20220821330 RIB Informatie stand van zaken doelgroepenvervoer incl bijlage

Raadsinformatiebrief

Onderwerp Informatie stand van zaken doelgroepenvervoer Nummer 2019/740282 Datum college: 14 juni 2022 Portefeuillehouder Botter, J. Programma/beleidsveld 1.1 Onderwijs en sport Afdeling JOS Auteur T. Meenhorst Telefoonnummer 023-5115164 Email tmeenhorst@haarlem.nl Bestemd voor: Het college stuurt deze raadsinformatiebrief ter kennisname naar de commissie Samenleving. Bijlagen 1. Memo stand van zaken doelgroepenvervoer RegioRijder Geachte leden van de Gemeenteraad, Graag wil het college de commissie informeren over de stand van zaken in het doelgroepenvervoer. De gemeenten Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Velsen en Zandvoort leveren gezamenlijk de dienst RegioRijder. RegioRijder verzorgt de vervoersvoorziening voor verschillende doelgroepen in het kader van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (Wmo), voor leerlingen, MeerOVbus reizigers en jeugdigen in het kader van de Jeugdwet. Het systeem kenmerkt zich door een scheiding tussen regie en het vervoert. De regiecentrale neemt ritten aan, plant en verdeelt deze onder de gecontracteerde vervoerder die de ritten verzorgen. Het Regionaal Contractmanagementteam (RCT) verzorgt de aansturing van het systeem. Wekelijks worden er zo’n 6000 ritten in het Wmo-vervoer gereden en worden zo’n 1250 leerlingen naar school vervoerd.

In deze raadsinformatiebrief informeren wij u over de laatste stand van zaken en hoe de dienstverlening zo stabiel mogelijk wordt gehouden ondanks een behoorlijk nijpend tekort aan chauffeurs. De vervoerders kampen met chauffeurstekorten en kunnen niet alle benodigde diensten niet leveren. Het probleem wordt voornamelijk veroorzaakt door het tekort onder leerlingenvervoerchauffeurs met als gevolg dat er chauffeurs en bussen uit het Wmo vervoer worden gebruikt om leerlingen te vervoeren. Er zijn in maart 2022 druk verlagende maatregelen genomen om er voor te zorgen dat het vervoerssysteem kan blijven functioneren. Onder meer door vooraf ritten voor WMO te reserveren, geen ritten langer dan 25 kilometer te maken en zoveel mogelijk buiten de drukke tijden te reizen. Op dit moment is er, ondanks de eerder genomen druk verlagende maatregelen, onvoldoende capaciteit om aan de vraag te voldoen. Het RCT ziet zich daarom genoodzaakt om vanaf volgende week extra maatregelen te nemen. Er wordt extra capaciteit ingekocht bij de regiecentrale voor de planning van het leerlingenvervoer. De diensten van de Wmo- chauffeurs worden vervroegd, zodat zij ook tijdens de ochtendspits leerlingenvervoer kunnen rijden.

Kenmerk: 2019/740282

1/2

Het RCT draagt zorg voor goede communicatie aan alle reizigers en andere stakeholders, zoals de klankbordgroepen. Voor de gemeenten hebben deze maatregelen een (beperkte) financiële impact. Er wordt extra capaciteit ingekocht op de planning, en het systeem wordt mogelijk minder efficiënt omdat er in de rustige uren overcapaciteit aan Wmo-chauffeurs kan zijn. Voor Haarlem schat het RCT de kosten op circa 30.000 euro voor de rest van het jaar, hiermee blijven we binnen de begroting. Met deze extra maatregelen kan RegioRijder het leerlingenvervoer tot het eind van het schooljaar en voor de start van het nieuwe schooljaar beter plannen, en blijft de kwaliteit van het vervoer voor de Wmo-reizigers de komende maanden zo stabiel mogelijk. In de bijgevoegde memo stand van zaken doelgroepenvervoer vindt u alle informatie over de maatregelen en achtergronden.

Het college van burgemeester en wethouders, de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2019/740282

2/2

Informatie stand van zaken doelgroepenvervoer Brief aan verantwoordelijk bestuurders van de aan RegioRijder deelnemende gemeenten en ambtelijk opdrachtgever Datum: 2 juni 2022

