Document · PDF

20210446601 3 Bijlage 2 Ontwerpnota VO herinrichting Keizerstraat - Barrevoetestraat

commissie Beheer 4 november 2021, gemeente HaarlemBij agendapunt: 19.35 uur Vrijgeven Voorlopig Ontwerp fietsstraat Keizerstraat/ Barrevoetestraat (RB)6.830 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Niet gevonden in dit document.

NOTITIE

Onderwerp Project Opdrachtgever Projectcode Status Datum Referentie Auteur(s)

Gecontroleerd door Goedgekeurd door

Ontwerpnota fietsstraat Barrevoetestraat - Keizerstraat Vijfhoek, herinrichting en verkeersmaatregelen Gemeente Haarlem 123588 Definitief 3 september 2021 123588/21-013.360 A.E.L. Geerlings MSc, S.E. Berends BSc W.F. van den Berg MSc W.F. van den Berg MSc

Paraaf

Bijlage(n)

I Ontwikkeling groenslingers II Ontwerptekening fietsstraat Keizerstraat - Barrevoetestraat en aanpassingen Botermarkt

Aan

Gemeente Haarlem -

Kopie

M. Hoefakker

Voor u ligt de ontwerpnota voor de herinrichting van de Keizerstraat en Barrevoetestraat tot fietsstraat en het vervangen van de parkeerplaatsen op de Botermarkt voor laad- en losplaatsen.

SCOPE OMSCHRIJVING EN DOELSTELLING

De wijkraad Vijfhoed, Raaks en Doelen heeft in maart 2018 als burgerinitiatief een wijkverkeersvisie opgesteld en aangeboden aan het college. In de visie zijn zes urgente knelpunten in de wijk aangedragen, welke volgens de bewoners een oplossing vóór 2022 vragen. De rode draad in deze wijkverkeersvisie is het creëren van meer ruimte voor voetgangers en fietsers en het verminderen van auto- en vrachtverkeer. Dit zal onder andere resulteren in een autoluwe wijk met een verbeterde stadsdistributie van gemotoriseerd verkeer. Deze uitgangspunten sluiten aan bij de beleidsambities van de gemeente Haarlem, namelijk de transitie naar duurzame mobiliteit en het versterken van de ruimtelijke kwaliteit. De gemeente heeft budget beschikbaar gesteld om de wijkverkeersvisie te onderzoeken op haalbaarheid, effectiviteit en consequenties van de opgestelde maatregelen. Het adviesbureau Mobycon heeft dit onderzoek uitgevoerd en een advies opgesteld, welke in april 2020 is overhandigd aan de gemeente. Op basis van dit advies heeft het college een gemotiveerd besluit genomen over de te nemen maatregelen. Het hoofddoel van de maatregelen in de Vijfhoek is het verminderen van verkeershinder. De autoluwe instelling draagt bij aan de ruimtelijke kwaliteit en het creëren van groen. Daarnaast wordt de groei van het

fietsgebruik gefaciliteerd. Een onderdeel van het maatregelenpakket is de herinrichting van de Barrevoetestraat en Keizerstraat naar een fietsstraat. Daar richt deze ontwerpnota zich specifiek op. Projectgrenzen In de onderstaande afbeelding staat de contour weergegeven van de werkzaamheden. De werkzaamheden worden voorbereid met het uitgangspunt dat de fietsstraat wordt ingericht als onderdeel van de autoluwe zone.

Afbeelding 1.1 Duiding projectgrenzen

Onderdeel van het herinrichtingsproject zijn: - de Keizerstraat en de Barrevoetestraat en de parkeervakken op de Botermarkt; - de kruisingsvlakken van de zijstraten in de Keizerstraat en Barrevoetestraat tot en met de inritblokken; - de bocht op de kruising van de Gasthuisstraat en de Barrevoetestraat om zo de doorgaande route herkenbaar te maken. Geen onderdeel van dit herinrichtingsproject zijn: - de Prins Hendrikstraat en de Keizerstraat ten westen van het Oude Zijlvest; - het plein en de rijloper van de Botermarkt en de aansluiting op de Gedempte Oude Gracht; - de verkeersmaatregelen voor de uitbreiding van het voetgangersgebied zelf, deze worden separaat uitgewerkt.

VIGEREND BELEID EN RELEVANTE PRINCIPES

Onderstaand overzicht geeft de belangrijkste ambities en doelstellingen van de gemeente Haarlem weer in relatie tot de herinrichting van de Keizerstraat en de Barrevoetestraat naar een fietsstraat en de aanpassingen op de Botermarkt.

Tabel 2.1 Overzicht beleidsdocumenten in relatie tot project Beleidsdocument

Ambities en doelstellingen i.r.t. Vijfhoek

Invulling in project

Toekomstvisie Haarlem 2040

groen: meer groen in de stad voor verschillende doeleinden

vergroenen Barrevoetestraat en Keizerstraat

erfgoed: karakter van Haarlem behouden

het verminderen van verkeershinder binnen de Vijfhoek verbetert de belevingswaarde van de karakteristieke wijk

2 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

Beleidsdocument

Structuurvisie openbare ruimte Haarlem 2040: Groen en bereikbaar (SOR)

