2, Bijlage 1: Public Affairs Strategie Gemeente Haarlem 2023-2026

Public Affairs Strategie Gemeente Haarlem 2023-2026

Inhoudsopgave Inleiding

2

1.

Introductie op Public Affairs

3

2.

De prioritaire dossiers

1

3.

De stakeholders

8

4.

De kernboodschap

10

5.

De organisatie

12

1

Inleiding Meer mensen willen in Haarlem wonen en werken. Haarlem groeit en doet dat graag op een manier die toekomstbestendig is: sociaal, groen en leefbaar. De groei van de stad en de ontwikkelingen in Nederland en de wereld stelt de gemeente Haarlem voor flinke uitdagingen en ambities, zoals het streven om vanaf nu 10.000 woningen erbij te bouwen, uiterlijk in 2030. Er liggen grote opgave op het gebied van wonen, klimaat, energie en mobiliteit. Maar ook kansenongelijkheid en bestaanszekerheid vragen onze aandacht. Het zijn opgaven die onze stads- en landsgrenzen overstijgen. Om deze uitdagingen aan te gaan is regionaal, landelijk én Europees samenwerken noodzakelijk en vanzelfsprekend geworden. De wereld verandert continue en de grote maatschappelijke opgaven vragen om niet achter de feiten aan te lopen, maar strategisch en proactief naar buiten te keren en de relatie en samenwerking aan te gaan met de buitenwereld: inwoners, maatschappelijke partners, omliggende gemeenten, provincie, het Rijk en onze Europese partners. Het actief inspelen op de omgeving, externe belangenbehartiging, wordt ook wel Public Affairs genoemd. Haarlem heeft de afgelopen jaren de samenwerking in de MRA, G40 en in Europees verband geïntensiveerd en ad hoc op belangenbehartiging ingezet.

Dit heeft tot een aantal mooie (regionale) projecten, externe subsidies en een betere positionering en imago van onze stad geleid. Al wordt het concrete resultaat soms pas na meerdere bestuursperiodes zichtbaar. Haarlem gaat haar belangenbehartiging en lobby professionaliseren aan de hand van de Public Affairs-strategie, gebaseerd op het Haarlemse coalitieakkoord 2022-2026 “Actie! Aan de slag voor een sociale, groene en leefbare stad”. Er wordt in dit stuk op zowel strategisch als tactisch niveau beschreven hoe externe belangenbehartiging ingezet gaat worden bij het realiseren van de ambities van Haarlem. Om dit goed te kunnen doen is het noodzakelijk om focus aan te brengen door het aanwijzen en uitwerken van prioritaire thema’s, scherp te stellen hoe Haarlem zich als stad profileert en te bepalen in welke samenwerkingsrelaties wordt geïntensiveerd. De verkenningen ‘Haarlem in de Wereld’ en ‘Haarlem in Nederland’ hebben de belangrijkste kansen en bedreigingen voor Haarlem in beeld gebracht en vormen daarmee waardevolle input voor de strategie. De uitkomst en conclusies van beide verkenningen zijn in de bijlage te vinden. De Public Affairs-strategie geeft antwoord op de ‘waarom’- en de ‘wat’ vraag.

Public Affairs is zeer afhankelijk van actuele ontwikkelingen en externe besluitvorming, daarom is het wel mogelijk om te benoemen wat de doelen zijn, maar de weg ernaartoe is niet vooraf geheel in te vullen. Zoals het coalitieakkoord stelt: het is tijd voor Actie! Haarlem gaat met deze Public Affairs- strategie aan de slag voor een sociale, groene en leefbare stad.

2

1. Introductie op Public Affairs “We willen onze positie in diverse samenwerkingsverbanden bestendigen en ons verbeterd imago versterken. In de regio, landelijk en internationaal. Via deze netwerken en met onze eigen inzet moet dit leiden tot het binnenhalen van externe financiering voor onze ambities, evenals invloed op regels en besluiten van anderen. We zijn ervan overtuigd dat er nog de nodige kansen liggen voor de stad. Daarvoor is het nodig dat de inzet gefocust is. We kiezen als prioritaire thema’s wonen, energietransitie; mobiliteit; digitalisering en circulaire economie.”- Coalitieakkoord Haarlem 20222026 “Actie! Aan de slag voor een sociale, groene en leefbare stad”

Public Affairs is een discipline waarmee het bestuur en de organisatie stuurt op het imago van de stad, wendbaar inspeelt op actualiteiten, (internationaal) kennis van buiten naar binnen haalt en omgekeerd, proactief verbinding legt met relevante (maatschappelijke) partners en het op het juiste moment en plek beïnvloeden van beleid. Door het vaststellen van een Public Affairs strategie kan de interne inzet van en de samenwerking tussen bestuurders, directieleden, beleidsmedewerkers en (strategisch-, communicatie- en bestuurs-) adviseurs op Public Affairs worden gestructureerd en geregisseerd.

Het is dus niet alleen lobbyen en/of het binnenhalen van financiering. Voor een succesvolle lobby en/of voor het verkrijgen van financiering is het van belang om in brede zin in te zetten op Public Affairs. Door als stad bijvoorbeeld te profileren op een bepaald onderwerp en samenwerkingsverbanden aan te gaan wordt de kans op beleidsbeïnvloeding en het verkrijgen van (Europese) financiering ook groter. Kortom: een Public Affairs strategie is een aaneenschakeling van activiteiten waarbij de buitenwereld wordt ingezet bij het behalen van de doelstellingen zoals beschreven in het coalitieakkoord. Al blijft belangenbehartiging mensenwerk, waarbij het gaat over wederzijds vertrouwen en elkaar wat gunnen.

3

Waarom Public Affairs? Inzetten op Public Affairs is geen luxe, maar noodzaak. De wereld globaliseert, wet- en regelgeving wordt complexer en verschillende stakeholders streven vergelijkbare doelstellingen na. Maatschappelijke opgaven overstijgen de stads- en landsgrenzen. De gemeente moet daarom per opgave bekijken op welke schaal deze opgelost kunnen worden en welke (maatschappelijke) partners hierbij betrokken kunnen worden. Samenwerken in netwerken op regionale en landelijke schaal wordt zowel als noodzaak als verrijking gezien en draagt bij aan de economische, sociale en duurzame ambities van Haarlem. Het gaat daarbij niet alleen om wat je als stad kunt halen bij relevante partners en samenwerkingsverbanden, maar ook wat je als stad kunt brengen om anderen te inspireren om maatschappelijke opgaven op te lossen.

Public Affairs G40 trend Binnen de G40 gemeenten is de trend te zien dat Public Affairs een prominente rol heeft in het coalitieakkoord van G40 gemeenten. Dit geldt zowel voor het daadwerkelijk scherpstellen van een Public Affairs strategie, als het beschikbaar stellen van budget voor specifieke inzet van tijd en capaciteit en het verstevigen van (regionale) samenwerking met relevante (maatschappelijke) partners.

