1 Intentieovereenkomst Buurtbudget pilot Sportweg

Collegebesluit

Intentieovereenkomst Buurtbudget Liander pilot Sportweg Nummer Portefeuillehouder Programma/beleidsveld Afdeling Auteur Telefoonnummer Email Kernboodschap

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten

Besluit college d.d. 16 december 2025

2025/782614 Roduner, F.J. 4.4 Ruimtegebruik PCM Pierik, J.A. 14 023 jpierik@haarlem.nl De gemeente Haarlem loopt net als veel gemeenten tegen netcongestie aan, doordat het elektriciteitsnet op veel plekken overbelast is. Dat heeft vertraging in de ontwikkeling van plannen tot gevolg. Om een oplossing voor het netcongestieprobleem te onderzoeken, heeft Liander voorgesteld om te werken met een zogenoemd Buurtbudget. Dit is een pilot van Liander in vier Nederlandse gemeenten. De gebiedsontwikkeling Sportweg is geselecteerd als één van deze pilots. Uitgangspunt bij het Buurtbudget is dat door slimme afstemming het gehele programma van de gebiedsontwikkeling Sportweg wordt voorzien in de energiebehoefte en zodoende niet hoeft te wachten op de toekomstige energieaansluitingen. Liander en de gemeente Haarlem gaan in de pilot onderzoeken of het Buurtbudget voor de gebiedsontwikkeling Sportweg een geschikte oplossing is voor netcongestie. Met het sluiten van een Intentieovereenkomst spreken Liander en de gemeente Haarlem de intentie uit om te onderzoeken hoe en in welke vorm het beste langdurig invulling kan worden gegeven aan het Buurtbudget. Vanuit de Intentieovereenkomst zal worden toegewerkt naar uiteindelijk een Samenwerkingsovereenkomst. Het college stuurt dit besluit ter informatie naar de commissie Ontwikkeling. -

Collegebesluit “Ter inzage leggen ontwerp Programma van Eisen voor de Leefomgeving Sportweg”, d.d. 13 mei 2025 (2024/145930) - Raadsinformatiebrief Update Netcongestie, 18 april 2025 (2025/429544) - Raadsinformatiebrief Netcongestie, dd. 17 oktober 2023 (2025/429544) - Raadsstuk ‘Ontwikkelvisie Orionweg en Planetenlaan’ d.d. 27 februari 2020 (2019/836478). Het college van burgemeester en wethouders besluit: 1. Met Liander een Intentieovereenkomst te sluiten over het Buurtbudget pilot Sportweg, één en ander volgens bijgevoegd concept (d.d. 28 november 2025). de secretaris,

Kenmerk: 2025/782614

de burgemeester,

1/4

1. Aanleiding Doordat de vraag naar elektrisch vermogen groter is dan wat Liander en Tennet kunnen leveren, ontstaat er een wachtlijst voor toekenning van vermogen bij bijvoorbeeld utiliteitsaanvragen (grootverbruik aansluitingen). Om een oplossing voor het netcongestieprobleem te onderzoeken, heeft Liander voorgesteld om te werken met een zogenoemd Buurtbudget. Dit is onderdeel van een pilot van Liander, dat in vier Nederlandse gemeenten onderzocht wordt. De gebiedsontwikkeling Sportweg is geselecteerd als één van deze pilots. De voorlopige werkdefinitie van Buurtbudget is een vastgestelde vermogensgrens voor een geografisch afgebakend gebied, zoals een nieuwbouwwijk. De hoogte van het budget wordt vastgesteld aan de hand van een kengetal per woning in combinatie met de kenmerken van een project. De basis voor het Buurtbudget is de prognose van de netbeheerder voor woningbouw. Binnen dit "energiebudget" mogen gemeenten en ontwikkelaars netbewust bouwen en ontwikkelen. Binnen deze verwachte vermogensvraag kunnen zowel woningen als utiliteiten gerealiseerd worden, doordat de daadwerkelijke vermogensvraag afneemt door het toepassen van netbewuste bouwprincipes. Het Buurtbudget zorgt daarmee voor een versnelling van het bouwproces in tijden van netcongestie. Tevens biedt het Buurtbudget regie op gebruik van het elektriciteitsnet.

Met Liander is ambtelijk overeenstemming bereikt over bijgevoegde Intentieovereenkomst. Voorgesteld wordt om met Liander een Intentieovereenkomst te sluiten, volgens bijgevoegd concept. 2. Beoogd resultaat Het doel van de overeenkomst is de kansen voor het voorzien in de energiebehoefte voor het gehele programma van de gebiedsontwikkeling Sportweg te onderzoeken, waardoor de gebiedsontwikkeling zodoende niet hoeft te wachten op de toekomstige energieaansluitingen. 3. Onderbouwing voorstel 3.1 Het Buurtbudget maakt het realiseren van de gehele integrale gebiedsontwikkeling Sportweg, ondanks de netcongestie, mogelijk Het Buurtbudget maakt het mogelijk om (woningbouw)projecten te realiseren die vastlopen op vermogen, doordat het verwachte vermogen voor woningbouw breder inzetbaar wordt, dus ook voor commerciële functies (groot verbruikaansluitingen), zoals supermarkt en horeca. Het toevoegen van commerciële functies naast wonen maakt een gebied levendiger en aantrekkelijker doordat bewoners voorzieningen dichtbij hebben. Het stimuleert duurzame mobiliteit en sociale ontmoetingen, terwijl het ook werkgelegenheid en economische waarde creëert. Zo ontstaat een gemengd en toekomstbestendig gebied.

