van de kant van het college en niet van de kant van de raad. Het is natuurlijk echt ernstig als een project wat is voorbereid, blijkt zoveel duurder te zijn. En toen is er door het college onmiddellijk op de noodknop gedrukt en gezegd: dit kan niet gewoon doorlopen, dat we extra krediet gaan halen en dan gaan we het gewoon uitvoeren. Eerst moet er heel helder worden, wat is hier gebeurd? Hoe kan het zijn dat een project in zo korte tijd zoveel duurder wordt? Wat is er dan verkeerd gegaan? Wat is er over het hoofd gezien? Hoe komt het? Dat is een. Twee, wij willen dat het heel zorgvuldig bekeken wordt. Zijn er ook alternatieven? Want als het zoveel duurder wordt, dan willen wij met de raad het gesprek kunnen voeren over eventuele alternatieven. En dan moet er ook goed in beeld gebracht zijn van wat zijn de consequenties daarvan? Hoe zit dat? Dat is ook met u gedeeld. Dat is ook gezegd. De heer Van Leeuwen heeft het gezegd. Er zijn anderen die daar ook aan gerefereerd hebben. We hebben in 2023 verteld wat er gebeurd was, dat we het project hadden stopgezet en dat we eerst gingen kijken wat is er gebeurd? En vervolgens wat zijn eventuele alternatieven? Om dat aan u te kunnen voorleggen.
Dat is wat we nu doen en het is dus zeker niet zo van er wordt maar blind doorgewerkt. Nee, dit is een moment om even pas op de plaats te maken en te zeggen van oké, we hebben het goed bekeken. We weten
17
waardoor er zo'n fout gemaakt is in de oorspronkelijke berekening van de kostprijs. En we hebben op een rij gezet wat zijn nu de mogelijke richtingen om verder te gaan? Wat zijn de eventuele alternatieven? We hebben een aantal varianten uitgewerkt, 6. En daarvan 4 varianten geconstateerd, dat zijn werkbare varianten. Een is de oorspronkelijke en drie andere, waarbij we uiteindelijk gezegd hebben, niet alleen vanwege de kosten, maar dat op alle punten de afstandsbediening die we uitbesteden, dat die het hoogst of even hoog scoort als alternatieven. Wij hebben als college indringend met elkaar erover gehad van wat doe je dan als er zo'n groot verschil is, wat uiteindelijk in de miljoenen loopt, tussen een variant die we oorspronkelijk hadden bedacht? Het gaat echt om heel veel geld. Dat is bijna het dubbele als je over de hele looptijd kijkt. Of je kiest voor een alternatief wat aanzienlijk goedkoper is en wat even goed scoort of beter zelfs nog op het gebied van veiligheid. Wij hebben als college gezegd: wij vinden, dat gelet op de voorgeschiedenis, gelet op wat er nu uit het onderzoek komt en de vergelijking, dat wij niet aan de raad kunnen voorstellen, laten we toch maar doorgaan op het oude spoor. Dan bent u twee keer zoveel geld kwijt. Maar dan hebben we wel wat we oorspronkelijk hadden bedacht.