3 Bijlage 2 - Haarlem Spaarnepark gebiedsvisie

Gebiedsvisie Spaarnepark

bloem- en kruidenrijk gras op extensieve locaties en op (speel)gazon

natuurvriendelijke watergangen

meerwaarde. Ook is een jaarrond aantrekkelijk beeld belangrijk. Dat wil zeggen dat er zowel bloeiende beplanting wordt toegepast als beplanting met opvallende herfstkleuren of met een mooi winterbeeld (fraaie bast- of twijgkleuren en texturen).

Water De watergangen zijn zoveel mogelijk natuurlijk. Overal waar voldoende ruimte is (of genomen kan worden), wordt een natuurvriendelijke oever toegepast. Allleen als daar onvoldoende ruimte voor is, volstaat een talud. Daar waar speeltoestellen in de buurt van water staan, is het mogelijk om een gemengde haag te plaatsen om te voorkomen dat kleine kinderen per ongeluk in het water belanden. Bestaande damwanden worden waar mogelijk vervangen door een talud. Bij sommige sportverenigingen staat een hek langs de sloot ter voorkoming van ongelukken. Deze hekken worden vervangen door (of aangevuld met) een gemengde inheemse haag.

Het gras bestaat standaard uit een bloemen en kruidenmengsel. Op extensieve locaties kan dit ongeveer knie- tot heuphoog worden. De eerste meter langs de paden wordt regelmatig gemaaid om te voorkomen dat de beplanting op de paden belandt. Voor de sport- en speelweides wordt een laagblijvend regelmatig maaibaar bloemen- en kruidenmengsel toegepast.

lage haag

HOSPER voor Gemeente Haarlem

25.

4 Parkmanagement 4.1 Accommodaties

4.2 Organisatiemodel

4.1.1 Sportverenigingen

De accommodaties van de sportverenigingen blijven grotendeels op de huidige locaties liggen. Eigendom en exploitatie blijven ongewijzigd, totdat ze aan vervanging toe zijn of totdat een sportvereniging zelf aangeeft de situatie te willen wijzigen. - Tennis/padel/squash blijft met de commerciële exploitant op dezelfde locatie. - SV Olympia houdt dezelfde rol in de toekomst en blijft verantwoordelijk voor beheer en exploitatie van de binnensport en de horeca. Ook blijven ze verantwoordelijk voor onderhoud, vervanging en investering. De kleedkamers gaan via SRO. Het is goed denkbaar dat het gebouw een nevenfunctie krijgt voor mensen die gebruik maken van de openbare sportvoorzieningen en/of van het park. Met name de wc, maar wellicht ook de kleedkamers en/of de verhuur van inpandige opslagruimte (aan bijvoorbeeld bootcamp trainers) of kluisjes. De kantine heeft een vergunning alleen voor leden. Als de kantine voor een breder publiek wordt ingezet (wat een meerwaarde kan zijn voor het open sportpark), is een andere vergunning nodig. - SV DIO blijft in hun clubhuis verantwoordelijk voor beheer, exploitatie, onderhoud, vervanging en investering. De kleedkamers gaan via SRO. SV DIO kan, gezien haar visie en samenwerking met de buurt, een rol vervullen met het ‘naar binnen trekken’ van de inwoners uit de buurt.

Het is echter een kleine vereniging en de plek van het gebouw biedt ook een kans om het parklandschap en de ecologische verbinding te versterken. Zodra het gebouw aan vervanging toe is, kan overwogen worden hoe het ledenaantal van DIO zich verhoudt tot de wens tot vergroenen van dit gedeelte van het park. Als het gebouw gesloopt wordt, kan DIO wellicht gebruik maken van het huidige SRO-gebouw of het gebouw van Olympia (alles delen of apart in het zuidelijke bouwdeel). - De schietvereniging behoudt het beheer en exploitatie van hun eigen accommodatie. Ze realiseren ook zelf de gewenste uitbreiding (verlenging) van hun gebouw. - De kano- en roeisportorganisaties gaan in de toekomst samen gebruik maken van één nieuwe accommodatie. Dit gebouw wordt waarschijnlijk ontwikkeld door de gemeente en gehuurd door de verenigingen. Daarbij is het in het kader van gelijkheid

26.

Gebiedsvisie Spaarnepark

4.2.1 Open Sportpark met sportverenigingen tussen sportverenigingen goed denkbaar dat de verenigingen verantwoordelijk worden gemaakt voor exploitatie, beheer, onderhoud en vervanging en dat de kantine in eigendom wordt overgedragen. Het ligt voor de hand om een beheerorganisatie op te richten met vertegenwoordigers van de verschillende organisaties. Deze beheerorganisatie regelt het onderhoud, energie-/waterverbruik en ziet toe op de onderlinge afspraken over het gebruik van de gedeelde voorzieningen. - Beachvolleybal krijgt een nieuwe eigen plek in het park. Om de hoeveelheid bebouwing te minimaliseren is alleen een kantine bij de velden toegestaan. Voor kleedruimtes, douces en opslag wordt gebruik gemaakt van een van de bestaande gebouwen. Afhankelijk van de locatie van de beachvelden is dat het gebouw van SV DIO, het gebouw waar nu SRO zit of het gebouw dat nu door de tuinen gebruikt wordt (dat daarvoor door de vereniging zelf opgeknapt zal moeten worden). - Het gebouw waar nu de yoga in zit zal verdwijnen. Wellicht kan deze organisatie een andere locatie op het park betrekken, bijvoorbeeld bij SV Olympia of in het voormalige sportgebouw waar nu SRO in zit (al dan niet met nieuwe uitbouw). Bij mooi weer kunnen zij ook gebruikmaken van de parkomgeving.

