Transcript Commissie Beheer 25-05.2023

En met name in Haarlem-Oost en in Schalkwijk vinden we dat echt een gemis. Een bakfiets met educatiemateriaal is toch echt niet hetzelfde als een tuin die je met je klas regelmatig bezoekt. De ambitie, vinden wij, moet zijn dat er voor de kinderen uit heel Haarlem een schooltuin of iets dergelijks bereikbaar is. En als oplossing daarvoor zien we dat er veel beter samengewerkt kan worden met andere partijen. Nou ja, zo hadden we natuurlijk net de inspreker van de Buurtboerderij aan de Nieuweweg. Er zijn ook dus buurttuinen in Schalkwijk waar nu al schoolklassen komen, waar nu al groepen kinderen van Kunstnest komen zonder dat er ook maar enige samenwerking is met Natuur- en Milieueducatie. Nou, daar is denk ik een heleboel te winnen. Via het netwerk kan de reikwijdte van Natuur- en Milieueducatie enorm worden vergroot, kan er inderdaad op worden ingezet dat die basis op orde komt. Maar wat financiële ondersteuning en zeker ook kennis kan er naar die andere initiatieven uit de stad gaan die er al zijn. Nou, verder wat betreft de plekken die worden afgestoten, die moeten wat ons betreft echt behouden blijven als groene en toegankelijke plek waar natuurbeleving het liefst voor kinderen centraal staat.

Dus andere partijen uit de stad die kunnen daar dat gat opvullen dat NME nu laat liggen, en we willen niet dat hun natuurbeleving verloren gaat en dat die plekken bijvoorbeeld voor huisbouw of een sportvoorzieningen worden ingericht. En ik ben benieuwd wat de wethouder daarvoor vindt. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Barten. Nou, mevrouw Moedt ging nog veel sneller dan net. Mevrouw Moedt, Partij voor de Dieren.

16

Mevrouw Moedt: Ja, ik dacht het al, zij gaat bijna hetzelfde vertellen als ik. En inderdaad. Ik had precies dezelfde punten, dus dank daarvoor. Dat scheelt een hoop spreektijd. Nog even heel kort. Ja, de titel ‘Basis op orde’. Fijn dat de achterstanden worden ingehaald, maar er moet meer, want de jeugd heeft de toekomst. Het is superbelangrijk als je kennis hebt van dieren, natuur en milieu, dan kan je er ook beter voor zorgen. En het lijkt erop dat er nu niet genoeg gebeuren gaat, want de helft van de basisschoolleerlingen wordt bereikt, de andere helft niet. Het lijkt erop dat daar niet genoeg personeel, niet genoeg geld voor beschikbaar is. Dus ik zou willen zeggen oké akkoord met dit budget, maar daar moet een schep bovenop. Er lijkt ook een tweedeling te ontstaan met het Spaarne als grens. In het oosten en in Schalkwijk kunnen die kinderen niet meer in de volle grond tuinieren. Dat is nu juist zo leuk als ze thuiskomen met een enorme courgette, helemaal trots of heel teleurgesteld omdat de veenmol hun wortels heeft opgegraven. Dat gun je eigenlijk alle Haarlemse kinderen. En een samenwerking … Bijvoorbeeld, wekenlang courgettesoep. Een samenwerking, bijvoorbeeld Stichting Ecoring. Dat zou een mooie mogelijkheid zijn om dat verder te onderzoeken. Ja, de Schoterhoeve gaat verplaatst worden.

En inderdaad, hetzelfde als GroenLinks, vindt de Partij voor de Dieren ook, voorzitter, dat dit groen moet blijven net als de Poelpolder die wordt verlaten. Dat er dus niet bebouwing komt op deze groene plekken, want we hebben er al zo weinig. Tenslotte, ik zag iets over een stoepplantjes educatie programma. Nou superleuk, hartstikke goed. En ik zag ook … Ik had technische vragen gesteld over de dieren. Er is voor de dieren een hitteplan aanwezig op de kinderboerderijen, maar geen rampenevacuatieplan. En het is goed om te lezen dat dit ook nader zal worden bekeken, hopelijk ook in overleg met de brandweer, zodat niet alleen de mensen een goed plan hebben om te evacueren maar ook de dieren. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Moedt. Dan de heer Hulster, Actiepartij. De heer Hulster: Dank u wel, voorzitter. Ja, GroenLinks en de Partij voor de Dieren hebben al heel veel relevante dingen gezegd, dus ik onderstreep nog een keer, voor ons is het heel belangrijk dat kinderen in contact komen met tuinieren. En daarom gunnen we eigenlijk dat elke leerling van de basisschool op zo'n tuin terecht kan. en we hopen dus ook dat daar samenwerkingen tot stand komt met de partij die bijvoorbeeld in Schalkwijk bezig zijn, zeker nu de Poelpolder-tuinen verloren gaan.

Wat ons betreft hoeft het niet altijd precies schooltuintjes te zijn, het kan ook op een sociale tuin, zoals dat genoemd werd door de inspreker. Dus we hopen echt dat NME hiermee aan de slag gaat en dat de wethouder deze boodschappen overdraagt namens de commissie. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Hulster. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Ja, ook mijn kruidenrijke grasmengsel is enigszins voor mijn voeten weggemaaid. Maar ik heb wel even een ietsje specifiekere vraag misschien. Kan het vrijgeven van die 3500 vierkante meter grond van Schoterhoeve dan ook echt effectief leiden tot minder groen en ruimte in de stad? En hoe verhoudt zich dat dan tot de ambitie van deze coalitie om in Haarlem meer groen te realiseren? Dus kan hier verdicht gaan worden, want ik kan dat niet echt goed terugvinden in de stukken. Hetzelfde geldt eigenlijk voor Poelpolder. Daar staat dan dat het complex wordt vrijgegeven voor ander gebruik.

En er worden vervolgens eigenlijk alleen vele groene sociale initiatieven genoemd, maar wat zijn dat dat, en is het exclusief voor sociale groene initiatieven of niet? Daarnaast nog een vraag, kunnen we de combi … Want misschien zijn schooltuinen inderdaad niet per se het enige wat er moet gebeuren voor kinderen, of misschien niet eens exclusief, zou er ook bijvoorbeeld op de groene stroken die erbij gaan komen langs de Europaweg, ruimte zijn voor mooie sociale groene initiatieven? De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Scholten. De heer Jonker, D66. De heer Jonker: Ja dank u wel, voorzitter. Ja, wij vinden het natuurlijk ook heel goed dat er aandacht en geld wordt besteed aan onderwijs en aan natuur en milieu. Dat zijn twee speerpunten ook van D66. Tegelijkertijd

17

hebben we ook aantal vragen. Ze zijn al een beetje genoemd maar ik wil toch nog een beetje scherpstellen. We vinden het wel opvallend dat er niet gekozen is om breder te kijken en meer samen te werken in dit plan. Dus we missen samenwerking met provincie. Gebeurt kennelijk wel IVN, maar wordt helemaal niet genoemd. En inderdaad, het is al een beetje gezegd, de Buurtboerderij Nieuweweg, Ecoring. En het valt ook wel op, want deze partijen zijn best wel zichtbaar geweest in de raad afgelopen tijd, en die worden helemaal niet genoemd. Dus ja, college, hoe zit dat? Ten tweede. Ik begrijp wel de reden om de Poelpolder te sluiten, maar het voelt toch wel een beetje raar dat er dan ten oosten van het Spaarne helemaal niets meer is. Kunnen er dan niet ook meer moestuinen bij de andere scholen komen behalve de Vrije School, of kunnen we dus juist op die locaties van de Buurtboerderij Ecoring, buurttuin daar niet mooi samenwerken? Dus dat was de tweede vraag. Derde vraag, willen ook graag dat elke Haarlemse leerling kennismaakt en ervaringen opdoet met natuur en milieu. We kunnen ook wel begrijpen dat soms scholen andere prioriteiten hebben. Deze week was nog in het nieuws, beter lezen en rekenen, dus ik kan me ook wel eens voorstellen dat een school daar wat minder voor kiest.

