Besteding prijzengeld Haarlem, Rising City of Innovation

Informatienota

Onderwerp Besteding prijzengeld ‘Haarlem, Rising City of Innovation’. Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2023/1192511 Berkhout, R.A.H. 5.4 Klimaatbestendige stad ECDW Stephan Kooijman 023-5113781 skooijman@haarlem.nl Haarlem heeft een belangrijke Europese innovatieprijs gewonnen en mag zich gedurende het jaar 2023 “European Rising Innovative City” noemen. Aan deze prijs is een geldbedrag van € 500.000 verbonden. De gemeente is voornemens dit bedrag in de geest van het thema van de prijs te besteden aan het stimuleren van innovatie in de stad. Met name op het gebied van duurzaamheid en circulaire economie. Er komt een langlopende reeks van activiteiten waaraan zowel bewoners als ondernemers kunnen deelnemen, zoals de Haarlemse GO!-NH challenge voor innovatieve ondernemers, de Haarlem Innovation Awards, de extra impuls duurzaam onderwijs. Daarnaast wordt via een bijdrage uit het prijzengeld een ode gebracht aan Claes Sluter, de Haarlemse beeldhouwer. De reeks van activiteiten zal in het najaar van 2023 starten en doorlopen tot in 2024. Met de invulling wordt zoveel mogelijk aangesloten op al lopende programma’s in de stad.

Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de commissie bestuur.

Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 25 juli 2023

1. het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

Kenmerk: 2023/530248

de burgemeester,

1/6

Inleiding Haarlem heeft de prijs gewonnen voor meest innovatieve stad van Europa in de categorie minder dan 250.000 inwoners en mag zich gedurende het jaar 2023 “European Rising Innovative City” noemen. De prijs, waaraan een geldbedrag van € 500.000 is verbonden, is toegekend door EISMEA, het Europees agentschap voor Innovatie en het midden- en kleinbedrijf (MKB). De succesvolle Haarlemse inzending is verzorgd door het team dat verantwoordelijk is voor de Haarlemse inzet binnen de Europese Urban Agenda. Haarlem heeft gewonnen vanwege haar ambitieuze doelstellingen en prestaties op het gebied van energietransitie en circulariteit, alsmede voor de wijze waarop ze deze doelstellingen tracht te verwezenlijken. Voorbeelden hiervan zijn onder andere de innovatieve oplossingen zoals een lokale energiemarkt, het werken met ecosystemen van innovatie, samenwerking met de innovatieve startups en MKB van het C-district en het realiseren van warmtenetten. Haarlem wil het prijzengeld gebruiken om de innovatiekracht van onze Haarlemmers te stimuleren en te vergroten. Daarnaast biedt de prijs, die mag worden gezien als prestigieus, uitstekende kansen voor Haarlem om zich regionaal, landelijk en zelfs internationaal te profileren. In het kader van de besteding van het prijzengeld zullen acties worden uitgerold over de stad.

De acties worden opgestart en uitgevoerd in samenwerking met onze partners waarmee we de innovatieprijs hebben binnengehaald. Deze informatienota informeert de commissie Bestuur over de voorgenomen invulling van de EISMEA prijs. 2. Kernboodschap Het prijzengeld zal gericht worden besteed om de innovatiekracht van Haarlem nog verder te vergroten. Het is hierbij de inzet om zoveel mogelijk Haarlemmers te laten meeprofiteren. Er komt een langlopende reeks van activiteiten waaraan zowel bewoners als ondernemers kunnen deelnemen, zoals de Haarlemse GO!-NH challenge voor innovatieve ondernemers, de Haarlem Innovation Awards, de extra impuls duurzaam onderwijs. Daarnaast wordt via een bijdrage uit het prijzengeld een ode gebracht aan Claes Sluter, de Haarlemse beeldhouwer. De reeks van activiteiten zal in het najaar van 2023 starten en doorlopen tot in 2024. Met de invulling wordt zoveel mogelijk aangesloten op al lopende programma’s in de stad.