4.1.2 Tuinen De tuinen mogen op dit moment tijdelijk gebruik maken van een deel van het plangebied. Of de tuinen ook in de toekomst weer een plek krijgen in het Spaarnepark is nog niet zeker. Als dat niet zo is, moeten ze zelf een andere plek zoeken. Als ze wel terugkomen in het Spaarnepark, dan zal dat rondom hun huidige locatie zijn. Het oppervlak is dan wel kleiner, dat betekent dat de huidige organisaties de beschikbare ruimte moeten herverdelen. Er komen openbare voetpaden door het gebied waar de tuinen mogelijk komen te liggen, zodat het gebied openbaar gaat aanvoelen en functioneren. Als de tuinen een plek krijgen in het Spaarnepark, wordt het bestaande gebouw (de voormalige kleedkamers) opgeknapt en gebruikt door de aanwezige organisaties. Alle extra opstallen verdwijnen uit het gebied, om het parkkarakter te vergroten.

Een open sportpark is een sportpark vrij toegankelijk voor het publiek zonder de beperkingen van lidmaatschap bij specifieke sportverenigingen. Er worden elementen toegevoegd om inwoners uit te dagen om te komen bewegen. In het geval van het Spaarnepark ontstaat er een mooie combinatie tussen de georganiseerde- en de ongeorganiseerde sport. De georganiseerde sportorganisaties hebben al sinds jaar en dag hun maatschappelijke rol bewezen. Hun rol op het sportpark verandert enigszins, maar zal op het gebied van georganiseerd sporten nagenoeg hetzelfde blijven.

4.2.2 Organisatiemodel Om de organisatie en het beheer van het Spaarnepark te stroomlijnen en ervoor te zorgen dat deze efficiënt en effectief functioneert zou een organisatiemodel voor een open sportpark opgezet moeten worden. Het is belangrijk om duidelijke communicatielijnen, verantwoordelijkheden en samenwerkingsmechanismen én financiering te definiëren. De voordelen van een helder organisatiemodel zijn divers. Het stelt de sportparkbeheerorganisatie in staat om het sportpark efficiënt te beheren, terwijl de sportorganisaties zelf verantwoordelijk zijn voor hun eigen operationele zaken. Samenwerking tussen de verschillende partijen kan leiden tot synergievoordelen. Het zorgt ook voor een duidelijke structuur en heldere verantwoordelijkheden, waardoor potentiële conflicten of onduidelijkheden kunnen worden voorkomen. Uiteindelijk is een goed organisatiemodel essentieel voor het effectieve beheer van een sportpark. Een drietal onderdelen is daarvoor essentieel. 1. Sportparkbeheerder met beheersorganisatie voor beheer en onderhoud van het park en de faciliteiten (de ‘hardware’) Een vaste sportparkbeheerder is verantwoordelijk voor het dagelijkse beheer van het sportpark, waaronder het (kleine) onderhoud van de faciliteiten en het toezicht houden op de veiligheid (inclusief het op positieve wijze toezien op het naleven van de regels en voorschriften van het sportpark).

De sportparkbeheerder kan in dienst zijn van SRO, hiervoor zouden

HOSPER voor Gemeente Haarlem

financiële middelen beschikbaar gesteld moeten worden. De sportparkbeheerder zorgt tevens voor afstemming met de verenigingen die nu ook al bepaalde taken rond de kleedkamers en de velden verzorgen, en met de partijen die het algemene beheer en onderhoud van het sportpark en de bijbehorende faciliteiten verzorgen, zodat het sportpark veilig, goed onderhouden en schoon is. Dit omvat onder andere het onderhoud van sportvelden, kleedkamers, sanitair, openbare sport- en speelvoorzieningen en andere faciliteiten. Ook het beheer van het parkgroen valt hieronder. Het onderhoud van de faciliteiten ligt in de huidige situatie al bij SRO, dat blijft zo. Het onderhoud van het park zou door Spaarnelanden gedaan kunnen worden, in aansluiting op het beheer van de overige openbare ruimte in Schalkwijk. Als de tuinen blijven, zouden zij hier wellicht ook een rol in kunnen spelen. Voor beheer en onderhoud is een duurzame en milieubewuste aanpak het uitgangspunt. Een adequaat onderhoudsplan (MJOP) en regelmatige inspecties helpen om e.e.a. in optimale staat te houden en de veiligheid van gebruikers te waarborgen. 2. Sportparkmanager voor de organisatie (de ‘software’) Een sportparkmanager zorgt dat het park een aantrekkelijke en levendige plek wordt met tevreden gebruikers. Hij/zij is de verbinder, de kartrekker van het park die kansen ziet en uiteenlopende dingen mogelijk maakt.

