Preventie- en handhavingsplan alcohol

Raadsvoorstel

Onderwerp Preventie- en handhavingsplan alcohol Nummer 2025/726610 Portefeuillehouder Wienen, J. Programma/beleidsveld 6.3 Openbare orde en veiligheid Afdeling VH Auteur Krouwel, L. Telefoonnummer Email lkrouwel@haarlem.nl Kernboodschap In aansluiting op de wettelijke verplichting uit de Alcoholwet stelt de gemeente Haarlem een Preventie en Handhavingsplan Alcohol op. Het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol bevat doelen en activiteiten gericht op het voorkomen van onaanvaardbaar alcoholgebruik onder volwassenen en het terugdringen van alcoholgebruik door minderjarigen en sluit aan op de doelstellingen uit de Alcoholwet en het Nationaal Preventieakkoord. Het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol hangt nauw samen met het lokaal gezondheidsbeleid. Het beoogde resultaat van het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol is een integrale aanpak van preventie van- en toezicht en handhaving op alcoholgebruik en alcoholverstrekking. Om alcoholgebruik onder minderjarigen terug te dringen en onaanvaardbaar alcoholgebruik onder volwassenen te voorkomen zet de gemeente Haarlem in op (1) voorlichting over de schadelijke effecten van alcohol; (2) het stimuleren van een gezonde norm, waaronder op scholen, in wijken, op sportverenigingen en in het uitgaansleven; (3) informatievoorziening over verantwoorde verstrekking van alcohol; en (4) controles op verstrekkers van alcohol.

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten Besluit college d.d. 11 november 2025

Met dit voorstel wordt de raad gevraagd het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol 2026-2030 vast te stellen. De commissie Bestuur wordt verzocht in afstemming met de commissie Samenleving advies te geven aan de raad over het voorstel van het college en over de wijze van agendering van het raadsvoorstel in de raadsvergadering. - Preventie en Handhavingsplan Drank & horecawet 2014-2017 (2014/330521) 1. Het college van burgemeester en wethouders stelt het voorstel aan de raad vast. de secretaris,

Kenmerk: 2025/726610

de burgemeester,

1/4

Ontwerp-besluit raad d.d. ………. (wordt ingevuld door de griffie)

De raad der gemeente Haarlem, Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders,

Besluit: 1. 1. Het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol 2026-2030 vast te stellen. 2. de griffier,

de voorzitter,

1. Aanleiding Alcohol is een bijzonder middel dat zowel ontspanning als risico’s met zich meebrengt, zeker bij jongeren of bij overmatig gebruik. Vanwege deze risico’s biedt de Alcoholwet een kader voor het beheersen van de verantwoorde verkoop van alcohol. De Alcoholwet is een bijzondere wet die de verstrekking van alcoholhoudende dranken regelt met als doel minderjarigen en volwassenen te beschermen tegen de negatieve effecten van alcohol op gezondheid en veiligheid. Het beschermen van de volksgezondheid door preventie en handhaving van alcoholgebruik is ook in Haarlem van groot belang. Dit Haarlemse preventie- en handhavingsplan geeft richting aan de inzet van de gemeente op het gebied van het voorkomen van schadelijk alcohol gebruik en het handhaven op verantwoorde verstrekking van alcohol. 2. Beoogd resultaat Met het Preventie- en Handhavingsplan wil de gemeente inzetten op het voorkomen en verminderen van alcoholgebruik, met name onder jongeren tot 18 jaar. 3. Onderbouwing voorstel 1. Realiseren van een integrale aanpak Door het plan wordt een integrale aanpak van preventie, toezicht en handhaving gerealiseerd. Die aanpak sluit aan bij bestaande beleidskaders, waaronder de lokale Gezondheidsnota en het Integraal Veiligheid- en Handhavingsbeleid, waardoor de uitvoering efficiënter en effectiever is dan losse maatregelen. 2.