Kenmerk: 2023/530248

2/6

A.

Haarlemse GO!-NH Challenge

Voor de Haarlemse ondernemers wordt in samenwerking met GO!-NH een traject opgestart, om innovatie te stimuleren. GO!-NH is het beproefde innovatie-accelerator programma van de provincie Noord Holland voor bestaand MKB en start ups. Binnen dit programma wordt een apart traject voor Haarlem opgezet waar lokale ondernemers door middel van een intensief programma hun innovatieve slagkracht leren verbeteren, hun businesscase kunnen aanscherpen en hun bedrijfsprocessen leren stroomlijnen. Alle Haarlemse ondernemers die innovatief aan de slag willen (of al zijn) kunnen zich aanmelden. Na een selectieronde door een onafhankelijk comité van experts gaan de overgebleven vijf of zes kandidaten het programma doorlopen, dat 3 tot 6 maanden duurt.

B.

Prijsvraag Actielijnen Actieprogramma Circulaire Economie– Haarlem Innovation Awards

Voor elk van de vier actielijnen van het actieprogramma Circulaire Economie wordt een eigen challenge/prijsvraag opengesteld om deze kenbaar te maken aan de stad. De challenge/prijsvraag staat open voor alle Haarlemmers (bewoners en ondernemers). Het is de bedoeling om de uitvoering van deze challenges in handen te geven van een nog samen te stellen comité van Haarlemmers om zodoende de inwoners van de stad nadrukkelijk te betrekken bij de inzet van het prijzengeld.

C.

Extra Impuls Duurzaam Onderwijs

Onderwijsinstellingen hebben een belangrijke rol in het informeren over duurzame innovatie en creativiteit en het inspireren van jongeren om met duurzaamheid aan de slag te gaan. Om hier een extra impuls aan te geven wordt de EISMEA prijs ingezet voor projecten op middelbare scholen en MBO. De prijs wordt gebruikt om docenten de kans te geven om kennis over duurzame innovatie op te doen en een netwerk van docenten op te bouwen op de thema’s innovatie en systeemdenken. Ook wordt de prijs ingezet voor het organiseren van challenge-based onderwijsprojecten, om leerlingen ervaring te geven met het werken aan duurzame innovaties. Er wordt bij de acties zoveel mogelijk aangesloten op al lopende projecten en samengewerkt met lokale ondernemers.

D.

Inspiratiesessies en workshops bewoners

Voor de bewoners worden er op afwisselende plekken in de stad een reeks inspirerende bijeenkomsten, lezingen en workshops gepland over het thema stedelijke en maatschappelijke innovatie, met name rondom duurzame transitie thema’s. Een en ander zal worden verzorgd door

Kenmerk: 2023/530248

3/6

Haarlemmers en landelijke experts. Het doel van deze bijeenkomsten is inwoners van Haarlem te informeren, te inspireren, te laten zien wat er allemaal gebeurt in de stad en kennis te laten maken met de stedelijke aanpak van onderwerpen als circulaire economie en duurzame innovatie. Met name tijdens de workshops zullen innovatieve en praktische handvatten worden aangereikt waarmee de bewoners van Haarlem zelf aan de slag kunnen.

E.

Ode aan Claes Sluter, de vergeten innovator uit de Haarlemse geschiedenis.