De sportparkmanager is in dienst van de gemeente of SportSupport. Ook hiervoor zijn financiële middelen nodig. Onderdelen van het takenpakket: - De sportparkmanager vormt de verbinding tussen de verschillende partijen en vangt dagelijkse issues op via regelmatige contactmomenten met vertegenwoordigers van alle gebruikers (zowel de sportverenigingen als de verschillende gebruikersgroepen van de openbare voorzieningen). Tijdens deze overlegmomenten worden operationele zaken, behoeften en wensen met betrekking tot het sportpark besproken. Ook signaleert de sportparkmanager synergiekansen op het gebied van samenwerkingen tussen de verenigingen, gezamenlijke evenementen en promotieactiviteiten, gedeelde kosten voor onderhoud en wellicht enkele gezamenlijke standaardmiddelen die voor alle

Gebiedsvisie Spaarnepark

activiteiten op het park gebruikt kunnen worden (stretchtent, vlaggen, minipodium, etc.). - De sportparkmanager zorgt dat de in het park aanwezige faciliteiten optimaal worden benut. Hij/zij heeft inzicht in de beschikbaarheid van de faciliteiten, zorgt voor onderlinge afstemming en optimalisaties en neemt waar nodig de regie (waarbij hij/zij bevoegd is om dingen ‘door te duwen’). - Ook draagt de sportparkmanager bij aan de programmering van het Spaarnepark. Hij/zij zorgt dat initiatiefnemers eenvoudig iets in het park kunnen organiseren. Dat kunnen de sportverenigingen zijn, maar ook partijen zoals SportSupport, Triple Threat en Hattrick en initiatieven vanuit de buurt, tuinen, scholen, etc. Daarnaast benadert de sportparkmanager proactief partijen voor aanvullende programmering van het Spaarnepark: niet alleen op het gebied van sportstimulering, maar ook bijvoorbeeld cultuur, natuur en onderwijs. Als de sportparkmanager ook het Reinaldapark en het Molenplaspark vertegenwoordigt, kunnen activiteiten op de best passende plek worden gepositioneerd.

betrokken worden. Eerst bij het nadenken over de flexibele funcies, daarna bij de uitwerking. Als bijvoorbeeld skaters, basketballers, calesthenicsgebruikers, etc. mee ontwerpen aan ‘hun’ faciliteiten, voelen ze zich daar verantwoordelijk voor en worden deze gebruikersgroepen op een vanzelfsprekende manier verbonden met het Spaarnepark. Hetzelfde geldt voor partijen die nu al actief zijn in Schalkwijk zoals SportSupport, Triple Threat, Hattrick, etc. Op deze manier worden specifieke gebruikersgroepen naar het park getrokken, die elk hun eigen activiteiten, rolmodellen en vrijwilligers mee zullen nemen en zelf voor communicatie met hun achterban zorgen (en daarmee voor bekendheid van het Spaarnepark). De vertegenwoordigers van al deze groepen staan in direct contact met de sportparkmanager, zo zorgen ze samen voor een positief gebruik van Spaarnepark.

3. Eigenaarschap voor veiligheid en verbondenheid Een open sportpark zal meer mensen trekken. Het toegankelijker maken van het park door middel van nieuwe (goed verlichte) routes zorgt voor meer passanten en daarmee voor een verbetering van de sociale veiligheid. Ook de veelvuldige aanwezigheid van een sportparkbeheerder én sportparkmanager in het gebied dragen sterk bij aan het verbeteren van de sociale veiligheid. Daarnaast draagt hun aanwezigheid bij aan het beperken van vandalisme en overlast. Voor een levendige sfeer (en daarmee het vergroten van de sociale veiligheid en het beperken van vandalisme) is een goede intensieve programmering van belang, hoewel dit een spanningsveld kan opleveren ten aanzien van geluidsoverlast. Tot slot is het creëren van ‘eigenaarschap’ essentieel. Dat geldt niet alleen voor de sportverenigingen ten opzichte van hun velden en gebouwen, maar ook voor de openbare faciliteiten. Bij de uitwerking van de plannen is het daarom essentieel dat de verschillende gebruikersgroepen actief

HOSPER voor Gemeente Haarlem

27.

5 Mogelijke fasering 5.1 Uitgangspunten

5.2 Fasering

Voor de fasering worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: - Sportverenigingen moeten tijdens het sportseizoen altijd kunnen blijven functioneren (met voldoende velden, functionerend gebouw en goede bereikbaarheid). - Er wordt zoveel mogelijk rekening gehouden met geplande meerjaren investeringen / vervangingstermijnen van voorzieningen. Dat scheelt extra kosten en het niet eerder dan nodig af hoeven schrijven van voorzieningen is het meest duurzaam. - Werkzaamheden vinden geclusterd plaats in een deel van het park, om te voorkomen dat het hele gebied gedurende lange tijd een bouwplaats is.

Fase 1: Noord 1

Fase 1: Noord 2

5.2.1 Fase 1: 2025-2029 Noord 1: 2025-2027 Tussen 2025 en 2027 begint de realisatie van het Spaarnepark met het aanleggen van de HOV-hub en het verwijderen van het honkbalveld. Het middelste kunstgrasveld wordt verplaatst richting de Van Turnhouthal. De geplande vervanging van dit kunstgrasveld door een veld zonder rubber is in 2025, uiterlijk 2027. Door het veld tijdens de zomerstop te vervangen, wordt het sporten niet belemmerd.