Convenant Binnenstad Haarlem 2018-2022

3 | 14

Ambities en doelstellingen i.r.t. Vijfhoek

Invulling in project

openbare ruimte: meer ruimte voor voetgangers en fietsers. Geschikt voor ouderen en mindervaliden

door het realiseren van een fietsstraat komt de inrichting van de ruimte meer in dienst te staan van voetgangers en fietsers

gezondheid: de openbare ruimte stimuleert een gezonde levensstijl

een beter fietsinfrastructuur en meer ruimte voor voetgangers faciliteert gezonde mobiliteit

bereikbaarheid: optimale bereikbaarheid door fietsroutes in de regio

de fietsstraat geeft invulling aan het verbeteren van de bereikbaarheid op de fiets in de regio

de Vijfhoek in zijn geheel is onderdeel van de zonering Binnenstad, aan deze zonering hangt de ambitie om 15 % afname aan autogebruik te realiseren over de Gedempte Oude Gracht en Wilhelminastraat loopt de hoofdbomenstructuur van Haarlem, in de nota Ruimtelijke Kwaliteit (2012) worden ook de bomen op de Gedempte Raamgracht aangeduid als onderdeel van de bomenstructuur

langs de fietsstraat wordt gekeken naar het inpassen van het juiste groen op de juiste plek. Bomen zijn niet mogelijk

de route Keizerstraat, Barrevoetestraat en Botermarkt wordt in Actieplan Fiets (2020) beschreven als onderdeel van het ontvlochten fietsnetwerk, de route verbindt de fietsring over de Wilhelminastraat met het hoofd fietsnetwerk aan de Gedempte Oude Gracht

de fietsstraat versterkt het huidige fietsnetwerk en geeft invulling aan het actieplan

bij Verwulft (ten oosten van Botermarkt) ligt een HOV-knooppunt, nadruk ligt op het aansluiten van loop- en fietsroutes

een goede aansluiting van de fietsstraat aan bestaande infrastructuur is een belangrijk onderdeel van het project

in het merendeel van Vijfhoek bestaat een grote kans op hittestress bij hoge temperaturen. Waar mogelijk worden groene (schaduwrijke) plekken gecreëerd en water toegevoegd

wij gaan uit van het toepassen van het juiste groen op de juiste plek aangezien de wijk veel smalle straten kent en de verschillende vervoersstromen voldoende ruimte dienen te krijgen

over de Barrevoetestraat en Gedempte Vondelsegracht (ten noorden van kruising met Barrevoetestraat) en de Keizerstraat naar Wilhelminastraat loopt een stroombaan ter afvoer van regenwater

bij de herinrichting wordt rekening gehouden met de stroombaan

wat betreft voetgangers ligt de focus in de binnenstad op het verhogen van de verblijfskwaliteit

door het verminderen van het gemotoriseerd verkeer en de openbare ruimte in te richten voor het langzaam verkeer (voetganger & fietser) wordt de verblijfskwaliteit verhoogd

duurzame binnenstad: terugdringen van gemotoriseerde vervoersbewegingen, vergroten autovrij gebied en het stimuleren van het gebruik van de fiets

het uitbreiden van het voetgangersgebied verminderd gemotoriseerd vervoer en het realiseren van een fietsstraat bevordert het gebruik van de fiets

aantrekkelijke binnenstad: het promoten van de autoluwe binnenstad komt ten goede van het verblijfsklimaat

het terugdringen van gemotoriseerd verkeer bevorderd een aantrekkelijk straatbeeld

goede samenwerking en communicatie tijdens wegwerkzaamheden wordt voortgezet

tijdens de werkzaamheden wordt er goed gecommuniceerd en samengewerkt met bewoners, ondernemers en andere betrokkenen

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

Beleidsdocument

Coalitieprogramma duurzaam doen 20182022

Actualisatie van het Haarlems verkeers- en vervoersplan (HVVP)

Handboek inrichting openbare ruimte centrum (HIOR)

4 | 14

Ambities en doelstellingen i.r.t. Vijfhoek

Invulling in project

bereikbare binnenstad: fietsverkeer wordt gestimuleerd, er komen aantrekkelijke fietsroutes om het centrum zodat er minder doorgaand fietsverkeer door de binnenstad gaat

door het realiseren van een fietsstraat vermeerderd de ruimte voor fietsers en voetgangers, daarnaast bevordert het de doorstroom van fietsverkeer door de binnenstad

investeren in klimaatadaptatie

in het ontwerp is zoveel mogelijk ruimte voor plantvakken opgenomen. Daarnaast ligt er een plan voor verticale vergroening door middel van groenslingers

versterken groen- en waterstructuur

vergroenen Barrevoetestraat en Keizerstraat

1.700 bomen bij, of op andere wijze vergroenen met hetzelfde effect

er is in het plangebied geen ruimte voor bomen door de grote hoeveelheid kabels en leidingen

trottoirs en fietspaden worden verbreed (waar dat kan)

het noordelijke trottoir krijgt meer ruimte, net als de rijloper. Op het trottoir op de Botermarkt ontstaat ook meer ruimte door het verdwijnen van parkeerplaatsen

autoluw centrum wordt uitgebreid waar dat kan

de fietsstraat wordt onderdeel van het project autoluw Vijfhoek

autoluwe binnenstad wordt aangeduid als belangrijke pijler in de verkeersstructuur

daar maakt dit project onderdeel van uit

Haarlem heeft het doel gesteld om in 2030 klimaatneutraal te zijn. De actualisatie van het HVVP stelt dat verder aanscherpen van het fiets en OVbeleid van belang is

hier past deze opgave in

voetgangers krijgen bij herinrichting van de openbare ruimte in principe vrije doorloopruimte van 1,5 meter

dit is een belangrijk uitgangspunt in deze opgave, maar niet overal mogelijk. Nabij de kruising van de Gasthuisstraat met de Barrevoetestraat is namelijk weinig ruimte beschikbaar

uit esthetische overwegingen leiden klinkers (als verharding van fietsroutes) tot een verbeterd (monumentaal) stadsgezicht in de binnenstad

de herinrichting en realisatie van de fietsstraat zal uitgevoerd worden in rode strengpersklinkers

fietsstraat Botermarkt, Barrevoetestraat en Keizerstraat in strengpersklinkers uitvoeren

de herinrichting en realisatie van de fietsstraat zal uitgevoerd worden in rode strengpersklinkers. Dit is echter niet conform de inrichtingseisen voor een fietsstraat. Een fietsstraat dient namelijk te worden uitgevoerd in rood asfalt. Het uitvoeren in rode klinkers komt hier het meest bij in de buurt.

