04-14 transcript commissie Ontwikkeling

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Blokpoel. Mevrouw Verhoeff, Partij van de Arbeid. Mevrouw Verhoeff: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, we zijn het helemaal met de VVD eens. Voor ons is het misschien een financieel probleem om de zaak te moeten herstellen, maar je zult er maar wonen en te maken hebben met een verzakkende tuin, uitspoelende zaken. We hopen wel dat nu ook echt alle problemen in kaart zijn, want dit is heel complex. Ik bedoel, we zijn zelf geen techneuten, want dat rapport prachtig wat D66 nog even heeft opgevraagd, dat klinkt allemaal heel praktisch maar dit is heel complex. En we hopen en we gaan het ook monitoren denk ik met zijn allen dat er geen nieuwe klachten komen. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Mevrouw Klazes van GroenLinks. Mevrouw Klazes: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, de Waarderhaven is een soort Heintje Davids van de hoofdpijndossiers hier in Haarlem. De laatste keer dat dit aan de orde kwam in mijn optiek, toen zat ik zelf in de commissie ontwikkeling, minimaal vijf jaar geleden. Toen hadden we het er ook al over en toen kostte het ook al geld. Nu weer. En ik ben eigenlijk met name verbaasd over het feit hoe een fout van een aannemer kan leiden tot extra kosten voor ons. Ik denk dat iedereen daar verbaasd over is. Maar als ik verbaasd ben, dan ga ik dat even opzoeken.

En de gang van zaken bij de Waarderhaven is niet zonder precedenten, ergens anders in het land gebeurt dit ook en er ligt een algemeen juridisch advies waar het gaat over de verhouding tussen aannemer en gemeente bij grote projecten zoals de Waarderhaven. En wanneer de gemeente in het precontractueel bestek te lage eisen stelt aan de werkzaamheden of informatie aanlevert die onvoldoende is voor de uitvoering van de werkzaamheden, dan mag er verwacht worden van de aannemer die het werk gaat uitvoeren dat die dat op tijd constateert, die omissie. En voordat het definitieve contract getekend wordt een aangepast bestek gaat leveren. Nou, dat leidt aan de voorkant tot extra kosten, want je hebt hogere kosten

18

voor het aannemen en voor het aanbesteden. Maar dan is het wel in een keer goed en dan heb je dus niet te maken met kosten achteraf, als het goed is. En de vraag is of de aannemer de risico’s die nu bij de Waarderpolder geleid hebben tot extra kosten, of bij de Waarderhaven, neem me niet kwalijk, hebben geleid tot extra kosten, of die van tevoren door de aannemer in beeld zijn gebracht of in ieder geval zijn gezien? En misschien om de aanbestedingsprijs laag te houden niet zijn gedeeld. Daar zullen we dus nooit meer achter komen, daar is het nu voor te laat. Maar er zijn, laat onverlet, er zijn ernstige fouten gemaakt en de kosten liepen al eerder op van drie naar zeven miljoen. En de huidige problemen waar we al in 2019 mee bekend waren, nu betalen we acht ton en over en paar jaar betalen we nog een keer een bedrag om opnieuw die inklinking weer op te lossen. Het enige wat ik hier verder nog over kan zeggen is dat, dit zou een les moeten zijn. Het is een hele dure les en we hebben natuurlijk al het RKC-rapport gehad. En toch blijft er nog wel wat te leren kennelijk. Dus ik zou willen voorstellen om in ieder geval te kijken of het mogelijk is om binnen de ambtelijke organisatie echt voldoende kennis neer te zetten om dit soort problemen te kunnen voorkomen.

Dus die borging binnen het ambtelijke apparaat van dit soort kennis vergroten, voor dit soort grote operaties, heel belangrijk. En uiteindelijk zal de stad, we hebben het hier over een haven, uiteindelijk zal de stad daar denk ik wel bij varen. Tot zover, dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Klazes. Mijnheer Krouwels van D66. Gaat uw gang. De heer Krouwels: Dank u wel, mevrouw de voorzitter. Nou, D66 kan zich aansluiten bij de vorige sprekers. Want de vraag die er voorligt, het is echt mooi dat we als nieuwe raad over de Waarderhaven weer kunnen praten. We zijn er bijna een burgemeester aan verloren. En dan hebben we het niet over de huidige burgemeester, maar de vorige burgemeester. Maar de vraag blijft wel voorliggen: wethouder, hoe kunnen we, want dit moeten we doen, maar hoe kunnen we gewoon in control blijven bij dit soort projecten? Dat is wel eentje die we als raad moeten aantrekken. Verder wil ik me aansluiten bij de woorden van mevrouw Klazes. En het vertrouwen is er niet meteen, want als ik vraag naar onderzoeken die zijn gedaan en ook voor de kosten, dan moet ik dat technisch uitvragen. En zeker als we in control willen zijn als raad, dan moeten die rapporten gewoon meteen met ons gedeeld worden wat ons betreft.

Een dingetje, in de stukken staat, mevrouw Klazes zei het ook, over twee tot drie jaar dat de tuintjes in ieder geval weer onder handen moeten worden genomen en dat dat op kosten gaat van de bewoners. Ik heb de krantenartikelen ook gelezen. Wethouder, is dit ook voldoende bekend bij de bewoners zelf? De voorzitter: Er is ook een vraag van mevrouw Verhoeff van de Partij van de Arbeid. Mevrouw Verhoeff: Ja, u vraagt de raad in control. Maar is het hier eigenlijk niet organisatie in control en moeten wij niet de technische rapporten beoordelen? Dat ze er zijn is belangrijk, maar ik denk dat wij moeten waken. Bent u het met mij eens? De heer Krouwels: Sterk eens. Het waren ook twee vragen. Hoe zijn we in control als organisatie? Maar als we als raad in control zijn, dan moeten we ook volledig geïnformeerd worden. En dat is op dit punt niet helemaal gedaan en dat vind ik teleurstellend. De voorzitter: Mijnheer Amand van Trots. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Nou, ik heb het eens even aangehoord allemaal van de collega’s. Het was ook een schandalig iets. Wonen in de Waarderpolder mag niet, wonen in de Waarderhaven mag wel. En toentertijd heb ik ook al steeds bezwaren aangedragen, wat nu ook gebeurt. Wij willen rustig meedenken over dat geld, over die acht ton, maar niet meer dat Royal Has Koning erbij betrokken wordt. Dat willen wij onder