28.

Gebiedsvisie Spaarnepark

Noord 2: 2028-2029 Het vernieuwen van de hekken, dugouts en scoreruimte van de softbalvelden staat gepland voor 2029, het gras van de softbalvelden voor 2027 (uiterlijk 2029). Het draaien van de velden vindt daarom plaats in de winterstop van 2029. Ook het vervangen van het oostelijke kunstgrasveld staat gepland voor 2029. Dit gebeurt tijdens de zomerstop. In deze fase wordt ook het noordelijk deel van het park met route en voorzieningen gerealiseerd. De Van Turnhouthal blijft bereikbaar vanaf het Spaarne.

HOSPER voor Gemeente Haarlem

Fase 2

Fase 3: Midden

5.2.2 Fase 2: 2027-2029

5.2.3 Fase 3: 2028-2034

Zuid: 2027-2028 De tijdelijke bebouwing wordt in 2027 verwijderd. Daarna kan het parkeerterrein gerealiseerd worden, om de NoordSchalkwijkerweg autoluw te maken en de bestaande parkeerterreinen vrij te spelen voor herinrichting. Ook wordt het Tennispad omgelegd, om later het voetbalveld te kunnen draaien.

Midden: 2028-2034 De beachvelden staan gepland voor 2028 (nabij de huidige locatie of in het zuidwesten). Het vernieuwen van de hekken en dugouts van het voetbalveld staat gepland voor 2034, het gras voor 2029. Het draaien van het veld wordt gecombineerd met de meest kostbare ingrepen, in de winterstop van 2034. Zodra de nieuwe loods voor de onderhoudsdiensten gereed is, wordt het huidige SRO gebouw verduurzaamd voor een sportfunctie. In deze fase wordt ook het middendeel van het park met routes en voorzieningen gerealiseerd. Het realiseren van de voorziening ten zuidwesten van de Van Turnhouthal is afhankelijk van het moment van vertrek van de bewoner. Deze bewoning wordt momenteel gedoogd en eindigt zodra de huidige bewoner de woning (woonwagen) verlaat.

In dezelfde periode wordt het zuidelijke deel van het park gerealiseerd: het parkeerterrein, het speeleiland en de ecologische verbinding. In het westelijke deel worden de onderhoudsschuur en de nader te bepalen functie gerealiseerd (tuinen of beachvelden).

Gebiedsvisie Spaarnepark

Fase 3: Noord 3

Noord 3: 2028-2034 Deze fase begint met het plaatsen van een tijdelijke opslagruimte voor kano’s en sups, zodat de twee oostelijke gebouwen van de kanovereniging verwijderd kunnen worden. Zodra deze gebouwen verdwenen zijn, kan de nieuwbouw beginnen van het gecombineerde gebouw voor roeien en kano/sup (planvorming vanaf 2025). Op hetzelfde moment kan ook de schietvereniging verlengd worden. Zodra het nieuwe watersportgebouw gereed is, worden de resterende gebouwen van de kanovereniging en de gebouwen van de roeiverenigingen verwijderd. Tot slot wordt de haven uitgebreid en wordt de omgeving van de haven ingericht.

HOSPER voor Gemeente Haarlem

29.

6 Voorkeursmodel met varianten 6.1 Voorkeursmodel

Uitwerkingen van de visie Het voorkeursmodel is een uitwerking van de visie. Zoals eerder aangegeven ligt een aantal onderdelen vast, met name de gebouwen, sportvelden en vergrote haven. De flexibele functies zijn gebaseerd op de bouwstenen uit Bijlage 1, zoals een skatebaan, 3x3 basketbal, sport-/speelweide, multicourt/ASM veld, calesthenics/freerunnen, pumptrack, mini-atletiekbaantje en natuurspeeleilanden. Deze flexibele functies zijn op een later moment aanpasbaar als de behoefte in de uitwerkingsfase toch net wat anders blijkt te zijn.

Voorkeursmodel met Variant 1

Voorkeursmodel met Variant A

6.2 Twee varianten Wezenlijk verschil Tijdens het planproces bleek dat het grootste spanningsveld zit tussen de behoefte aan een plek voor de tuinen en de behoefte aan het uitbreiden/terugbrengen van sportvoorzieningen. Het kan niet allebei. Een dergelijke fundamentele keuze hoort thuis in de politiek. Voor de meest zuivere keuze zijn er twee varianten gemaakt, die alleen op dit aspect van elkaar verschillen. Variant 1: een definitieve plek voor de tuinen In Variant 1 liggen tuinen in het zuidwesten van het Spaarnepark: aantrekkelijk aan het Spaarne, passend bij de cultuurhistorie en ecologie. De tuinen krijgen ongeveer 70% van het huidige oppervlak. Deels op de huidige tuinen, aangevuld met het afgesloten parkeerterrein en verwaarloosd bosje op de hoek bij het pontje. De beachvelden liggen in het park, deels op dezelfde plek en deels iets verschoven. Variant A: maximaal sport voor toekomstige flexibiliteit In Variant A komt de oorspronkelijke sportfunctie in het zuidwesten weer terug, bijvoorbeeld uitgebreide beachvelden. In deze variant ligt een smalle strook met aan deze locatie gebonden tuinen (Rozemarijn en schooltuinen), als buffer tussen de woningen en de sportfunctie. Zo ontstaat in het park meer ruimte voor openbare sportvoorzieningen zoals verspringen, een sprinttrack met meetsysteem en een basketbalveld.