Maar toch vinden we het goed dat er zo'n doelstelling in staat om dat veel meer onder de aandacht te gaan brengen. En is dus de wethouder eigenlijk met deze doelstellingen, met dit plan, ervan overtuigd dat we het nu als gemeente echt gaan stimuleren dat elke Haarlemse school hier iets mee gaat doen? De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Aerssens van de VVD. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Ja, ik ben wel benieuwd, als er gezegd wordt dat rekenen achterloopt en dat daar aandacht voor moet zijn, misschien kun je het ook combineren. Het verkopen van groenten en fruit bijvoorbeeld zou een uitstekend businessmodel zijn voor die kinderen om wat economie les als het ware te krijgen. Hoe ziet u daar mogelijkheden in? De voorzitter: Mijnheer Jonker, D66. De heer Jonker: Ja, leuk idee. Toch een stukje markteconomie waar we nog wel wat markt kunnen inbrengen, in tegenstelling tot op veel andere terreinen. Dus leuke suggestie. Ik heb een tenslotte ook nog één suggestie voor de wethouder. Ja, ik begrijp dat Schoterdroom is een werktitel gelukkig, want ik vind dat toch een beetje een ongelukkige titel. Het geeft een wat overdreven indruk en weinig passend voor een Natuur- en Milieuplek die in mijn ogen niet een droom zou moeten zijn, maar iets wat eigenlijk realistisch is voor heel Haarlem.

Omdat ja, je wil overal groener worden, en het is niet een soort groene oase of droom die daar komt. Dus die suggestie zou ik daarom daar eens nog beter naar te kijken. En bijvoorbeeld een historische naam als Schoterhoeve, die kan best behouden blijven. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, heer Jonker. De heer Mohr van Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Dank u wel. Ik ga niet herhalen van wat anderen al hebben gezegd want waarom zou je? Het is al gezegd, mevrouw Moedt. Voorzitter, dit is het college van de ongedeelde stad. Alleen zij lijkt dit principe te verlaten als het gaat om Natuureducatie. De vraag is, en die heeft de inspreker ook gesteld, waar is de Natuureducatie in Schalkwijk gebleven? En ik ben benieuwd naar het antwoord. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Aerssens, VVD. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Bij het lezen hiervan moest ik toch een klein beetje terugdenken aan dat wij vroeger op de basisschool een mini-moestuintje hadden van enkele vierkante meters waarin we als kleine kleuters wat konden wroeten en ravotten, en uiteindelijk daar zo onze plantjes zagen groeien. Hele grote tuinen zoals in dit stuk lijken dat een beetje te overschaduwen dat het ook op kleine schaal kan.

Ik wil de wethouder dan ook graag vragen of we naast een aantal goede locaties die we hier hebben, of we dat ook in het klein kunnen doen bij scholen zelf? Het punt over geen locaties aan de oostkant van het Spaarne. Ook daarvan vragen we de wethouder wat we daaraan gaan doen. Dan een punt wat anderen nog

18

niet hebben genoemd, is een punt over educatie. We vinden het belangrijk dat kinderen breed onderlegd te raken, bijvoorbeeld over hoe ze, als je kijkt naar het magazine wat er is uitgegeven, zelf een voederplankje kunnen maken, of hoe de natuur in de winter beschermd kan worden. Waar we dan minder enthousiast over zouden zijn, is dat de andere pagina daarvan groot kopt: liever geen vlees. Ja dat soort GroenLinks- en Partij voor de Dieren-propaganda, dat kunnen we wat ons betreft wel vergeten. Een politieke mening hoeft wat ons betreft niet in het educatieprogramma te zitten. Ik zou de wethouder daarom willen vragen of hij dat in ieder geval zoveel mogelijk uit wil laten en het zo veel mogelijk politiek neutraal wil maken. Ik denk dat er dan genoeg educatiemateriaal over is. De voorzitter: Er is een interruptie van mevrouw Moedt van Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Nou, bent u het met mij eens dat de jeugd nog lang op deze planeet moet doorbrengen, en dat vlees een heel groot deel van de CO2-uitstoot en daarmee klimaatopwarming veroorzaakt? De heer Aerssens: Ja en nee. De voorzitter: Dat was een kort antwoord. Verder nog iemand behoefte aan een eerste termijn? De heer Dreijer, CDA. De heer Dreijer: Dank u wel, voorzitter. Ja, de toekomst begint met goede educatie van de kinderen, en daar wil de NME meer aandacht aan schenken.

En daarvoor moet eerst de basis op orde brengen. En daar staat het CDA goed, en staan we helemaal achter. En hopelijk gaan we nu ook eindelijk met behulp van de NME wel uitvoering geven aan een motie van het CDA: iedere school een schoolbosje en een regenton, zodat iedere basisschool in Haarlem daarmee begonnen kan worden met Natuureducatie. Er komt ongeveer 3500 vierkante meter schaarse gemeentegrond vrij bij het terrein van de huidige Schoterhoeve. Dit wordt betrokken bij de gebiedsontwikkeling en mogelijk bosjes neer voor sportvoorzieningen. Nou, het CDA zou daar graag openbare sport- en beweegvoorzieningen krijgen. Wel in het groen, niet overdekt het cetera, maar wel iets in de openbare ruimte. Dus het is een mooi bericht tussen bestaande sportvoorzieningen aan het zuiden en het gebied in het noorden, het Schoterbos waar je kan genieten van de natuur en elkaar kan ontmoeten. Het CDA snapt de opmerkingen over vrijwilligers in het stuk, maar wil wel benadrukken dat ze niet moeten worden vergeten, want het blijkt dat ze nu niet meegenomen zijn in het hele verhaal. En vrijwilligers zijn echt goud waard voor de samenleving. En we roepen het college daarom op dat ze goed worden meegenomen in de veranderingen die op touw staan.

En dat is het minste wat u kunt doen, en kan de wethouder dat toezeggen? De voorzitter: U heeft nog een interruptie van mevrouw Moedt van de Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Ja, mijnheer Dreijer bent u dan ook met de Partij voor de Dieren eens dat er meer geld heen moet om bijvoorbeeld bij elk schoolplein een mini-schooltuin te realiseren? De voorzitter: De heer Dreijer. De heer Dreijer: Nou, dat geld is er al, want die motie is aangenomen en daar is 25.000 euro voor nodig om een schoolbosje te krijgen met een regenton. Een regenton kost 300 euro, wordt geïnstalleerd, hoeven ze niks aan te doen. De voorzitter: U heeft nog een vervolginterruptie van mevrouw Moedt. Mevrouw Moedt: Ja, als je de scholen het helemaal zelf laat doen dan is er nog reële kans dat het helemaal overwoekert raakt en dat er te weinig water wordt gegeven, dus dat er echt een begeleiding vanuit NME bij zit. Dat vergroot wel het rendement.

19

De voorzitter: De heer Dreijer. De heer Dreijer: En dat is dus ook wat het schoolbosje beoogt, want daar zit ook eens een stuk van het IVN bij met de lespakketten et cetera. Nou goed, en dan wellicht dat NME natuurlijk weer dingen toevoegt, en als er geld voor nodig is, dan sta ik daar ook wel achter. Tenslotte wellicht kunnen de initiatieven van de Buurtboerderij, is ook wel genoemd, en van de Nieuweweg en Ecoring omarmd worden door de NME, en met hen ook een deel van de Natuur- en Milieueducatie gaan opzetten. En tenslotte nog even een tip voor de NME zelf dan. Plaats net als bij Thijsse’s Hof in Bloemendaal - een prachtige tuin is dat - met bordjes met de naam van het gewas. Want ook de naam kennen van een gewas, dat gaat bijdragen in de educatie en ook de beleving en de bewustwording en betrokkenheid naar kinderen, maar ook voor volwassenen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. En u had het heel vaak over NME, en dat staat natuurlijk voor Natuur- en Milieueducatie voor mensen thuis die zich afvraagt wat dit voor afkorting is. De heer Rademaker, BVNL. De heer Rademaker: Ja dank u wel, voorzitter. Het is natuurlijk mooi dat kinderen in een stad als Haarlem ook kunnen leren waar hun voedsel vandaan komt, en hoe ze dat moeten verbouwen. Ik kan me alleen wel aansluiten bij de VVD dat over die linkse deugteksten over geen vlees eten.