19

geen beding, want dat heeft de gemeente Haarlem en de Haarlemmers bergen met geld gekost. Dus dat is onze conclusie. De voorzitter: Oké, dank u wel. Dat is helder. Mevrouw Otten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Otten: Ja, het krediet Waarderhaven, het zoveelste. Dat is al een aantal keer benoemd. En ook Hart voor Haarlem vraagt zich af of de organisatie in control is. En graag zou ik van de wethouder horen hoe hij daarover denkt. En wat vooral belangrijk is: is dit het laatste krediet en kloppen de kosten? Want het technisch rapport is immers ook van 2019. Waren toen trouwens deze problemen ook al bekend? Daar zou ik ook graag antwoord op willen krijgen. En ook merkwaardig is dat een deel van de huurovereenkomsten voor de tuinen met de bewoners nog steeds niet zijn afgesloten na al die jaren. Ook graag hier een reactie van de wethouder. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Otten. Mijnheer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Ja, voorzitter. Ja, in eerste instantie in aansluiting op de woorden van de VVD: dit moet gewoon worden opgelost. En dat moet, daar staan wij voor aan de lat, dat is niet anders. Tegelijkertijd toch inderdaad ook de vraag: hebben we het hier over een eenmalige uitgave of staan we straks weer ingeklonken grond op te hogen tot Sint-Juttemis? Want het klinkt hier behoorlijk in, zoals we weten, in Haarlem. Dus dat wil ik wel horen van u.

En het hele verhaal van mevrouw Klazes, ja, ik had hier zelf staan: moeten wij niet toch gewoon een poging ondernemen om een stuk kostenverhalen bij die aannemer te gaan doen? Nou hoor ik u, mevrouw Klazes, een heel verhaal houden waarin u eigenlijk aangeeft: ja, dat is in de precontractuele fase niet goed gegaan. Maar ik ben toch wel benieuwd naar onze collega’s hier ook en de wethouder. Vindt u dat voor 8,5 ton niet toch de moeite waard om dat te proberen? De voorzitter: Ik zou zeggen: misschien kan het Pelsrijk het uitzoeken. Maar dat is een politiek ding en dat mag niet. Mijnheer Slik, ChristenUnie. O nee, sorry, mevrouw Klazes heeft een vraag. Mevrouw Klazes: Ja, een vraag voor mijnheer Van Leeuwen. Die proceskosten, op het moment dat je inderdaad … Dan loop je het risico dat je die kosten dus niet terugkrijgt, dat is een risico. En de advocaatkosten is sowieso weggegooid op het moment dat je dat aangaat, dan krijg je die advocaatkosten sowieso heb ik begrepen niet terug. Ik had ook nog een vraag bedacht en die ben ik nu van schrik helemaal vergeten. Zou u dat de moeite waard vinden, laat ik hem dan zo maar, zo meteen komt de echte vraag wel boven en dan druk ik nog wel een keer op de knop. Maar vindt u dat het risico waard? Want het kan best zijn op die acht ton dat je dat niet meer terugkrijgt en dat je meer kosten uitgeeft dan dat je nu zou doen.

De voorzitter: Uw vraag is helder. Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Nou ja, het is een kosten-batenanalyse. En het college heeft een kosten-batenanalyse gemaakt en zegt: dat gaan we niet doen. Maar ik vind toch 8,5 ton een dusdanig bedrag en ook misschien met de kans dat we herhaalkosten gaan krijgen in de toekomst, dat ik dat toch wel met elkaar wil verkennen. Waar hebben we het dan over? De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Slik, ChristenUnie. De heer Slik: Dank u, voorzitter. Ja, er is sprake van resterende gebreken. Nou, dat staat er heel makkelijk. Maar voor de bewoners is het gewoon een ellende, om daarmee te beginnen. Die moeten gewoon geholpen worden. Ze moeten droge voeten houden en ze moeten onbeschadigde woningen hebben. Dus ik geef de

20

wethouder mee: treedt vooral in overleg met de bewoners, want die weigering voor de huurovereenkomst is begrijpelijk maar ook schadelijk voor de gemeente. Ik weet niet om hoeveel geld het dan gaat. Ja, onze vraag is vooral: is deze situatie het gevolg van een beleidsbeslissing? Want dan moet de raad zich achter de oren krabben. Of is het een gevolg van uitvoeringsbeslissingen? Dan heeft het college wel wat uit te leggen. Of is het gewoon domme pech of is het een verkeerde inschatting bij de uitvoering? Wij sluiten ons aan bij de vraag van de Actiepartij of de schade te verhalen is. En dan misschien een nog belangrijkere vraag: is het te voorkomen in de toekomst? Kan het misschien niet gewoon in een keer goed? En wordt er wel voldoende nu al voorzien en begroot? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Slik. Wethouder. O, mijnheer Procee van OPHaarlem. Gaat uw gang. De heer Procee: Dit ziet er niet vrij uit, voorzitter. En waar wij als OPHaarlem naar op zoek zijn is: hoe gedegen is eigenlijk dit plan, is deze oplossing? We hebben daar niet volledig vertrouwen in. En ik heb ook het gevoel meer mensen hebben aarzelingen, twijfel. We willen graag als raad goed op de hoogte worden gehouden, als OPHaarlem, om te weten dat dit goed gaat. Want de risico’s zijn groot, de risico’s die ook nog in het stuk staan. Dit kan nog flink doorschuiven, is onze inschatting.

En we willen graag op de hoogte gehouden worden. Kan de wethouder daarop reageren? De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Procee. Nu is het woord aan de wethouder, mijnheer Berkhout. Wethouder Berkhout: Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, dit is een dossier wat ook, dit zijn eigenlijk drie dossiers die al langer teruggaan, maar deze gaat inderdaad behoorlijk lang terug. En dat is inderdaad met een verleden waar we ook een enorm RKC-rapport natuurlijk over hebben gehad. Waar we ook de aanbevelingen van: hoe blijf je in control, hoe kom je in control? Nou, we hebben die aanbevelingen tot ons genomen en ook opgevolgd. En dat heeft ook weer effect gehad, dat hebben we ook nodig gehad voor de andere grote projecten die we in deze stad uitvoeren, dat weet u. Tegelijkertijd staan we hier nu aan de lat voor inderdaad het vrijgeven van krediet om toch nog een keer werkzaamheden te verrichten. En ik begrijp een aantal van uw vragen volledig, van: is dit budget voldoende, is dit het nou? Tegelijkertijd ook de oproep van een aantal van u: ga dit nou snel goed en volledig doen. Want deze bewoners bij de Waarderhaven hebben hier al veel te lang last van. Dat beaam ik volledig en dat is ook de poging die we hier dus ook gaan doen, om met dit bedrag. Er zijn onderzoeken geweest, die zeggen van: dit zijn nu de werkzaamheden die we moeten uitvoeren.

