1 Centrum Schalkwijk - Ontwikkeling Foodhal vaststellen nadere overeenkomst

Collegebesluit

Onderwerp Centrum Schalkwijk - Ontwikkeling Foodhal, vaststellen nadere overeenkomst Nummer 2025/782700 Portefeuillehouder Roduner, F.J. Programma/beleidsveld 4.4 Ruimtegebruik Afdeling PCM Auteur Kaldenhoven, J.M. Telefoonnummer 023 – 511 5257 Email m.kaldenhoven@haarlem.nl Kernboodschap Als onderdeel van de revitalisering van winkelcentrum Schalkwijk heeft de gemeente afspraken gemaakt met Marketplace Development B.V. (hierna: ‘Marketplace’) over de realisatie van een Foodhal op het Californiëplein. Deze afspraken zijn vastgelegd in meerdere overeenkomsten en bestuurlijke stukken. Dit heeft geleid tot de verkoop van de grond aan Marketplace in 2021 en de levering van de grond op 28 december 2023, nadat Marketplace beschikte over een onherroepelijke omgevingsvergunning voor de bouw van de Foodhal. Bij de verkoop van de grond is overeengekomen dat de Foodhal binnen twee jaar na juridische levering gereed zou zijn. Door diverse omstandigheden is deze termijn niet gehaald. Marketplace verzoekt daarom om verlenging van de bouwplicht, die op 28 december 2025 afloopt. Na intensief overleg over de voorwaarden voor uitstel en een door Marketplace aangespannen kort geding, heeft Marketplace ingestemd met de voorwaarden zoals vastgelegd in de nadere overeenkomst d.d. 28-10-2025 (zie bijlage 1).

Behandelvoorstel voor commissie Relevante eerdere besluiten

Met deze nota besluit het college in te stemmen met de Nadere Overeenkomst Koop- en realisatieovereenkomst grond Markthal Californiëplein – Markthal d.d. 28 oktober 2025. Het collegebesluit wordt ter kennisname aangeboden aan de raad. • • • •

Vaststellen structuurvisie Schalkstad 2025 in raadsvergadering van 11 april 2013 (2013/24748) Besluit tot sluiten intentieovereenkomst markthal Schalkstad in college van 27 maart 2018 (2018/123850) Besluit tot sluiten koop- en realisatieovereenkomst markthal in college van 12 november 2019 (2019/917272) Besluit ontwerpbestemmingsplan in college van 7 juli 2020 (2020/493175)

Kenmerk: 2025/782700

1/5

• Besluit college d.d. 16 december 2025

RIB Recente ontwikkelingen Foodhal ivm verzoek tot uitstel bouwplicht 2025/681501 1. Het college van burgemeester en wethouders besluit in te stemmen met de Nadere Overeenkomst voor de Foodhal (zie bijlage 1) waarin de gemeente uitstel geeft op de overeengekomen bouwplicht. de secretaris,

de burgemeester,

1. Aanleiding Marketplace heeft de gemeente op 24 juni 2025 verzocht om uitstel van de bouwplicht voor de realisatie van de Foodhal op het Californiëplein in Schalkwijk. De huidige termijn loopt tot 28 december 2025; het verzoek is om deze te verlengen tot ultimo 2029. Marketplace stelt dat deze verlenging noodzakelijk is om actuele knelpunten op te lossen, waaronder technische beperkingen (netcongestie), gestegen investerings- en bouwkosten, veranderende marktomstandigheden en de wens om de planning van de realisatie af te stemmen op de verdere gebiedsontwikkeling. Sindsdien hebben de gemeente en Marketplace intensief overleg gevoerd over de voorwaarden voor verlenging van de bouwplicht. De gemeente kan, gezien de omstandigheden, instemmen met uitstel tot ultimo 2029, mits duidelijke afspraken worden gemaakt over het maatschappelijk gebruik van het Californiëplein als tijdelijke openbare ruimte en mits de nadere overeenkomst de borging van het overeengekomen Foodhal-concept voldoende zekerstelt. Ondanks meerdere conceptvoorstellen voor een nadere overeenkomst van de gemeente werd aanvankelijk geen overeenstemming bereikt. Marketplace spande daarop een kort geding aan om de gemeente te dwingen tot verder onderhandelen en te voorkomen dat de gemeente bij gebrek aan een verlengde overeenkomst zou overgaan tot het terugkopen van de grond.