En ik zie hier ook staan een stukje over klimaat en energie, aanhoudende hitte en droogte, en extreme weersomstandigheden. Kijk, los van de hele klimaatdiscussie, als je dat op de schouder van kinderen gaat leggen, dan kan dat best wel heftig zijn. Dus vanuit mij ook het verzoek aan de wethouder om te kijken of het misschien iets neutraler gebracht kan worden allemaal. De voorzitter: Dank u wel. En dan dacht ik de heer Haver van de Partij van de Arbeid … De heer Haver: Dank u, voorzitter. Ik ga me grotendeels aansluiten bij de voorgangers. Wij zijn ook akkoord met het plan en we vinden het belangrijk dat kinderen in aanraking komen met natuur en milieu. Ik wilde ook nog aansluiten bij de Partij voor de Dieren dat het belangrijk is dat er een ramp- en evacuatieplan voor de dieren komt. En tot slot ook nog iets wat meer van onze eigen partij is. In het stuk is ook aandacht voor dat de Arbowetgeving wordt nageleefd. Wij zijn de Partij van de Arbeid, dus arbeidsomstandigheden zijn heel goed. De voorzitter: Dank u wel. En mevrouw Jacobsz, OP Haarlem. Mevrouw Jacobsz: Ja dank u wel, voorzitter. Nou, eigenlijk is alles wel gezegd, en ik ben het ook helemaal mee eens en ik onderschrijf het ook allemaal.

Maar ik wil toch even benadrukken dat wij hebben als gemeente niet geïnvesteerd in milieu en Natuur- en Milieueducatie, maar ondertussen de afgelopen jaren is er wel heel veel gebeurd in de stad, in Schalkwijk, in Haarlem-Oost. Er zijn allerlei buurtinitiatieven ontwikkeld en ontstaan. En wat ik dus mis is inderdaad Ecoring en een buurtstadstuin of de buurtboerderij. Maar ook wat ik mis zijn de volkstuinen, want volkstuinen die hebben ook een hele belangrijke functie in Haarlem, dus die zou ik ook graag genoemd willen worden vooral ook om de mensen die dit dan op papier zitten en bedenken dat er eigenlijk nog veel meer is dan wat op papier staat. Ook Stichting ZaaiGoed wil ik onder de aandacht brengen. En zo zijn er nog vele meer activiteiten, initiatieven die door mensen vanuit Haarlem worden geïnitieerd. En ik zou even willen vragen of bij het opstellen van stukken er toch beter naar de sociale kaart, maatschappelijk kaart in Haarlem gekeken kan worden, zodat ook echt wordt gekeken wat er daadwerkelijk aan initiatieven zijn, want er is namelijk heel veel. En ja, ik heb dat gevoel dat we dan bepaalde instanties of bepaalde organisatie daar veel geld naartoe gaat, terwijl er ook heel veel waardevolle initiatieven zijn die ook wel ondersteuning nodig hebben, om die dan toch even met elkaar verbinding te brengen, hoe je dat dan toch efficiënter en effectiever kan uitrollen.

Dat was het. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Jacobsz. De heer Pronk, Forum voor Democratie.

20

De heer Pronk: Ja dank u wel, voorzitter. Ja, ik sluit me ook aan bij veel wat er gezegd is. Ik vind ook dat de documentatie politiek neutraal moet blijven, vind ik ook belangrijk. Net als mevrouw Jacobsz vind ik ook een groot pleitbezorger van de volkstuinen. Toevallig heb ik zelf … De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Barten van GroenLinks. Mevrouw Barten: Kunt u aangeven welke onderdelen u niet politiek neutraal vindt? De heer Pronk: Jazeker. Dat zijn onderdelen ten aanzien van de klimaatverandering. De voorzitter: Mevrouw Barten. Mevrouw Barten: Ja, wat is de reden dat u dat niet politiek neutraal vindt? Dat kan toch gewoon een onderdeel zijn van bijvoorbeeld een aardrijkskundeles? Wat is daar nu niet politiek neutraal aan om over het klimaat te leren? De voorzitter: Heer Pronk. De heer Pronk: Nou, het niet politiek neutrale aan is dat de discussie is voor een groot deel niet open en vrij. Er vindt vrij veel censuur plaats. Er zijn best wel veel wetenschappers die vinden dat de klimaatverandering een feit is, al door de eeuwen heen. En als we bijvoorbeeld het IPCC-rapport nemen - dat is toch wel een leuke - die hebben het helemaal niet over het feit dat we in de Middeleeuwen een warmere periode hebben gehad dan nu met minder CO2 in de lucht, met slechts 275 parts per million, terwijl we nu op 400 parts per million zitten.

Dus ja, het is een beetje jammer dat die discussie eigenlijk gekaapt is, vrij politiek, en daarom vinden we dat het eigenlijk … En er komt ook nog eens bij we moeten kinderen niet bang maken, onnodig. De voorzitter: U heeft een interruptie van mevrouw Barten van GroenLinks. Mevrouw Barten: Ja, ik ben heel benieuwd. Misschien dat u op een ander moment ons wat meer informatie over die wetenschappers kunt geven, want de wetenschappelijke consensus van alle wetenschappers op dit moment en alle wetenschappers die hebben meegewerkt aan het IPCC, is gewoon dat het klimaatprobleem reëel is, en dat het aantal parts per million de afgelopen miljoenen jaren nog niet zo hoog is als op dit moment. En ik denk dat het heel zorgwekkend is als we weigeren om dat mee te nemen in een educatieprogramma dat politiek neutraal is. De heer Pronk: Nou ja, u maakt het net al politiek, eerlijk gezegd. Het spijt me heel erg, maar het feit dat wij het hierover hebben, betekent dat het een politiek thema is. De voorzitter: U mag verder met uw eerste termijn, mijnheer Pronk. Of was u al klaar? De heer Pronk: Jeetje mina. Ja, dank u wel. Ja, ik ben ook een groot pleitbezorger van de volkstuinen. Ik zal me ineens nog meer shockeren hier, maar ik heb zelf een volkstuintje. Daarmee is het ook een stukje belangenverstrengeling eigenlijk. Maar we hebben natuurlijk eigen tuin. We hebben de Poelpolder.

De Poelpoldertuinen verdwijnen trouwens niet, volgens mij. Alleen is het stukje het openbare stukje wat misschien komt te vervallen. De reden dat er zware klei is, dan denk ik een beetje, ja, geef die kinderen ook wat te doen, hè? Maar goed, oké. Dus ja, bij deze mijn bijdrage eigenlijk en ik denk – oh, kijk – dat ik het hierbij laat. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Pronk. U heeft een interruptie van de heer Jonker van D66.

21

De heer Jonker: Ja, laat ik even een positieve vraag stellen aan u hierover, want u heeft dus een volkstuin. Wat zouden volkstuinen en u op de volkstuinen kunnen doen voor de Natuur- en Milieueducatie voor kinderen? De voorzitter: Mijnheer Pronk. De heer Pronk: Ja, dank u wel. Goede vraag. Ja, het hangt een beetje van de leeftijd van de kinderen af. Ik neem zelf mijn neefje en nichtje vaak mee naar mijn eigen tuin, en die vinden het leuk om de appels te plukken. Maar kinderen blijven ook kinderen en die willen graag ravotten, en die hebben vaak niet het geduld om te schoffelen, om onkruid te trekken. Ga zo maar door. Had ik vroeger zelf ook niet, maar het is toch nog goed gekomen. Ik heb nu heel veel plezier in mijn eigen tuintje, eerlijk gezegd. Maar ja, ik denk toch dat we die kinderen mee moeten slepen, en helemaal de kinderen uit de stad. Ik ben zelf een jongen uit de polder, dus ik ging in de vakantietijd altijd bietrooien, bollen pellen, tulpen koppen, en ik denk dat het goed is dat we kinderen in de stad toch meenemen, al zal het soms tegen wil en dank zijn. De voorzitter: Dank u wel. Ik was bijna bang dat de wethouder zo meteen een technische sessie naar uw volkstuintje zou gaan aankondigen, maar dat is nog binnengehouden. Misschien komt het nog. Is er verder nog iemand die in eerste termijn nog wat te zeggen? De heer Amand van Trots Haarlem.

De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Nou, er is al zoveel gezegd. Enige ding wat eigenlijk een beetje aanstoot voor Trots Haarlem geeft is eigenlijk die Schoterhoeveweg. Hoeveel kinderen uit Haarlem-Noord hebben daar hun eerste beestjes geaaid et cetera, kalkoenen gezien die ze nog nooit gezien hebben? Heel Haarlem is daarmee bekend geworden eigenlijk. En ik vind het eigenlijk … En dat is de vraag aan de wethouder, ik weet niet wanneer dat overgaat, gaan de beesten allemaal weg, waar gaan ze heen? Dat is ook nog een vraag. En wordt dat ook nog goed - ja, u kent me - gecontroleerd dat ze niet zomaar natuurlijk overal gedropt worden, of dat we zomaar bij de poelier tegenkomen? Dus gaarne een antwoord. Dank u. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Amand. Is er dan verder nog iemand die niet aan het woord is geweest en nog behoefte heeft aan een eerste termijn? Nee, dat is volgens mij niet het geval. Wethouder Berkhout, gaat uw gang. Wethouder Berkhout: Ja, dank. Ik denk goed om het hier even over Natuur- en Milieueducatie te hebben, maar Natuur- en Milieueducatie is, en ook daar maken we een ontwikkeling door, ook het NME. En het NME is ook gewoon een onderdeel van de gemeente. En ik merkte bij de inspreker, en ook later bij u, dat daar toch soms … En dat vind ik goed. Ik ga daar ook straks positief over in, maar even wel breder werd gekeken naar allerlei initiatieven.