In zijn lange en rijke geschiedenis heeft Haarlem enkele grote namen voortgebracht. Velen worden met standbeelden geëerd in onze stad. Van de grondlegger van de moderne beeldhouwkunst (de Michelangelo van de Lage Landen volgens historicus Huizinga en ook zo verwoord door schrijver/historicus Bart van Loo) ontbreekt een eerbetoon echter. Claes Sluter (1355/1360- 1406) wordt gezien als de eerste bij naam bekende beeldhouwer uit de Lage Landen die het aangezicht van de beeldhouwkunst heeft veranderd. In zijn tijd een ware vernieuwer. Met een schenking uit de innovatieprijs van Europa wil de gemeente Haarlem een lans breken voor een eerbetoon aan Claes Sluter. Daarmee is de innovatieprijs ook een ode aan het ambacht in deze moderne tijd. Het ambacht van Sluter wordt zo doorgeven aan jongere generaties. Welke vorm dat eerbetoon krijgt, kan in een commissie met o.a. kunstenaars, vertegenwoordigers van de stad en de adviescommissie Kunst in de Openbare Ruimte bepaald worden. Op een vernieuwende manier wordt zo bepaald wat een eerbetoon anno 2023 is. Een fonds, object, themaweek of prijs kan aandacht genereren voor iemands nalatenschap, en dat is nog maar een kleine selectie van de mogelijkheden.

Bij een eventuele plaatsing van een object (bijvoorbeeld in de vorm van een kopie van een werk van Sluter) wordt in de reguliere budgetten rekening gehouden met de kosten van plaatsing, beheer en onderhoud. F.

Reservering voor bijdrage aan innovatieve uitkomsten Burgerberaad in 2024

In 2024 worden de eerste resultaten van het burgerberaad verwacht. Het college reserveert een deel van het prijzengeld voor innovatieve oplossingen die voortkomen uit de stad om bij te dragen aan de CO2 reductie doelstelling.

3. Consequenties De uitkomsten van het besteden van de prijs over de doelgroepen zorgt voor een positieve impact op de stad. De verwachte effecten zijn:

Kenmerk: 2023/530248

4/6

1) Verdeling van de prijs over verschillende doelgroepen in de stad zorgt voor meer betrokkenheid bij de verduurzaming van Haarlem en de werkzaamheden die door de gemeente in dat kader worden uitgevoerd. 2) Het stimuleren van duurzame en innovatieve activiteiten in de stad en daarmee een positieve bijdrage aan de innovatiekracht van Haarlem.

Organisatorische consequenties De organisatie van de verschillende acties wordt zoveel mogelijk uitgevoerd met bestaande capaciteit. Waar dit niet mogelijk is wordt de samenwerking gezocht met de stad, hiervoor wordt een klein deel van het prijzengeld gereserveerd. Financiële consequenties Voor de Haarlem Innovation Awards is een bedrag van € 100.000 gereserveerd. De kosten voor de GO!-NH challenge zijn begroot op € 100.000. Voor de bijdrage aan eventuele innovatieve oplossingen uit het burgerberaad is € 50.000 begroot. De kosten van de overige activiteiten zijn nog niet bekend en zullen later worden ingevuld. Indien noodzakelijk wordt op een later moment een voorstel gedaan voor budgetoverheveling. 4. Vervolg Samen met onze partners in de stad zal een communicatieplan worden opgesteld rondom de diverse activiteiten. Haarlem organiseert daarnaast twee sessies over Haarlem als innovatieve stad en winnaar van de Innovation Rising City Award 2022 met focus op best practices op het gebied van circulariteit, klimaatadaptatie, samenwerking met lokale innovatieve MKB, Social Return of Investment (SROI), innovatieve ecosystemen en samenwerking met onderwijsinstellingen. De uitwisseling van kennis en ervaring met collega-overheden in Europa en Internationaal zullen centraal staan. De sessies zullen door het Urban Agenda team worden georganiseerd in mei en november 2023.

De Raad zal uitnodigingen ontvangen voor alle evenementen die worden georganiseerd zodat zij goed op de hoogte kan blijven van de activiteiten. Een vertegenwoordiging van het College reist in november 2023 af naar Marseille om de gewonnen titel ceremonieel door te geven aan de volgende winnaar.

Kenmerk: 2023/530248

5/6

5. Bijlagen Geen

Kenmerk: 2023/530248

6/6