De aandacht voor Public Affairs bij gemeenten groeit. Een aantal gemeenten zet al een aantal jaren stevig in op Public Affairs, met goed zichtbare en sterke (internationale) profilering tot gevolg. Voorbeelden zijn:

4

Gemeente Eindhoven

Gemeente Almere

Brainport Eindhoven heeft zich de afgelopen decennia met groot succes geprofileerd als kennis hub en internationale technologiestad. De regio wordt momenteel gezien als één van de meest innovatieve regio's ter wereld en een belangrijke vestigingsplek voor bedrijven en pioniers inzake innovatieve technologie. Brainport Eindhoven stelt dat (internationale) samenwerking een belangrijke kracht is geweest voor zowel de succesvolle investeringen als de economische groei in de regio. Onder de naam De stevige profilering als ‘Brainport’ in Europa en daarbuiten heeft geleid tot Europese financieringen, herkenbaarheid en economische groei.

Almere profileert zich als een ondernemende en vitale tweede stad van de Metropoolregio Amsterdam en daarmee als een aantrekkelijke locatie voor Nederlanders om te wonen. Hierdoor is het een relevante partner voor het Rijk als het gaat om Woningbouwopgave en is het een goede kanshebber op toekomstige middelen vanuit het Rijk.

Public Affairs strategie 2023-2026 en Subsidiestrategie Voor een succesvolle Public Affairs strategie is het van belang dat een aantal prioriteiten voor een langere periode wordt vastgesteld. Deze prioriteiten vormen de basis voor de strategische koers voor de komende coalitieperiode. Focus en herhaling zijn immers belangrijke voorwaarden om de gewenste Public Affairs doelstellingen te kunnen bepalen. Deze Public Affairs strategie heeft op basis van zes prioriteiten de kernboodschap, doelstellingen en stakeholders op hoofdlijnen uitgewerkt. Concrete Public Affairs acties en activiteiten zoals werkbezoeken, bilaterale afspraken met (strategische) stakeholders, bijeenkomsten organiseren of bijwonen, stakeholderanalyses, beïnvloedingsactiviteiten richting de Tweede Kamer, inbreng in samenwerkingsverbanden etc. zijn op voorhand niet tot in detail in een plan te vatten, deze zijn immers afhankelijk van de actualiteit, externe (politieke) ontwikkelingen en/of het juiste momentum. Met het vaststellen van de strategie wordt er focus bepaald zodat er gericht op de ambities activiteiten ingezet kunnen worden. Afgelopen jaar is er een specifieke subsidiescan en -strategie op het thema duurzaamheid (o.a. warmtenetten, circulaire economie, klimaatadaptatie en overige energietransities) ingezet door de afdeling subsidiebeheer.

Naar aanleiding van deze succesvolle werkwijze is dit voor alle prioritaire thema’s uitgewerkt. De subsidiestrategieën (niet bijgevoegd betreft ambtelijke werkdocument) zijn een waardevolle aanvulling op deze Public Affairs strategie en signaleren periodiek alle kansen omtrent subsidies en fondsen per thema.

2

2. De prioritaire dossiers Public Affairs activiteiten zijn vaak lange termijn trajecten die veel tijd, focus en capaciteit van de organisatie vragen. Het realiseren van (concrete) resultaten vergt namelijk vaak een lange adem. In het Haarlemse coalitieakkoord 2022-2026 staan de volgende vijf prioritaire belangenbehartigings- en lobby thema’s: Wonen, Energietransitie, Mobiliteit, Digitalisering en Circulaire economie. Het college voegt aan deze vijf prioriteiten ook de prioriteit Sociaal toe. De uitwerking van de Public Affairs strategie op deze zes prioriteiten is op hoofdlijnen hieronder te vinden. De Public Affairs aanpak is vormgegeven op basis van drie categorieën:

●

Aanpak 1. Monitoren

Geen directe actieve inzet, omdat de doelstellingen op de prioriteit nog verder (SMART) uitgewerkt dienen te worden. Hier worden (politieke) ontwikkelingen gevolgd om tijdig kansen en bedreigingen te kunnen signaleren.

●

Aanpak 2: Claimen

Proactief de prioriteit naar je toe trekken bijvoorbeeld door actief daarop te profileren, positioneren en beïnvloeden. Deze strategie wordt gehanteerd op prioriteiten waar je het grootste belang bij hebt en waarop je excelleert.

●

Aanpak 3: Aansluiten

Aansluiten bij een samenwerkingsverband met dezelfde doelstelling op de prioriteit om kansen op succesvolle Public Affairs strategie te vergroten.

De Public Affairs strategie Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie

PA aanpak

Wonen

10.000 extra woningen uiterlijk in 2030: - Ten oosten van Spaarne: 40% sociale, 40% middeldure- en koop, 20% vrij - Ten westen van Spaarne: 50% sociale en 50% vrij

Haarlem wil de woningbouw versnellen in de ontwikkelzones met oog voor voorzieningen, leefbaarheid en groen.

●

Aansluiten bij relevante samenwerkingsverbanden.

● Haarlem realiseert kwalitatief passende woningen die klaar zijn voor de toekomst: Duurzaam, energieneutraal, klimaat adaptief gemengd en gebouwd naar de woonwensen van nu.

●

●

●

Woningbouw concentreren in grootschalige gebiedsontwikkelingen;

PA-middel

Profileren Haarlem is koploper als het gaat om de inzet van instrumentarium Wonen is een brede MRA-prioriteit voor het bereiken van de juiste Een substantieel aantal en speelt ook in de lobby van andere programmatische differentiatie arbeidsplaatsen toe voegen aan grote netwerken zoals de G40 en (met bijbehorende kwaliteits- en de Waarderpolder en bij OVVGN een grote rol op de agenda. exploitatie-eisen). knooppunten; Haarlem vergroot de invloed van de Kennisdelen stad door op deze prioriteit in te Haarlem deelt graag kennis en De leefbaarheid van wijken en zetten via deze probeert door gerichte evaluatie buurten versterken met samenwerkingspartners. Daarnaast ook steeds te leren en de zaken buurtgroen. (Incl. versterking zal Haarlem nauw samen gaan beter te regelen. recreatieve mogelijkheden en werken met provincie NoordSamenwerken biodiversiteit-verhogende Holland om te onderzoeken op Haarlem wil graag op het vlak van inrichting) welke wijze het stikstofprobleem de woningbouwprogrammering voor de bouw verminderd kan en het instrumentarium dat Onderzoek naar verminderen worden. iedere gemeente hiertoe inzet stikstofprobleem woningbouw meer eenduidigheid binnen de regio ZuidVerplicht klimaatbestendig, Kennemerland/IJmond.

natuur inclusief (en De regio Zuidenergieneutraal) bouwen Kennemerland/IJmond (met Haarlem als kerngemeente) heeft met het Pact van uitstroom de samenwerking met alle partners op een hele goede manier geregeld. Beleid beïnvloeden Nader te bepalen. Fondsen werven

Belangrijke samenwerkingspartners O.a. ●

MRA

●

G40

●

VNG

●

Provincie NoordHolland

●

Regio ZuidKennemerland/ IJmond

●

Woningcorporaties

●

Ontwikkelaars

●

Beleggers

●

Zorginstellingen

●

Welzijnsinstellingen

●

Urban Agenda netwerk

2

Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie

PA aanpak

PA-middel

Belangrijke samenwerkingspartners

Inzet op goede woondealafspraken en op middelen Volkshuisvestingsfonds t.b.v. buurt- en wijkgericht werken. (Politieke) monitoring Nader te bepalen.

Energietransitie

60% CO2-reductie in 2030 In 2040 aardgasvrij

Haarlem is koploper als duurzame stad en zet in op een ‘sociale energietransitie’ waarin iedereen mee kan doen.