De buurtboerderij die er nog niet is, de buurttuin die er op dit moment tijdelijk is. En dat hele bredere palet. Maar waar we ons hierop gefocust hebben en waarom het de Basis op orde heet gaat over die locaties van Natuur- en Milieueducatie, die tak van de gemeente die toch wel behoorlijk wat achterstallig onderhoud kende. En daarom heet die titel ook de Basis op orde. Dus het gaat even in eerste instantie om die locaties. Ook het verhaal wat het NME vertelt, en uiteindelijk denk ik - heb ik best wat relevante punten van u gehoord - even goed om dat wel even te schetsen. Daar is geld voor nodig. Dan ziet u dat we iets moeten doen met de Houthoeve, dan zien we dat we uiteindelijk een keuze maken omdat daar rondom het Schoterbos, met de Schoterhoeve en de Schotertuin te bundelen, omdat we denken dat dat meer oplevert. Du er zullen wat ingrepen moeten worden gedaan want het komt van ver. En dat is wat we in eerste instantie zeggen, en het is goed als ik bij andere hoor onder u: dit is pas het begin of dit is goed, maar we willen meer. Dit is wel nodig, is wel heel hard nodig. Dus dat is het voorstel wat het college hier in eerste instantie doet om deze locaties, de drie schooltuinen, de twee staatsboerderijen en het witte gebouw op de kweektuin om daar echt een stap in te gaan zetten.

Dus ik denk dat dat goed is en om dat in eerste instantie te zeggen, maar willen wij die samenwerking gaan bekijken? Ja, ik kan daar ook meteen volmondig ‘ja’ op zeggen. Alleen dat is niet wat in essentie hier nu voorligt, maar dat is wel denk ik wat u schept er zijn daar ontwikkelingen. U vraagt ook hoe zit het met Oost en met Schalkwijk? Maar dat kan best wel interessant zijn, maar dat zou wel een volgende stap

22

moeten zijn. Want, misschien tweeledig, laat duidelijk zijn, ook als er geen schooltuin is in een stadsdeel is er natuurlijk nog wel Natuureducatie in dat stadsdeel. Dat is ook zeker het geval in Schalkwijk. En de Buurtboerderij, de inspreker, heeft natuurlijk een verhaal verteld, maar dat bestaat nog niet. Dat is de situatie die in gesprek is met de afdeling vastgoed. Het kan heel interessant zijn, dus het is wel een ander iets dan waar we het hierover hebben. De Buurttuin Ecoring was ooit bedoeld als tijdelijke situatie op de Young Boys voetbalveld. Dat dat een waarde heeft gegenereerd, dat dat bijdraagt aan de doelstellingen, zoals u ze formuleert en aan ons meegeeft, evident. Dat er kansen voor samenwerking, kruisbestuiving zijn evident. Maar ik denk dat waar wij op focussen als college zeggen we eerst die Basis op orde, en dan kijken: wat kan je met dat bredere netwerk? Misschien wel met volkstuinen. Ook al is dat vaak … Ik vond het ontzettend interessant, mijnheer Pronk, om van u te horen, maar dat is vaak toch ook een individuele aangelegenheid. Er zit niet een u-moet-educatie-verlenen contract aan een volkstuin. Het is toch vaak een persoon, neemt dat af. Maar goed, wat vindt daar plaats? Daar worden courgettes verbouwd of zo.

Kan je daar iets uiteindelijk? Ja, ik kan me dat wel voorstellen, maar ik denk dat dit even de kern was waar we in eerste instantie op moeten richten om misschien ook wel … De basis was dat de Arbo ook achterliep, even richting de PvdA, dat is ook uiteindelijk een reden geworden om hier echt even dit door te lichten: wat is er nodig om deze locaties weer naar 2023 te trekken? De voorzitter: Bij het woord ‘courgette’ zag ik de hand van de heer Hulster van de Actiepartij omhoogschieten. Maar ik weet niet of dat ook het onderwerp van zijn interruptie was. Gaat uw gang. De heer Hulster: Ja, het wordt een beetje een semantische discussie. Maar u zegt: ja, dit is de Basis op orde wat het college betreft. En ik hoor de commissie eigenlijk heel erg duidelijk zeggen dat zij de basis op orde vinden dat er ook in Schalkwijk plekken komen waar Natuureducatie fysiek aanwezig kan zijn. Dus ja, hoe kijkt u daarnaar? Eigenlijk wordt er gevraagd om een grotere ambitie dan die u hier neerlegt. De voorzitter: Wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Dat kan natuurlijk. Dat vind ik ook altijd zeer te prijzen. Dat kost wel geld, dus we kunnen ... Wat wij hier voorstellen is 1,2 miljoen. Dat is uiteindelijk een afweging die bij de kadernota moet worden gemaakt. En we doen het niet, dus dat vraagt eindelijk een grotere investering.

Helemaal als u zegt: dus wij zeggen wij voldoen aan de ambitie door dat met de leskisten te doen, langs te gaan bij de school en op die manier de scholen te voorzien. We zien ook vooral vanuit praktische overwegingen waarom de Poelpolderlocatie niet functioneerde. Er was geen behoefte aan de Vrije School die erlangs ging. Heeft uiteindelijk een eigen oplossing met de moestuin, zoals de VVD misschien suggereerde, maar het was ook kleiachtige grond te ver weg, te onveilig om met de hele schoolklas ernaartoe te gaan. Niet met een busje bereikbaar, dus er waren ook pragmatische overwegingen om daar nu niet voor te kiezen. Dus ik zou zo ver willen gaan, zeg ik nu eventjes, om die samenwerking te bekijken met locaties in Oost en in Schalkwijk. Maar als u zegt wij willen echt een fysieke locatie, dan horen daar ook middelen bij. Ja, dat zegt het college we willen eigenlijk … Maar goed, u kunt straks ook over een paar weken de kadernota zien, en de keuzes die daar aan u voorgelegd worden. Nou, dan zult u ook op zoek moeten gaan naar extra middelen. Geef ik dan nu even terug, maar dit was de overweging voor de Poelpolder. En ik had nog wat vragen hoor, dus ik ga dus ook nog even de andere vragen langs. Kijk, de Schoterhoeve, daar komen tien keer zo weinig mensen als bij de Houthoeve in de Hout. Die wordt niet goed gevonden. Hij is wel heel oud, hè.

Dus ik denk dat wat u zegt dat daar kalkoenen voor het eerst bekeken konden worden, ik denk dat dat heel erg opging, maar we zien wel dat die eigenlijk heel slecht bezocht wordt. En wij denken dat met de Schoterdroom, Schoterhoeve nieuwe stijl - wie weet, prijsvraag - die nieuwe locatie, dat dat veel mooier gelegen in het Schoterbos echt meer een kans heeft om die plek beter tot zijn recht te laten komen, en ook beter bereikbaar te laten zijn en beter zichtbaar te laten zijn. Dus dat dat een meerwaarde biedt. Maar dan heb je nog steeds wel zo'n plek in Noord. Even kijken. En de Schoterhoeve, de locatie die aan leeg komt, wij denken nog wel … Dat zal ze volgend jaar gaan spelen, die overgang naar de nieuwe locatie. Dat zit in de ontwikkelzone, de Orionzone. Dus daar hebben we natuurlijk separate processen

23

voor in de commissie Ontwikkeling, dus als u zegt uiteindelijk is dat natuurlijk een opdracht die u dan meegeeft aan de gemeenteraad: hou dat groen, geef daar een andere invulling aan, zoals het CDA suggereerde. Dat komt voorbij in de ontwikkelzone Orionweg. Even kijken. Nou, dan ga ik dat dus eventjes af. Dus ja D66. Dit was de werktitel. Dat zag u ook in de technische beantwoording. Maar het mag wat realistischer, het groot realisme of zo. We kunnen van alles voor naam, maar we kunnen ook gewoon een prijsvraag lanceren of er zelf nog eens over nadenken. De naam staat nog niet vast, laat dat duidelijk zijn. Dus ik hoopte … Maar ja, dus het staat ook vrij in de tweede termijn om namen te roepen. Ik houd me aanbevolen. U kunt er ook even over nadenken. Er komt echt nog een moment hoe we daar met elkaar mee omgaan. Het wordt in ieder geval een hele mooie plek. En ja, in reactie op Hart voor Haarlem: er is milieueducatie, ook al is er geen schooltuin. En de VVD zegt: kleine tuintjes bij de scholen zelf. Nou, je zag wel dat bijvoorbeeld Rudolf Steiner daarvoor kiest, maar ik denk dat dat in eerste instantie dat zou kunnen. Dan wordt het wel echt een beslissing ook van de schoolbesturen zelf natuurlijk, hè. Dus dan moeten we ook nog … Volgens mij zit er in het coalitieakkoord bijvoorbeeld het vergoeden van schoolpleinen. Ook daar moeten afspraken worden gemaakt.