Als het nou om het rioolwater gaat of de verzakking in de drainage die we daar moeten aan gaan passen. Wij hebben het idee dat we met deze grootschalige aanpassing dit dus echt, nou, een grote slag in kunnen slaan. Maar ik snap wat u zegt, dus u leest dat zelf ook over die inklinking is nog niet beëindigd. Dus over twee tot drie jaar zal daar nog een stap moeten worden gezet. De inschatting is nu wel dat dat nog een relatief beperkte stap zal zijn. Als we dit goed doen, dan is dat inderdaad nog nodig. Nou, dan in reactie op D66, dat gaat op onze kosten gebeuren, laat dat duidelijk zijn. En zo hopen we wel een stap te zetten. Ik kan nu wel met u zeggen van: is dit het dan? Maar u ziet dat ook in het stuk benoemd, er is nog wel een risico: wat treffen we in de ondergrond aan? Wij gaan nu uit op basis van het evaluatierapport dat we zeggen: nou, die grond is in orde. Mocht dat niet zo zijn, dan is er inderdaad nog een kans dat we bij u terugkomen. Dus ik wil daar ook niet voor wegduiken, ik denk dat dat ook goed is om in dit dossier dat wel te benoemen. Wij gaan daar voor nu niet vanuit, maar we gaan dus wel de werkzaamheden in de ondergrond nu realiseren. Dus dan zullen we dat uit gaan zoeken. Wij denken wel dat we met een indexatie van het onderzoek uit 2019 voldoende krediet hebben om deze aanpak nu te realiseren.

En u weet dat we dit inderdaad al enige jaren geleden in het investeringsprogramma hebben opgenomen. Dus we hogen het op en we vragen u om dat te gaan activeren. Dan nog eventjes de huurovereenkomst is met 10 van de 60 huurders nog niet getekend. Dat komt eigenlijk,

21

nadat de werkzaamheden in 2016 waren afgerond ging de afdeling vastgoed langs om de huurcontracten te tekenen. En daar gaven een aantal huurders aan niet te willen tekenen, omdat ze toen al deze gebreken zagen in hun voortuintjes. En nou, toen zijn we de onderzoeken gestart en zo verder. We hebben goede hoop, er is goed contact met de huurders, laat dat duidelijk zijn. Er is wel sprake van een zeer laag vertrouwen, maar dat zult u ook begrijpen, dat begrijpen wij ook. Maar er is ook nog gisteren is er nog langs geweest bij de huurders. Dus wij hopen dat na deze aanpassingen het idealiter alle huurders dan wel hun contract zullen tekenen. Daar gaan we in ieder geval voor, maar dit hele project om maar zo te zeggen, want u zegt: laten we nou gewoon aan de slag gaan. Dat vinden wij ook, dus wij gaan nu ook versneld aan de slag. Wij hopen een offerte snel aan te vragen en dan via de huidige raamovereenkomsten, voor degenen uit de commissie beheer, die lopen medio mei af, hopen we nog dit weg te zetten. En dan na de zomer te kunnen starten en eind van het jaar dit uitgevoerd te kunnen hebben. Het vraagt wel maatwerk, het gaat wel om 60 tuintjes. Dus dat is ook nog eventjes. Maar we hopen daarna goed werk te hebben geleverd en de contracten te kunnen, dat de contracten getekend gaan worden. Dus dat eventjes op dat vlak. Dan misschien Trots, Has Koning is hierbij niet betrokken.

Misschien dat dat u gerust stelt. Nou, dat zie ik. En eventjes kijken. Ja, dan zeggen een aantal van u, en ik denk dat is inderdaad het betoog van GroenLinks aangevuld door de Actiepartij en de ChristenUnie. Is hier nou niet iets te verhalen, wat kunnen we hier nou doen? Het is een fors bedrag en eerlijk gezegd schatten wij in dat dat de relatie met de aannemer is moeizaam. En de kans is aanwezig dat dit een duur juridisch traject gaat worden wat hogere kosten met zich meebrengt. Dus dat lijkt ons, ja, dus daarom kiezen we voor deze route, om uiteindelijk te zeggen: wij moeten nu deze stap zetten. Maar we verwachten dus wel met dit bedrag eigenlijk de bulk gerealiseerd te hebben, ware het niet als dat risico bewerkstelligd wordt. Dan komen we vrees ik misschien bij u terug. Maar daar gaan we dus nu niet vanuit. Ik denk dat we daarmee de meeste vragen, dat ik daarmee de meeste vragen beantwoord heb, voorzitter. De voorzitter: Is er nog behoefte aan een tweede termijn? Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Nou, als u meer in die ondergrond tegen gaat komen, dan wordt de kostenbatenanalyse om een kostenverhaal te doen misschien anders. Kan je dan niet gewoon beginnen met een brief te sturen toch en zeggen van: betalen. De voorzitter: Wethouder.

Wethouder Berkhout: Nou, hier denk ik dat ook het RKC-rapport ook wel heeft laten zien, en misschien was dat een tipje van de sluier wat mevrouw Klazes aangaf, dat wij ook als toezichthouder daar ook zelf een steek hebben laten vallen. Dus het is ook een lastig traject om dat toch te gaan verhalen. De voorzitter: Mijnheer Slik, had u ook nog een vraag? De heer Slik: Ja, nog wel een korte vraag in vervolg op de Actiepartij. Is het niet ook gewoon de morele plicht om gewoon de kostenverhaal alsnog te doen? Of in ieder geval ons beter inzicht te geven in die afwegingen. De voorzitter: Wethouder. Wethouder Berkhout: Nou, ook hier denk ik: we hebben hier een heel RKC-rapport over gehad. Dus eigenlijk moet u zien, we hebben het hele dossier over de werkzaamheden, de damwanden, het RKC-rapport, de aanbevelingen, alles wat daar mis is gegaan hoe je grote projecten wegzet, wat je van een aannemer vraagt. Dat hebben we denk ik uitvoerig met elkaar in de commissie over gesproken. Daar was de schuld aan beide kanten. Dus daar is eventjes dus in algemene zin denk ik, dat wil ik u … Dus wat we nu aan de lat staan is de