Maar het is ook mogelijk om de beach zoals in Variant 1 te plaatsen en een hele andere (nieuwe) sportfunctie aan het Spaarne te realiseren. Op deze pagina staan beide varianten naast elkaar. Op de hierna volgende pagina’s staat elke variant groter, met meer informatie. 30.

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

6.2 Inzoom Voorkeursmodel met varianten 6.2.1 Voorkeursmodel Noord (beide varianten)

Legenda softbalveld met toebehoren voetbalveld ASM-Skillsgarden/multifunctioneel veld/footy-veld/etc. urban sports cluster (skaten/3x3 basketbal/freezone/etc.) n.t.b. beweegfunctie (calesthenics/spelen/verblijven/etc.) pumptrack verblijfsplek aan het water vergrote haven steiger/vlonder in vergrote haven nieuwe steiger voor roeiboten nieuw watersportgebouw (roeien + kano/sup) mogelijke verlenging gebouw schietvereniging Van Turnhouthal met mogelijke vergroting hal water hondenvrije sport-/speel-/evenementenweide parklandschap met bomen en bloemrijk gras ecologische verbindingszone met bestaand wandelpad pad bestaande woningen

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

31.

6.2.2 Voorkeursmodel Zuid Variant 1

Legenda tenniscomplex mogelijke uitbreiding tennishal t.b.v. indoor padel nieuwe verbinding tennis <-> sportroute (positie n.t.b.) voetbalveld sportverzamelgebouw (huidig SRO) met evt. uitbreiding beachvelden kleine kantine/kiosk t.b.v. beach n.t.b. sportfunctie, bijvoorbeeld kleine wijkatletiekbaan gebouw DIO eiland met speelvoorzieningen compact parkeerterrein overloopruimte parkeren (op gras) tuinen loods onderhoudsdiensten en gebouw tuinen parklandschap met bomen en bloemrijk gras ecologische verbindingszone met bestaand wandelpad pad met n.t.b. beweegfunctie (sporten/spelen/verblijven) bestaande woningen

32.

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

6.2.3 Voorkeursmodel Zuid Variant A

Legenda tenniscomplex mogelijke uitbreiding tennishal t.b.v. indoor padel nieuwe verbinding tennis <-> sportroute (positie n.t.b.) voetbalveld sportverzamelgebouw (huidig SRO) met evt. uitbreiding n.t.b. sportfunctie, bijvoorbeeld sprinttrack en verspringen n.t.b. sportfunctie, bijvoorbeeld basketbalveld n.t.b. sportfunctie, bijvoorbeeld kleine wijkatletiekbaan gebouw DIO eiland met speelvoorzieningen compact parkeerterrein overloopruimte parkeren (op gras) beachvelden gebouw beachvelden loods onderhoudsdiensten, terughoudend opstellen t.o.v. Schalkwijkerweg: achterop kavel plaatsen als ‘schuur’ bij: gebouw locatiegebonden tuinen parklandschap met bomen en bloemrijk gras ecologische verbindingszone met bestaand wandelpad pad met n.t.b. beweegfunctie (sporten/spelen/verblijven) bestaande woningen

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

33.

6.3 Impressies Van het Voorkeursmodel met varianten zijn impressies gemaakt. Dit zijn geen realistische weergaven, maar een verbeelding van de hoofdlijn van het ontwerp. De impressies zijn bedoeld om de ruimtes en verhoudingen inzichtelijk te maken, niet de inrichting.

zicht op de vergrote haven met watersportgebouw en Olympiahal (vanuit de richting van het Spaarne)

zicht op het noordelijke deel van het Spaarnepark (vanuit de richting van de Schipholweg)

34.

Gebiedsvisie Spaarnepark

zicht op de Van Turnhouthal en de vergrote haven (vanuit de richting van de Schipholweg)

HOSPER voor Gemeente Haarlem

Variant 1: zicht op het zuidelijke en middendeel van het Spaarnepark (vanuit het Engelandpark)

Variant A: zicht op het zuidelijke en middendeel van het Spaarnepark (vanuit het Engelandpark)

Variant 1: zicht op Belgiëlaan en zuidelijke parkdeel met tuinen (vanuit de richting van het Spaarne)

Variant A: zicht op Belgiëlaan en zuidelijke parkdeel met beachvelden (vanuit de richting van het Spaarne)

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

35.

6.4 Voorkeursmodel in relatie tot eisen en wensen In deze paragraaf worden de eisen en wensen uit paragraaf 2.3 opgesomd, en de mate waarin ze een plek hebben gekregen in de het voorkeursmodel. In de schema’s onder de tekst wordt het huidige ruimtebeslag vergeleken met de wens/eis (de bouwsteen) en met de beide varianten van het voorkeursmodel. Meer informatie over de eisen en wensen en hun individuele ruimtebehoefte (de bouwstenen) is te vinden in Bijlage 1. Meer informatie over het ruimtebeslag van het voorkeursmodel met varianten is te vinden in Bijlage 3.

en/of aanpassen van het gemaal). De tuinen zijn tijdelijk en qua ruimtebeslag volgend, in een van de varianten verdwijnen ze en in de andere krijgen ze ongeveer de helft van het huidige oppervlak.