gevelgroen als optie wanneer door ruimtegebrek geen ruimte is voor het plaatsen van bomen

in de bijlage van deze ontwerpnota is een voorstel voor gevelgroen opgenomen

straatmeubilair moet alleen in de openbare ruimte worden neergezet, als het daar ook daadwerkelijk een functie kan vervullen

vooralsnog is er geen aanleiding om straatmeubilair op te nemen in de openbare ruimte

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

BESCHIKBARE ONDERZOEKEN

Er is van het onderzoeksgebied diverse informatie beschikbaar. De kern van deze onderzoeken is hieronder opgesomd. Archeologie De locatie van de fietsstraat valt in de archeologische categorie 1B. Dat betekent dat archeologisch onderzoek noodzakelijk is bij bodemverstorende werkzaamheden met een oppervlakte van 0 (nul) m2 en 0,3 m-mv. Archeologische begeleiding is bij uitvoering milieuhygiënisch bodem- en fundatieonderzoek èn in de uitvoeringsfase noodzakelijk. Daarbij hoort ook voorafgaande af- en instemming over de uit te voeren werkzaamheden (voorbereidende en uitvoeringsfase). Ook aan vergunningverlening zullen eisen worden gesteld. Bodem Het bodemonderzoek wordt na de zomervakantie 2021 uitgevoerd. Wel is bekend dat ter hoogte van de Botermarkt in het verleden slakken zijn gebruikt. Kabels en leidingen Er liggen in het projectgebied diverse kabels en leidingen. Dit zijn voornamelijk huisaansluitingen voor elektra, water, gas, data en riolering. Gezien het smalle profiel van de straat en de spreiding van de kabels en leidingen, maakt het onmogelijk om bomen te planten als onderdeel van het nieuwe profiel.

OMSCHRIJVING HUIDIGE SITUATIE

De Keizerstraat en Barrevoetestraat maken onderdeel uit van de binnenstad van Haarlem. In de straten is veel detailhandel aanwezig en in mindere mate horeca en wonen. Overdag is er veel reuring in het plangebied. Er zijn veel verschillende gebruikers van het gebied. De parkeerplaatsen zijn bestemd voor auto's van bewoners, bezoekers en eventueel voor de bevoorrading van winkels. Voor de bevoorrading van winkels zijn echter specifieke laad- en losplekken voorzien. Op de trottoirs is weinig ruimte om te lopen. Op de rijloper rijden automobilisten en vrachtwagens veel fietsers tegemoet waardoor er weinig ruimte is voor de fietsers en deze in de bedrukking kunnen komen. Het projectgebied is volledig verhard en oogt rommelig en onoverzichtelijk. De Keizerstraat en Barrevoetestraat vormen een verkeersader door de wijk Vijfhoek die afwijkt van de andere straten in de wijk. De zijstraten van de Keizerstraat en Barrevoetestraat zijn woonstraten waar weinig verkeer is. Deze smalle straten kenmerken zich door een smal profiel waarbij de bewoners de straat eigen hebben gemaakt door het gebruik van bloempotten, gevelgroen en bankjes. Ook staan er veel fietsen en worden de straten gebruikt als gedeeld verblijfsgebied. De Botermarkt heeft de functie van evenemententerrein, terras en weekmarkt. Naast deze functies wordt het plein ook intensief gebruikt voor fietsparkeren.

Op termijn komen er rondom de Botermarkt inpandig nieuwe fietsparkeerplaatsen bij, waardoor de fietsparkeerdruk op de openbare ruimte afneemt. Het trottoir aan de zuidzijde is relatief smal ten opzichte van de totale ruimte. Onderdeel van de opgave van het autoluw maken is dat de parkeervakken aan de Keizerstraat, Barrevoetestraat en Botermarkt komen te vervallen. De ruimte die daarbij vrijkomt kan gebruikt worden voor de doelstellingen zoals beschreven in hoofdstuk 2.

5 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

GESPROKEN PARTIJEN TOT EN MET CONCEPT VO

Op basis van het communicatieplan en het participatie- en inspraakplan is communicatie opgezet met de verschillende belanghebbenden uit de omgeving. Dit hoofdstuk beschrijft de belangrijkste uitkomsten van deze gesprekken.

5.1

Professionele stakeholders

De doelstelling van participatie en communicatie binnen het project is het komen tot een gedragen besluit, samen met de omgeving. In het communicatieplan zijn de stakeholders gedefinieerd, welke zowel professionele stakeholders zijn als omwonenden. Onder professionele stakeholders vallen de wijkraad, ondernemersverenigingen, de fietsersbond, veiligheidsdiensten, Spaarnelanden en verschillende belangenvertegenwoordigers. Deze stakeholders zijn benaderd voor zowel één op één als groepsgesprekken. Vanwege de maatregelen betreffende de huidige COVID-19-situatie zijn de gesprekken online gevoerd. Per gesprek worden hier de belangrijkste uitkomsten beschreven. Wijkraad Vijfhoek, Raaks en Doelen Het project Vijfhoek Autoluw is voortgekomen uit een burgerinitiatief vanuit de wijkraad. Op 7 juni 2021 vond het online gesprek plaats met de wijkraad, waar een aantal bestuursleden bij aanwezig waren. De belangrijkste uitkomsten zijn de volgende: - de keuze voor een trottoirband gaat ten koste van de flexibiliteit in het ontwerp en maakt het lastig voor fietsers om uit te wijken naar het trottoir. Tegelijkertijd zorgt een trottoirband voor een fysieke afscheiding tussen fietsers en voetgangers, daarnaast heeft het een afwateringsfunctie. Mogelijk wordt de trottoirband schuin uitgevoerd; - de wildgroei aan fietsparkeren is een zorgpunt.