22

verzakkingen. Hoe gaan we daarmee om? Deze huurders hebben daar last van, dit is het bedrag wat we daarvoor vrijstellen. Wij gaan daarmee aan de slag, maar ik denk niet dat het ons helpt om dat hele juridische traject over dat verleden te gaan opstarten. Dat is de afweging van het college. De voorzitter: Oké, dank u wel, wethouder. Mijnheer Krouwels, D66. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Ik wilde nog heel even mijn excuses aanbieden aan de wethouder. ik heb de vraag even teruggelezen, een beetje omslachtig maar ik had hem niet goed gelezen. Dus excuus. De voorzitter: Excuses is altijd aardig, dank u wel namens de wethouder. Maar ik neem aan dat dit onderwerp voldoende is besproken. Er wordt een krediet gevraagd, het staat wel opgenomen in het IP maar het komt toch in de raad. En de vraag is dan aan u: hamerstuk, bespreekpunt of een stemverklaring? Mevrouw Otten. Mevrouw Otten: Graag met stemverklaring. De voorzitter: Gaat iedereen akkoord? Dan gaat het naar de raad als stemverklaring. En het is nu half 7, we gaan gewoon even eten. We lopen tien minuutjes, het gaat goed jongens. Eetpauze De voorzitter: Ik stel voor dat we om 7 uur, kan dat? Een halfuur gaan we eten en dan verwacht ik u om 7 uur weer terug. 8.

Overige punten ter bespreking De voorzitter: Kijk, we zijn er weer. Niet? Nou jongens, een beetje vertrouwen, het komt goed. 8.1 Motie 18.14 Stop verkoop en liberalisatie van sociale huurwoningen 9.2 Motie 18.12 Plan van Aanpak lage energielabels De voorzitter: Het volgende onderwerp zijn de prestatieafspraken met de woningcorporaties en de verhuurdersorganisatie van Ymere, Prewonen en Elan Wonen. Volgens mij zijn die afspraken al gemaakt, maar er zijn ook moties ingediend. En eigenlijk zouden we dit al op 3 maart bespreken, maar we hadden geen tijd. En nu is het na verkiezingen, een nieuwe situatie, nieuwe kansen om dit te bespreken. En dan is mijn eerste vraag: wie kan ik het woord geven? Ja, mijnheer Slik, ChristenUnie. De heer Slik: Dank u, voorzitter. Ja, wij gaan het over de prestatieafspraken hebben. Het belangrijkste is daarin wat ons betreft duurzaamheid. Duurzaamheid vraagt betrokkenheid en ik ben benieuwd of de corporaties nu eigenlijk die betrokkenheid gaan tonen. Ik woon zelf in een portiekflat van 1958 en als je daar vraagt van: mag iets beter, gaan jullie eens een keer wat doen met zonnepanelen, slechte ventilatie? Nee, ik heb pas net centrale verwarming. Ik krijg altijd de indruk: kan niet is wil niet. Maar toch, ik woon prettig, ik wil niet nieuw en ik wil niet duurder wonen. En dat zal voor meer bewoners gelden en dat komt gelukkig wel hierin terug.

Er moet meer aanbod komen, verduurzaming en betaalbaarheid zijn de speerpunten. Nou, dan zie ik dat er netto 600 bij gaan komen tot 2025 en dan nog eens 1300. Dat blijven bedroevende aantallen, maar er gloort hoop. We zijn blij dat er dus de korting met de verhuurdersheffing gaat komen. We hebben, vergeleken met de groei van de afgelopen jaren is het al wat beter. Maar hopelijk is een toekomstig coalitieakkoord wat ambitieuzer en daadkrachtiger, want 1900 huurwoningen netto erbij over acht jaar is veel te weinig. Dank u wel.

23

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Slik. Wie kan ik nu het woord geven? Niemand, oké, Mijnheer Heinis, Partij van de Arbeid. De heer Heinis: Dank u wel, voorzitter. Nou, wij vinden dat er een mooie, goede, wederkerige deal ligt in deze prestatieafspraken. En als we een afspraak er moeten uitlichten waar we heel erg blij mee zijn is het de aanpak van de slechte labels. Daar hebben we echt een ambitie gesteld in de stad en dat gaan we echt aanpakken, heel knap. We zijn heel erg benieuwd hoe we dat samen kunnen waarmaken. Wat we heel fijn vinden is dat er nog wat ruimte in deze afspraken zit. Dit zijn de afspraken zonder verhuurderheffing. Is er al een addendum aangekondigd, maar dat addendum gaat wat ons betreft niet alleen over de verhuurderheffing, maar ook over het nieuwe coalitieakkoord wat we gaan sluiten. We denken dat we daar ook meer in mogelijk kunnen maken. Dan nog een paar algemene punten. We denken dat de raad een heel belangrijke rol heeft in het waarmaken van de prestatieafspraken. Wij kunnen versnellen, maar ook vertragen. We lezen in de prestatieafspraken dat de werkgroep nieuwbouw twee keer per jaar adviseert aan het bestuurlijk GEKO. Ons voorstel is om dat advies ook met ons te delen, zodat wij daarop kunnen inspelen en helpend kunnen zijn. Wat we ook hebben gedaan is de huurdersorganisaties geraadpleegd.

We ontvingen een hele mooie notitie over hun ambities en hun standpunten. En we vonden het eigenlijk wel, het leek ons een goed idee om die bij de volgende biedingen, als we weer in gesprek gaan, om die notitie bij te voegen. Zodat ook het perspectief van de huurders daarin goed wordt meegenomen. Het gaat best wel in de biedingen over de huurdersorganisaties en wat zij vinden. Maar het kan nog wat sterker, denken wij. Nog een laatste punt. En hier vonden we de prestatieafspraken een klein beetje in teleurstellen. Het gaat wel over huisuitzettingen en het gaat over maatschappelijke opvang, maar we willen veel meer het recht op een woning, het recht op een goede woning, centraal gaan stellen. We hebben hele grote ambities als PvdA, we willen eigenlijk dat housing first de ambitie wordt. We willen naar nul huisuitzettingen in de gemeente. En we hopen dat we daar eigenlijk meer voor elkaar kunnen krijgen. En dat kunnen we nu niet wijzigen in de prestatieafspraken, maar we willen wel graag een raadsmarkt of iets dergelijks organiseren over dit thema om daar samen over na te gaan denken. De voorzitter: Oké, er was een interruptie van mijnheer Krouwels van D66. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Ik vind het een goed betoog van de PvdA en voornamelijk een goed begin. U had het over de verduurzaming van de woningen. Ik kijk ook naar uw motie als het gaat om liberalisatie.

