20220077811 1. Informatienota Gevolgen schrappen Verwijsindex uit de Jeugdwet

Informatienota

Onderwerp Gevolgen schrappen Verwijsindex uit Jeugdwet Nummer 2022/77811 Portefeuillehouder Botter, J. Programma/beleidsveld 2.2 Voorzieningen Jeugd Afdeling JOS Auteur Woestenburg, D. Telefoonnummer 023-5115679 Email dwoestenburg@haarlem.nl De verwijsindex risicojongeren is een digitaal contactsysteem en heeft tot doel te Kernboodschap komen tot vroegtijdige signalering, informatie-uitwisseling en tijdige hulp, zorg of bijsturing.     

In 2010 is de Wet verwijsindex risicojongeren in werking getreden en sinds 2015 is de verwijsindex belegd in de Jeugdwet (Artikel 7.1.2.1 Jeugdwet). Eerste evaluatie 2015 Tweede evaluatie 2020 Verdiepingsonderzoek DSP 2021

Gemeenten in Nederland dienen uitvoering te geven aan de in de Jeugdwet benoemde wettelijke taken. Zij zijn verantwoordelijk voor het stimuleren en vergroten van het gebruik van de verwijsindex in hun eigen gemeente. Bij het gebruik van de Verwijsindex is de privacy van de jeugdige wettelijk geborgd. In de Verwijsindex worden persoonsgegevens verwerkt volgens de AVG. De wettelijke basis voor gegevensverwerking door de Verwijsindex is de Jeugdwet, namelijk artikel 7.1.4.3. Er worden alleen persoonsgegevens in de verwijsindex opgeslagen en geen inhoudelijke informatie.

Op 29 november 2021 is in de Tweede Kamer door mw. Westerveld (GL) en dhr. Peeters (CDA) een motie ingediend tot het schrappen van de verwijsindex als wettelijke verplichting voor gemeenten uit de Jeugdwet. Op 7 december 2021 heeft de Tweede Kamer een motie aangenomen om de verwijsindex als wettelijke verplichting voor gemeenten uit de Jeugdwet te schrappen. Indien gemeenten of regio’s er nog wel gebruik van wensen te maken dienen zij de privacy van de jeugdige bij het gebruik wettelijk te waarborgen.

Kenmerk: 2022/77811

1/5

Het College onderschrijft het belang van de Verwijsindex. Het College doet de aanbeveling om de komende 2 jaar de bestaande inzet in het kader van de Verwijsindex voort te zetten zolang er geen passend alternatief is. Het College ondersteunt het voornemen vanuit de bovenregionale samenwerking met verschillende regio’s waaronder Noord Holland Noord, Midden-Holland, ZuidHolland en Amsterdam om een breed signaal af te geven richting de VNG en VWS om het gebruik van de Verwijsindex te borgen. Behandelvoorstel voor commissie

Het college stuurt de informatienota ter kennisname naar de commissie samenleving.

Relevante eerdere besluiten Besluit College d.d. 15 maart 2022

2020/0202358 Uitvoeringsprogramma jeugdbeleid 2020 1. Het college stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

de burgemeester,

Kenmerk: 2022/77811

2/5

Inleiding Op 29 november 2021 is in de Tweede Kamer door mw. Westerveld (GL) en dhr. Peeters (CDA) een motie ingediend tot het schrappen van de verwijsindex als wettelijke verplichting voor gemeenten uit de Jeugdwet. Op 7 december 2021 heeft de Tweede Kamer de motie aangenomen. De motie vertaalt zich in twee hoofdpunten; de meerwaarde van het gebruik en de privacy van ouders en jeugdigen. Volgens de indieners bleek bij de evaluatie van de verwijsindex in 2012 al dat niet alle meldingsbevoegde instanties melden, professionals bezwaren hebben tegen het melden en ouders zorgen hebben over registratie in het systeem. Voorts constateren zij dat ook bij de landelijke evaluatie van de Jeugdwet in 2018 bleek dat de meerwaarde van de verwijsindex voor veel professionals niet duidelijk is en een groot deel van hen nooit registreert in de verwijsindex. Bij het meest recente verdiepingsonderzoek blijkt, volgens de indieners, dat niet duidelijk is in welke mate de verwijsindex bijdraagt aan de daadwerkelijke hulp en ondersteuning die jeugdigen hebben ontvangen. De indieners zijn van oordeel dat er met de verwijsindex stelselmatig inbreuk op de privacy van jeugdigen wordt gemaakt, omdat jeugdigen zonder toestemming van henzelf of de ouders geregistreerd kunnen worden.