Wanneer het trottoir verbreed wordt zal deze vol komen te staan met geparkeerde fietsen. Getekende kaders werken meestal niet. De wens is om hier een passende oplossing voor te vinden, bijvoorbeeld aangewezen fietsparkeerplekken zoals nietjes; - de wens is om in gesprek te gaan met ondernemers over de verdeling van laad- en losplaatsen. Kijk goed waar deze nodig zijn, afgestemd op de ondernemers; - de wijkraad ziet graag groen in de straat, het liefst hogere bomen vanwege het klimaatadaptieve vermogen. Fietsersbond Op 10 juni 2021 heeft de Fietsersbond gesproken met de verkeerskundige van de gemeente Haarlem. De belangrijkste uitkomsten zijn de volgende: - een aandachtspunt is de naam ‘fietsstraat’, het ontwerp voldoet mogelijk niet aan alle eisen (gebruik asfalt). De naam ‘erftoegangsweg’ is volgens de Fietsersbond mogelijk meer geschikt. Een wens is om voorrang te geven aan de fietser op de Barrevoetestraat en Keizerstraat. De breedte voldoet wel aan die van de definitie ‘smalle fietsstraat’. Samen met de uitstraling (rode stenen) kan deze straat gezien worden als een duidelijk herkenbare fietsroute met voorrang aan de fietser; - als je fietst richting de Botermarkt en er een vrachtwagen tegemoet komt rijden, moet de fietser uitwijken naar het trottoir.

In principe wordt het nieuwe wegdek breed genoeg en kunnen fietsers passeren in het incidentele geval dat er een vrachtauto tegemoet komt rijden; - een eerste belangrijk aandachtspunt voor het gebied is de parkeervoorziening voor fietsers. Er is overlast van geparkeerde fietsen op de Botermarkt gesignaleerd. De wens is om genoeg parkeervoorzieningen voor fietsers te realiseren. Dit vraagstuk ligt op dit moment bij de gemeente en is in een vergevorderd stadium. Binnen het gebied zal op de termijn een grote fietsenstalling inpandig gerealiseerd worden. Er zal een vervolggesprek plaatsvinden over het verdere plan voor het autoluw maken van de Vijfhoek. Witteveen+Bos neemt het initiatief voor dit gesprek wanneer de plannen concreter zijn. De Fietsersbond ontvangt dan graag voorafgaand aan het gesprek een schetsontwerp om beter voorbereid het gesprek in te kunnen gaan.

6 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

Ondernemers Op 17 juni 2021 zijn in een groepsgesprek verschillende belangenvertegenwoordigers bij elkaar gebracht om in gesprek te gaan over het schetsontwerp. Het betreft aanwezigen van de Koninklijke Horeca Nederland, de Vereniging Eigenaren Binnenstad Haarlem, de marktmeester en de centrummanager. De volgende uitkomsten zijn genoemd: - er zijn nu al parkeerproblemen in de wijk. De wens is om rekening te houden met het verdwijnen van deze parkeerplekken en goed te kijken naar alternatieven; - een suggestie is genoemd om de laad-/losplaatsen aaneengeschakeld te houden. Let hierbij op de verdeling hiervan: de bakker en de ijszaak willen geen laad- en losplaats voor de deur. De pianozaak wellicht wel; - de wens is om geen trottoirranden te realiseren maar om het trottoir op hetzelfde niveau te houden. Dit geeft meer flexibiliteit in het gebruik van de weg en het trottoir; - ondernemers ondervinden mogelijk moeilijkheden wanneer klanten geen goederen meer kunnen afhalen met een auto voor de deur; - denk eens aan verticaalgroen om groen te kunnen realiseren; - zet kanttekeningen bij de fietsersuitgang vanaf de westkant van de Botermarkt. Als daar nog meer fietsers uit gaan komen ontstaan er gevaarlijke situaties. De wens is om te kijken of daar een fietslicht gerealiseerd kan worden; - Park&go (zoals nietjes) voorzieningen voor fietsers zijn prettig voor ondernemers.

Verkeersadviseur politie Noord-Holland Op 12 juli 2021 heeft een gesprek plaatsgevonden met Bert Tepper als verkeersadviseur van de politie. Dit gesprek werd gevoerd aan de hand van een eerdere e-mail met een reactie op het schetsontwerp. De volgende aandachtspunten zijn genoemd: - het trottoir moet een duidelijke afscheiding zijn en niet op hetzelfde niveau zitten als de straat; - maak het voor laad- en losplaatsen duidelijk waar ze zitten, een ander wegprofiel is niet genoeg; - ten minste één trottoir moet toegankelijk blijven voor mindervaliden, ook wanneer bewoners groen plaatsen op trottoir; - wat betreft de kruisingen: maak de keuze tussen alles wel of helemaal geen uitritconstructie. In Haarlem mag de uitritconstructie bestaan uit zes rijen gele klinkers; - de bochtstralen aanpassen op de richting van het verkeer (richting het westen); - op elk wegvak is bebording nodig. Vergroening De ambitie is om groen in de straat te realiseren, echter kunnen wij in de smalle straten niet de bodem in om bomen te planten. Tijdens het overleg van 22 juni 2021 met de groenadviseur van de gemeente Haarlem zijn de volgende punten besproken: - plantenbakken met daarin bomen zijn ongewenst; - in de Lange Margaretastraat zijn recent nieuwe plantvakken gemaakt die als referentie dienen voor de situatie in de Keizerstraat en Barrevoetestraat.