●

● ●

●

Mobiliteit

Aantrekkelijke, gezonde en duurzaam bereikbare stad

Om een groeiende stad bereikbaar en in beweging te houden, zet Haarlem in op andere vormen van mobiliteit. Binnen de stad reizen we zoveel mogelijk te voet of met de fiets, de reizen van en naar de stad doen we zoveel mogelijk met het openbaar vervoer en de fiets en we gebruiken de (elektrische)

●

● ● ● ●

Energiebesparing; beperking energieverbruik en voorkomen energieverspilling inwoners, ondernemers en gemeente Meer duurzame en lokale energievoorzieningen In 2040 aardgasvrij: (innovatieve) alternatieven aardgas Aanpak energiearmoede

Betere HOV-bereikbaarheid (Hoogwaardig Openbaar Vervoer) van de ontwikkelzones Duurzame en innovatieve mobiliteits-/ov routes Betere regionale fietsverbindingen Meer voetgangers, fiets en OV Aantal auto’s niet gegroeid

Claimen en zowel nationaal als internationaal hierop te profileren. Via het Europese netwerk van de Urban Agenda, dat door Haarlem gecoördineerd wordt, kan Haarlem in Europa als koploper profileren, als finalist van de Innovation City Award in 2022. (bijvoorbeeld Lokale energie markt)

Profileren Kennisdelen Samenwerken Beleid beïnvloeden Fondsen werven (Politieke) monitoring Nader te bepalen.

De mobiliteitsopgaven van Haarlem zijn niet uniek; ook omliggende steden is er noodzaak om hierin te investeren. Via de MRA werkt Haarlem met het Rijk aan een Verstedelijksingsstrategie en aan het

●

MRA

●

G40

●

VNG

●

Provincie NoordHolland

Haarlem is koploper als het gaat om Duurzaamheid. Uiteraard blijft lobby via verschillende samenwerkingsverbanden essentieel. Toch is het verstandig om proactief te gaan profileren op dit onderwerp om de stad Haarlem beter op de kaart te zetten. Aansluiten bij relevante samenwerkingsverbanden.

O.a.

●

Rijk

●

Urban Agenda netwerk

Profileren Haarlem is één van de voorbeeldgemeenten binnen Zuid-Kennemerland en ook binnen de MRA op het gebied van de mobiliteitstransitie. Haarlem treedt hiermee naar buiten.

O.a. ●

MRA

●

G40

●

VNG

●

Provincie NoordHolland

3

Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie

auto alleen als het niet anders kan. De HOV-knooppunten zijn essentieel onderdeel van de mobiliteitstransitie en de verdichting van de stad. Er komt een nieuw OV-knooppunt aan de oostkant van de stad en bestaande ov-knooppunten worden verbeterd.

Digitalisering

Digitaal veilige stad Haarlem wil een digitaal veilige stad zijn. Waarin iedereen digitaal mee kan doen om eenzaamheid en uitsluiting te voorkomen. Dienstverlening volgens het principe; snel en simpel waar het kan, persoonlijk waar het hoort.

PA aanpak

PA-middel

Belangrijke samenwerkingspartners

programma SBaB.

Kennisdelen Haarlem deelt kennis omtrent de mobiliteitstransitie. Samenwerken Op een aantal vlakken is het een must om samen te werken, regionale fietspaden en buslijnen stoppen niet bij de gemeentegrenzen. Beleid beïnvloeden Voor sommige onderdelen hebben we externe partners nodig, bijvoorbeeld voor het aanbod OV. De besluitvorming bij degenen die hierover beslissen is van belang voor Haarlem. Fondsen werven De beschikbare rijkssubsidies en subsidies vanuit de provincie hebben betrekking op aspecten van de mobiliteitstransitie (fiets en OV). Deze kansen moeten we waar mogelijk gebruiken. (Politieke) monitoring Nader te bepalen.

●

Zuid-Kennemerland

●

Rijk

●

Vervoersregio

●

Haarlemmermeer

●

Vervoerders

●

Belangenorganisaties

●

Urban Agenda

Profileren Kennisdelen Samenwerken Beleid beïnvloeden Fondsen werven (Politieke) monitoring Nader te bepalen.

O.a.

*NB: Haarlem schuift pas sinds 2022 aan bij het platform Mobiliteit. Hierin vertegenwoordigt Haarlem Zuid-Kennemerland. Het is van belang dat we deze taak goed uitvoeren.

●

●

Digitale dienstverlening aanpassen: snel en simpel waar dat kan, persoonlijk waar het hoort. Aandacht voor de ethische aspecten van digitalisering.

Aan te sluiten bij de VNG en/of Rijkslobby: de ‘Principes voor de Digitale Samenleving’ en de ‘Handreiking Digitale Ethiek’ van VNG zijn immers voor Haarlem leidend.

netwerk ●

●

G40

●

VNG

●

Common ground

●

Rijk

4

Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie ●

PA aanpak

Versterken digitale toegankelijkheid en zelfredzaamheid inwoners

PA-middel

Belangrijke samenwerkingspartners ●

netwerk ●

Circulaire economie

Circulaire stad in 2040 Minimaal 50% circulair inkopen in 2025

Ons huidige economische systeem ● zet grondstoffen om in producten die uiteindelijk eindigen op de afvalberg. Als we op deze manier ● blijven omgaan met onze producten, raken de grondstoffen in steeds hoger tempo op en ● neemt de hoeveelheid afval steeds meer toe. Een circulaire economie zet ● afvalstromen om in grondstoffen en zorgt op deze manier dat er ● geen afval ontstaat. Bij hergebruik hoef je geen nieuwe grondstoffen te winnen. Dit vraagt in de stedelijke omgeving ook om ruimte waar afval in grondstoffen kan worden omgezet en waar vervolgens weer nieuwe

●

Aanpak internetcriminaliteit

●

Bewustwording cyberpesten, sextortion, online haat zaaien

●

Data ontsluiten via Open Overheid

●

Data gedreven werken waarbij publieke waarden (autonomie, privacy, controle) centraal staan Meer circulair Aansluiten bij relevante ondernemerschap/ duurzame samenwerkingsverbanden. bedrijvigheid Duurzamere Zo werkt Haarlem bijvoorbeeld voedselconsumptie/ samen met provincie Noord-Holland huishoudelijk afval inwoners en het Rijk aan de aanpak om de Meer circulaire meest milieuvervuilende bedrijven gebiedsontwikkeling/ versneld te laten verduurzamen. (woning)bouw Haarlem participeert actief in MRAProeftuinen en living labs voor werkgroep Circulaire Inkoop om toegepaste innovatie faciliteren door middel van inkoop transitie Triple helix samenwerking naar circulaire economie te versterken om innovaties aan te bespoedigen. jagen Haarlem profileert zich in Europa als koploper op het gebied van circulair inkopen via het netwerk van de Urban Agenda en via de Europese netwerkorganisaties die op

Urban Agenda

Positionering O.a. Bijdragen aan de positionering ● van Haarlem als creatieve stad ● van toegepaste innovatie (EVH) door proeftuinen en living labs te ● faciliteren, waarbij de focus ligt ● op een duurzame en circulaire economie, gezondheid en digitalisering van het mkb. ●

Nader in te vullen

MRA G40 VNG Platform Cirkelstad Amsterdam Economic Board

●

Rijk

●

Urban Agenda netwerk

●

EZK

5

Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie

producten kunnen worden gemaakt. Ook is ruimte nodig waar materialen die wachten op een nieuw ‘leven’ tijdelijk kunnen worden opgeslagen. Om de transitie naar een circulaire economie te maken is innovatief vermogen nodig. Alle sectoren krijgen te maken met deze transitie. Er zijn innovatieve koplopers nodig om de transitie te versnellen, maar ook plekken om producten te ontwikkelen, te testen en te vermarkten. Samenwerking tussen ondernemers, onderwijsinstellingen en overheid is hierin essentieel.