Zij verzoeken de regering om de verwijsindex als wettelijke verplichting uit de Jeugdwet te schrappen en indien gemeenten of regio’s er nog wel gebruik van maken de privacy van de jeugdige bij het gebruik wettelijk te waarborgen. In deze informatienota wordt u geïnformeerd over de ingediende motie, de mogelijke consequenties die hieruit voortvloeien en het standpunt van het College hierin.

Kenmerk: 2022/77811

3/5

2. Kernboodschap Het is van belang dat het gebruik van de verwijsindex voortgezet kan worden en geborgd blijft voor die jeugdigen en ouders voor wie dit van groot belang is. Uit het verdiepingsonderzoek van DSP blijkt dat de matches die ontstaan in de Verwijsindex leiden tot meer inzicht, vroegtijdige afstemming en het inzetten of bijstellen van de ondersteuning. Tevens concludeert het DSP onderzoek dat er geen passend alternatief is voor de verwijsindex. Het tijdig gebruik maken van de verwijsindex en elkaars expertise draagt bij aan het verkrijgen van een volledige analyse van de problematiek van het gezin waardoor de kans op eventuele escalaties afneemt. Het gebruik van de Verwijsindex voorkomt dubbele trajecten en versterkt de eigen kracht van jeugdigen, ouders en gezinnen. In de regio’s waar veel aandacht wordt besteed aan het goed functioneren van de verwijsindex, zoals in de gemeente Haarlem, is het doelbereik groot en is de meerwaarde groter dan in gebieden waar het gebruik minder of niet gestimuleerd wordt. Bij het gebruik van de Verwijsindex is de privacy van de jeugdige wettelijk geborgd. In de Verwijsindex worden persoonsgegevens verwerkt volgens de AVG. De wettelijke basis voor gegevensverwerking door de Verwijsindex is de Jeugdwet, namelijk artikel 7.1.4.3. Er worden alleen persoonsgegevens in de verwijsindex opgeslagen en geen inhoudelijke informatie.

Multisignaal is de aanbieder van de verwijsindex in onze regio. Dit jaar heeft MULTIsignaal N.V. opnieuw het ISO 27001 certificaat voor informatiebeveiliging ontvangen. Met het ISO 27001 certificaat toont MULTIsignaal N.V. aan te voldoen aan de eisen die gesteld zijn in de Algemene Verordening Gegevensbescherming maar ook aanvullende informatie-beveiligingseisen. 3. Consequenties Door de Verwijsindex als wettelijke verplichting voor gemeenten uit de Jeugdwet te schrappen is het gebruik van de Verwijsindex niet langer meer geborgd. Zodra er minder regio’s aandacht besteden aan het goed functioneren en het stimuleren van de Verwijsindex, dan zal het doelbereik en de meerwaarde hiervan hoogstwaarschijnlijk afnemen. Daarbij zijn er op dit moment geen passende alternatieven voor de verwijsindex voor handen. Lokale overlegstructuren en de meldcode richten zich op deels andere doelen en doelgroepen dan de verwijsindex. Op langere termijn zullen er mogelijk ook financiële consequenties zijn indien de Verwijsindex als wettelijke verplichting uit de Jeugdwet wordt geschrapt. Als er namelijk niet vroegtijdig gesignaleerd wordt en daarmee niet sneller informatie wordt uitgewisseld en tijdig hulp, zorg of bijsturing wordt gegeven, dan kan dit mogelijk betekenen dat er uiteindelijk duurdere zorg nodig is.

Kenmerk: 2022/77811

4/5

4. Vervolg Vanuit bovenregionale samenwerking met verschillende regio’s waaronder Noord Holland Noord, Midden-Holland, Zuid-Holland en Amsterdam zal er een breed signaal afgegeven worden naar de VNG en VWS voor het borgen van het gebruik van de Verwijsindex. Het college ondersteunt dit voornemen. Het College onderschrijft het belang van de Verwijsindex waarbij het de aanbeveling doet om de komende 2 jaar de bestaande inzet in het kader van de Verwijsindex voort te zetten zolang er geen passend alternatief is. 5. Bijlagen Bijlage I; Motie Peters Westerveld Bijlage II; DSP-rapport Bijlage III; Conceptbrief aan de VNG VWS

Kenmerk: 2022/77811

5/5