In plaats van bomen zouden hier struiken geplaatst kunnen worden om wat ‘body’ aan het groen te geven; - voorkeur gaat uit naar participatief groen samen met buurtbewoners. Hierbij kan je denken aan geveltuinen en klimplanten die ook over de weg heen kunnen groeien. Spaarnelanden Op gebied van afvalinzameling zijn er geen veranderingen in de ophaaldiensten. Tijdens de realisatie van de fietsstraat vindt maatwerk plaats voor de inzameling. Het Voorlopig Ontwerp moet nog getoetst worden of er voldoende plek is voor het ophalen van het bedrijfsafval. Historische Vereniging Haerlem Op 25 augustus 2021 heeft de Historische Vereniging Haerlem een schriftelijke reactie geformuleerd op het schetsontwerp van de herinrichting. De volgende punten kwamen hierin naar voren: - het profiel zou dezelfde vorm kunnen krijgen als de Gierstraat. Beide straten hebben dezelfde functie en zijn in hetzelfde gebied (Vijfhoek) gelegen;

7 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

als het profiel van de Gierstraat wordt toegepast, is er ook geen reden om drempelconstructies bij de zijstraten aan te leggen; behalve het getekende stuk van de Keizerstraat zou ook het stukje straat tussen de Sophiastraat en de Wilhelminastraat moeten worden aangepakt, maar uiteraard wel op een aangepaste wijze; bomen in hoge bakken, zoals in het schetsontwerp wordt voorgesteld, zijn naar onze mening absoluut ongewenst. Zij wijken af van de vastgelegde randvoorwaarden, zijn ongewenste obstakels die slechts uitnodigen tot het fungeren als plaats om fietsen tegen te parkeren, belemmeren de doorgang voor voetgangers en mindervaliden en vergen relatief veel onderhoud.

Overige stakeholders De overige stakeholders die zijn benaderd, zijn opgenomen in onderstaande tabel. Alle belanghebbenden uit het participatie- en inspraakplan worden uitgenodigd voor de informatiebijeenkomst als onderdeel van de inspraakprocedure.

Tabel 5.1 Overige stakeholders Stakeholder

Reactie

Spaarnelanden

wens om gesprek in toeloop naar uitvoeringsfase

Haarlemse Bomenridders

tot heden geen reactie

Haarlemse Bomenwachters

tot heden geen reactie

Erfgoed vereniging Erfschut

tot heden geen reactie

Stichting Haarlemse Hofjes

contactpersonen van de hofjes worden uitgenodigd voor de informatiebijeenkomst

5.2

Informatiebijeenkomst

De inloopavond zal onder voorbehoud medio plaatsvinden als onderdeel van de inspraakprocedure. Centraal in deze bijeenkomst staat de toelichting op het ontwerp van de fietsstraat, als onderdeel van het gehele maatregelenpakket wat in de Vijfhoek wordt uitgevoerd. Over het uitbreiden van het voetgangersgebied in de rest van de Vijfhoek wordt op een later moment nog een bijeenkomst georganiseerd.

UITWERKING ONTWERP

In bijlage I is het complete VO op schaal 1:100 weergegeven. In dit hoofdstuk worden diverse punten uit de tekening verder toegelicht.

6.1

Ontwerp Fietsstraat

Fietsstraten dienen volgens de Fietsberaadnotitie: aanbevelingen fietsstraten binnen de kom te voldoen aan een aantal vormgevingselementen: 1 rijbaanbreedte sluit aan bij de auto- en fietsintensiteiten; 2 rijbaan-indeling benadrukt zowel fiets- als verblijfskarakter: a rabatstroken aan beide zijden (0,3 m); b rijlopers met fietspad/-strookbreedte; c eventueel middenstrook (0,5 tot 1,5 m); d geen lengtemarkering; 3 verharding versterkt fiets- en verblijfkarakter:

8 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

a rijlopers: rood of roodachtig asfalt; b rabat en middenstroken: klinkers, strak gestraat; 4 bebording, symbolen en bewegwijzering: Fietsstraatbord L51; 5 lage snelheid autoverkeer gegarandeerd: indien nodig sinusvormige 30 km-drempels; 6 verkeerscirculatiemaatregelen: indien nodig knip of (alternerend) éénrichtingsverkeer voor motorvoertuigen; 7 kruispunten met ETW’s: uitritconstructie of voorrangskuispunt, profiel doorzetten; 8 geen parkeren, laden & lossen, kiss & ride op rijbaan; eventueel aparte voorzieningen in langsrichting; 9 voorkom conflicten met voetgangers: trottoir(s) en eventueel oversteekvoorzieningen; 10 lichtmasten, bomen en andere verticale elementen kunnen zowel de verblijfsfunctie als het fietskarakter versterken. Een fietsstraat die aan de bovenstaande vormgevingselementen voldoet sluit volgens de publicatie van het SVOW: Hoe verkeersveilig zijn fietsstraten? (VK 7/2013) aan op de principes van duurzaam veilig. In dit hoofdstuk wordt een toelichting gegeven op de diverse vormgevingselementen in het ontwerp.

6.1.1

Projectgrenzen

Voor de projectgrens aan de oostzijde is gekozen om in de Gasthuisstraat over te gaan op het nieuwe profiel. Hierdoor ontstaat voor het verkeer een uniforme situatie waarmee duidelijk wordt gemaakt dat de doorgaande route richting de Barrevoetestraat loopt. Het contrast met het voetgangersgebied in het verlengde van de Gasthuisstraat wordt hiermee vergroot. Voor het trottoir aan de noordzijde is de materialiseringsgrens aangehouden als projectgrens. In afbeelding 6.1 zijn de projectgrenzen weergegeven.

Afbeelding 6.1 Projectgrens oostzijde/kruising Gasthuisstraat (links) en projectgrens westzijde (rechts)

Voor de projectgrens aan de westzijde is de grens conform de procesopdracht aangehouden, de kruising met de Oude Zijlvest. De projectgrens is bepaald door aan het einde van de boogstraal (tangentpunt) een lijn haaks naar de bebouwing te nemen. Een eventuele meekoppelkans is het versmallen van het bredere gedeelte van de Keizerstraat, hierdoor zou de situatie voor de fietsers eenduidiger worden en ontstaat ruimte voor groen.