Klopt het dat de PvdA hier nu de focus op wil leggen? Want dit stuk prioriteert niet, dat kunnen we als politiek wel doen. De voorzitter: Mijnheer Heinis. De heer Heinis: Nou, ik denk dat er ook nu financiële ruimte is, zeker nu de verhuurderheffing is afgeschaft, om dit waar te maken. En het gaat niet om dat we onze eerste blik op het liberaliseren van woningen zetten. Misschien kunnen we ook als gemeente bijdragen, dat staat ook in de afspraak. Daar moeten we het verder over gaan hebben, denk ik, dat is de uitwerking van deze afspraak. De voorzitter: Mevrouw Van den Broek, de Dierenpartij. Mevrouw Van den Broek: Ja, dank u wel, voorzitter. Nou, de Partij voor de Dieren is al blij dat er een kader is met de prestatieafspraken. En we kunnen ons prima vinden in de argumenten die het college daarvoor geeft. In het bijzonder de rol van de corporaties in de energietransitie en hun commitment aan de klimaatdoelstelling. Alleen hun klimaatdoelstelling van CO2-neutraal in 2050 lijkt ons inmiddels een beetje een

24

gepasseerd station, omdat we dan waarschijnlijk niet eens binnen de anderhalve graad blijven. En daarnaast twee verschillende ambities in een document kwam op ons niet heel erg sterk over. Dus wij vroegen ons af, ik bedoel dit staat nu vast, maar we begrijpen dat er nog heel veel werkafspraken worden gemaakt. En dit is ook gewoon een oproep straks aan de nieuwe coalitie. Nou ja, wat de gemeente gaat doen om toch druk uit te oefenen op die corporaties om een wat ambitieuzere klimaatdoelstelling neer te zetten. En wij waren vooral kritisch en nieuwsgierig naar de werkafspraken straks over klimaatbestendige buurten. De ambitie die daarin wordt beschreven, die is best oké. Maar de afspraken vonden wij heel erg vaag. Dus er wordt gesproken over kennis delen, pilots, maatregelen. Maar dat kan en zou veel concreter moeten. Er is immers een biodiversiteitscrisis en extreme weerwisseling gaat steeds vaker voorkomen. En we weten allang wat je daarvoor moet doen. Dus wij vragen ons af of er dan echt concrete maatregelen in die werkafspraken komen. Het is heel simpel, regenpijp afkoppelen, groene daken en gevels de standaard norm maken indien er geen zonnepanelen op geplaatst kunnen worden. Een maximaal verhardingspercentage van bijvoorbeeld 30 procent in tuinen, diervriendelijke aankleding. Het zijn hele concrete maatregelen, dat hoeft niet echt opnieuw uitgevonden te worden.

Dus wij zijn heel erg benieuwd in hoeverre dit dan in werkafspraken dan tot uiting komt. Want zoals de afspraak nu staat beschreven vonden wij vrij vrijblijvend. Ja, dat was het even voor nu. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Van den Broek. Mijnheer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Dank u wel, voorzitter. Nou, ik ben wel blij met de betogen van mijn beide voorgangers, de PvdA en de Partij voor de Dieren. Want wat zich een beetje wreekt is dat wij vorig jaar in 2021 helaas door corona en andere omstandigheden de corporaties niet hebben gesproken, wat we de jaren daarvoor wel hebben gedaan, vooraf aan de prestatieafspraken. En eigenlijk zie ik hier nu een goede kans ontstaan, nu er een addendum komt en nu er heel veel duidelijkheid is ontstaan ook over de verhuurdersheffing. De voorzitter: Sorry, er is een interruptie van mijnheer Blokpoel van de VVD. De heer Blokpoel: Ja, mijnheer Van Leeuwen. Uw eerste twee zinnen waren al raak. Een, u zegt altijd: nou, daar komen we wel nog een keer op terug. Met deze twee voorgangers en er was geen meeting met de corporaties. Nou ja, A, de meeting was er wel. Wellicht heeft u die gemist. B, u bent het eens met uw voorgangers. Nou, niets ten nadele van uw voorgangers, maar die zijn nieuw in deze commissie.

Maar u loopt toch al even mee en dan weet u hoe moeilijk die corporaties het hebben en hoe weinig budget de corporaties hebben om te investeren in het goed. En wat ze doen, dat doen ze het liefst in woningen, zodat ze die woningenaantallen op kunnen krikken. En ja, daar speelt de verhuurdersheffing een rol bij, maar tegelijkertijd hebben ze gewoon niet heel veel middelen vrij. En u zegt: ja, u ondersteunt het betoog van de voorgangers. Oftewel, meer duurzaamheidsmaatregelen, meer investeren in de huidige woningvoorraad, oftewel minder woningen. Wat vindt u daar dan van? De voorzitter: Mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Nou ja, fijn dat u dat vraagt. Wat ik net probeerde aan te geven is dat wij de andere jaren jaarlijks voor de zomer met de corporaties om de tafel gingen. En in mijn herinnering dat we dan na de zomer, na het reces, de corporatie prestatieafspraken met elkaar vaststelden en daar een herkenning in hadden. Dat hebben we nu bij mijn weten niet gedaan. We hebben volgens mij in september of in oktober van mevrouw Meijs gehoord dat we, als we wilden, nog even met de corporaties konden praten. Maar toen lagen de prestatieafspraken al in feite vast ter besluitvorming. Waar ik blij mee ben is dat we in deze periode met meer financiële zekerheid over wat de corporaties gaan doen. Toen ging het over 500 miljoen, nu gaat het

25

over de volle verhuurdersheffing. Dat we met elkaar dus in deze vier jaar misschien preciezer kunnen kijken wat we in Haarlem van die wensen en eisen op het gebied van duurzaamheid kunnen realiseren. En ik denk dat het dan dus daarom goed zou zijn dat we in deze vier jaar, dus niet pas over vier jaar weer gaan praten met de corporaties over 2027 en later, maar dat we dit wat er nu voorligt gewoon halverwege eens met elkaar gaan evalueren en kijken of we het kunnen bijstellen, of er toch meer ruimte is. Dat is mijn oproep. Dus ik hoop dat dat duidelijk is. De voorzitter: Oké, dank u wel. Mijnheer Drost, GroenLinks. De heer Drost: Ja, even een vraag. Want ik snap, want we krijgen dat addendum toch? Even qua proces. Dus dan is dat toch ook het moment om erover verder te praten? Of zegt u ook over twee jaar? Wat stelt u voor? De heer Van Leeuwen: Nou, ik vind vier jaar heel lang. Waar we de afgelopen jaren jaarlijks of om de twee jaar volgens mij, maar ik dacht jaarlijks, met elkaar om tafel gingen. Dan vind ik vier jaar met deze enorme uitdagingen die voor ons liggen vind ik het een lange periode om elkaar niet te spreken. Dat betekent dat we deze hele bestuursperiode niet meer met de corporaties om tafel zitten. De voorzitter: Oké, dank u wel. Wie kan ik nog meer het woord geven? Ja, mijnheer Drost.