Uitvoering binnen bestaande middelen en processen Het beleidskader kan worden uitgevoerd binnen de huidige (financiële) middelen en werkprocessen.

Kenmerk: 2025/726610

2/4

3. Bijdrage aan gezondheid en veiligheid van inwoners Het voorkomen van alcoholgebruik onder jongeren en voorkomen van onaanvaardbaar alcoholgebruik onder volwassenen draagt bij aan de gezondheid en veiligheid van inwoners. Het (overmatig) gebruik van alcohol heeft samenhang met gezondheidsrisico’s, overlast en onveiligheid in Haarlem, met name als het gaat om huiselijk geweld en tijdens het uitgaan. 4. Met het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol voldoet de gemeente aan haar wettelijke verplichting Het plan voorziet in de wettelijke verplichting op grond van de Alcoholwet om eens per vier jaar een preventie- en handhavingsplan vast te stellen. Met het vaststellen van het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol voldoet de gemeente aan haar wettelijke taken. 4. Risico’s en kanttekeningen 4.2 Kanttekeningen 1. Gedragsbeïnvloeding is complex, zeker gelet op sterke normalisering van alcoholgebruik Het beïnvloeden van drinkgedrag, zowel bij jongeren als volwassenen, is complex. Alcoholgebruik is diep verankerd in sociale en culturele gewoonten. Dit maakt norm- en gedragsverandering traag en moeilijk meetbaar. De kans dat resultaten pas op langere termijn zichtbaar worden is groot.

De complexiteit van gedragsbeïnvloeding wordt beperkt door blijvende samenwerking met partners die dicht op inwoners staan (zoals GGD, hulpverlening en sportverenigingen) en door te investeren in structurele, herhaalde communicatiecampagnes. 2. Beperkte invloed van gemeente op alcoholgebruik in de privésfeer Toezicht en handhaving richten zich primair op verstrekkers van alcohol, zoals horeca, supermarkten en evenementenorganisatoren. Het alcoholgebruik in de privésfeer ligt buiten de directe invloed van de gemeente. Dit beperkt de effectiviteit van handhaving op het totaalbeeld van alcoholgebruik. Dit risico wordt ondervangen door gelijktijdig in te zetten op voorlichting, bewustwording en het stimuleren van een gezonde norm. 3. Afhankelijkheid externe partners Het succes van de uitvoering hangt af van de inzet en betrokkenheid van partners zoals GGD, hulpverlening en sportverenigingen. Zonder hun actieve bijdrage kan de impact van het beleid beperkt blijven. Regelmatige afstemming en heldere afspraken moeten deze kanttekening beperken. 5. Consequenties en uitvoering 5.1 Financiën De uitvoering van het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol vindt plaats binnen de bestaande financiële kaders.

Kenmerk: 2025/726610

3/4

5.2 Juridisch Artikel 43A van de Alcoholwet verplicht de gemeenteraad om eens per vier jaar een Preventie- en Handhavingsplan Alcohol vast te stellen. Met dit voorstel wordt aan deze wettelijke verplichting voldaan. 5.3 Planning Monitoring op de uitvoering van het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol vindt onder andere plaats via de GGD gezondheidsmonitors volwassenen, ouderen en jeugd, en het tweejaarlijks Actieprogramma Veiligheid. Gelijktijdig met het opstellen van het preventie- en handhavingsplan Alcohol wordt gewerkt aan een lokale gezondheidsnota. De Startnotitie wordt in december in het college behandeld. Hierop volgt een participatietraject waarmee Haarlemmers invulling kunnen gaan geven aan het uiteindelijke Uitvoeringsplan Gezondheid dat gepland staat om in de zomer van 2026 te worden vastgesteld. Verdere maatregelen of in interventies ten aanzien van alcoholpreventie zouden daar een plek in kunnen gaan krijgen. 6. Bijlagen - Preventie- en Handhavingsplan Alcohol 2026-2030

Kenmerk: 2025/726610

4/4