1 Voortgang 3e jaar en vooruitblik Programma Nachtcultuur

Informatienota

Onderwerp Voortgang 3e jaar en vooruitblik Programma Nachtcultuur Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

2025/794236 Loenen, D. van 4.2 Economie, toerisme en cultuur PG Gansewinkel, I. van 06-81919494 ivangansewinkel@haarlem.nl In 2023 is het Programma Nachtcultuur van start gegaan. Inmiddels is de allereerste Nachtvisie van Haarlem vastgesteld met daarin 16 acties om de Haarlemse nacht weer nieuw leven in te blazen. Nu we drie jaar onderweg zijn, is het tijd voor een update over de voortgang van deze acties. Een greep uit de resultaten van het afgelopen jaar zijn een vastgesteld Strategisch Huisvestingsplan Cultuur, ruimere openingstijden voor de horeca op bijzondere dagen zoals feestdagen en de introductie van de 24-uursvergunning, een pop-up studieruimte en (nacht)cultuur in de kelder van de voormalige V&D, voortzetting van de sociale veiligheidstrainingen voor horecaondernemers en evenementenorganisatoren, de lancering van 175 horecalocaties op de Ongehinderd app en een nieuwe Uitagenda voor de nacht door Haarlem Marketing. Bij de Kadernota 2026 is capaciteit toegekend voor broedplaatsenbeleid. Dit onderwerp raakt op een aantal punten de acties uit de Nachtvisie. Daarom is gekozen dit onder te brengen bij het Programma Nachtcultuur en het programma met één jaar te verlengen tot en met 2027. Naast de terugblik, wordt in deze informatienota een vooruitblik gegeven voor de resterende twee jaar van het programma.

Behandelvoorstel voor commissie

Tijdens de bespreking van de Nachtvisie op 6 juni 2024 is in de Commissie Ontwikkeling gevraagd hoe de raad betrokken kan blijven bij de uitvoering van de acties uit de Nachtvisie. Als antwoord daarop stuurt het college voor de tweede maal een informatienota ter kennisname naar de Commissie Ontwikkeling.

Relevante eerdere besluiten

- Plan van aanpak Nachtvisie en stand van zaken Programma Nachtcultuur (2023/1130084) in Commissie Ontwikkeling 7 september 2023 - Vaststellen Nachtvisie (2024/0181065) in raadsvergadering 27 juni 2024 - Informatienota voortgang en vooruitblik Programma Nachtcultuur (2024/1045019) in Commissie Ontwikkeling 23 januari 2025

Kenmerk: 2025/794236

1/7

Besluit college d.d. 16 december 2025

1. Het college van burgemeester en wethouders stelt de informatienota aan de commissie vast. de secretaris,

de burgemeester,

Aanleiding Conform het coalitieakkoord zet de gemeente zich in voor meer ruimte voor nachtcultuur, een nachtvisie met beleid om het aantal broedplaatsen uit te breiden, 24-uursvergunningen en ruimere openingstijden en pop-up beleid. Om hier uitvoering aan te geven is per 1 januari 2023 het Programma Nachtcultuur opgezet. Bij de Kadernota 2025 is besloten het programma met twee jaar te verlengen. Vervolgens is bij de Kadernota 2026 capaciteit toegekend voor broedplaatsenbeleid. Dit onderwerp raakt op een aantal punten de acties uit de Nachtvisie. Daarom is gekozen dit onder te brengen bij het Programma Nachtcultuur en het programma nog eens met één jaar te verlengen tot en met 2027 zodat naast nachtcultuur ook uitvoering kan worden gegeven aan de ambities op het gebied van broedplaatsen. In deze informatienota staat een terugblik op het afgelopen jaar, maar wordt ook een vooruitblik gegeven voor de resterende twee jaar van het programma. 2. Toelichting In 2023 is het Programma Nachtcultuur van start gegaan. Inmiddels is de allereerste Nachtvisie van Haarlem vastgesteld met daarin 16 acties om de Haarlemse nacht weer nieuw leven in te blazen. Nu we drie jaar onderweg zijn, is het tijd voor een update over de voortgang van deze acties. Het merendeel van de acties wordt binnen het Programma Nachtcultuur uitgevoerd. Enkele acties (2, 6 en 9) maken deel uit van andere beleidsvelden.