Dat is soms de grond van de school, maar die hebben middelen te kort. En soms is het onze grond. Daar komt denk ik ook het schoolbosje-verhaal van het CDA om de hoek kijken. Iedereen heeft wel diezelfde ambitie: gebruik zo'n schoolplein misschien anders. Dus we komen trouwens ook met een voorstel bij de kadernota daarvoor, dus dat is misschien nog even schot voor de boeg. Even kijken. Ja, het CDA zegt de vrijwilligers meenemen. Het NME draait op vrijwilligers, maar we zien wel dat dat een oudere generatie aan het worden is. En de jonge generatie het eigenlijk niet meer zo makkelijk doet. Dat zien we breed natuurlijk. Dat is wel lastig. En ook verandering is voor deze doelgroep lastig, dus we willen … Heel blij, laat duidelijk zijn, met vrijwilligers. Ik denk dat u dat ook vooral wilde bekrachtigen? Maar het is wel een uitdaging dat om dit allemaal rond te breien, heb je personeel nodig, maar ook vrijwilligers en dat wordt niet eenvoudiger. Dus het blijft een zoektocht. Maar dat degene die we hebben, dat we daar heel blij mee zijn, maar uiteindelijk heb je ook keuze te maken en wil je ze ook wel in meenemen, maar we gaan ook wel voor die keuzes. Dus dat is een beetje de afweging hierop. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Dreijer van het CDA. De heer Dreijer: Ja, die afwegingen begrijpt het CDA.

Het gaat erom, neem ze gewoon mee, want er zijn meer dan honderd vrijwilligers. En als je ze niet meeneemt dan ben je ze ook zo kwijt. Dan ben je het echt gewoon maar in één keer kwijt. En betrek ze, en misschien enthousiasmeer ze om ook nog andere mensen aan te brengen. Probeer dat proces ook in te zetten dat je jongere mensen krijgt, maar doe iets met hen. De voorzitter: Dank u wel. Wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Nee, neem ik ter harte. Ik probeerde even het dilemma te schetsen, maar laat duidelijk zijn dat degenen die er zijn wil je heel graag aan boord houden en inderdaad in hun netwerk. Maar goed, het is ook een open oproep hier, we hebben gewoon om dit soort plekken echt goed te laten functioneren kan je alle handjes gebruiken. Ik neem even uw tip over Thijsse's Hof mee. Ik weet niet in hoeverre we dat al voornemens zijn, maar dat klonk als laaghangend fruit. Even kijken. Ja, dan waren er een paar partijen die zeiden: moet dat nu met die educatie? Ja, dat vind ik lastig dat u dat ook zegt dat dat politiek is. Volgens mij kan ik me wel deels aansluiten bij wat GroenLinks aangeeft, dit is wat wij meegeven met onze educatie. Tegelijkertijd, u geeft mij ook opdrachten mee. U geeft mij opdrachten om de biodiversiteitsnoodtoestand uit te roepen en daar alles aan te doen. U geeft mij volgens mij hele duidelijke opdrachten mee voor de toekomstige generaties.

Dus in dat licht zijn dit de bewuste keuzes die je ook moeten bijbrengen aan de jongere generatie. De voorzitter: U heeft een interruptie van de heer Rademakers van BVNL.

24

De heer Rademakers: Ja, het gaat niet zozeer om een politieke boodschap in mijn ogen. Het gaat meer om dat als je daar jonge kinderen hebt rondlopen die je wat wil bijbrengen dat het niet helpt om ze te gaan vertellen: je moet je ouders dwingen om je geen vlees meer te geven, want anders gaan we allemaal dood, en dan krijg je onwijze weersveranderingen. En ja, het is een beetje angstaanjagend. Je kan kinderen best wel leren: gooi geen plastic op straat, zorg ervoor dat alles er netjes uitziet, neem zo min mogelijk tegels in je tuin, maar zit wel een verschil tussen het een en het ander. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Rademaker. Wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Ja, ik denk dat u het nu ook weer wat chargeert, en ook ergens daar misschien ook wel bagatelliseert wat er aan de hand is. Dus ik denk dat dat heel lastig is, omdat misschien precies wat u net zich zorgen over maakt, dat angst aanjagen. Het lijkt u wat te chargeer. Ik denk dat dat een heel lastig verhaal is hoe u dat brengt. De lijn volgens mij die het NME hier hanteert, is je moet hier niet voor wegkijken. En volgens mij is dat ook de opdracht die u ons meegeeft. We nemen dit uiterst serieus. Deze generatie krijgt ermee te maken. Volgens mij is dit geenszins politiek ingedreven, maar dit is gewoon de realiteit zoals hier ...

De voorzitter: Dat roept ook een interruptie op van de heer Aerssens van de VVD, en daarna wil de heer Rademaker van BVNL ook nog wat zeggen, begrijp ik. De heer Aerssens. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Ja, met gevaar dat ik boegeroep hier aan mijn rechterkant hoor van de twee dames, een crisis en wat er met het milieu en de hand is, en klimaatverandering, weet je, daar wil ik het niet over hebben. Maar het is GroenLinks in deze raad, in deze zaal, en in deze stad, die van alles aan het roeptoeteren is geweest over vleesreclames, over dat we die uit de stad zouden moeten gaan verbannen. En op het moment dat ik dan een plaatje zie van geen vlees eten in een Kinderkant, ja, dan komt dat bijzonder dichtbij bij wél een politiek punt. En dat is het punt wat ik probeerde te maken naar de wethouder toe: biedt het gewoon politiek neutraal aan, want op het moment dat GroenLinks schermt met geen vleesreclames - en hier wordt gewoon actief naar kinderen gepromoot geen vlees te eten ja, dan zie ik dat toch echt wel als een politiek punt en een politieke keuze. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Aerssens. Wethouder Berkhout, wilt u al reageren? Wethouder Berkhout: Ja, volgens mij zit het niet zo. Volgens mij is het waardevrij, maar als u dit echt een punt wil maken dan stel ik voor dat u een motie daarover indient.

Ik ga weer eventjes door naar de … De voorzitter: Nee, want u heeft eerst nog een interruptie van de heer Rademaker van BVNL. Of niet meer? Nee, die is komen te vervallen. Nee, dan mag u verder met uw termijn. Gaat uw gang. Wethouder Berkhout: Ja, dan nog eventjes. OPHaarlem vroeg zich af: wordt er ook meegekeken naar de maatschappelijke kaart, of de initiatieven? Wat ik dus zei, nu is er echt gekeken in eerste instantie naar we moeten wat doen met de NME-locaties, maar dat volgens mij is het … Ik ben het met u eens, de afgelopen jaren hebben we een aantal initiatieven zien opkomen, en die vertegenwoordigen een waarde en die kunnen misschien ook wel in een samenwerking nog meer waarde vertegenwoordigen. Ik denk wel ook dat dat … Dus volgens mij tweeledig. Je zou kunnen zeggen dat verdere ambitie brengt ook consequenties met zich mee. Dan willen we een extra locatie, dan heeft dat extra financiële consequenties, extra inzet van personeel. Maar ook het verkennen van verdere samenwerking zal iets meer vragen. En ik hoor sommige partijen zeggen we willen een stapje verder. Dit nog een vrij sober verhaal nodig, maar sober, eerste stap. Volgens mij is het ook uiteindelijk de prioritering die dit college voorstelt om uiteindelijk te zeggen wat wij ons voorstellen, gaan we ook realiseren.