6.4.1 Vergelijking tussen behoefte en voorkeursmodel

6.4.2 Functies

Er is te concluderen dat de visie voldoet aan de gestelde eisen en wensen. De hoeveelheid groen neemt sterk toe en voldoet ruimschoots aan de minimale eisen. De sportverenigingen krijgen minder ruimte, maar voldoende voor de huidige behoefte en om te kunnen groeien. Het openbaar sporten komt redelijk overeen met de eisen en wensen. Ondanks dat het aantal vierkante meters voor georganiseerde sporten minder wordt kan er per saldo meer gesport worden. Dit omdat het gebruik toeneemt door bijvoorbeeld kunstgras en omdat het sporten en bewegen in de openbare ruimte substantieel toeneemt. De hoeveelheid open water is substantieel kleiner dan de bouwsteen, de capaciteit voor waterberging wordt aangevuld met het ophogen van de voetbalvelden en waterberging onder kunstgrasvelden en parkeerterrein. Om het bergingstekort op te lossen zijn aanvullende maatregelen nodig zoals direct afgekoppelen naar de boezem, een verbinding met het zuidelijk deel van de polder

Sportverenigingen - voetbalvelden voorkeursmodel conform bouwstenen: 3 kunstgras + 1 gras óf kunstgras - softbalvelden voorkeursmodel conform bouwstenen: 2 softbalvelden - handhaven Van Turnhouthal voor zaalsporten, gebouw DIO en tenniscomplex conform bouwstenen - beachvolleybalvelden bouwstenen: 11 beachvolleybalvelden, uitbreiding is gewenst voorkeursmodel: 12 velden (variant 1) / 17 velden (variant A) - roeien en kano/sup: voorkeursmodel conform bouwstenen: compact gebouw - schietvereniging voorkeursmodel conform bouwstenen: verlengen gebouw

sportverenigingen

140000

Openbaar sporten en bewegen - sporten en bewegen in de openbare ruimte (coalitieakkoord) bouwstenen: ASM/Skills Garden, beweegtoestellen/ calisthenics/freerunnen, sport-/beweegveldjes, skaten, 3x3 basketbal, pumptrack, etc. bouwsteen 1.750-7.500 m2 (gemiddeld 4.625 m2) voorkeursmodel conform bouwstenen en aangevuld met een wisselende hoeveelheid met name atletiekvoorzieningen. Variant 1 met bouwstenen en mini atletiekbaan 7.300 m2 Variant A met bouwstenen en mini atletiekbaan, sprinttrack met meetstysteem, verspringbak en basketbalveld 8.600 m2 - zwemmen in buitenwater (coalitieakkoord) bouwsteen: 250 - 1.400 m2 (gemiddeld 825 m2) voorkeursmodel: afhankelijk van de waterkwaliteit mogelijk in de uitgebreide haven ca. 3.400 m2 (of in een deel daarvan)

60000

140000

120000

totaal parkgroen, ecologie, water en tuinen

36.

40000

80000

30000

120000 100000 80000 60000

20000

40000

variant A

40000

totaal sportclusters en openbaar sporten

Gebiedsvisie Spaarnepark

100000

60000

variant 1

20000

variant A

bouwsteen

40000

variant 1

60000

bouwsteen minimaal

80000

140000

50000

120000

100000

0

In onderstaande tabel is te zien dat in de visie zowel het totale groen (parkgroen, ecologie, water en tuinen) én het totale sporten (sportclusters en openbaar sporten en bewegen) groter is dan de gestelde eisen en wensen (de bouwstenen).

- yoga voorkeursmodel: bestaand gebouw verdwijnt, mogelijk verplaatsen naar SRO gebouw of locatie buiten Spaarnepark De bouwstenen van de sportverenigingen (sportclusters) hebben samen een ruimtebeslag van 77.100 m2. In het voorkeursmodel is het ruimtebeslag van de sportclusters afhankelijk van de variant 78.800-83.100 m2. Door de te verwijderen bouwvlakken (diverse kleine gebouwen en aanbouwen) zou binnen deze clusters de sportbebouwing kunnen uitbreiden zonder dat het totale bebouwde oppervlak in de Groene Zoom toeneemt: de tennishal, de schietvereniging, het huidige SRO gebouw en/of de Henk van Turnhouthal.