Hoewel hierover al eerder aan de raad is gerapporteerd of afzonderlijk besluiten zijn genomen, nemen we deze acties toch op in deze voortgangsrapportage. Zij vormen belangrijke bouwstenen voor de ontwikkeling van de nachtcultuur en zo ontstaat een compleet en samenhangend beeld van de stand van zaken. Een greep uit de resultaten van het afgelopen jaar zijn een vastgesteld Strategisch Huisvestingsplan Cultuur, ruimere openingstijden voor de horeca op bijzondere dagen zoals feestdagen en de introductie van de 24-uursvergunning, een pop-up studieruimte en (nacht)cultuur in de kelder van de voormalige V&D, voortzetting van de sociale veiligheidstrainingen voor horecaondernemers en evenementenorganisatoren, de lancering van 175 horecalocaties op de Ongehinderd app en een nieuwe Uitagenda voor de nacht door Haarlem Marketing.

Kenmerk: 2025/794236

2/7

3. Resultaten en/of consequenties Hieronder wordt per thema benoemd welke acties gerealiseerd zijn en wat er nog op de planning staat voor 2026 en 2027. De nummering correspondeert met de acties in de Nachtvisie. Voortgang en vooruitblik Thema 1: Fysieke ruimte 1. Mogelijk maken van twee nieuwe permanente nachtlocaties • Gerealiseerd: in september 2024 was de opening van queer uitgaanslocatie Lavender maar deze heeft na drie maanden de deuren alweer moeten sluiten. Op dit moment zijn er nog geen nieuwe locaties gerealiseerd. Wel is ambtelijk een voorverkenning gedaan naar plekken in de stad waar mogelijk ruimte is voor nachtcultuur, maar er liggen nog geen concrete kansen op korte termijn. • Vooruitblik 2026-2027: er worden gesprekken gevoerd over de potentiële locaties uit de voorverkenning en eventuele nieuwe kansen worden onderzocht. Indien er een concrete kans is, dan wordt samen met de initiatiefnemer gekeken hoe de nachtcultuurlocatie tot realisatie kan komen. 2. Nachtcultuur opnemen in Strategisch Huisvestingsplan Cultuur • Gerealiseerd: het Strategisch Huisvestingsplan Cultuur is door de raad vastgesteld op 28 mei 2025. Hierin wordt de ruimtebehoefte voor nachtcultuur meegenomen en ook de verbinding gelegd met het broedplaatsenbeleid. Daarnaast wordt nachtcultuur aangemerkt als interessante functie in het kader van placemaking. 3.

Dialoog organiseren met culturele instellingen: • Vooruitblik 2026-2027: we blijven in gesprek met culturele instellingen om te onderzoeken of zij meer/andere nachtcultuur kunnen opnemen in hun programmering. Tijdens de Week van de Haarlemse Nacht in 2026 zal Nachtwacht Haarlem een sessie organiseren over dit onderwerp. Voortgang en vooruitblik Thema 2: Laagdrempelige procedures en regelgeving 4. Stroomlijnen gemeentelijke dienstverlening • Gerealiseerd: het Intern Integraal Horeca Overleg en de intranet pagina zijn verder geoptimaliseerd. Daarnaast is een eerste inventarisatie gemaakt hoe de online informatieverstrekking voor initiatiefnemers verbeterd kan worden. Hiervoor is onder andere gekeken naar diverse gemeentelijke ondernemersloketten en het functioneren daarvan. Hierover lopen gesprekken met het Programma Organisatieontwikkeling. • Vooruitblik 2026-2027: in 2026 wordt gestart met het opstellen van het nieuwe horecabeleid. Tijdens de participatie zal specifiek aandacht worden gevraagd voor de wensen en behoeften ten aanzien van de verbetering van de online gemeentelijke dienstverlening. Waar mogelijk wordt dit meegenomen in de gemeentelijke website en de nog te ontwikkelen ondernemersportal.