9 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

6.1.2

Profielen

Het bepalen van het profiel en de verdeling van de beperkt beschikbare ruimte is een afweging tussen ruimte voor de fietser, ruimte voor de voetgangers en ruimte voor laden/lossen en groen. In deze paragraaf worden de keuzes voor het profiel onderbouwd. In afbeelding 6.2 is een dwarsdoorsnede van het profiel weergegeven. Rijbaan In het schetsontwerp is gekozen voor een rijbaan van 3,60 m breed. Deze afmeting is conform de minimale breedte voor een smalle fietsstraat volgens de Fietsberaadnotitie: aanbevelingen fietsstraten binnen de kom en sluit ook aan op de eis van een rijbaanbreedte van minimaal 3 m voor profiel D uit de HIOR voor Haarlem Centrum. Voor de materialisering van de rijbaan is gekozen voor (strengpers) klinkers, deze verharding sluit aan op de richtlijnen uit de HIOR voor Haarlem Centrum maar wijkt af van de Fietsberaadnotitie: aanbevelingen fietsstraten binnen de kom. Parkeerplaatsen Doordat de Vijfhoek autoluw wordt zijn de parkeerplaatsen in de toekomstige situatie niet meer wenselijk. Deze komen te vervallen. Uitgeweken kan worden naar de Raaks parkeergarage en andere openbare parkeergarages die zijn opgericht om het economisch functioneren van de binnenstad te ondersteunen. De ruimte die de parkeerplaatsen in de huidige situatie innemen krijgen in het nieuwe ontwerp andere functies, bijvoorbeeld groen, laad- en losplaatsen en fietsparkeren.

De invalideparkeerplaats ter hoogte van het Hofje van Loo blijft en wordt teruggebracht op trottoirniveau. Laad- en losstrook Om de bevoorrading van de ondernemers mogelijk te maken, zonder het overige verkeer te stremmen, worden laad- en losplaatsen ingepast. De laad- en losplaatsen worden aangebracht op trottoirniveau, dit vergemakkelijkt het in- en uitladen. De voorziening is voornamelijk in gebruik binnen de venstertijden (tussen 06.00 en 11.00 uur). De laad- en losplaatsen worden uitgevoerd in een contrasterende kleur en verband om de functie extra te benadrukken. Trottoir Door het smalle karakter van de straat is het niet mogelijk om aan beide zijden van de straat een trottoir van 1,50 m breed in te passen. De trottoirs aan de zuidzijde zijn relatief smal met een breedte van 1,20 m. Deze afmeting is de minimum afmeting volgens de ASVV 2021 (bij een lijnversmalling) en is kleiner dan de minimumeis van de HIOR van 1,50 m. De maximale breedte van een hulpmiddel voor invalide en/of gehandicapte personen is 1,20 m, een rolstoel varieert in breedte tussen de 0,6 en 0,8 meter. Doordat de openbare verlichting aan de gevels bevestigd is, zijn er geen puntvernauwingen in het trottoir. Aan de noordzijde zijn de trottoirs waar mogelijk 1,50 m breed, dit is conform de HIOR. Ter plaatse van de laad-/losplaatsen wordt het trottoir versmald naar 0,90 m breed.

Dit is de minimale breedte volgens de ASVV 2021 voor een puntvernauwing en is voldoende ruimte voor een rolstoel of kinderwagen om te passeren. Doordat de laad-/losplaatsen voornamelijk in gebruik zijn tijdens de venstertijden, tussen 06.00 en 11.00 uur, ontstaat gedurende de rest van de dag meer ruimte voor de voetgangers. Het profiel met verhoogde trottoirs sluit aan op de functie van de straat daar dit een doorgaande fietsroute is. Stroombaan De fietsstraat is een stroombaan, de stroombaan loopt van oost (hoog) naar west (laag). Bij de technische uitwerking van het ontwerp wordt een hemelwaterexpert aangehaakt voor het uitwerken van de stroombaan. De stroombaan zorgt bij hevige regenval dat het water via de weg wordt afgevoerd naar de Leidsevaart.

10 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

Hemelwaterafvoer Door het versmallen van het trottoir aan de zuidzijde (ten behoeve van het verbreden van de rijbaan) is het niet mogelijk aan de zuidzijde reguliere kolken toe te passen door de kabels en leidingen in de ondergrond. Het is ook niet mogelijk om het trottoir op één oor te leggen, daar de helling van het trottoir aan de noordzijde dan een te groot afschot zou krijgen. Het voorstel is om in de zuidzijde gebruik te maken van een lijngoot.

Afbeelding 6.2 Dwarsprofiel fietsstraat

6.1.3

Kruispunten

Kruispunt Gasthuisstraat Het noordelijke deel van de Gasthuisstraat is in de huidige situatie een voetgangerszone. De voetgangerszone is afgesloten door een uitneembare afzetpaal waarvan diverse bewoners de sleutel hebben. Er komt in beperkte mate verkeer voor in de straat. In de nieuwe situatie blijft dit deel van de Gasthuisstraat een voetgangerszone. Door de uitbereiding van de autoluwe zone kan overwogen worden om de afzetpaal te laten vervallen. Voor het dimensioneren van de in-/uitritconstructie is gebruik gemaakt van Autoturn. Voor de rijcurven is gebruik gemaakt van het voertuig waarop ook de bochtstralen voor de Quick-wins gebaseerd zijn, een Sprinter van 7,00 m. Dit voertuig heeft een lengte van 6.967 mm en een wielbasis van 4.325 mm. In afbeelding 6.1 zijn in lichtgrijs de boogstralen opgenomen. De afmeting van de in-/uitritconstructie is bepaald met behulp van de dwangpunten in het ontwerp, het trottoir aan de zuidzijde van de Barrevoetestraat en de rijloper van de Gasthuisstraat. Kruispunt Lange Bogaardstraat en Vlamingstraat Voor het dimensioneren van de uitritconstructies is gebruik gemaakt van Autoturn. Het is in verband met de minimale trottoirbreedte, overhangende constructies en obstakels (onder andere paaltjes, bloempotten en elektrakasten) niet mogelijk om de uitritconstructie te dimensioneren op de Sprinter.

Voor de rijcurven in westelijke richting is gebruikgemaakt van het voertuig personenauto (CROW). De rijcurven in oostelijke

11 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

richting zijn gebaseerd op de standaardfiets (CROW). In afbeelding 6.3 zijn de rijcurven en uitritconstructies weergegeven.

