Raadsvoorstel (publiceerbaar)

Raadsvoorstel

Onderwerp Besluit op het bezwaar van tegen het afwijzen van het inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2025/620973 Wienen, J. 6.2 Gemeentelijk bestuur JZ Baars, T.F. 06-46215015 tbaars@haarlem.nl heeft een inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ ingediend. Op 28 mei 2025 heeft de raad besloten om dit verzoek af te wijzen. Hiertegen heeft bezwaar gemaakt. De raad dient een besluit te nemen over het ingediende bezwaar.

Behandelvoorstel voor commissie

De commissie Bestuur wordt verzocht advies te geven aan de raad over het voorstel van het college en over de wijze van agendering van het raadsvoorstel in de raadsvergadering.

Relevante eerdere besluiten

‘Wijziging Referendumverordening gemeente Haarlem 2022’ (2024/2140778) in raadsvergadering 27 maart 2025 ‘Inleidend verzoek referendum ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’’ (2025/469465) in raadsvergadering 28 mei 2025

Besluit college d.d. 9 september 2025

1. Het college van burgemeester en wethouders stelt het voorstel aan de raad vast. de secretaris,

Kenmerk: 2025/620973

de burgemeester,

1/4

Ontwerp-besluit raad d.d. ………. (wordt ingevuld door de griffie)

De raad der gemeente Haarlem, Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, Besluit: 1. het besluit van 28 mei 2025, waarbij de raad het inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ heeft afgewezen, in stand te laten; 2. het verzoek om een proceskostenvergoeding af te wijzen. de griffier,

de voorzitter,

1. Aanleiding Op 6 mei 2025 heeft (hierna: bezwaarde) een inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ ingediend (bijlage 1). Op 28 mei 2025 heeft de raad besloten om het verzoek af te wijzen op grond van artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening gemeente Haarlem 2022 (hierna: Referendumverordening) (bijlage 2). Deze bepaling luidt: Artikel 2 Referendum, initiatief, onderwerpen (…) 2. Onderwerp van een referendum is een ontwerp raadsbesluit, met uitzondering van besluiten: (…) j. die naar het oordeel van de raad gaan over een onderwerp waarover in de afgelopen vier jaar een referendum is gehouden; (…) De raad heeft het besluit genomen met inachtneming van het advies van de referendumcommissie van 19 mei 2025 (bijlage 3). Op 3 juni 2025 is het besluit van de raad bekendgemaakt aan bezwaarde. Op 1 juli 2025 heeft bezwaarde een bezwaarschrift ingediend tegen het besluit van de raad (bijlage 4).

Kenmerk: 2025/620973

2/4

Op 18 augustus 2025 heeft de adviescommissie bezwaarschriften (hierna: bezwaarschriftencommissie) een advies uitgebracht over het ingediende bezwaar (bijlage 5). 2. Beoogd resultaat Het heroverwegen van het bestreden besluit en het nemen van een besluit over het ingediende bezwaar. 3. Onderbouwing voorstel 3.1.Niet ter discussie staat dat in 2024 een referendum is gehouden over hetzelfde onderwerp In 2024 is een referendum gehouden over de ‘Nota Uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem’. Bezwaarde heeft niet bestreden dat het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ over hetzelfde onderwerp gaat. 3.2.Artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening heeft geen uitgestelde werking Bezwaarde heeft aangevoerd dat bij de toetsing aan artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening enkel mag worden gekeken naar referenda die na de inwerkingtreding van die bepaling zijn gehouden. De gewijzigde Referendumverordening, waaraan deze bepaling is toegevoegd, is in werking getreden op 5 april 2025.

Dat in 2024 een referendum is gehouden over de ‘Nota Uitwerking parkeerregulering: Uitbreiding betaald parkeren in Haarlem’, kan volgens bezwaarde dus geen reden zijn om het inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ af te wijzen. Dit betreft een kwestie van overgangsrecht. In beginsel bestaan er drie soorten overgangsrecht: onmiddellijke werking, terugwerkende kracht en eerbiedigende (of uitgestelde) werking. Het betoog van bezwaarde komt erop neer dat artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening uitgestelde werking heeft. Indien zijn interpretatie wordt gevolgd, kan het artikel namelijk pas worden toegepast nadat er een nieuw referendum heeft plaatsgevonden. De bezwaarschriftencommissie ziet geen aanknopingspunten voor het oordeel dat artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening uitgestelde werking heeft. In haar overwegingen besteedt de bezwaarschriftencommissie aandacht aan de toelichting op het artikel en de totstandkomingsgeschiedenis van het artikel (overwegingen 13 en 14).

3.3.Artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening heeft onmiddellijke werking De bezwaarschriftencommissie is van oordeel dat artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening onmiddellijke werking heeft, hetgeen betekent dat bij de toetsing aan het artikel ook moet worden gekeken naar referenda die vóór de inwerkingtreding van dat artikel zijn gehouden. De bezwaarschriftencommissie vindt hiervoor steun in de bewoordingen, de strekking en de totstandkomingsgeschiedenis van het artikel (overweging 15).

Kenmerk: 2025/620973

3/4

Gelet hierop heeft de raad naar het oordeel van de bezwaarschriftencommissie terecht en op goede gronden besloten om het inleidend verzoek tot het houden van een referendum over het ontwerp raadsbesluit ‘Ruimte voor mensen en mobiliteit. Parkeren in Haarlem’ af te wijzen. De commissie adviseert de raad dan ook om het besluit van 28 mei 2025 in stand te laten. Voor de volledigheid merkt de bezwaarschriftencommissie nog op dat artikel 2, tweede lid, aanhef en onder j, van de Referendumverordening geen terugwerkende kracht heeft. Het voorziene rechtsgevolg, namelijk dat er geen referendum kan worden gehouden over een ontwerp raadsbesluit dat naar het oordeel van de raad gaat over een onderwerp waarover in de afgelopen vier jaar een referendum is gehouden, werkt immers niet terug. Alleen nieuwe referendumverzoeken kunnen aan het artikel worden getoetst (overweging 17). Naar het oordeel van de raad is het advies van de bezwaarschriftencommissie op zorgvuldige wijze tot stand gekomen, is de redenering daarin begrijpelijk en sluiten de getrokken conclusies daarop aan. De raad neemt het advies van de bezwaarschriftencommissie en de overwegingen die daaraan ten grondslag liggen over. 3.4.Bezwaarde heeft geen recht op een proceskostenvergoeding Bezwaarde heeft verzocht om een proceskostenvergoeding.

Op grond van artikel 7:15, tweede lid, van de Algemene wet bestuursrecht is een bestuursorgaan uitsluitend een proceskostenvergoeding verschuldigd, indien het bestreden besluit wordt herroepen wegens aan het bestuursorgaan te wijten onrechtmatigheid. In het onderhavige geval kan het bestreden besluit in stand blijven en heeft bezwaarde dus geen recht op een proceskostenvergoeding. 4. Consequenties en uitvoering 4.1 Communicatie Het besluit op bezwaar wordt bekendgemaakt door toezending aan bezwaarde. 4.2 Juridisch Tegen het besluit op bezwaar staat beroep open bij de rechtbank. 5. 1. 2. 3. 4. 5.

Bijlagen Inleidend referendumverzoek Bestreden besluit Advies van de referendumcommissie Bezwaarschrift Advies van de bezwaarschriftencommissie

Kenmerk: 2025/620973

4/4