Kenmerk: 2025/794236

3/7

5. Uitvoeren Pilot vrije openingstijden • Gerealiseerd: op 27 februari 2025 heeft de gemeenteraad besloten dat er op bijzondere dagen (zoals feestdagen) voor bepaalde gebieden ruimere openingstijden gelden voor de horeca. Vervolgens is op 27 november de nieuwe APV vastgesteld met daarin de introductie van de 24-uursontheffing en de modernisering van de ontheffing tot 05:00 uur en de verlaatjes voor incidentele langere openstelling. De implementatie is grotendeels afgerond. Tenminste Houtbaar en Skatepark zijn aangewezen als gebieden met verruimde openingstijden zoals in het centrum. Vanwege de naastgelegen opvanglocatie wordt bij Tenminste Houtbaar extra geluidsisolatie aangebracht. Daarnaast is/wordt het Patronaat aangewezen als gebied waar een 24-uursontheffing mogelijk is. 6. Verkennen parapluvergunningen en locatieprofielen • Gerealiseerd: in juni 2025 is het evenementenbeleid vastgesteld. Hierin wordt voorgesteld om andere vergunningsvormen voor bepaalde vaste locaties waar evenementen regelmatig plaatsvinden te onderzoeken en daar vervolg aan te geven. Hierbij kan gedacht worden aan parapluvergunningen en exploitatievergunningen voor bepaalde tijd. Dit is voor Haarlem een nieuw type vergunning die het voor zowel organisator als gemeente eenvoudiger moet maken.

Dit is ook relevant voor bepaalde nachtcultuurlocaties omdat het zorgt voor minder administratieve lasten en meer zekerheid. Verder is de wijziging van het omgevingsplan Veerplas inmiddels in een vergevorderd stadium. • Vooruitblik 2025-2026: de ter inzage legging van het ontwerp omgevingsplan voor onderdeel Veerplas is verwacht in het eerste kwartaal van 2026. De besluitvorming voor vaststelling vindt dan plaats in het tweede kwartaal van 2026. Conform evenementenbeleid worden de vergunningsvormen onderzocht. Daarnaast zal na vaststelling van het ontwerp omgevingsplan van de Veerplas een update volgen van het locatieprofiel. Daarnaast komt de regeling en het aanpassen van de locatieprofielen voor de overige evenementenlocaties aan bod. 7. Verkennen pop-up beleid • Gerealiseerd 2025: omdat pop-up beleid voor nachtcultuur nog onbekend terrein was, is besloten te experimenteren in de kelder van de voormalige V&D. Van 23 april t/m 22 mei was er een studieruimte voor eindexamenleerlingen en vanaf 17 oktober is de culturele popup De Kelder geopend. In De Kelder vinden diverse clubnachten, exposities en andere culturele activiteiten plaats. Het is een succesvol initiatief maar ook een leerzaam traject omdat de gemeente zelf de rol van initiatiefnemer had aangenomen. Dit proces wordt continu geëvalueerd en de lessons learned worden breed gedeeld binnen de organisatie.

• Vooruitblik 2026-2027: we formuleren randvoorwaarden voor pop-up/tijdelijke initiatieven in leegstaande panden: mogelijkheden en onmogelijkheden en de gewenste aanpak. Een apart pop-up beleid voor nachtcultuur is niet opportuun omdat zich niet vaak dergelijke initiatieven aandienen.

Kenmerk: 2025/794236

4/7

Voortgang en vooruitblik Thema 3: Balans levendigheid en leefbaarheid 8. Ondersteunen van de Nachtwacht • Gerealiseerd: de Nachtwacht heeft €15.000 ontvangen voor 2023, 2024 en 2025 als bijdrage voor het realiseren van de doelstellingen uit hun visie plan. Maandelijks zijn er afstemmingsoverleggen over de acties uit de Nachtvisie en actuele zaken die spelen op het gebied van nachtcultuur. Daarnaast is een start gemaakt voor een landelijke online kennisbank voor nachtcultuur via de Dutch Nighttime Alliance, het samenwerkingsverband tussen nachtburgemeesters, -raden en -stichtingen in Nederland. Net als o.a. Eindhoven, Nijmegen en Rotterdam draagt Haarlem hier ook aan bij. • Vooruitblik 2026-2027: voor 2026 zijn nog middelen beschikbaar voor de ondersteuning van de Nachtwacht. Vanaf 2027 vervalt echter het uitvoeringsbudget voor het Programma Nachtcultuur, waardoor ook de financiële bijdrage aan de Nachtwacht komt te vervallen. Komend jaar wordt verkend welke opties er zijn voor de toekomst van de Nachtwacht ná 2026, inclusief de mogelijke rol van de gemeente. 9. Actualiseren en uitvoeren Actieprogramma Veilig Uitgaan • Gerealiseerd: leefbaarheid en (sociale) veiligheid zijn belangrijke randvoorwaarden voor een levendige nachtcultuur. Daarom is extra ingezet op het aanpakken van uitgaansoverlast in en rond de Smedestraat.