Sociaal

Alle Haarlemmers leven gezond, kunnen meedoen, krijgen dezelfde kansen en ontvangen ondersteuning indien nodig

Investeren in het sociaal domein is investeren in een vitale en inclusieve samenleving. Na zes jaar ervaring weten we goed wat werkt en wat verbetering behoeft. We willen dat mensen in een kwetsbare positie altijd op ons kunnen rekenen en de samenleving als geheel gezonder wordt dan ze nu is. We willen Tolerante stad met tweedeling voorkomen en plek voor diversiteit kansengelijkheid vergroten. Met en inclusie oog voor de menselijke maat en de verschillen die er zijn tussen inwoners, gemeenten en regio’s. Investeren in bestaanszekerheid, gezondheid en kansengelijkheid rendeert in het sociaal domein en

PA aanpak

PA-middel

Belangrijke samenwerkingspartners

Profileren Kennisdelen Samenwerken Beleid beïnvloeden

O.a.

aangesloten zijn zoals Eurocities, ICLEI, URBACT etc.

Aansluiten bij relevante Bestaanszekerheid herstellen Zorgen voor voldoende inkomen, het samenwerkingsverbanden. wegnemen van geldzorgen en geldstress, een geschikte woning en met overige gemeenten deelnemen aan relevante bestuurlijke een veilige leefomgeving. Vanuit overleggen die naast inhoudelijke deze basis is meedoen mogelijk. doelstellingen en kennisdeling ook Samen met een mensgerichte benadering worden zo onnodig leed belangen behartigen, zoals de G40 en de VNG. en oplopende kosten voorkomen. ● Kansengelijkheid vergroten Kiezen voor die mensen die ons het hardste nodig hebben. Investeren in een kansrijke start voor kinderen. Extra aandacht voor de positie van jongeren en jongvolwassenen. Inwoners voor wie kansen niet vanzelfsprekend zijn, wordt gericht ondersteuning geboden.

●

Bestuurlijk en ambtelijk vertegenwoordigd zijn in commissies binnen de VNG, waar mogelijk binnen de G40. Daarnaast kan Haarlem zich landelijk en regionaal profileren met de recent afgeronde omvorming en samenvoeging van de sociale basis en maatwerkvoorzieningen, ondergebracht bij één strategisch partner. Ook op het gebied van

●

MRA

●

Regio ZuidKennemerland/IJ mond

●

G40

●

VNG

●

Provincie NoordHolland

●

Rijk

6

Prioriteit

Doel

Kernboodschap samengevat

Ambitie

breder in de maatschappij. We nodigen Rijk en maatschappelijke partners uit om samen te investeren in één sterk sociaal domein

●

Gezond leven mogelijk maken Werken over alle beleidsterreinen vanuit positieve gezondheid. Investeren in een gezonde omgeving en stimuleren gezond leven. Voor wie niet gezond is of wordt, wordt ondersteuning op alle levensgebieden geboden. Sport en beweging is hier onderdeel van.

PA aanpak

PA-middel datagedreven werken, sturing en monitoring loopt Haarlem voorop.

Belangrijke samenwerkingspartners ●

Onderwijs en zorginstellingen

●

Maatschappelijke organisaties

●

Welzijnsinstellinge n

●

Urban Agenda netwerk

7

3. De stakeholders Stakeholdermanagement is één van de tools van Public Affairs. Het bestaat uit het in kaart brengen van primaire samenwerkingspartners, het analyseren van de invloed en het beheren (inzetten/afschalen) van de externe relaties in de omgeving van de gemeente. Op basis van het identificeren van de belangrijkste stakeholders op de prioritaire thema’s van de gemeente kan er worden bepaald op wie de gemeente (extra) inzet, op welke manier en wanneer. Een uitgebreide stakeholderanalyse wordt indien wenselijk uitgewerkt op een ambitie binnen een prioritair thema. Onderstaand is een overzicht van alle primaire samenwerkingspartners en netwerken van Haarlem.

8

Stakeholderanalyse Formele partners en samenwerkingsverbanden Op basis van de vijf prioriteiten zoals benoemd in het Coalitieakkoord 2022-2026, plus prioriteit sociaal, zijn de meest relevante partners en samenwerkingsverbanden voor Haarlem op regionaal en nationaal niveau: de Metropoolregio Amsterdam (MRA), het G40 Stedennetwerk (G40), de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), de provincie Noord-Holland, het Rijk. Op Europees en internationaal niveau zijn de meest relevante partners en samenwerkingsverbanden: Urban Agenda en de Europese Commissie. Vanuit Public Affairs perspectief zijn dit de prioritaire stakeholders waar Haarlem de komende vier jaar hoe dan ook in gaat investeren en/of bij aansluiten. Een stakeholderanalyse kan per prioriteit en daarbij behorende doelstelling verschillend zijn, en kan door actualiteiten en politiek-maatschappelijke ontwikkelingen aan verandering onderhevig zijn. De prioritaire en relevante (lobby) speerpunten van deze partners en samenwerkingsverbanden waarop Haarlem aan kan sluiten zijn: ● Wonen MRA ● Duurzaamheid en Energietransitie ● Bereikbaarheid van de stad ● Asielbeleid ● Woningbouw ● Armoede en Schulden ● Energietransitie ● Breed offensief ● Klimaatadaptatie ● ● ● ●

Circulaire Economie Landschap Kunst, Cultuur & Erfgoed Recreatie & Toerisme

G40 ● ● ● ● ● ● ● ●

Hervormingsagenda Jeugd Centrumfunctie van gemeenten Duurzaamheid Kansengelijkheid Armoede en schuldhulpverlening Asielbeleid Financiële slagkracht regio’s en gemeenten Bestuurlijke en decentrale verhoudingen

VNG ● ●

‘Financieel ravijn’ gemeenten 2026 Jeugdzorg

Provincie Noord-Holland ●

● ● ● ● ●

Duurzame verstedelijking en ruimtelijke ordening Duurzame mobiliteit Klimaat- en Energietransitie Verduurzaming industrie Natuurbeheer Gemeenschappelijk landbouwbeleid

Min BZK ● ●

Agenda Stad: City Deals & Regio Deals Europese Agenda Stad

Min IenW ● ●

Mobiliteit/ Infrastructuur Programma Aanpak Stikstof (PAS)

Min EzK ● ● ●

energietransitie en klimaatadaptatie. Innovatie economische en maatschappelijke kansen van digitalisering

Urban Agenda ● ● ● ● ● ●

Bereikbaarheid van de stad Woningbouw Energietransitie Klimaatadaptatie Circulaire Economie Europese wet- en regelgeving op het gebied van circulaire inkoop, bevorderen van energie transitie door inkoop, innovatie

De Europese Unie, Urban Agenda netwerk, het Rijk (ministeries en hun departementen), het parlement en de provincie Noord-Holland zijn cruciaal voor Haarlem als het gaat om wettelijke en financiële kaders. Zowel bestuurlijk als ambtelijk heeft Haarlem verschillende (informele) relaties in Den Haag en Brussel. Desalniettemin heeft Haarlem een veel sterkere lobby positie in Den Haag door aan te sluiten via de lobby van samenwerkingsverbanden als de MRA-, G40- en/of VNG-lobby. Voor een succesvolle lobby is het van belang om coalities te vormen. Hieronder wordt nader toegelicht waarom deze partners en netwerken prioritair voor Haarlem zijn.