Dus ik wil toezeggen dat we gaan kijken waar we die samenwerking met name in Schalkwijk en Oost kunnen gaan verkennen, ook kijken hoe we dat op een eenvoudige wijze kunnen doen, of hoe je dat op een wat substantiëlere wijze doet. Maar dan vraagt dat ook consequenties. Maar ik denk dat we hem wel

25

even getrapt … Ik zou willen voorstellen om dat getrapt te doen. Dus in eerste instantie die Basis op orde, kijken waar je gewoon met elkaar slim die samenwerking kan zoeken als een buurttuin aan de slag gaat. Maar willen we een stap verder, dan vraagt dat ook wat meer, en dat moeten we dan even verkennen wat dat vraagt. Ik denk nog wel goed om te vertellen, de Poelpolder, en volgens mij zei Forum dat ook wel, dat is nu niet leeg of zo. Daar zitten nu gewoon groene initiatieven. Dat wordt gewoon gebruikt, en dat wordt niet opeens een bouwgrond of zo. Dus die zorgen kunnen we gewoon wegnemen, dus die het staat ook niet leeg. Roosmarijn zit daar op dit moment. Dus ik denk dat het goed is voor de helderheid. En ja, volgens mij heb ik Trots al beantwoord. Dus nee, de dieren gaan niet naar de poelier, maar gaan naar de Schoterdroom. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Oh, er is een interruptie van … Nee, dus we gaan niet verder? U heeft het net opgeroepen. U heeft bijna de hele zaal in slaap gesust. Dat vind ik toch wel knap van wethouder Berkhout. Maar u riep ook op om de creativiteit te laten stromen met een nieuwe naam te komen. Of dat zover is, vraag ik me af, maar wellicht mevrouw Scholten onmiddellijk losbrandt met een nieuwe naam. Mevrouw Scholten, Jouw Haarlem. Mevrouw Scholten: Ik heb niet zo heel veel tijd meer, dus ik hou het kort.

Maar ik dacht aan Sirius, dat is een ster in het sterrenbeeld Orion, en ook nog eens een keer Orion in Osiris werd gevolgd door Sirius. Dus Hoeve Sirius, zou ik zeggen. Ik heb niet echt antwoord gekregen op mijn vraag: in hoeverre kan dit gaan leiden tot verlichting, zowel bij Poelpolder als bij Schoterhoeve, de plek? Of hoe gaan we eigenlijk zorgen dat het dan wel groen blijft? Of in ieder geval op een of andere manier? Het is ook ouder groen, hè, dus het zou zonde zijn als we daar een kaalslag creëren die dan weer in jaren ingehaald moet worden. De voorzitter: Dank u wel. Verder nog iemand voor een tweede termijn? De heer Jonker, D66. De heer Jonker: Ja. Ik ga teleurstellen, ik ga geen andere leuke suggesties geven. Ik denk dat het echt misschien aan kinderen is. Een leuke prijsvraag lijkt me super. Wij zijn blij met de toezegging dat we de samenwerking met andere partijen gaan verkennen. Wil wel oproepen om daar gewoon stapsgewijs, trapsgewijs … Ik begrijp het wel dat de basis op orde moet zijn, maar ik denk wel we kunnen gewoon … Die partijen hebben zich afgelopen tijd ook veel laten zien. Ik begrijp ook wel dat de buurttuin tijdelijk, het is nog allemaal in ontwikkeling. Begrijp ik ook wel, maar je zou daar wel slim mee kunnen gaan werken, want dan hoef je ook niet iets anders te gaan aanleggen of wat iets nog meer geld kost.

Dus ik zou toch wel oproepen om daar gewoon tempo te maken, een keer met die partijen in gesprek te gaan. Ze staan er ook echt om te trappelen, hebben wij begrepen van hen. Dus ja, toch graag wel tempo daar. De voorzitter: Dank u wel. De heer Hulster, Actiepartij. De heer Hulster: Ja, dank u wel. We zijn echt toch een beetje verbaasd over hoe wankel eigenlijk die sociale tuinen zijn, dus dat die boerderij aan de Nieuweweg, dat dat nog onzeker is, terwijl we hebben motie daarvoor ingediend en die is door de raad heel breed aangenomen, dus daar heeft de raad ook echt gezegd: wij vinden het belangrijk dat daar naast de Domus Plus zo'n voorziening komt. En nu horen we toch: nou, het is eigenlijk gewoon antikraak, en we zien eigenlijk wel of we dat nu echt gaan doen. En hetzelfde geldt eigenlijk voor het terrein van de natuurtuin in Schalkwijk, die dan nu een verlenging heeft gekregen van een aantal jaar weer. Maar toch denken we wij willen echt wel op zoek gaan naar om deze plekken definitiever te maken, want dit is eigenlijk wel steeds een beetje weer een klein stukje vooruit, en dan kijken we wel wat we er nu echt mee gaan doen. Terwijl het volgens ons een hele belangrijke waarde vertegenwoordigt in onze stad, en zeker aan die kant van het Spaarne. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Barten, GroenLinks.

26

Mevrouw Barten: Ja, ik sluit mij aan bij zowel Jouw Haarlem als de Actiepartij als D66. Inderdaad nog iets duidelijker misschien dat niet alleen de Poelbroek maar ook het terrein van de Schoterhoeve zouden wij graag een toezegging zien dat het inderdaad wel groen blijft, omdat er ook in het stuk de optie staat om er een sportterrein van te maken, maar dat het inderdaad wel voor natuur bestemd blijft. En ook wat betreft de samenwerking sluit ik me aan bij D60 om daar echt vaart mee te maken, want dus andere partijen dat over willen pakken, terwijl NME nu die capaciteit niet heeft, kan natuurlijk een hele mooie aanvulling zijn op het onderwijs in natuur en milieu. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Dreijer, CDA. O, u heeft een interruptie. De heer Dreijer: Ja, u wilde geen sportvoorzieningen hebben, maar u weet u kunt toch ook sporten gewoon in groen. Dus laten we het combineren, en hebben we een win-win lijkt mij. De voorzitter: Mevrouw Barten. Mevrouw Barten: Ja, wellicht, als er inderdaad zowel misschien dieren of uit de moestuin geoogst kan worden, en daarbij flink wat lichamelijke arbeid verricht, dan lijkt me dat prima. Maar we hebben wel in ons hoofd dat in ieder geval de natuur centraal staat. De voorzitter: Dank u wel. Is er dan verder nog iemand? Mijnheer Aerssens, VVD. De heer Aerssens: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Heel kort.

Ik ben een beetje verbaasd over dat de wethouder educatie blijkbaar niet politiek neutraal wil aanbieden. Dus laat dat alvast maar de eerste motie zijn die we bij kadernota gaan zien over neutrale educatie wanneer die door de gemeente gefinancierd wordt. De voorzitter: Dank u wel. En dan verder nog behoefte aan een tweede termijn? Dat lijkt niet zo te zijn. De opbrengst aan een sprankelende naam is beperkt, maar gaat uw gang, wethouder Berkhout. Wethouder Berkhout: Ja, Sirius heb ik genoteerd. En een prijsvraag voor kinderen als mogelijke optie. Dus dat is toch een mooie opbrengst. Jouw Haarlem, wij willen weten of het groen blijft. Kijk, de Poelpolder is landbouwgrond, dus dat lijkt me redelijk vanzelfsprekend dat dat niet zo gauw op de agenda staat om te veranderen, en heeft nu een andere invulling met Roosmarijn. De Schoterhoeve zit wel in een ontwikkelzone waar ook uw medecollega's of u soms zelf ook nog over in gesprek bent: hoe moeten we daar misschien een schuif hanteren voor voetbalvelden? Dus ik vind dat wat lastig. Ik snap uw uitgangspunt heel goed, maar volgens mij moet daar het gesprek over gevoerd worden wat u daar wenst. Wat is de perfecte ligging, kan je sporten in het groen, wil je een natuurfunctie? Dat moet je in die dynamiek zien. Er is nog geen keus daarmee gemaakt. Het is gemeentegrond.