De heer Drost: Dan pak ik gelijk door, want daar ben ik het ook wel met u over eens hoor. Maar wij zien vooral de enorme kans, want ik ben het helemaal eens, er was krapte ook bij de corporaties, juist eindelijk die verhuurdersheffing eraf. Ja, wat ons betreft, zet vol in op die verduurzaming. Dat plan van aanpak om die laagste energie-labels, om die snel aan te pakken, nou, ga daar vol mee aan de slag. Ga met extra woningen aan de slag. En ik denk ook juist dat je heel erg moet kijken naar: hoe zorg je nou meer voor concrete resultaten? Sterker nog, ik denk als je dat niet doet, dan is dat ook weer een extra argument vanuit Den Haag, dat er gezegd kan worden: joh, ze hebben die extra financiële ruimte en er gebeurt verder niks, dus we kunnen het wel weer terugdraaien, bij wijze van. Dus dat is voor ons voornamelijk de toets van: zet nou extra in om voor die verduurzaming en inderdaad ook het natuur-inclusiever maken van wat er al is en wat er komt. En ga aan de slag met die extra aantallen. En we vonden het ook fijn dat het plan van aanpak lage energielabels erin genoemd staat. De voorzitter: Er is een interruptie van mijnheer Krouwels van D66. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Dezelfde vraag als bij de PvdA. U noemt als eerst verduurzaming, daarna de aantallen.

Prioriteit, is de verduurzaming nu de prioriteit van die duizend woningen per jaar? De voorzitter: Mijnheer Drost. De heer Drost: Nee, dat is een valse tegenstelling. Beide zijn belangrijk. Dus ik vind zowel het verduurzamen als nieuwe woningen belangrijk. De voorzitter: Oké, dank u wel. Wie kan ik nog meer? Ja, mijnheer Amand was eerder. Gaat uw gang. De heer Amand: Dank u wel, voorzitter. Nu eindelijk weer over de prestatieafspraken, leuk en aardig, maar waar hebben we het ook nog over? We hebben het ook natuurlijk over de woningen die heel slecht geïsoleerd zijn. Daar wil ik toch nog wel even wat over zeggen. Die berichten krijgen wij nu steeds meer. En we hopen ook natuurlijk als we zo meteen in de Amelandstraat in Schalkwijk weer meer woningen gaan bouwen, dat we ook

26

natuurlijk even rekening houden met alles wat daar leeft en groeit en bloeit. Want dat missen wij eigenlijk in het hele stuk. We weten het, ze hebben het allemaal moeilijk. Maar ja, wie heeft het niet moeilijk? De gemiddelde Haarlemmer, de gewone Haarlemmer, die heeft ook problemen. Dus een prima voorstel, maar net wat mijnheer Van Leeuwen al zegt: we moeten misschien toch een beetje er meer opzitten, ook gezamenlijk, dat we toch een beetje meer feeling hebben wat er eigenlijk precies moet gebeuren in Haarlem. Kijk, en ik wil toch even een lans breken weer, ja, daar kom ik weer op terug. Het Knarrehofje, woongemeenschap, ook voor de woonwagenbewoners. Dat is ook een dingetje, alles speelt een rol, hè. Kijk, Elan en Pre Wonen willen prachtig bouwen ook in Schalkwijk, hartstikke mooi, maar je moet wel met al die mensen ook rekening gaan houden. Ik heb de dingen gezien van Ymere Pre Wonen dat zij heel hoog willen bouwen bij de Waddenstraat, hartstikke mooi allemaal, dat ziet er goed uit. Dat loopt al een aantal jaren, voor sommigen die dat een beetje weten. Dus wij zouden willen dat dat toch meer vorm krijgt en dat daar ook meer met die bewoners even gepraat gaat worden. Wat zijn nou jullie doelstellingen ook over het klimaat, ook over de verduurzaming? En dat mis ik een beetje. Maar misschien kunnen we dat nu rechtbreien.

Dus de vraag is: neem dat in zijn geheel nou mee ook naar die bewoners. Ook naar Haarlem-Noord, naar al die straten die hele slechte isolatie hebben. Ga dat nou eens even goed bekijken. We willen allemaal bouwen, bouwen, bouwen. Ik zeg altijd, en dan kom ik weer op mijn oude spreekwoord terug: geen woning, geen kroning. Daar moeten we toch eens vanaf. We moeten ook zorgen dat die Haarlemmers eens tevreden zijn en worden. Dank u. De voorzitter: Oké, mijnheer Amand, dank u wel. Mijnheer Blokpoel van de VVD is nu aan het woord. De heer Blokpoel: Ja, dank u wel, mevrouw Van Zetten en voorzitter. Mooi om te lezen dat de corporaties zich meer inzetten voor het aanbod en ook voor de verduurzaming van dat aanbod en van het huidige aanbod. En ook op de verschillende doelgroepen die ze huisvesten. Heldere afspraken. De 1900 extra woningen komen niet eens in de buurt van de vierduizend waarop is ingezet in de ontwikkelzones. Wethouder, u gaf meermaals aan, afgelopen periode heeft u heel vaak aangegeven tot aan een paar maanden geleden toe van: nee, we gaan die vierduizend gaan we halen. We gaan ervoor zorgen en we gaan het halen. Nou, en dit bewijst maar weer eens, 2030 en 1900 is het maximale. En daar houdt het dan mee op. De corporaties doen wat ze kunnen binnen beschikbare ruimte en binnen financiële middelen en daar prijzen we ze voor.