MRA MRA is een informeel samenwerkingsverband van de provincies Noord-Holland en Flevoland, 30 gemeenten en de Vervoerregio Amsterdam op basis van gedeelde opgaven die over de grenzen van gemeenten heen gaan. Op MRA-schaal wordt er binnen drie inhoudelijke MRA-platform: Economie, Ruimte en Mobiliteit samengewerkt aan de uitvoering van de MRA Agenda (2020-2024) die iedere 4 jaar wordt vastgesteld. Waarom voor Haarlem relevant? Voor Haarlem is de MRA een essentieel regionaal netwerk. Haarlem heeft de MRA nodig voor effectieve lobby richting het Rijk en Europa om de ambities op grote mobiliteits-, energietransitie-, ruimtelijke- economische- en woningbouwopgaven te kunnen realiseren. Het Rijk, maar ook Europa, verlangen immers steeds vaker dat regio’s onderling afspraken maken en samenwerken, op basis waarvan de andere bestuurslagen uiteindelijk beslissingen nemen. Daarom is het voor Haarlem van belang om de bestaande ambtelijke deelname aan de verschillende thema’s en programma’s binnen de MRA te behouden. De afgelopen drie jaar heeft de MRA een transitie doorgemaakt, waarmee de samenwerking binnen de MRA is versterkt. Bestuurders werken beter samen, de regionale opdracht wordt nu beter vanuit de gezamenlijke opgaven geformuleerd en de relatie tussen de gemeentelijke lobbyisten is versterkt.

2

Wat is de agenda van de MRA? De MRA zet de komende jaren lobby in op: ● Bereikbaarheid van de stad: o.a. ov-verbindingen en duurzame en innovatieve mobiliteit ● Woningbouw: o.a. ontsluiting, betaalbaarheid, duurzaamheid, leefkwaliteit ● Energietransitie: naar klimaatneutrale MRA 2050 ● Klimaatadaptatie: o.a. bestand tegen extremer weer; overstromingsrisico’s ● Economie: o.a. veerkrachtige, schone en evenwichtige economie; aanpak bedrijven en kantoorterreinen ● Landschap: o.a. stikstof, landschapsontwikkeling en natuur, recreatiemogelijkheden en bodemdaling ● Kunst, Cultuur & Erfgoed ● Recreatie & Toerisme: o.a. verhogen leefkwaliteit inwoners MRA De laatste paar jaar zet de MRA ook in op de koppeling met sociaal-maatschappelijke opgaven. Zo zal er de komende twee jaar bijvoorbeeld aandacht zijn voor de ‘menselijke maat’ in de doorontwikkeling van wijken en buurten: sociale (betaalbare), groen en leefbare woningen en wijken. En is er extra aandacht voor gelijke kansen op de arbeidsmarkt. Hoe is Haarlem actief? Haarlemse bestuurders en ambtenaren zijn al jaren actief in het MRA-netwerk op de thema’s ruimte, economie, mobiliteit, woningbouw, duurzaamheid, landschap en cultuur.

Van MRA-programma’s als bereikbare steden, klimaatadaptatie, toerisme, circulaire economie en verduurzaming cultuurgebouwen is Haarlem ook bestuurlijk trekker (geweest) namens de MRA.1 Het is aan te raden om vanuit Haarlem een pa-adviseur/lobbyist aan te laten sluiten bij de MRA Lobby overleggen. Tot slot zou Haarlem meer kunnen halen uit het proactief inzetten op de EUlobbyagenda van de MRA.

Stedennetwerk G40 Het G40-Stedennetwerk is het informele samenwerkingsverband van 40 (middel)grote steden in ons land en werkt samen op basis van drie pijlers: Sociaal, Fysiek en Economie en Werk. Iedere pijler heeft een werkprogramma en diverse themagroepen, zoals bijvoorbeeld Duurzaamheid, Vitale Binnensteden, Stedelijke Vernieuwing, Vergunninghouders en Asiel, Smart Cities en Wonen. Er zijn ook themagroepen die niet onder een pijler vallen zoals financiën, Europa, interbestuurlijke samenwerking en veiligheid. Waarom voor Haarlem relevant? Voor Haarlem is het aansluiten bij de landelijke G40 lobby belangrijk, omdat er via dit netwerk steviger kan worden ingezet op het behartigen van de gezamenlijke belangen van (middel)grote steden op diverse beleidsterreinen richting het Rijk. Het G40 netwerk biedt de ruimte om complexe bovenlokale opgaven te agenderen en daarop actief lobby in te zetten. Belangenbehartiging gebeurt door de lokale bestuurders, door het doen onder de vlag van de G40 wordt het sterker. Haarlemse bestuurders kunnen de ruimte pakken om ‘bestuurlijke wil’ te creëren om een specifiek 1

Nota ‘versterken en professionaliseren belangenbehartiging en lobby’, 2021

3

onderwerp als thematafel in te richten, daar actief trekker van worden en ambtelijke capaciteit aan te koppelen- eventueel samen met een andere gemeente die ook graag op dat thema voorop wil lopen. Daarnaast is de G40 voor Haarlem relevant voor kennisdeling met andere steden en voor netwerkopbouw en samenwerken. Specifiek richt de G40 lobby zich de komende jaren op de volgende thema’s: ● Hervormingsagenda Jeugd ● Centrumfunctie van gemeenten ● Duurzaamheid: o.a. verduurzaming gebouwde omgeving ● Kansengelijkheid: o.a. onderwijsachterstandenbeleid ● Armoede en schuldhulpverlening: o.a. energiearmoede ● Asielbeleid ● Financiële slagkracht regio’s en gemeenten ● Bestuurlijke en decentrale verhoudingen * NB: de lobbyagenda van de G40 is altijd complementair aan de lobbyagenda van de VNG: de G40 behartigt vaak samen met de VNG de belangen van de grotere gemeenten. Hoe is Haarlem actief? De burgemeester van Haarlem is lid van het bestuur van de G40.