Achtergrond De gemeenten van de regio’s Zuid Kennemerland, Haarlemmermeer en IJmond - te weten de gemeenten Beverwijk, Bloemendaal, Haarlem, Haarlemmermeer, Heemskerk, Heemstede, Velsen en Zandvoort - leveren gezamenlijk de dienst RegioRijder. De dienst RegioRijder betreft het leveren van een vervoersvoorziening voor verschillende reizigersgroepen: vervoer in het kader van de Wmo, vervoer van leerlingen, MeerOVbus reizigers en jeugdigen in het kader van de Jeugdwet. Het systeem kenmerkt zich door een scheiding tussen regie en de vervoerscapaciteit. De regie wordt uitgevoerd door een regiecentrale, die de ritten aanneemt, inplant en uitdeelt. De gecontracteerde vervoerders rijden vervolgens de ritten. Het Regionaal Contractmanagementteam (RCT) verzorgt de aansturing van het systeem. Wekelijks worden er zo’n 6000 ritten in het Wmo-vervoer gereden en worden zo’n 1250 leerlingen van huis naar school vervoerd (en vice versa). In deze notitie leest u de laatste stand van zaken en doet het RCT voorstellen om de dienstverlening zo stabiel mogelijk te houden ondanks een behoorlijk nijpend tekort aan chauffeurs.

Toelichting tekort aan chauffeurs De prestaties van het systeem (Wmo-vervoer: stiptheid van de ritten >90% en Leerlingenvervoer: tijdig en zoveel mogelijk met een vaste chauffeur) laten sinds begin maart te wensen over. De vervoerders kampen met chauffeurstekorten en kunnen de diensten niet leveren. Het probleem wordt veroorzaakt door het tekort onder leerlingenvervoerchauffeurs met als gevolg dat er capaciteit van het Wmo vervoer wordt gebruikt om leerlingen te vervoeren. Door de coronacrisis is het chauffeurstekort toegenomen. Er zijn 4 (hoofd)oorzaken voor het tekort: 1. Het ziekteverzuim is hoger dan voorheen. 2. De aanwas van chauffeurs is minder dan voorheen, er is veel aantrekkelijk werk voor de mensen die in principe belangstelling hebben voor het vak van chauffeur. 3. Er is meer uitstroom onder de chauffeurs door kansen op de arbeidsmarkt, beter betaald, meer uren en minder ongunstige tijden. 4. De gepensioneerden die voorheen Leerlingenvervoer reden, zijn vanwege Corona tijdelijk gestopt en komen vaak niet meer terug. Vervoerders trachten mensen te werven voor het vak van chauffeur. Dit heeft tot nu toe te weinig succes. Belangrijkste reden is dat de CAO Taxi weinig ruimte laat voor een aantrekkelijke beloning en er tevens een inspanning van de kandidaat-chauffeurs wordt gevraagd door een zesweekse training te volgen om een chauffeurspas te verkrijgen.

Om deze ontwikkeling te kunnen beteugelen is door de Stuurgroep in februari 2022 ingestemd met de notitie ‘Druk verlagende maatregelen dd. 4 feb’, zie bijlage.

1

Landelijke ontwikkelingen In het hele land zijn chauffeurstekorten en bij ene gemeente leidt dit tot vervoersproblemen en bij andere niet. Reden hiervoor kan zijn dat vervoerders kiezen welke contracten ze goed bedienen en welke minder in verband met financiële consequenties of afloop van contracten.

Ontwikkelingen sinds februari ‘22 Aangezien vervoerders structureel niet aan hun contractuele verplichtingen kunnen voldoen, zijn per 28 maart 2022 de maatregelen van fase 1 voor het Wmo-vervoer ingevoerd. Gevolg op het aantal ritten is te zien in grafiek 1; het aantal Wmo ritten daalde door de maatregelen, op dit moment (week 20) zien we weer een lichte stijging.

Grafiek 1: aantal Wmo-ritten per week De stiptheid van de ritten, zie grafiek 2, is alleen boven de 90% geweest in de schoolvakanties. Verder schommelt deze rond de 88%, waardoor het aantal klachten over ‘niet op tijd’, of ‘later dan gedacht te worden opgehaald’ stijgt.

2

Grafiek 2: stiptheid Wmo-vervoer In het leerlingenvervoer is getracht de effecten van afwezige chauffeurs te beperken, aangezien de wisselingen zowel voor het kind als het gezin onrust kunnen veroorzaken. Dit is gedaan door ouders zo snel mogelijk te informeren in geval een chauffeur (tijdig) is ziekgemeld. Echter, als een chauffeur zich ’s ochtends ziekmeldt is hier niet altijd gelegenheid toe en wordt er voorrang gegeven aan het op tijd op school krijgen van de kinderen. Er zijn op dit moment dagelijks tussen de 8 en 20 kinderen die in een andere samenstelling moeten reizen dan zij gewend zijn. Het overgrote deel van de kinderen ervaart weinig effecten in het vervoer.