Afbeelding 6.3 Kruispunt Lange Bogaardstraat en Vlamingstraat

Kruispunt Gedempte Voldersgracht In overleg met de verkeerspolitie is besloten dat de in de huidige situatie gelijkwaardige kruising wordt omgebouwd tot een kruising met uitritconstructies. Dit creëert een eenduidig beeld in de straat waardoor de situatie voor de fietsers beter in te schatten is en sluit ook aan op de ASVV 2021 (fietsstraat in de voorrang). Voor de dimensionering van de in-/uitritconstructie is gebruik gemaakt van Autoturn. Voor de rijcurven in westelijke richting is gebruik gemaakt van de Sprinter. De rijcurven in oostelijke richting zijn gebaseerd op de standaardfiets (CROW). In afbeelding 6.4 zijn de rijcurven en uitritconstructies weergeven. De uitritten zijn gedimensioneerd op basis van de dwangpunten (trottoirs).

Afbeelding 6.4 Kruispunt Gedempte Voldersgracht

12 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

6.1.4

Vergroening

De Vijfhoek is een groene wijk waar ondanks te beperkte ruimte veel bomen, geveltuinen en bloempotten te vinden zijn. De Keizerstraat en Barrevoetestraat sluiten in de huidige situatie niet aan bij dit beeld terwijl deze straten juist een belangrijke route in het gebied vormen en hierdoor een visitekaartje voor de wijk kunnen zijn. Het is dus wenselijk om de straat te vergroenen. Door de vele kabels en leidingen, in met name het noordelijke trottoir, is het niet mogelijk om bomen in te passen in de straat. In overleg met de gemeente Haarlem is besloten om groenvakken in te passen conform de situatie in de Lange Margarethastraat in Haarlem. Vakken met lage beplanting worden afgewisseld met hogere heesters. Een referentiefoto is weergeven in afbeelding 6.5.

Afbeelding 6.5 Referentiefoto groenvakken Lange Margarethastraat

Voor de inpassing van de groenvakken is uitgegaan van een aantal criteria: - de ingang van winkels en horecagelegenheden mag niet geblokkeerd worden; - trottoir moet minimaal 1,50 m breed zijn; - groenvak op een aantal locaties combineren met fietsparkeren. Door deze criteria over elkaar heen te leggen is de onderstaande groenstructuur bepaald. Bij de ingang van het Hofje van Loo is aan beide zijden van de poort groen toegepast om zo de entree te versterken.

Afbeelding 6.6 Groenstructuur vijfhoek

13 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

6.2

Ontwerp Botermarkt

Doordat de Botermarkt onderdeel wordt van de autoluwe zone zijn er een aantal kansen die de uitstraling en leefbaarheid van het gebied kunnen verhogen. In afbeelding 6.7 is het bovenaanzicht van de Botermarkt weergegeven. Parkeerplaatsen Doordat de Botermarkt autoluw wordt zijn de parkeerplaatsen in de toekomstige situatie niet meer wenselijk. Het voorstel is om deze te laten vervallen. De ruimte die de parkeerplaatsen in de huidige situatie innemen kan bij het trottoir gevoegd worden. Hiervoor wordt het gebied aangestraat met dezelfde materialisering als het huidige trottoir. De invalideparkeerplaats, ter hoogte van nummer 4, blijft en wordt teruggebracht op trottoirniveau. Door het niveau van de parkeerplaats en het trottoir gelijk te trekken vormt de parkeerplaats, als deze niet bezet is, een verlenging van het trottoir. Laad-/losplaatsen Om de bevoorrading van de ondernemers mogelijk te maken zonder het overige verkeer te stremmen, worden laad-/losplaatsen ingepast. De laad-/losplaatsen worden aangebracht op trottoirniveau, dit vergemakkelijkt het in- en uitladen. De voorziening is voornamelijk in gebruik binnen de venstertijden, tijdens de overige uren van de dag vormt het een verlenging van het trottoir. Vergroening Op de Botermarkt komt door het opheffen van de parkeervakken ruimte beschikbaar. De locaties hebben weinig zonlicht.

Daarnaast heeft de Botermarkt onder meer de functie als evenemententerrein. Vooralsnog zijn deze locaties daarom ingevuld als trottoir.

Afbeelding 6.7 Bovenaanzicht Botermarkt

14 | 14

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Definitief

I BIJLAGE: ONTWIKKELING GROENSLINGERS Deze bijlage wordt separaat verstuurd.

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Bijlage I | Definitief

II BIJLAGE: ONTWERPTEKENING FIETSSTRAAT KEIZERSTRAAT - BARREVOETESTRAAT EN AANPASSINGEN BOTERMARKT

Witteveen+Bos | 123588/21-013.360 | Bijlage II | Definitief

/003

17-19

4-6

est Zijlv

01-4

Oude

4/00

21-2 1A

k k

ac ht 2

4 -4 /

13A

22-

22/

RD 24 /

0.95 2.00

17A

20-20A

24-24C

26-26A k

Gasthuis s

2-2

14-14B 16-18

k Fie Sno tsen rfie toe tse ge La 6u- den n ver staan bod 11u en en toe los ges se taa n n