Daarnaast heeft Haarlem de afgelopen jaren succesvolle lobby met G40 ingezet richting het Rijk op een aantal verschillende thema’s, zoals: - Het verhogen van de budgetten voor jeugdzorg; - De herverdeling van gelden van het gemeentefonds rekening houdend met de kosten die een centrumfunctie voor de omliggende regio met zich meebrengt; - Terugleggen van de door het Rijk uitgewerkte warmtewet voor nadere uitwerking in verband met de marginale borging van regie mogelijkheden voor Haarlem.2 Verder is Haarlem vertegenwoordigd in de Werkgroep Europa van de G40, met als voornaamste doel kennisdeling en netwerkonderhoud. Door aan te sluiten bij deze werkgroep is Haarlem goed op de hoogte van ontwikkelingen in Europa en de wijze waarop het Rijk hierop reageert. In voorkomende gevallen kan Haarlem via de G40 ook invloed op uitoefenen. Om invloed uit te kunnen oefenen is het voor Haarlem in de toekomst aan te raden om een actieve voorzitters- of penvoerdersrol in te gaan nemen in de G40. De G40 netwerkdagen biedt Haarlem de kans te opteren voor een trekkersrol van een specifieke themagroep.

VNG Het bestuur van de VNG behartigt als vertegenwoordiger van alle Nederlandse gemeenten de belangen in Den Haag. De drie lobbyisten bij de VNG hebben nauw contact met het parlement. De VNG kent een bestuur en negen vaste beleidscommissies: Bestuur & Veiligheid; Economie, Klimaat, Energie & Milieu; Europa & Internationaal; Financiën; Informatiesamenleving; Participatie,

2

Nota ‘versterken en professionaliseren belangenbehartiging en lobby’, 2021.

4

Schuldhulpverlening & Integratie; Ruimte, Wonen & Mobiliteit; Zorg, Jeugd & Onderwijs; Arbeidszaken; Dienstverlening Zaken en Raadsleden & Griffiers. Waarom voor Haarlem relevant? Het is voor Haarlem interessant om inhoudelijk aan te sluiten bij één van de negen beleidscommissies, waarmee Haarlem een stevige lobby positie kan innemen ten aanzien van de beleidsstandpunten van het Rijk. Vanuit deze deelname is het namelijk mogelijk om wet- en regelgeving en beleid te beïnvloeden. Daarnaast is het voor Haarlem van belang om een goede relatie op te bouwen met de VNG-lobbyisten, die o.a. periodiek verslag doen van politieke ontwikkelingen in Den Haag en Brussel en vooruitblikken op voor gemeenten relevante parlementaire activiteiten. De Public Affairs inzet van 2022 van de VNG is gericht op: ● ‘Financieel ravijn na 2026’: o.a. opschalingskorting ● Jeugdzorg: o.a. bezuiniging Jeugdzorg ● Wonen: o.a. extra duurzame en betaalbare woningen, omgevingswet ● Duurzaamheid en Energietransitie: o.a. Nederland van het gas af ● Asielbeleid: Opvang van reguliere vluchtelingen en Oekraïners ● Armoede en Schulden: o.a.

kansengelijkheid, bestaanszekerheid en gezond leven ● Breed offensief: meer mensen met een arbeidsbeperking aan het werk helpen; (financiële) maatregelen voor bijzondere doelgroepen in de bijstand Hoe is Haarlem actief? Haarlem was de afgelopen jaren in de VNG Commissie Europa & Internationaal vertegenwoordigd door de Burgemeester. Daarnaast is Haarlem echter niet actief binnen de VNG. Haarlem doet er goed aan om op basis van de zes gestelde prioriteiten te analyseren waar Haarlem een actievere rol kan spelen in (één van de) commissies in de toekomst. Op die manier kan Haarlem zich vertegenwoordigen op de beleidsterreinen waarop Haarlem zich wil profileren richting Den Haag en/of Brussel. Verder heeft de VNG het Netwerk Stedelijke Lobbyisten ingericht, waar twee keer per jaar een bijeenkomst voor gemeentelijk lobbyisten wordt georganiseerd. Haarlem draait graag mee in dit netwerk om daarmee een sterkere samenwerkingsrelatie met de VNG-lobbyisten op te kunnen bouwen. Een kanttekening met betrekking tot invloed uitoefenen via de VNG is dat gemeenten via dit netwerk geen agenderingsmacht hebben: de VNG bepaalt zelf namens alle Nederlandse gemeenten welke opgaven er geagendeerd en belobbyd worden. Dat kan dus ook betekenen dat de lobby niet aansluit bij de belangen van Haarlem.

5

Provincie Noord-Holland De provincie werkt nauw samen met regionale partners, 44 gemeenten, waterschappen, MRA, IPO en verschillende Europese netwerken om de agenda van het Rijk en in Europa te beïnvloeden. In Den Haag wordt specifieke lobby ingezet richting het parlement, de ministeries of Brussel. De provincie heeft daarin drie strategische lobby prioriteiten benoemd: Klimaat & Energie, Duurzame verstedelijking (woningbouw en bereikbaarheid) en Gezonde leefomgeving (Provincie NoordHolland lobbyagenda 2019-2023). Naast deze drie prioritaire thema’s is een aantal incidentele thema’s benoemd (2019 - 2023): ● Duurzame verstedelijking, Ruimtelijke ordening: o.a. (klimaat adaptief) bouwen in het Westen en gezonde leefomgeving (programma Tata Steel 2020-2050; omgeving luchthaven) ● Duurzame mobiliteit: o.a. ontsluiting van woongebieden (I.s.m. met MRA en Vervoerregio) ● Klimaat- en Energietransitie: o.a. Fit for 55, Repower EU i.v.m. Oorlog Oekraïne ● Verduurzaming industrie: o.a. wind op zee, warmtepompen en Zonne-Energie ● Natuurbeheer: o.a. programmatische aanpak stikstof ● Gemeenschappelijk landbouwbeleid (EU-dossier) Daarnaast zijn er een aantal ‘kleinere’ dossiers voor de provincie om actief lobby op in te zetten, waaronder: Cultuur, Ondermijning en Circulaire Economie (in het Noordzeekanaalgebied).

Waarom is de provincie voor Haarlem relevant? Haarlem staat voor een forse woonopgave. Het unieke landschap staat daarmee onder druk. Tevens kent de stad door de grote mate van recreatie en toerisme een grote bereikbaarheidsopgave. Mobiliteit en Wonen zijn twee thema’s waarin de relatie met de provincie – gezien de kader stellende rol van de provincie op deze dossiers- essentieel is. Hoe is Haarlem actief? Ambtelijk en bestuurlijk is er de laatste jaren flink geïnvesteerd in het contact met de provincie.

Rijk Haarlem heeft ambtelijk diverse contacten met beleidsdepartementen bij verschillende ministeries. Alle formele relaties die linken aan de prioriteiten uit het Coalitieakkoord van de stad zijn voor Haarlem zeer relevant, maar met name de relatie met het Ministerie van BZK en Ministerie van IenW zijn voor Haarlem de komende jaren essentieel gezien de woon- en mobiliteitsopgave. Ministerie van Economische zaken en Klimaat met betrekking tot de energietransitie en klimaatadaptatie, innovatie en de economische en maatschappelijke kansen van digitalisering.

Agenda Stad ‘Agenda Stad’, in de vorm van City Deals en Regio Deals via het Ministerie van BZK, is zeer interessant voor Haarlem, aangezien hiermee de samenwerking met andere gemeenten, (maatschappelijke) partners en de Rijksoverheid aan (innovatieve) oplossingen van grote stedelijke veranderopgaven en maatschappelijke vraagstukken financieel wordt gefaciliteerd.