Uiteindelijk denk ik dat in de commissie Ontwikkeling, als dat proces stap verder komt, moet u dit vooral vasthouden. En dus zegt u: wij vinden dit wezenlijk van belang dat deze aantal vierkante meters, of deze locatie, of deze functie behouden blijft in dat gebied. Maar ik denk dat je dat gesprek wel in dát gesprek in zo'n commissie moet voeren. Want anders zeg ik hier iets toe wat ik heel lastig vind, want u gaat daar later nog een besluit over nemen. Dus ik denk dat dat echt iets is wat u moet meenemen in die afweging, maar het is wel onze eigen grond natuurlijk. Dan D66 vraagt het Slim. Dat is altijd goed om het Slim te gaan kijken. Want het klopt, als we eigenlijk nu een Poelpolder-locatie hebben die blijkbaar niet zo aantrekkelijk was voor scholen om naartoe te gaan, en dat zou nog extra geld kosten of zo om dat open te houden om dat wel te doen, terwijl je ondertussen misschien locaties hebt die dichterbij liggen, centraler liggen en ook daar iets in kunnen voorzien met minder kosten, dan is dat slim. Dus ik kan me daar wel in vinden om te zeggen: kunnen we nu zo'n verkennend gesprek daarin hanteren? Dat zou misschien ook middelen vragen natuurlijk. Wat gaan wij dan, als wij een extra functie gaan vervullen voor de gemeente educatie, dan hebben we daar ook iets voor nodig. Ik denk dat dat bij die toezegging voor die samenwerking kan.

Dat laten we dan op die manier verkennen, want ik hoorde ook nog even de samenvatting die ik zelf gaf

27

terug in het verhaal van D66, we willen dat die bestaande locaties nu goed op orde worden gebracht. En we willen ook in het licht van wat we doen, met deze locatie die worden genoemd, daar goed naar kijken. Maar ik wilde toch eventjes tegen Actiepartij … Ik heb niks over, volgens mij, antikraak gezegd. U heeft die motie voor de Nieuweweg voor Domus Plus en omgeving daarvoor ingediend. Dat is alleen nog gaande. Dus dat is eventjes wat er nu speelt. En dat wordt binnen de gemeente of met de gemeente en de partij wordt dat gesprek gevoerd, dus dat is nog niet in kannen en kruiken. Maar het is niet een soort van dat het afgeketst is of wat dan ook. Dat is gewoon een lopend proces op basis van uw wensen daaromheen. En de buurttuin zit in de visie Spaarnepark. En ja, volgens mij hebben zij heel erg duidelijk laten zien wat voor waarde zij kunnen vertegenwoordigen, en hoe waardevol daar iets is ontstaan met die grond. En de raadsleden zijn ook langs geweest. Uiteindelijk ook dat is denk ik net als met de Orionzone uiteindelijk een afweging binnen dat gebied vinden we dat zoveel waard dat wij dat willen behouden. Maar ook dat proces is nog gaande. Komt ook bij u terug, dus ik denk dat dat gewoon ook geruststellend moet zijn. Daar gaat u uiteindelijk nog over. Tot zover, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel.

Dan heb ik als toezegging genoteerd dat het college voor de Natuur- en Milieueducatie in Haarlem-Oost en Schalkwijk de samenwerking met andere partijen zal verkennen, en daar hoop ik ook op terug komt bij de commissie. Dit stuk gaat niet door naar de raad, en dat betekent dat we doorgaan met het volgende agendapunt. 9. Motie niet meer stoken voor de buitenlucht 23 PvdD, PvdA, CDA, AP, CU De voorzitter: En dat is de motie: Niet meer stoken voor de buitenlucht. En dit stuk is op verzoek van Forum voor Democratie geagendeerd. Het stuk geeft aan wat het college heeft gedaan met de motie niet meer stoken voor de buitenlucht die in 2022 is aangenomen door de raad. We hebben geen insprekers. En dan wil ik graag de fractie van Forum voor Democratie, mijnheer Pronk, het woord geven. Gaat uw gang. De heer Pronk: Ja dank u wel, voorzitter. Ik zal het snel doen, want ik heb ook een keertje gebrek aan tijd. Ja, een aantal elementen zijn al ter sprake gebracht, maar ik ga toch nog een keertje voorlezen. Alles wat het leven leuk en gezellig maakt dat moet aan banden gelegd worden anders vergaat de wereld. Zo wordt ons wijsgemaakt. Minder of liever niet meer vliegen, minder of liever geen auto meer rijden, minder of liever geen vlees meer eten. En zo kunnen we wel even doorgaan. In Haarlem hebben een aantal horecaondernemers één of meer gasbranders op hun terras staan.

Het zijn voornamelijk de terrassen met veel schaduw, zelfs terrassen op de Oude Groenmarkt. Mooi voorbeeld, is hier vlakbij. Ik heb twee ondernemers daar gesproken en zij geven aan dat ze zonder de branders lege terrassen zouden hebben, omdat het nu eenmaal een tochtige koude straat is. En het is dus ook niet toevallig dat vrijwel alle terrassen op de Oude Groenmarkt zo'n gezellig apparaat hebben staan. Overigens wisten ze niet eens dat deze motie bestond, dus ook niemand had blijkbaar de moeite genomen om even een praatje met ze te maken. Dus voorzitter, de branders geven warmte en gezelligheid. Het ontmoedigen of zelfs op termijn verbieden van dit middel is betutteling ten top. Laten we alsjeblieft stoppen met deze onnodige pesterijen van deze hardwerkende horecaondernemers die de afgelopen tijden het leven al genoeg onnodig zuur hebben gemaakt. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dat was heel erg snel. Ja, nu zie ik twee interrupties, maar eigenlijk heeft de heer Pronk geen tijd meer om die te beantwoorden. Dus dat is een beetje treurig. Is er iemand die hierna het woord wil? Nou, mevrouw Moedt, u had uw hand nog omhoog. Gaat uw gang. Mevrouw Moedt: Ja, dan verwerk ik het wel in mijn bijdrage. Ja, het is dat ik zit maar eigenlijk zakt mijn broek hier een beetje vanaf, voorzitter, dat je klimaatwetenschap ook maar een mening lijkt te vinden.

En ja, ik vraag me af hoe onze kleinkinderen later terugkijken dat wij onder een heater een biertje wilden drinken in de winter, terwijl ondertussen op andere plekken overstromingen en hittegolf en bosbranden zijn. En om die reden is wat ons betreft de motie zeker niet afgedaan. We vinden het toch fijn om te lezen dat een

28

meerderheid van door de VNG geraadpleegde gemeente het met ons eens is, en meer wettelijke mogelijkheden wil om het gebruik van terrasverwarmers te verbieden, en dat die boodschap ook naar het ministerie is overgebracht. Dank daarvoor. Maar laten we in de tussentijd totdat er meer landelijke mogelijkheden zijn om dit te verbieden ook in Haarlem zoveel mogelijk terrasverwarming ontmoedigen. Dus geen gasheaters door infrarood heaters vervangen, want die vragen ook energie. En het college stelt dat het lastig is te monitoren, het gasverbruik van heaters, maar je kan ook monitoren hoeveel heaters er staan, zowel gas als infrarood. En dan die motie, of de subsidie op de warmtekussens. Die vragen ook energie. Er zijn geen harde voorwaarden aan verbonden om die heaters te verbanden als je die subsidie krijgt. Wij zeggen: waarom geen dekentje? Dat is goed voor je immuunsysteem. Je wordt maar een watje van dat zit onder die verwarming. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Moedt. Mijnheer Baars, VVD. De heer Baars: Ja dank u wel, voorzitter. Terrassen, natuurlijk helemaal ons ding, van de VVD, D66 ook. Ja, een lobby voor een landelijk verbod op terrasverwarmers, waarom nu weer? Hebben we nu in Haarlem en Den Haag niets beters te doen? Eigenlijk stopt de betutteling.

Terrassen zijn immers belangrijk voor ondernemers, voor sociale cohesie, buiten gezelligheid en voor veel ondernemers betekent het terras ook een groot, zo niet het grootste gedeelte van hun omzet. Onderschat het belang van warme terrassen niet. Terrassen zijn ook belangrijk in de winter. En er zijn een aantal .. Ik heb maar weinig spreektijd, dus als ik geïnterrumpeerd word praat ik gewoon door. Laat ondernemers vooral zelf hun verantwoordelijkheid nemen met infrarood heaters, tijdklokken, warmekussentjes - gebeurt nu ook al – help hun subsidiëren. Uitstekend idee, maar waarom nu weer een landelijk verbod? Het is inderdaad betutteling, en op deze manier maak je ook groenbeleid impopulair. En ik ben dan ook erg blij te zien dat D66 en GroenLinks deze motie niet ondertekend hebben. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Baars. Ja. Ik zag even een interruptie, maar inderdaad ook de heer Baars is door zijn tijd heen. Dus ook wat betreft moet ik u wel toch een beetje teleurstellen. De heer Rademaker, BVNL. De heer Rademaker: Ik heb nog tijd, dus kunnen jullie bij mij interrumperen. Nee, ik sluit me aan bij de woorden van de VVD en Forum voor Democratie. Ik vind het ook de zoveelste vorm van bemoeienis richting de ondernemer toe. Laat ze gewoon lekker hun terras openzetten met heaters, zodat iedereen daar heerlijk een biertje kan drinken in de winter. Dank je wel.