k k

Tuchthuiss traat

1-19

-4D

ZW 4/ZW 6/RD-6/

11-11A

12-12A

10-10B

Lange

Bogaa r

traat

/RD 48-48A

5 7 7A

dstra at

/Z16W/R D-16/ Z

22 2 0/RD20/1Z8W /RD-1 8

71 -7 1/ RD

-1210B/R D 12/ZW W

14/RD -14A

/RD 15-15 17-17 A

15/17

straat Gasthuis

D 34-34 /R

4-4A

D 6-6/R -10/Z W8-8 B/RD

RD-7/ Z

Gangolfplein

10A 10-

73/75 k

k k

21 14 k

k k

-24 /Z

1/RD1/ZW3/

RD-3/

3A-

8-8 A

tje

21k

77-

77/

Schaal 1: 500

1 1A 13/R

19 18 20

-2

-12/ ZW

k k

Wols traat

18H

12/R D

16-

-2/Z W

Korte

Overzicht

2 / RD

k k

14/

11 k

Botermarkt

20/

40-4 0E

20-

D-

/RD 2A-2A

12/ 1R4D/ R

12-

80-80A

8 A-

38-3 8/III

r k

3/Z W

2-2C

k k

5/75/RD

29-29/

2-4

25-25C

7/RD -7/Z

W -2B/Z

51 k

8A-8

2B/RD

k k

19-19/

11/ 1Z3W/ RD -1

9/Z W11/ RD -

19-19A

D-

rdstra

dstra

2/R D2/Z W

tra

9/R

Bogaa

Bogaa r

ier s

5 W

24/RD -24/Z W

pen

/RD

Dra

Wekste r

D-343 /2Z/WRD32/ZW

k k

gstra

k r

14-2 0

k k k

5-5

3/ZW

-32 /Z W

1A 3/RD -

28-3

Vlamin 1

65-65/R D

34/R

43A

18 k

32/ RD

7/ZW 7/RD-

k k

12B

Kortek

r r

18A-18

1 k

13 11 /RD-1 1/ZW7/

10 12

51 53

55 57

12-

k r

-10 C

7-7D

vri

10A

5/ZW 5/RD-

16A-16

ulf

k k

59/RD -59/Z W

k k

3/5

11-13B

vri

-9 9A

r k

71A

3-3/ R

raat

k k

Fietsen Snorfie toegestaan tsen verbod en

itsst

4/ RD -4 /Z W

5 4-

Maur

k k

9- 9C

Sophiaplein

3 k

1-1B

12-14A

-4

rve

0B -5

21 23-23 /RD

48 50

n rijcu

72-72B

19 k

/RD

toir e

4D-4

e trot

70-70

17-17C

1/RD

breedt

k r

15/RD

aat

9C/D

/15

1.25 3.60

D 13/ RD-13

k k

7K 7L

47A-

37 r

5/7

etestr

11-11/R

Barrev o

45/R k

15/RD-

39/3Z 7W/RD -3

r k

d ivm

k k

9-9B

A/ R

7/ZW

35-3

D-445 /3ZAW /RD443A3 /RZDW413//R ZDW-4 1/3Z9W /RD-

47B

k k

van Lo o

4A-4

DII

k k

28-2

Hofje

verlaa gde ba n

Poort 3

k k k

12-12 /RD

/R 66-66

6/ R

5-5C

7C r

1-1A/

10-1 0C

4B-4 C

1.58 3.60

41-4 1

022 25/0

6-6A

r k

6C-8C

27-2

36 -3

4E-4 F

4-4A

13-13

Wilh

elmi

6D-8D

25/0

aat

k k

nast r

k k

001-

6B-8B

23 k

6A-8 A

/ZW D-37

k k k

69E

7-7A

37/R

21-2

5R 63A-6

raat

1.30 2.00

erst

6 k

k k

Keiz

Gede m

27-2 9 2323B

pte V

6-10

r r

olde

k k

rsgr

B 62-62

35-3

11/RD-11/ZW

17/RD

35-4 9

fste

cht

Stoo

Vold e

k r

rsgr a

k k

pte

vri

E 60-60

r r

Gedke m

19-3

vri

k k

60A

r k

k k

13B

27A

r r

13/R D-13 /ZW

15 at

8B 58A-5

rikst ra

1-51B /II 5 49-49

Henrd

3-19

Prins

4C 54A-5

3-17

Doelenplein

B 52A-52

3 k

k k

r k

50-50B

k k m

Prins Hendrikbrug

3-3A

Gasthuisstraat

4-6

k k k

45/47

k k

Legenda Rijbaan Trottoir Trottoirband Rabat Overhangende constructies (bebouwing)

Inritconstructie, KF halfsteensverband, geel laad/losplaats met contrasterende bestrating min. 1.20 trottoir

0.30 rabat

3.00 rijloper

0.30 rabat

min. 2.50 trottoir

min. 1.20 trottoir

0.30 rabat

3.00 rijloper

0.30 rabat

2.00 laad-/losstrook

invalideparkeerplaats met contrasterende bestrating

min. 0.90 trottoir

Fietsparkeren Groenvak lage beplanting met heesters met anti-aanrijpaal, zie referentiefoto Bestaande boom Bestaande openbare verlichting

Aandachtspunt: Overhangende erkers, maatregelen toepassen op maaiveld ter voorkoming van aanrijding

Referentie foto: Voorbeeld groen Lange Margarethastraat met bomen ipv heesters

· · · ·

Maten in milimeters (mm), tenzij anders vermeld; Hoekmaatvoering in graden (360°), tenzij anders aangegeven Peilmaten in meters (m) t.o.v. N.A.P., tenzij anders vermeld; Coördinaten in meters (m) in het RD-stelsel.

Wijz.

Getekend

Datum

0.2

0.4

0.6

0.8m

20m

SCHAAL 1:20 0

SCHAAL 1:500

Omschrijving

A B C

Opdrachtgever

Gemeente Haarlem Project

Vijfhoek

Doorsnede fietstraat 'Aanbevelingen fietsstraten binnen de kom'

Doorsnede fietstraat met laadlosplaats

Schaal 1: 20

Onderdeel

Voorlopig ontwerp Status

Definitief

Datum

03-09-2021

Getekend Gecontroleerd Goedgekeurd

ing. S.E. Berends ing. J.H.M. van Steen ir. W.F. van den Berg

Formaat

Schaal

Projectcode

Tekeningnummer

Bladnummer

Zie tek.

123588

2001

1/1

Bestandslocatie en -naam: P:\1235\123588\Models\2000\123588-00-2000-DIB_1-Kaderbestand.dwg

OPMERKINGEN

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10744123/1