6

City Deals zijn gericht op een gezamenlijke structurele aanpak van maatschappelijke vraagstukken. Haarlem neemt in 2022 deel aan de volgende drie City Deals: ● ● ●

Gezonde en duurzame voedselomgeving in kwetsbare wijken Lokale weerbaarheid cybercrime Impact ondernemen

Agenda Stad heeft de meest urgente onderwerpen voor steden geïnventariseerd. Vijf potentiële City Deals ter verkenning in 2023 zijn: ● Leefbaar en toeristisch Nederland ● Effectieve preventie aanpak drugs ● Keep it cool: hittestress in steden ● Voor ontmoeten, tegen eenzaamheid ● Stadslogistiek ter land, ter zee en in de lucht Haarlem monitort periodiek actief de mogelijkheden om in te schrijven op City Deals.

Regio Deals zijn gericht op het verbeteren van de kwaliteit van leven, wonen, werken van inwoners en ondernemers via een financiële injectie. Het gaat daarbij met name om het versterken van regionale economische kansen en het bevorderen van kansengelijkheid door in te zetten op een samenwerking tussen (maatschappelijke) partners in de regio en het Rijk. Haarlem heeft verschillende directe en indirecte (via MRA, G40 en VNG) contacten met het ministerie van BZK. Het is de komende jaren voornamelijk belangrijk om te investeren in directe contacten met Rijksambtenaren (directeuren) bij de beleidsdirecties van het ministerie van BZK. Door proactief in gesprek te gaan over de opgaven van Haarlem en oplossingsrichtingen in samenwerking met (maatschappelijke) partners en zich te profileren via bijvoorbeeld het organiseren van werkbezoeken. Het is voor Haarlem een kans om (eventueel via G40 of VNG-lobby) in te zetten op nieuwe City Deals die aansluiten bij de prioriteiten van Haarlem. Een voorbeeld van succesvolle lobby is de City Deal Gezonde en Duurzame voedselomgeving: deze City Deal is via het G4 samenwerkingsverband op de agenda gezet.

Het Ministerie van BZK was er in eerste instantie niet van overtuigd dat gemeenten zich met dit onderwerp zouden moeten bemoeien- maar door proactieve kennisdeling over de probleemstelling en oplossingsrichtingen is uiteindelijk via de brief van staatssecretaris Blokhuis deze City Deal toch van start gegaan.

7

Europese netwerken 3 Beleid en wetgeving vanuit Brussel is steeds vaker van invloed op steden in Nederland. Een voorbeeld daarvan is klimaatbeleid en digitalisering. Naast formele instellingen van de Europese Unie zijn er diverse relevante samenwerkingsverbanden en projecten in Brussel actief (zie bovenstaand overzicht). Hoe is Haarlem actief? In de nota Haarlem in de Wereld is de inzet van Public Affairs op Europees en internationaal niveau tegen het licht gehouden en zijn er drie primaire thema’s benoemd: ● ● ●

Circulaire en duurzame economie Mobiliteitstransitie Digitale transitie

Op basis van deze prioriteiten wordt proactief aansluiting gezocht met thematische netwerken en (nieuwe) banden met steden. Dat betekent ook dat huidige netwerken herzien moeten worden en bepaald moet worden in hoeverre de netwerken al dan niet bijdragen aan de prioriteiten en doelstellingen. Dit zal per prioriteit worden bepaald. Europees beleid is niet eenvoudig en kost veel tijd om te beïnvloeden. Om succesvol te kunnen zijn met lobby in Brussel is het van belang om aan te sluiten bij coalities van andere steden en/of netwerken. Haarlem kiest ervoor om Europese lobby als in breed samenwerkingsverband in te zetten: o.a. via de MRA, G40 en VNG. Voornamelijk via de MRA wordt er stevig ingezet op het versterken van samenwerking in Europa.

Europese Agenda Stad De manier waarop steden omgaan met de uitdagingen die de verstedelijking met zich meebrengt, is van groot belang voor de duurzame ontwikkeling van de EU. De Europese Agenda Stad is daarvoor opgesteld. Haarlem is sinds 2017 coördinerende gemeente van het Europese programma ‘Urban Agenda partnerschap’ rondom Innovatief en Verantwoord Aanbesteden, één van de partnerschappen binnen de Europese Agenda Stad. Haarlem heeft dit vier jaar gecoördineerd. In deze periode heeft Haarlem het versterkt en uitgebouwd en heeft Haarlem zich succesvol geprofileerd als innovatieve koploper in Europa. Dankzij de coördinatie van het Urban Agenda netwerk heeft Haarlem veel successen behaald. Voorbeelden zijn: verworven subsidies, stimulans van lokale ondernemers en toepassing van Europese best practices, maar ook invloed uitoefenen op de Europese regelgeving. Om te blijven profiteren van de opbrengsten van dit Europese netwerk, heeft Haarlem de coördinatie gecontinueerd. Om dit optimaal te benutten is het van belang aan te sluiten bij de drie internationale prioriteiten die zijn vastgesteld in de verkenning Haarlem in de Wereld.

Informele relaties Public Affairs gaat niet alleen over het investeren in deelname aan relevante samenwerkingsverbanden. Om op het juiste moment invloed uit te kunnen oefenen moet al in een vroeg stadium tijd en aandacht te worden besteed aan het opbouwen en onderhouden van 3

Verkenning ‘Haarlem in de Wereld’ 2022

8

informele relaties. Public Affairs inspanningen vertalen zich immers niet altijd direct in duidelijke cijfers en resultaat. Het kost veel tijd om relaties op te bouwen en lobbyen is mensenwerk, waarbij het gaat om inspelen op windows of opportunity, wederzijds vertrouwen en elkaar wat gunnen. Daarom is het verstandig om de informele relaties van bestuurders goed in kaart te brengen.

9

4. De kernboodschap Een heldere profilering van Haarlem is belangrijk voor de stad en de organisatie. Een duidelijk profiel vergroot de autoriteit, draagt bij aan het vergroten van de zichtbaarheid binnen de regionale, nationale en internationale context, aan het verkrijgen van fondsen en de vestiging van bedrijven in de gemeente. Haarlem heeft tot nog toe niet een scherp profiel, bij Haarlem wordt dikwijls gerefereerd aan de prachtige oude binnenstad en de ligging aan zee, maar Haarlem is meer dan dat. Haarlem is bescheiden bij het benadrukken waar zij goed in is, wat zij wil bereiken en wat daarvoor nodig is. Voor een succesvol Public Affairs beleid die bijdraagt aan de doelen van de stad, is een helder profiel noodzakelijk. Een kernboodschap helpt hierbij. Een kernboodschap schetst een gemeenschappelijk beeld waar Haarlem voor staat en voor gaat, en wat de kansen en uitdagingen zijn. De kernboodschap wordt uitgedragen door het bestuur en de ambtelijke vertegenwoordigers van de stad en dient als basis voor het verhaal van Haarlem bij o.a. werkbezoeken, netwerkbijeenkomsten, annotatie, (nieuws)artikelen en position papers. In de vorige coalitieperiode heeft het college in het collegebesluit ‘Versterken en professionaliseren belangenbehartiging en lobby, 2021/510722’, een kernboodschap vastgesteld.

De kernboodschap is aangescherpt op basis van het vastgestelde Coalitieakkoord 2022-2026.