De rechter oordeelde dat de gemeente “een heel redelijk voorstel heeft gedaan voor de verlenging en daarbij zelfs een stappenplan heeft voorgesteld voor het vervolg(overleg)” en gaf Marketplace tot één maand na uitspraak om dit voorstel alsnog te accepteren. Marketplace heeft dit voorstel daags na de uitspraak ondertekend. Het college wordt gevraagd in te stemmen met deze nadere overeenkomst voor uitstel van de bouwplicht. 2. Beoogd resultaat Realisatie van een Foodhal op het Californiëplein in Centrum Schalkwijk. De gemeente verleent uitstel van de bouwplicht om Marketplace extra tijd te geven voor het ontwikkelen van een financieel haalbaar en uitvoerbaar plan voor de Foodhal. Om dit proces te ondersteunen, heeft de gemeente een stappenplan opgesteld voor de uitwerking van een gelijkwaardig alternatief concept.

Kenmerk: 2025/782700

2/5

Indien Marketplace van oordeel is dat het ongewijzigd realiseren van het Foodhal plan niet langer haalbaar is, dan kan ze gebruik maken van dit stappenplan. Het Californiëplein vormt het centrale en belangrijkste plein van Centrum Schalkwijk. De wijze waarop dit plein functioneert, heeft grote invloed op de uitstraling en kwaliteit van het gehele gebied. Met de komst van de Foodhal ontstaat op het Californiëplein een onderscheidend concept met een sterke eigen aantrekkingskracht. Dit concept bevordert ontmoeting, doorstroming, diversiteit en originaliteit, doordat meerdere ondernemers onder één dak samenkomen. 3. Onderbouwing voorstel 3.1) De Foodhal als onderscheidend horecaconcept voor Centrum Schalkwijk De Foodhal vormt een uniek horecaconcept dat complementair is aan de meer reguliere horecavoorzieningen in Centrum Schalkwijk. Dankzij deze onderscheidende positie kan de Foodhal uitgroeien tot een belangrijke publiekstrekker en een substantiële bijdrage leveren aan de revitalisatie van het centrum. 3.2) De nadere overeenkomst maakt realisatie mogelijk Door in te stemmen met de nadere overeenkomst voor de Foodhal krijgt Marketplace extra tijd om de huidige knelpunten in de ontwikkeling op te lossen. De gemeente streeft naar een zo spoedig mogelijke realisatie van de Foodhal, maar hecht er ook waarde aan dat het concept succesvol en toekomstbestendig wordt uitgevoerd.

Daarom stemt de gemeente in met uitstel van de bouwtermijn, zodat Marketplace het plan verder kan uitwerken. 3.3) Het Californiëplein blijft tot de bouw openbare ruimte In de nadere overeenkomst is vastgelegd dat de gemeente het bouwkavel van Marketplace, dat momenteel door de gemeente is ingericht als pleinruimte, mag blijven gebruiken als openbare ruimte tot het moment waarop de bouw van de Foodhal start. 4. Risico’s en kanttekeningen 4.1 Risico’s 4.1.1 Aansprakelijkheidsstelling door Marketplace Tijdens de periode van het kort geding heeft Marketplace de gemeente aansprakelijk gesteld voor alle geleden en nog te lijden schade als gevolg van de vertraging in de realisatie van de Foodhal. De aansprakelijkheidsstelling staat los van het kort geding en dient afzonderlijk door de gemeente te worden beoordeeld en afgehandeld. Op dit moment is niet precies te voorspellen welke consequenties hieruit voortvloeien. Wel is duidelijk dat Marketplace zal trachten om negatieve financiële gevolgen van de vertraging die zij oploopt in haar project, op de gemeente te verhalen. Het verlengen van de samenwerking met Marketplace betekent dat het risico gedurende een langere periode aanwezig blijft.

Kenmerk: 2025/782700

3/5

4.1.2) De verstandhouding tussen de gemeente en Marketplace is moeizaam Het ontwikkelproces van de Foodhal kent een lange geschiedenis. Gedurende dit traject zijn er meerdere keren verschillen van inzicht ontstaan over de taken en verantwoordelijkheden van Marketplace als ontwikkelaar en de gemeente als privaatrechtelijke en publiekrechtelijke partij. Deze verschillen van inzicht leiden ertoe dat relatief veel ambtelijke inzet nodig is, voor een relatief klein project. Daarnaast is het concept van de Foodhal in de loop der jaren gewijzigd, mede door marktontwikkelingen en nieuwe inzichten. Ook hierover hebben zich verschillen van inzicht voorgedaan. Voor het uiteindelijk plan voor de Foodhal zijn duidelijke kaders vastgelegd in het bestemmingsplan en de koopovereenkomst. De eerdere verschillen van inzicht hebben echter enkele malen tot conflicten geleid, zodanig dat deze geschillen zijn opgeschaald naar het gemeentebestuur en recentelijk dus ook de voorzieningenrechter. Het is niet uit te sluiten dat dergelijke situaties zich opnieuw voordoen.