Zowel deze aanpak als de inzet van de sus-teams in het kernhorecagebied zijn geëvalueerd. Inmiddels is er structureel budget vanuit zowel horeca als gemeente om de sus-teams te blijven inzetten. In 2025 is het Preventie- en Handhavingsplan Alcohol vastgesteld en is het camerasysteem voor de horecanachten in het kernhorecagebied vernieuwd. Daarnaast wordt gewerkt aan het toevoegen van toiletvoorzieningen in de Smedestraat om wildplassen te verminderen. Ook is er voortdurende inzet met behulp van Collectieve Horecaontzeggingen en Tijdelijke Verblijfsontzeggingen in het centrum. Horecaondernemers en hun personeel zijn getraind in het organiseren van veiligheid, en horecaportiers zijn door de politie gecontroleerd op geldige passen. Via controles en campagnes wordt bovendien ingezet op het voorkomen van alcoholgebruik door minderjarigen én het terugdringen van excessief alcohol- en drugsgebruik. De horecaondernemers voeren de gezamenlijke huisregels en handhaven hier zelf op. • Vooruitblik 2026-2027: naast de continue inzet zoals hiervoor omschreven, wordt er verder uitvoering gegeven aan de Toolkit Sociale Veiligheid en de overige acties uit het Actieplan Veilige Steden. Hierbij gaat het om de Gouden uitgaansregels (zie actie 10) en de sociale veiligheidstrainingen van Sexmatters (zie actie 14). 10.

Ontwikkelen en uitdragen Gouden uitgaansregels • Gerealiseerd: er is een eerste opzet van de Gouden Uitgaansregels ontwikkeld. Omdat er een campagne aan gekoppeld zou worden maar in 2025 de campagne ‘Haarlem breekt de stilte’ al door lokale initiatiefnemers werd gelanceerd, is besloten de uitwerking en lancering van de Gouden Uitgaansregels uit te stellen tot 2026.

Kenmerk: 2025/794236

5/7

•

Vooruitblik 2026-2027: begin 2026 worden de Gouden uitgaansregels aangescherpt en een campagnevoorstel uitgewerkt om deze uitgaansregels onder de aandacht te brengen bij de doelgroep. Met budget vanuit Veilige Steden zal ruchtbaarheid worden gegeven aan de normen en waarden van de nacht.

Voortgang en vooruitblik Thema 4: Diversiteit en inclusiviteit 11. Stimuleren van nachtmakers • Gerealiseerd: vanuit dit programma zijn in 2025 onder andere subsidies verstrekt aan de Week van de Haarlemse Nacht, Haarlem Vinyl Festival, GAG, een feest voor onder 18 en een extra ronde bijdrage Nachtmakers. • Vooruitblik 2026-2027: voor 2026 is er nog subsidie voor nachtmakers. Vanaf 2027 is er geen uitvoeringsbudget meer vanuit het Programma Nachtcultuur en worden nachtmakers doorverwezen naar bijvoorbeeld het CSF. 12. Toegankelijkheid (nacht)horeca beter inzichtelijk maken • Gerealiseerd: samen met de ambassadeurs van Toegankelijk Haarlem zijn 170 (nacht)horecagelegenheden en enkele culturele instellingen getoetst en aangesloten op de Ongehinderd app. De aangesloten horecagelegenheden en instellingen hebben naar aanleiding van de toetsing een rapportage ontvangen met aanbevelingen om de fysieke toegankelijkheid te verbeteren. Daarnaast zijn 742 publieke toegangen van horecazaken en winkels getoetst (beknopte toets of de entree toegankelijk is). Met deze informatie kunnen mensen met een beperking zich beter voorbereiden als ze willen uitgaan. • Vooruitblik 2026-2027: begin 2026 zullen de laatste 258 (van de 1.000) publieke toegangen worden getoetst.