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Rademaker. Mevrouw Roodhuizen, Partij van de Arbeid, u heeft een interruptie? Ja, interruptie. Mevrouw Roodhuizen: Ja, ik was dan eigenlijk wel benieuwd. U zegt laat ze lekker een biertje drinken onder een heater, maar wat vindt u dan eigenlijk van zo'n alternatief van bijvoorbeeld die warmtekussens? De voorzitter: Heer Rademaker. De heer Rademaker: Ik vind het heel mooi dat er een alternatief is, en als de ondernemer die wil gebruiken, dan staat hem dat vrij om te gebruiken. De voorzitter: Dank u wel. Zijn er verder nog … Ik zag meer handen, maar is het een interruptie? Interruptie van de heer … In termijn. Nou, er waren geen in termijnen meer. Mijnheer Amand van Trots Haarlem. Uw termijn..

29

De heer Amand: Dank u wel. Ja, het is natuurlijk zo de ondernemers die worden al een beetje beperkt in Haarlem, en in hele land trouwens. Laat die ondernemers nu zelf eens beslissen wat ze echt willen. En de Horecabond die zal het heus wel weten. En wij moeten niet allemaal iedereen dingen op gaan leggen. Dus wij gaan dan denk ik maar weer met de horecaondernemers in gesprek, dat die even de beslissing nemen voordat we alle gekke dingen gaan roepen: dit mag niet en dit mag wel. Dat lijkt me een beetje … We gaan toch niet een kleuterschooltje spelen voor de horeca? En dat wil ik eigenlijk zeggen, en dat is niet de bedoeling. Ze zijn wijs genoeg om zelf een beslissing te nemen. Daar laat ik het even bij. De voorzitter: Ik wacht op het punt, want u had niet zo heel veel gezegd, maar wel genoeg om een interruptie van mevrouw Roodhuizen van de Partij van de Arbeid uit te lokken. Mevrouw Roodhuizen. Mevrouw Roodhuizen: Ja, ik ben toch eigenlijk wel benieuwd, want er wordt nu een paar keer het punt gemaakt van dat ondernemers zelf moeten kiezen, maar een eigen keuze kan ook geïnformeerder. Dus hoe zien jullie het eigenlijk dat juist in ondernemers geïnformeerd worden over een keuze, en dat een heater geen duurzame keuze is, maar een elektrisch warmtekussen bijvoorbeeld.? De voorzitter: Mijnheer Amand. De heer Amand: Die hebben ze al. Sommigen hebben al een warmtekussen.

En de Horecabond, ik weet niet of u die memo’s elke week krijgt? Ik krijg elke week memo's, dus die zeggen zelf: laat ze die ondernemers zelf beslissen. Ga niet alles iedereen opleggen. Daar haten ze ons om. We moeten niet gaan zeggen: jij mag dit niet, jij mag dat niet. Ze moeten zelf een beslissing nemen. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Amand. Is er dan verder … De heer Jonker, D66. De heer Jonker: Ja, dank u wel. Ja, volgens mij kan het ook heel gezellig zijn om in de winter binnen in een vol café een biertje te drinken, dus het is echt niet alleen op het terras kan het gezellig zijn als het wat kouder is. Wij hopen dan eigenlijk ook snel dat er een verbod komt. Kan misschien nog wel even duren. Maar ze hebben het al in Frankrijk. Nou, volgens mij is het in Frankrijk ook nog steeds hartstikke gezellig. Dus ja, het kan echt wel. We hebben nu een tussenoplossing met die subsidie, maar die is wat ons betreft nog niet goed uitgevoerd. De warmtekussens worden volgens mij vooral als extra gebruikt, is ons beeld, zeker nu er juist subsidie voor is. Dus het komt niet in de plaats van gasgestookte verwarming. Maar het is een beetje en-en, of het is en-en veel.

En daarom vraag ik eigenlijk aan de wethouder - en ik ben blij ook dat dit geagendeerd is eigenlijk - kunnen we het wegdoen of het niet nemen in de toekomst van een gasgestookte terrasverwarmer niet als zachte voorwaarden stellen bij de subsidie? Ik vraag niet om handhaving of boetes daarop, maar gewoon als een zachte voorwaarde of eigenlijk als een spelregel die wel meer voor lichte sturing kan zorgen. Ik lees ook op de website bij de subsidie nu heel drie simpele spelregels, dus daar kan deze gewoon aan toegevoegd worden, zoiets van: u gaat de warmtekussens gebruiken in plaats van de huidige heaters op het terras. Mocht u nog geen heaters gebruiken, dan belooft u deze in de toekomst ook niet aan te schaffen. Nou, volgens mij is dat heel simpel en kunnen we toch daarop sturen. Dank u wel. De voorzitter: U heeft een interruptie mevrouw Moedt van de Partij voor de Dieren. Mevrouw Moedt: Wat zou u ervan vinden als er een harde voorwaarde aan verbonden zou worden? De voorzitter: Heer Jonker. De heer Jonker: Nou, zou ik ook mooi vinden. Maar ik begreep dat dat in het verleden niet mogelijk is geweest als uitgezocht. En eerlijk gezegd, ik denk ook niet dat we hier een heel grote zaak van moeten maken, maar ik

30

denk wel dat het goed zou zijn om iets meer uit te leggen en met iets meer lichte sturing dit beter te doen dan we het nu aanbieden. De voorzitter: Dank u wel, en daarmee bent u ook door uw tijd heen. De heer Hulster, Actiepartij. De heer Hulster: Dank u wel. Wij zijn ook voorstander van harde voorwaarden bij het verstrekken van subsidies, zoals bij warmtekussens. Overigens de suggestie dat je ondernemers geen regels zou moeten opleggen, daar staan we heel anders in. We hebben natuurlijk bij Tata en bij Schiphol gezien dat als je ondernemers geen regels oplegt dat het niet vanzelf goed komt. Dus dat het wel degelijk belangrijk is om regels op te leggen, en die ook te handhaven. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Hulster. Mevrouw Roodhuizen, Partij van de Arbeid. Mevrouw Roodhuizen: Ja, veel is al wel gezegd. Wij sluiten ons grotendeels aan bij D66, Actiepartij en de Partij voor de Dieren. Ook wij hopen dat er een verbod komt. We zijn blij met de lobby en met de uitkomsten daarvan, en verder hopen wij inderdaad dat deze voorwaarden wordt opgenomen bij de subsidie. En wat ons betreft mag dat ook best een harde voorwaarde zijn. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. De heer Mohr, Hart voor Haarlem. De heer Mohr: Wij zijn tegen een verbod en sluiten ons volledig aan bij de VVD, en wij zijn geen klimaatontkenners. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Barten, GroenLinks.

Mevrouw Barten: Ja, dank u wel. En fijn die toevoeging over dat van de klimaatontkenning. Ja, want dit is een specifiek punt. We hebben het over terrasverwarming, en we hebben het over Natuur- en Milieueducatie, Hadden we het net. Maar er komt toch, heb ik het gevoel in dit gesprek, wel echt iets wezenlijks langs, want we hebben het ook over de klimaatcrisis. En met al die kleine maatregelen is het de vraag zijn we bereid om die aan te pakken? En nou ja, daar gaat me toch een persoonlijk verhaal, wil ik delen. Laatst heb ik online een conferentie gevolgd, in de EU was dat, Europees Parlement. En daar was iemand aan het woord die heeft meegeschreven aan de IPCC-rapporten die klimaatwetenschapper is, die haar hele leven daar al mee bezig is. En zij zegt: ik heb een zoon die is net geboren en ik ben bang dat hij in zijn leven in Europa zal moeten vechten voor drinkwater en voedsel. En ja, dat maakt me bang, maar dat maakt me niet zomaar bang, dat maakt me bang omdat dit iemand is die een wetenschapper is, die hier veel meer vanaf weet dan ik. En als ik dan vervolgens, omdat ik bang ben, al die boeken ga lezen en me er echt in ga verdiepen en zo’n IPCC-rapport tot me ga nemen, dan word ik niet gerustgesteld. En de enige manier is vooruit. De enige manier is dat we die transitie aangaan met z’n allen, en dat we dat ook hier doen, dat we dat overal doen.