10000

20000 0

0 huidig

bouwsteen

variant 1

variant A

20000 huidig

bouwsteen bouwsteen minimaal maximaal

variant 1

variant A

0

huidig

bouwsteen bouwsteen minimaal maximaal

variant 1

variant A

HOSPER voor Gemeente Haarlem

- spelen voor alle doelgroepen bouwsteen 500 - 6.000 m2 (gemiddeld 3.250 m2) voorkeursmodel: 700 - 900 m2 - diverse kleine functies bouwstenen: jeu de boules, bankjes, boulderwand, trampolines, pingpongtafel, bordspeltafel, TeqSports, fiets servicepunt, barbequetafel, freezone met water, stroom en wifi, beweegroute (bordjes met qr-code), etc., 1.000 - 3.700 m2 (gemiddeld 2.350 m2) in het voorkeursmodel is in het park en langs de paden voldoende ruimte voor deze bouwstenen - sport-/beweegroutes gemarkeerde hardlooproute (verzoek vanuit college) bouwsteen: 2.000 m1 à 2 m breed = 4.000 m2 multifunctionele paden om te sporten en te bewegen voorkeursmodel 5.000 m1 à 2 m breed = 10.000 m2 - multifunctionele weide voor sport en spel bouwsteen 600-2.500 m2 (gemiddeld 1.550 m2) voorkeursmodel conform bouwstenen: 23.200-27.600 m2 Tijdelijke functies - gebouwen voor onderwijs en zorg voorkeursmodel conform bouwstenen: gebouwen verdwijnen - tuinen (dit is ook een vorm van bewegen) ruimtebeslag volgt uit de hoeveelheid beschikbare ruimte: voorkeursmodel Variant 1: 7.900 m2 bruto (48% van het huidige oppervlak) / 6.800 m2 netto (57% van het huidige

tuinen (bruto) 90000

16000

80000

14000

70000

12000

60000

10000

50000

8000

40000

6000

30000

4000

20000

2000

10000 huidig

bouwsteen

Gebiedsvisie Spaarnepark

variant 1

6.4.3 Groen en water Parklandschap en ecologische verbinding (huidig: 45.400 m2) - bouwsteen parklandschap 30.000 m2 + bouwsteen ecologische verbinding 6.000 m2 = 36.000 m2 (inclusief paden) + eis ecologische verbinding minimaal 15 meter breed voorkeursmodel: 78.000-81.500 m2 (exclusief paden) + ecologische verbinding minimaal 17 meter conclusie: parklandschap en ecologie voldoet ruimschoots - behoud van bestaande bomen bestaande bomen: ca. 630 (waarvan ca. 50 een levensverwachting hebben van minder dan 10 jaar) voorkeursmodel: ca. 630-730 te kappen bomen: ca. 100-150 nieuwe bomen: ca. 150-200 Extra waterberging - bouwsteen: 7.717 m3 in oppervlaktewater + 3.946 m3 anders. voorkeursmodel: 2.900-1.800 m2 open water (afhankelijk van variant) à 0.4 m diep = 1.160-720 m3 in oppervlaktewater. Aanvullend in elk model: 250 m3 door ophogen van de voetbalvelden + 2x 1.500 m3 onder kunstgrasvelden + 1.000 m3 onder het parkeerterrein = 4.250 m3. Als het veld van DIO ook meegenomen wordt, is 1.500 m3 extra berging mogelijk.

variant A

0

Samen is dit 6.910-6.470 m3 waterberging. Dat is minder dan de totale bouwsteen van 11.663 m3 en ook minder dan de bouwsteen voor oppervlaktewater van 7.717 m3. De resterende bergingsopgave in het Spaarnepark kan worden verminderd door de waterverbinding met het zuidelijke deel van de polder te vergroten, zodat een deel van het water opgevangen kan worden in het bergingsoverschot van dit gebied. Ook kan de resterende bergingsopgave worden verminderd door verhard oppervlak richting de boezem af te koppelen, en/of door het eventueel verplaatsen/bijplaatsen van het gemaal.

6.4.4 Overige eisen en wensen Parkmanagement In de visie wordt een voorstel gedaan voor het toekomstige parkmanagement met organisatiemodel. Daarmee worden zowel het beheer als het gebruik (inclusief activiteiten) goed geregeld. Sociale veiligheid In het voorkeursmodel wordt het park zodanig ingericht dat de overlast zoveel mogelijk beperkt wordt: - voldoende verlichting langs de belangrijkste routes - sociale controle door zichtrelaties tussen gebouwen, velden en paden en door functies langs de routes - met het voorgestelde parkmanagement zijn er meer mensen op het park: beheerder, buurtsportcoach, jongerenwerker en/of vrijwilliger.

extra waterberging in m3

extra waterberging

openbaar parkgroen en ecologie

18000

0

oppervlak) plus de mogelijkheid om delen van het openbare park mee te beheren (onder voorwaarde dat dit volledig openbaar aanvoelt en voldoet aan het beoogde karakter) voorkeursmodel Variant A: 0 m2

14000 10000 open water

12000

9000 12000 8000 10000 7000

10000 8000

4000

0 variant 1

variant A

onder sportvelden

3000 4000 2000 2000 1000

2000

bouwsteen

onder parkeren

6000 8000 5000 6000 4000

6000

huidig

anders

0 huidig

bouwsteen

variant 1

variant A

huidig

bouwsteen

variant 1

variant A

HOSPER voor Gemeente Haarlem

37.

6.5 Aanvullende keuzes Los van de keuze voor een van de varianten van het voorkeursmodel, speelt er nog een aantal andere keuzes.