Kenmerk: 2025/782614

2/4

3.2 Het buurtbudget past binnen de uitgangspunten van het ontwerp-PvEL Sportweg In het ontwerp-PvEL Sportweg wordt uitgegaan van een goed toekomstbestendig woon-, werk- en leefklimaat, waarbij het convenant Toekomstbestendig bouwen en het bijbehorend sectoraal beleid uitgewerkt zijn in de randvoorwaarden, eisen en wensen. 3.3 Het buurtbudget past binnen de duurzaamheidsdoelstellingen van Haarlem Aardgasvrij 2040 en Klimaatbestendige stad 2050 Binnen de gebiedsontwikkeling wordt er ingezet op energiereductie, duurzame energieopwekking en het gebruik maken van duurzame energiebronnen en een zo duurzaam mogelijk energiesysteem (warmte/koudesysteem). Het buurtbudget draagt bij aan de toekomstbestendigheid van het elektriciteitsnet op de korte en lange termijn. Het heeft daarmee een positieve impact op de duurzaamheidsdoelstellingen van Haarlem Aardgasvrij 2040 en Klimaatbestendige stad 2050. Het buurtbudget is een instrument dat de abstracte doelen van Klimaatbestendige stad 2050 concreet maakt en helpt om netcongestie te beperken, duurzame energieopwekking en -besparing te stimuleren, en zo de stad veerkrachtig en toekomstbestendig te maken. 4.

Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s Op basis van de eerste berekeningen lijkt de gebiedsontwikkeling Sportweg geschikt te zijn voor toepassing van Buurtbudget en is het niet de verwachting dat het resultaat van het onderzoek uiteindelijk niet positief is. Indien dit toch het geval is, zal dit dan ook consequenties kunnen hebben op het verkrijgen van energieaansluitingen en mogelijk vertraging in uitvoering. Zonder het toepassen van het buurtbudget zal de netcongestie in ieder geval invloed hebben op toekomstige stroomaansluitingen van de voorzieningen die een grootverbruik aansluiting nodig hebben. 4.2 Kanttekeningen Ander programma gebiedsontwikkeling Sportweg Het ontwerp PvEL heeft voor inspraak ter inzage gelegen. Op dit moment wordt het PvEL (mede op basis van de ingebrachte zienswijzen) aangepast tot het PvEL dat voor vaststelling aan het college zal worden voorgelegd. Het ontwerp PvEL gaat uit van een bepaald programma (woningen en voorzieningen). Het Buurtbudget neemt dit programma als uitgangspunt. 5. Consequenties en uitvoering 5.1 Financiën Dit besluit heeft geen financiële consequenties. Uitgangspunt bij de Intentieovereenkomst is dat de inzet van uren van Liander en de gemeente vanuit hun eigen organisatie worden gedekt. De gemeentelijke uren komen ten laste van het budget Netcongestie aanpak gemeente Haarlem (kostenplaats 29106710).

Kenmerk: 2025/782614

3/4

5.2 Communicatie en participatie Over het sluiten van de Intentieovereenkomst is geen participatie noodzakelijk. Communicatie met een persbericht (rondom het tekenmoment) wordt voorgestaan. De afgelopen periode is samen met Sint Jacob, Pré Wonen en Dreef Beheer verder gewerkt aan de uitwerking van de gebiedsontwikkeling Sportweg. Dit met het doel om deze partijen een plek te laten krijgen in de gebiedsontwikkeling. Gelet op dit gegeven is het de bedoeling om hen bij de onderzoeksfase goed te betrekken en - indien ze op basis van grondpositie onderdeel zijn van de gebiedsontwikkeling - ook partij te laten zijn bij de te sluiten Samenwerkingsovereenkomst. 5.3 Juridisch Door het sluiten van een intentieovereenkomst wordt de rechtspositie van Liander en Haarlem tijdens deze onderzoeksfase vastgelegd. Op basis van de resultaten van het onderzoek is gemeente Haarlem vrij te besluiten in hoeverre zij haar medewerking wenst te verlenen aan de verdere uitwerking, bijvoorbeeld door het al dan niet sluiten van een samenwerkingsovereenkomst. 5.4 Planning Onderdeel Intentieovereenkomst (IOK) opstellen inclusief bestuurlijke besluitvorming Tekenmoment IOK Onderzoek buurtbudget en uitwerken Samenwerkingsovereenkomst (SOK)vraagstukken SOK opstellen Collegebesluit

Start Gereed September 2025 December 2025 Januari 2026 Januari 2026

Nvt. Juni 2026

Juli 2026 Juli 2026

September 2026 September 2026

6. Bijlagen 1. Concept Intentieovereenkomst (concept d.d. 28 november 2025) 2. Volmacht ondertekening Intentieovereenkomst

Kenmerk: 2025/782614

4/4