Want we hoeven ze niet te dicteren wat ze allemaal doen. Ja, we moeten ze in de gaten houden … De voorzitter: Een interruptie van mijnheer Heinis. Partij van de Arbeid. De heer Heinis: Ja, mijnheer Blokpoel. Als het gaat om die voorraadcijfers zijn ze toch wat verouderd. De verhuurdersheffing is eraf, dat gaat toch wel een heel groot effect hebben op de investeringsmogelijkheden van de corporaties. Dus eigenlijk moeten we dat even afwachten, voordat we die conclusie trekken denk ik. De voorzitter: Oké, mijnheer Blokpoel. De heer Blokpoel: Ja, mijnheer Heinis, als we nu 1900 kunnen doen met de huidige middelen, en die zijn fors, en daar komt een schamel bedrag bij, een fractie van een bedrag wat door die verhuurdersheffing vrijkomt, dan gaan ze er niet opeens 2100 meer kunnen bouwen. Dat is een veelvoud. De voorzitter: Gaat u verder met uw betoog. De heer Blokpoel: Oftewel, de corporaties doen wat ze doen en daar prijzen we ze voor. En dat vinden we fijn. En het klinkt wel door, maar toch willen we even extra benadrukken dat bij iedere sloop-nieuwbouwvariant

27

ook wordt ingezet op zo veel mogelijk extra woningen. Niet dezelfde laag, inderdaad verhoogde woningen. En benut die ruimte optimaal. En dan optimaal ruimte benutten bedoelen we niet zoveel in de bestaande bouw. Want we lazen dat onlangs nog in de krant, in Meerwijk, waar dan in garageboxen mensen hun garage maar uit worden gegooid om daar woningen in te creëren. Nou, A, zal die woning niet van kwaliteit zijn waarvan we zeggen: dat is acceptabel. B, dan gaan we huidige huurders gaan we korten in hun woongenot. Dat lijkt ons niet de oplossing. Zet in op extra ruimte, maar dan wel binnen de nieuwbouw. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Krouwels, had u een interruptie? O, u had uw termijn. Gaat uw gang. De heer Krouwels: Dank u wel, voorzitter. Ja, de reden dat wij het hier bespreken, dat was volgens mij een idee van de vorige raad om wat vaker tegen de prestatieafspraken te kijken. Maar veel nieuwe dingen staan er niet in. Maar de dingen die nieuw zijn, die zijn wel fijn om te zien. Ik pik er een paar dingen uit. Zo is er echt meer aandacht voor doorstroming. Niet alleen uit sociale woningen, maar ook maatschappelijke opvang. Een pilot die wordt gedaan bij het Rozenprieel wil ik eruit pakken, waar bij de Bakkerstraat verhuurd en verkocht worden om meer differentiatie in de buurt. Ja, dat is als de corporaties hun werk goed doen, dan heb je echt een gedifferentieerde wijk.

Dat is erg belangrijk voor D66. Ja, ik wil mij wel aansluiten bij de woorden van de VVD. En ik heb er ook technische vragen over gesteld. Het voelt bijna alsof in 2016 600 sociale woningen, dat dat conservatief is ingeschat. Als we de ontwikkelvisie zien, dan mag absoluut worden bij geplust. En ik wil de liberalisatie toch wel weer even aantikken. We zien dat het een ontzettend moeilijke opdracht is die wij hebben gegeven als politiek. Dat was al om de aantallen. En daar komt nu de verduurzaming misschien juist in dit jaar nog wel extra bij. En hebben we andere middelen, wethouder, om die duizend woningen per jaar, want daar hebben we het over, corporatiewoningen, om dat ook daadwerkelijk te halen? Dat vinden wij wat ons betreft politiek gezien absoluut een prioriteit voor deze. Tot zover even, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Krouwels. Mevrouw Otten, Hart voor Haarlem. Mevrouw Otten: Ja, de mensen snakken naar goedkope woningen. Maar met al die eisen gaan we de problemen zeker niet oplossen. En nog heel veel woningen moeten worden afgebroken om daarna vervangen te worden door duurzame woningen. En dat gaat jaren kosten, en de beloofde aantallen gaan we lang niet halen. Ik ben benieuwd hoe de wethouder daarover denkt.

En ook de eis om aanzienlijk veel sociale woningen toe te voegen aan de westkant van de stad, een gebied waar Haarlem noch corporatie veel bezit heeft, zal leiden tot stagnatie en vertraging. En als laatste wil ik de wethouder vragen welke invloed zij kan uitoefenen op de corporaties om te dwingen scheef wonen te voorkomen en doorstroming te stimuleren. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Otten. Heb ik iedereen gehad? Ja, dan is het woord aan de wethouder. Mevrouw Meijs, gaat uw gang. Wethouder Meijs: Dank u wel. Ja, we zijn druk bezig met het overleg met de woningcorporaties al sinds vorige maand over een mogelijk addendum, zoals dat ook genoemd wordt in het collegebesluit wat voorligt. We wisten in het begin dat er over 50 procent verhuurdersheffingskorting werd gesproken en inmiddels weten we dat het dus voor 100 procent is. Vele miljoenen vliegen ons om de oren, maar wat het uiteindelijk onderaan de streep op gaat leveren, dat weten we nog niet. We zijn ook afhankelijk van wat het Rijk daarover kenbaar zal maken. Zij zijn druk in overleg met elkaar, met Edes, met de woningcorporaties, maar ook met de gemeentes wat dan uiteindelijk het netto resultaat moet zijn. We hebben te maken met een vennootschapsbelasting. We hebben te maken met inflatie. We hebben te maken met de stijging van de bouwkosten. Nou, ik hoef het u niet te vertellen.

Ik denk dat u allemaal de kranten leest en weet dat wat je vorige maand hebt geoffreerd deze maand alweer een plus heeft van 10 procent, dus laat staan als je het over jaren uitspreidt.

28

Desalniettemin zullen we ervoor zorgen dat er een addendum komt waar we in ieder geval met de visie die we nu voor hebben liggen, zowel over toevoeging in de voorraad als over duurzaamheid als over betaalbaarheid het maximale met elkaar bereikt zal worden. Want ik ben het geheel met u eens, de wooncrisis is nog lang niet over en we zullen hard moeten werken om die aan te pakken en om die in ieder geval te reduceren en voor een optimale doorstroming te zorgen, zoals net al werd opgemerkt. Dat overall, dat in zijn algemeenheid. Ik proef bij verschillende partijen, te beginnen bij de ChristenUnie over de focus op de duurzaamheid, de vraag van: we zijn blij met de afschaffing van de verhuurdersheffing, nu wil u de focus op de duurzaamheid hebben. Maar we zijn inderdaad ook nog in onderhandeling, er komt dadelijk ook weer een nieuwe coalitie aan met een nieuw coalitieakkoord. Daar zal ook een bepaalde focus in liggen. Nou, het zal u denk ik niet verbazen als de Partij van de Arbeid daarin de lead heeft, dat het waarschijnlijk wel qua wonen en qua focus voor de woning niet heel afwijkend zal zijn. Maar daar zal ook mee overlegd moeten worden met de woningcorporaties hoe dat uit zal pakken.