6.5.1 Geothermie Het Spaarnepark is een van de zoeklocaties voor geothermie. De voorkeurslocatie is de RWZI in Schalkwijk, het Spaarnepark volgt daarna. Vanuit het park heeft het inpassen van geothermie niet de voorkeur, omdat dit een extra bouwvolume in de Groene Zoom oplevert en omdat dit een ‘dichte doos’ is zonder sportieve of groene meerwaarde voor het park. Maar de keuze voor geothermie is een keuze op de schaal van Haarlem, niet op de schaal van het park. Als er een plek voor geothermie gezocht moet worden, dan moet dat voldoen aan de afstandseis van 70 meter tot kwetsbare functies. In het Spaarnepark zijn dan twee locaties mogelijk: - Op het parkeerterrein, waarbij het aantal parkeerplaatsen dat hierdoor verdwijnt gecompenseerd kan worden op het grasveld voor overloopparkeren (dat daarmee dus verdwijnt). - In het park, waarbij geothermie makkelijker in te passen is in Variant A. In Variant 1 gaat geothermie ten koste van een sportvereniging (beachvolleybalveld).

6.5.2 Woonwagens Ook het al dan niet uitbreiden van het aantal woonwagenstandplaatsen is een discussie op de schaal van Haarlem, niet op de schaal van het park. In het voorkeursmodel is een uitbreiding van het woonwagenkamp goed in te passen. Dat gaat ten koste van het smalle groene eiland met bomensingel en van een deel van de parkeerplaatsen aan het Salieveld. Het voordeel is wel dat de bestaande ‘verstopte’ achterkantsituatie door het realiseren van een doorgaande weg wordt geopend en er meer zicht/controle ontstaat.

6.5.3 DIO In het voorkeursmodel blijft het gebouw van DIO ongewijzigd staan. Het is echter onzeker hoe lang dit gewenst is. Het gebouw zal op termijn gerenoveerd en verduurzaamd moeten worden.

38.

Gebiedsvisie Spaarnepark

DIO is een kleine vereniging met een (vooralsnog) dalend ledenaantal. Voordat er fors in het gebouw geïnvesteerd wordt, moet de afweging gemaakt worden of dat inderdaad wenselijk is of dat het wellicht interessanter is als DIO op een andere locatie gehuisvest wordt (bijvoorbeeld in het voormalige gebouw van de onderhoudsdiensten dat omgevormd wordt naar sportgebouw, of in de Van Turnhouthal). Dat zal samenhangen met ledenaantallen, toekomstperspectief en met de meerwaarde voor het open sportpark/functie voor de wijk. Als deze keuze gemaakt wordt, kan het gebouw plaats maken voor een extra eiland om de ecologische verbinding te versterken en de waterberging te vergroten, of het gebouw kan geschikt gemaakt worden voor een andere sportfunctie als dat een meerwaarde oplevert voor het open sportpark als geheel.

rivierzwembad

geothermie

6.5.4 Zonnepanelen Het is een optie om het parkeerterrein te overdekken met zonnepanelen. Voordeel is de grote capaciteit voor zonneenergie (eventueel gecombineerd met een wijkbatterij voor het sportpark en oplaadstations voor auto’s) én comfort voor de geparkeerde auto’s (ze staan droog en in de schaduw). Nadeel is dat het een gebouwd volume is in de Groene Zoom, en dat het parkeerterrein hiermee aantrekkelijker wordt als ‘hangplek’ voor jongeren (hetgeen niet bijdraagt aan de sociale veiligheid).

6.5.5 Rivierzwembad Er is onderzocht of de wens uit het collegeprogramma om een rivierzwembad toe te voegen mogelijk is. Een rivierzwembad op deze plek in het Spaarne (niet ver van de Buitenrustbrug en met een bocht bij de bestaande haven) wordt ontraden omdat dit de scheepvaart en de doorstroming van het water belemmert. Het is wel mogelijk om een zwemplek te realiseren in een nieuwe of bestaande inham, zoals de te vergroten haven.

DIO

zonnepanelen

geothermie

woonwagens

Aanvullende keuzes

Spaarne stroomt. Het opheffen van deze overstort is een eerste stap op weg naar een betere waterkwaliteit. Daarnaast is het van belang dat, zolang er een open verbinding is met het Spaarne, het zwemwater op een bepaalde manier schoon gehouden en de waterkwaliteit regelmatig gemeten wordt om als officieel zwemwater aangewezen te kunnen worden.

Belangrijk is daarbij wel de waarborging van de waterkwaliteit. In de nabijheid is een overstort van het gemengde rioolstelsel aanwezig, waardoor er af en toe ongezuiverd rioolwater in het

HOSPER voor Gemeente Haarlem

6.6 Optie uitbreiding sportfuncties

Mogelijke locaties uitbreiding voetbalvelden na 2040

De behoefte aan voetbalvelden is berekend op basis van het inwoneraantal en de nog te bouwen woningtypologiën in Schalkwijk tot 2040. Als blijkt dat er in de toekomst onverwachts tóch meer voetbalvelden nodig zijn, dan is het mogelijk om hier ruimte voor te maken in het park. Er kan ruimte worden gemaakt voor een half voetbalveld tussen de twee kunstgrasvelden, een half voetbalveld naast het middelste kunstgrasveld en/of een heel voetbalveld in de zuidwestelijke hoek van het plangebied. Deze plekken zijn vanzelfsprekend ook te gebruiken voor andere vormen van sport. Zo kan de visie flexibel inspelen op een veranderende vraag. Deze extra ruimte voor verschillende soorten sport gaat wel altijd ten koste van een andere functie: parkgroen, urban sports of tuinen/beach (dat ligt aan de variant).

Gebiedsvisie Spaarnepark

HOSPER voor Gemeente Haarlem

39.