4.1.3) Onvoorziene zaken en oplopende kosten door langdurig uitstel Het verlenen van uitstel tot eind 2029 – en mogelijk langer indien per 1 juli 2028 blijkt dat uitsluitend het ontbreken van een benodigde grootzakelijke elektriciteitsaansluiting de realisatie van het bouwplan uiterlijk 28 december 2029 verhindert – brengt onzekerheden met zich mee. Denk hierbij aan stijgende kosten, extra ambtelijke inzet en veranderende marktomstandigheden. 4.2 Kanttekeningen 4.2.1 Gebruik van het bouwkavel voor markt en evenementen Op het Californiëplein vindt wekelijks op dinsdag de markt plaats en enkele keren per jaar worden evenementen georganiseerd, zoals Koningsdag, de Dag voor de Bouw, een buitenbioscoop. Deze activiteiten hebben een maatschappelijk belang voor de gemeente, omdat zij bijdragen aan sociale cohesie. Indien voor dergelijke activiteiten het gebruik van het bouwkavel van de Foodhal noodzakelijk is, dient op grond van de af te sluiten nadere overeenkomst vooraf schriftelijke toestemming te worden verkregen van Marketplace. Zonder deze toestemming is gebruik van het bouwkavel, anders dan als reguliere openbare ruimte, aan de gemeente niet toegestaan. 4.2.2 WOO-verzoek Recent is door Marketplace een verzoek ingediend op grond van de Wet Open Overheid (WOO) over netcongestie. Dit verzoek wordt conform de wettelijke verplichtingen in behandeling genomen.

De afhandeling van dergelijke verzoeken vergt aanzienlijke inzet van de ambtelijke organisatie om deze zorgvuldig en binnen de gestelde termijnen te verwerken. Om de afhandeling van dit verzoek efficiënt en correct te laten verlopen, is de verzoeker gevraagd het verzoek verder te verduidelijken, zodat duidelijk wordt wat precies wordt gevraagd.

Kenmerk: 2025/782700

4/5

5. Consequenties en uitvoering Financiën Na het onherroepelijk worden van de omgevingsvergunning voor de Foodhal eind 2023 zou de ambtelijke inzet voor dit project minimaal zijn, aangezien Marketplace verantwoordelijk is voor de realisatie van het plan. Door de geschetste knelpunten, inhoudelijke discussies en een juridisch traject in verband met een het kort geding, heeft het proces in de afgelopen zes maanden aanzienlijke ambtelijke inzet en juridische ondersteuning gevraagd. Met het instemmen met de nadere overeenkomst, uitvoering van het stappenplan en behandeling van de aansprakelijkheidsstelling zal de gemeente ook in de komende twee jaar (2026–2027) inzet moeten blijven leveren voor dit plan. Voor deze inzet is momenteel geen budget voorzien. Daarnaast maakt de lange periode van uitstel het onzeker of er op termijn nog aanvullende ambtelijke inzet noodzakelijk zal zijn. Voor de periode juni 2025 tot en met november 2027 is het de verwachting dat er extra kosten moeten worden gemaakt voor het proces van de Foodhal. De komende periode zullen de kosten in beeld worden gebracht en verwerkt in de eerstvolgende voortgangsrapportage van de Planning- en Control cyclus. Indien het plan voor de Foodhal inhoudelijk afwijkt van de vastgestelde kaders, kunnen aanvullende publiekrechtelijke aanpassingen en besluiten noodzakelijk zijn.

In dat geval zullen met Marketplace afspraken worden gemaakt over het kostenverhaal. 5.1 Communicatie en planning Na instemming met de nadere overeenkomst wordt hierover actief gecommuniceerd met Marketplace om gezamenlijk afspraken te maken over het vervolgproces en de uitvoering van het overeengekomen stapplan. 6. Bijlagen Bijlage 1) Nadere Overeenkomst Koop- en realisatieovereenkomst grond Californiëplein - Markthal

Kenmerk: 2025/782700

5/5