Verder zullen er evaluatiegesprekken plaatsvinden met de 170 aangesloten zaken om te horen of er aanpassingen zijn gedaan om de toegankelijkheid te verbeteren. 13. Uitgaansmogelijkheden voor onder 18 jaar onderzoeken • Gerealiseerd: in maart en juni hebben eerstejaars studenten Creative Business van Inholland uitgaansconcepten bedacht voor jongeren onder 18 jaar. In totaal hebben we acht pitches gehad van 16 verschillende concepten. Na de zomer is een groep tweedejaars studenten aan de slag gegaan om niet alleen een concept te bedenken maar deze ook uit te voeren. Ook Stichting STAD en het Patronaat zijn betrokken bij de organisatie. Op 28 december heeft een 15+ feest plaatsgevonden in De Kelder waarbij het thema ‘interactie’ centraal stond. 14. Training Sexmatters organiseren • Gerealiseerd: in 2025 zijn er zes sociale veiligheidstrainingen van Sexmatters georganiseerd voor horecaondernemers, evenementenorganisatoren, beveiligers en nog twee in company trainingen bij culturele instellingen (Schuur en Pletterij). De reacties op de trainingen zijn positief. • Vooruitblik 2026-2027: met de rijksbijdrage Veilige Steden kunnen de sociale Veiligheidstrainingen van Sexmatters ook worden voortgezet in 2026. De eerste staat alweer gepland voor januari 2026.

Kenmerk: 2025/794236

6/7

Voortgang en vooruitblik Thema 5: Bekendheid 15. Promoten nachtcultuur via Uitagenda • Gerealiseerd: nachtcultuurevenementen worden nu beter gepromoot via de reguliere Uitagenda. Daarnaast is er een aparte landingspagina gecreëerd voor de Nacht Uitagenda die eind 2025 is gelanceerd. • Vooruitblik 2026-2027: in 2026 start Haarlem Marketing met het koppelen van de kalenders van nachtcultuurlocaties en de Uitagenda (via zogenaamde api’s). Dit maakt het voor organisatoren gemakkelijker omdat hun evenementen automatisch worden aangemeld voor de Uitagenda. Zo is de zichtbaarheid van nachtcultuur goed geborgd, ook na afloop van het Programma Nachtcultuur. 16. Opzetten campagne nachtcultuur • Gerealiseerd: de nachtcultuur campagne die in 2024 is opgezet i.s.m. Haarlem Marketing is gecontinueerd in 2025. Daarbij zijn Haarlem Vinyl Festival, De Kelder en opening Club 3 seizoen extra onder de aandacht gebracht. • Vooruitblik 2026-2027: ook in 2026 zullen enkele nachtcultuur evenementen uitgelicht worden in de online campagne. 4. Uitvoering en vervolg Zoals eerder beschreven richt het programma zich in 2026 en 2027 zowel op nachtcultuur als op broedplaatsen.

Binnen nachtcultuur ligt de focus op het vinden van permanente locaties, het verbeteren van de gemeentelijke dienstverlening richting initiatiefnemers en het versterken van de veiligheid in de nacht, onder meer via de Toolkit Sociale Veiligheid en de Gouden Uitgaansregels. Voor 2026 is er nog uitvoeringsbudget beschikbaar. Vanaf 2027 is daar echter nog niet in voorzien. Als dit leidt tot een afname van de effectiviteit van het programma, kan het nodig zijn om bij de Kadernota 2027 aanvullende middelen te vragen. Begin 2027 zal wederom een update aan de commissie worden gegeven over het Programma Nachtcultuur met daarbij een planning voor het laatste jaar van het programma. In de volgende informatienota zullen ook de voortgang en vooruitblik van het onderwerp broedplaatsen worden meegenomen. 5. Bijlagen N.v.t.

Kenmerk: 2025/794236

7/7