Kernboodschap Haarlem: uniek met een historisch centrum en een prachtig landschap als achtertuin. De stad heeft veel monumenten, bijzondere winkels, culturele voorzieningen en horeca en is een belangrijke speler in de regio. Meer mensen willen in Haarlem wonen en werken. Haarlem bouwt daarom de komende jaren 10.000 woningen, met name in benoemde ontwikkelzones waar een combinatie van wonen, werken en recreëren centraal staat. Haarlem is en blijft aantrekkelijk als woonstad en groeit op een manier die toekomstbestendig is; sociaal, groen en leefbaar. De groei van de stad en de ontwikkelingen in Nederland en de wereld stellen de gemeente Haarlem voor grote opgaven en ambities op het gebied van wonen, mobiliteit, circulariteit, energie, digitalisering en kansengelijkheid. Haarlem kan dat alleen met hulp van partners binnen en buiten de gemeente. Wat Haarlem hard nodig heeft, is meer werkgelegenheid in de stad zelf en goede bereikbaarheid. Duizenden mensen reizen elke dag van en naar hun werkplek buiten en binnen Haarlem en dit zal met meer inwoners toenemen. Nieuwe en verbeterde OV-knooppunten Stationsgebied, Nieuw-Zuid en Oostpoort zijn daarom noodzakelijk. Er wordt met de regio, provincie, Rijk en Europa en partners als NS/ProRail samengewerkt om de bereikbaarheid vanuit en naar de stad te verbeteren, waarbij wordt ingezet op duurzame vormen van mobiliteit.

Haarlem wordt de komende jaren groener en nog beter aangepast aan het veranderende klimaat. Haarlem is ambitieus en wil in 2030 100% circulair inkopen, in 2040 100% aardgasvrij en in 2050

10

100% klimaatneutraal zijn. Om de transitie naar een circulaire en duurzame economie te realiseren is het nodig om te versnellen, te experimenteren en te innoveren. Haarlem is dan ook trotse winnaar van de European Rising Innovative City Award 2022. Innovatie in technieken en organisatie is terug te zien in de scherpe doelen die zijn gesteld. Anderen kunnen profiteren van onze ervaringen, die wij graag met hen delen. Haarlem is een sociale en gastvrije stad, ook voor vluchtelingen en nieuwkomers. Haarlem zet zich in voor gelijke kansen, gezond leven en bestaanszekerheid voor al haar inwoners en wil een voorbeeldrol vervullen. Haarlem heeft stadsrechten sinds 1245 en is daarmee de oudste stad van de Metropoolregio Amsterdam. Haarlem blijft authentiek door het erfgoed te koesteren, waarbij de Haarlemse innovatiekracht wordt ingezet om de stad duurzaam en toekomstbestendig te maken.

11

5. De organisatie Public Affairs is alleen succesvol wanneer er een goed samenspel is tussen bestuur (college en raad) en de organisatie. Iedereen, ambtelijk en bestuurlijk, is ambassadeur van Haarlem en draagt bij aan de uitvoering van een succesvolle Public Affairs beleid en daarmee aan de doelen van de stad.

Randvoorwaarden ●

●

● ●

● ●

●

Focus en herhaling: Een succesvolle Public Affairs strategie vraagt om focus: het bepalen van max. 4-6 prioriteiten waar je als stad op gaat inzetten; en op het herhalen van deze prioriteiten op verschillende tafels. Commitment: De organisatiewaarden voor Haarlem zijn betrokken, gedreven en open. Interne betrokkenheid en toewijding en bekendheid met de prioriteiten, kernboodschap en strategie is noodzakelijk. Het Public Affairs-plan is van iedereen. Regie: Tijd en capaciteit om uitvoering te geven aan de strategie onder coördinatie van de strategisch adviseur belangenbehartiging. Afstemming op het juiste moment: Goede verbinding tussen bestuur, bestuursadviseurs, communicatie, strategie en beleid is nodig om de juiste boodschap op het juiste moment door de juiste persoon bij de juiste persoon over te brengen. Tegelijkertijd snel kunnen handelen om het momentum niet te missen. PA-tools: Geschikte tools voor (politieke) monitoring, weten wat er speelt en wat er op Haarlem afkomt. Houding en gedrag: Aandacht voor andere manier van werken: van binnen naar buiten. Samenwerken aan de gezamenlijke doelstellingen zoals omschreven in het coalitieakkoord. Dat betekent dat het takenpakket van individuele medewerkers zo wordt ingevuld dat het bijdraagt aan de doelen zoals gesteld in het PA-plan.

Kennis opbouwen: Trainingen aanbieden op het gebied van belangenbehartiging en lobby en het strategisch vermogen van de organisatie versterken.

Verantwoordelijkheden Verantwoordelijk portefeuillehouder over het geheel aan Public Affairs is de burgemeester. Ambtelijk vindt coördinatie op bestuurlijke en ambtelijke (lobby)inzet plaats op basis van de strategie en nog uit te werken lobbyfiches per thema. Alle organisatieafdelingen zijn voor de eigen dossiers verantwoordelijk voor het onderhouden van goede contacten met het Rijk en inhoudelijke belangenbehartiging voor Haarlem via netwerken. Public Affairs adviseert, ondersteunt en wordt in ieder geval betrokken zodra de beïnvloeding het parlement, de ministeries of Brussel betreft. Uitvoering geven aan het Public Affairs strategie gebeurt altijd in nauwe samenspraak met de diverse interne afdelingen. Halfjaarlijks zal de voortgang van Public Affairs en eventuele bijstelling van de prioriteiten worden besproken in het college. Elke twee jaar vindt een evaluatie plaats van de uitvoering van de Public Affairs strategie.

12

Informatie Public Affairs vraagt om het scherp monitoren van de omgeving en de politiek zodat er tijdig ingespeeld kan worden op kansen en bedreigingen. Een van de manieren om de informatie vanuit Public Affairs tijdig en goed terug te kunnen leggen in de organisatie, is middels het gebruik van een digitaal politiek monitoringssysteem. De mogelijkheden van het gebruik van een politiek monitoringsysteem zoals POLPO worden verkend.

Kennis opbouwen Bij de ambitie om Public Affairs te intensiveren en professionaliseren hoort ook het opbouwen van kennis in de organisatie op belangenbehartiging en lobby. Er worden trainingen georganiseerd voor de ambtelijke organisatie om de kennis rondom Public Affairs te ontwikkelen.

Afstemming Goede verbinding tussen bestuur, bestuursadviseurs, communicatie, strategie en beleid is nodig om de juiste boodschap op het juiste moment door de juiste persoon bij de juiste persoon over te brengen. Bij de uitwerking van de strategie worden er per thema zoveel mogelijk koppelingen gemaakt in de organisatie, waar nodig door het oprichten van zogenaamde ‘kernteams’ per thema. Hier komt beleid, communicatie, bestuursadvisering en Public Affairs samen.

Capaciteit Sinds vorig jaar heeft Haarlem een strategisch adviseur belangenbehartiging en sinds begin 2023 een PA-adviseur/lobbyist. Ook wordt ruimte gegeven aan de inzet van trainees. De kosten van de formatie-uitbreiding worden gedekt uit de ‘duurzame versnellers’ en extra middelen uit het coalitieakkoord. Daarnaast is er inzet op dit onderwerp vanuit het subsidiebureau (waarvoor ook extra middelen beschikbaar zijn) en uiteraard de inzet van de vakafdelingen en de hierboven genoemde expertises.

13