Acties na 28 maart Naast de reeds genomen maatregelen uit fase 1 zijn de volgende acties uitgevoerd: A. Capaciteit vanuit het Wmo-vervoer is ingezet voor leerlingenvervoer B. Vervoerders zijn verzocht onderaannemers in te zetten Resultaat: Taxi Zwart rijdt voor WdK maar kan ook niet meer leveren; andere vervoerders gaan shoppen voor hoge prijzen C. Er is capaciteit gezocht bij andere vervoerders in de regio Noot (dagbestedingsvervoer) heeft geen capaciteit vanwege spreiding in het vervoer voor de Hartekampgroep. Andere (kleine) vervoerders shoppen voor de beste prijzen. D. Opleidingstraject verkennen (via Inneraktie) Een aantal gemeenten zoekt actief mogelijkheden onder de groep mensen met een grotere afstand tot de arbeidsmarkt E. Dagelijkse afstemming met vervoerders en centrale Levert soms een korte opleving op, maar heeft geen structureel effect F. Malusregeling voor vervoerders activeren: in verband met Corona zijn deze regelingen tijdelijk niet uitgevoerd. Geeft het signaal aan vervoerder dat het tekort aan chauffeurs primair een probleem is van de vervoerder en niet van de gemeente.

Maatregelen per 6 juni aanstaande Op dit moment is er onvoldoende capaciteit om aan de vraag te voldoen. Dit heeft tot gevolg dat de planning veel inspanningen verricht om zo goed mogelijk aan de vraag te voldoen, maar deze werkwijze is niet houdbaar. Hierdoor worden er aanvullende maatregelen genomen: 1. Tot de zomervakantie voegt de planning van de regiecentrale dagelijks routes van ontbrekende chauffeurs in het leerlingenvervoer samen. Er vindt continue afstemming plaats tussen regiecentrale en vervoerders over de inzet van chauffeurs. 2. Door andere wijzen van plannen zorgen we dat er voor het nieuwe schooljaar een beduidend lager aantal chauffeurs nodig is voor het leerlingenvervoer. Dit doet de regiecentrale in de zomervakantie door bij het plannen, binnen de voorwaarden, te variëren met vervoerskenmerken. 3. Tenminste tot de zomervakantie worden Wmo-chauffeurs eerder op de dag ingezet zodat zij ook tijdens de ochtendspits leerlingenvervoer kunnen rijden. Een gevolg daarvan is dat in de rustige uren (tussen 11.00 en 14.00 uur) te veel chauffeurs beschikbaar zijn, het systeem wordt daardoor tijdelijk minder efficiënt en duurder.

3

Financiële gevolgen De maatregelen hebben iets hogere regiekosten tot gevolg, aangezien er extra uren op de planning bij de regiecentrale zullen worden ingezet. Daarnaast leidt het vervroegen van de Wmo-diensten tot extra kosten. Zie tabel 1. Het geschatte totaalbedrag voor de rest van het jaar (99.000) staat gelijk aan 0,7% van de begrootte vervoerskosten. De kosten voor de uitbreiding van de capaciteit groepsvervoer zijn een vast bedrag en zullen aantoonbaar worden aan de hand van facturen. De (geschatte) uitbreiding van capaciteit in het vervoer binnen het vraagafhankelijk vervoer kunnen maandelijks wisselen en worden alleen zichtbaar door het stijgen van de gemiddelde kilometerprijs.

Begroting meerkosten per maand

bedrag 3 maanden

bedrag rest v/h jaar

Groepsvervoer

4.200

12.600

29.400

Vraagafhankelijk vervoer

10.000

30.000

70.000

Totaal

14.200

42.600

99.400

Tabel 1

Communicatie De klankbordgroepen doelgroepenvervoer en leerlingenvervoer en de werkgroep leerlingenvervoer worden geïnformeerd over de stand van zaken en de acties ten behoeve van het leerlingenvervoer. Het RCT en de regiecentrale informeren ouders van leerlingen in het Pinksterweekend via email over de inspanningen en maatregelen om het vervoer zo stabiel mogelijk te houden. Daarbij tonen we natuurlijk begrip voor de problemen die ouders ervaren. Door mogelijke wijzigingen in de planningen kan de reistijd van een kind toenemen. Dit ervaren ouders en kinderen over het algemeen als zeer ongewenst. Echter is er op dit moment geen andere optie om te zorgen dat alle kinderen dagelijks op school komen. Wmo-reizigers worden half juni door het RCT en de regiecentrale geinformeerd over onze maatregelen via een email. Daarnaast wordt onderzocht of een artikel in het Haarlems Dagblad over het werken als chauffeur in het doelgroepenvervoer van toegevoegde waarde kan zijn. Afstemming met de regiecentrale en vervoerders wordt door het contractmanagementteam (RCT) verzorgd. Aan het begin van het nieuwe schooljaar informeren wij u opnieuw over de stand van zaken van het doelgroepenvervoer.

4