En daar kunnen we ook niet op vooruit lopen en daarom is dat addendum van juli, ik hoop dat de onderhandelaars dan ook klaar zijn, dat we dat mooi samen kunnen voegen met de afspraken die daarin liggen. De vraag van de Partij van de Arbeid. Ja, de aanpak van de duurzaamheidlabels worden daar natuurlijk in meegepakt. Dat hebben we ook beloofd, dat kunt u ook terugvinden in de prestatieafspraken. U vraagt heel duidelijk om aanvullende afspraken in dat addendum. Nou, dat heb ik net toegezegd. Maar dat zal voor alle drie de gebieden gelden. Want het toevoegen van een woonvoorraad kan niet zonder duurzaamheid. Duurzaamheid kan je niet los zien van betaalbaarheid. En zo zijn alle drie de paletten of alle drie de thema’s die in de prestatieafspraken zijn benoemd verdeeld. U vraagt om delen van de notities van de werkgroep nieuwbouw, of eigenlijk de focus. De werkgroep nieuwbouw, een van de betrokken ambtenaren zit ook in de zaal, dat is eigenlijk een soort oliemannetjes olie voor onze prestaties om meer te kunnen toevoegen de komende jaren. Ik weet niet of we die notities kunnen delen, maar het lijkt me dat daar geen geheime afspraken in staan. Dus mocht dat wel zo zijn, dan kom ik terug op mijn toezegging. Maar ik denk dat we dat kunnen delen.

En u vraagt ook om de huurdersorganisatie, de afspraken die we met hen maken of de gesprekken die we met hen hebben, daar iets over mee te nemen. Kijk, zij zijn natuurlijk de vertegenwoordiging. Dus zij spreken altijd namens de huurders. Dus ook daarover kunnen we natuurlijk wel kijken wat we kunnen delen met u, als u dat graag wil. Ik hoed u wel voor enig detailwerk. Laten we hoog over blijven vliegen, want daar is volgens mij deze commissie ook bij gebaat. De Partij voor de Dieren vraagt: hoe concreet zijn de afspraken over het invullen van klimaat-neutrale wijken? Wat voor werkafspraken zijn daarover te maken? Nou, die staan inderdaad niet in dit dossier. Dit is echt een hoog over, zal ik maar zeggen, een soort Bijbel voor de toekomst voor onze prestaties. Maar we kunnen ze in beeld brengen en zullen met de commissie gedeeld worden. Maar ook daarin denk ik, moeten we ook weer even kijken wat het addendum zal kunnen opleveren, om te kijken hoe we de versnelling daar kunnen laten plaatsvinden. Want dat kost natuurlijk ook weer geld. En ik waag me nog niet aan bedragen. Want er cirkelen wel bedragen rond, we hebben het al gehad dat er voor Haarlem misschien vijf miljoen, toen werd het tien miljoen, toen werd het 20 miljoen.

Ik weet het niet, we moeten het echt eerst even afwachten wat het voor bedragen zijn aan de onderkant van de streep, voordat we allerlei beloftes hier gaan doen en voordat ik me, nou ja, verhapstuk in beloftes. De Actiepartij noemt het al: meer financiële zekerheid door de afschaffing van die verhuurdersheffing. Maar we weten nog niet precies onderaan de lat wat het geeft. Een minister heeft daar ook nog zeggenschap over, dus we praten echt wel even over een tijdje voordat we daar wat weten. Maar het roept in ieder geval wel wat ruimte op. Maar ik wil dat wat ruimte nog niet mezelf aan ophangen, want dat zou geen recht doen aan uw verwachtingen. Wat we wel gaan doen, dat is ook een vraag van GroenLinks. Hoe neemt u ons mee elk jaar, want die prestatieafspraken zijn voor de komende jaren. We gaan dat uiteraard monitoren. We gaan jaarlijks laten zien wat daarvoor gepresteerd is, die kunt u ook krijgen. En ik stel me zo voor, de verwachting die de Actiepartij had van: kunnen we dat niet ook met elkaar bespreken? Kunnen we dan jaarlijks niet de woningcorporaties uitnodigen om dat met de commissie te delen? Nou, dat lijkt me alleen

29

maar een heel vruchtbaar iets. Want A, kunt u dan gewoon de techniekvragen stellen. Maar u kunt ook met elkaar bespreken van: doen we wat we hebben afgesproken bij die prestatieafspraken voor de langere termijn? Trots … De voorzitter: Er is een interruptie van mijnheer Drost. De heer Drost: Ja, een kleine toevoeging hoor. Maar voor de duidelijkheid, fijn natuurlijk. Ik kijk even naar de Actiepartij. Het lijkt me heel goed om dat jaarlijkse gesprek te voeren. Het gebeurt al een beetje, maar het liefst ook met de corporaties. Dat was mijn enige toevoeging. Wethouder Meijs: Nee, zeker. Als ik dat niet genoemd heb, dat was zeker de bedoeling. De voorzitter: Uiteraard, mijnheer Van Leeuwen. De heer Van Leeuwen: Ja, want mijnheer Blokpoel die dacht van: goh, mijnheer Van Leeuwen heeft zitten slapen. Maar mijnheer Blokpoel, vorig jaar zei de voorzitter ook daadwerkelijk tegen ons van: helaas andere jaren hebben we het wel gedaan, dit jaar niet. En uw fantastische vraag was, nou, het is ook wel tegelijkertijd een vraag aan de commissie, dat was uw eerste vraag, wat we daar dan nog gaan doen in die gesprekken met die prestatieafspraken. Bent u niet nu ook blij dan dat de wethouder zegt: dat kunnen we gewoon weer introduceren. Want dan zitten we gewoon aan tafel. De voorzitter: Mijnheer Blokpoel, wil u antwoorden? De heer Blokpoel: Nou ja, we kunnen altijd in gesprek blijven.

Dat is hartstikke goed. De voorzitter: Oké, wethouder gaat u verder. Wethouder Meijs: Ik waak ervoor dat ik hier heb gezegd dat we jaarlijks die prestaties weer aan gaan passen, hè. Ik heb gezegd: we gaan het jaarlijks bespreken wat wij over de langere termijn hebben. Weet je, duurzaamheid gaat niet alleen maar over klimaat. Duurzaamheid gaat ook over de prestaties die we met elkaar willen behalen. En dan kom ik vanzelf vrij natuurlijk bij de vraag van mijnheer Blokpoel van de VVD over: is het toevoegen van de nieuwbouw van 1900 woningen niet wat mager? We hebben te maken met een wooncrisis en hoe haalt u die vierduizend die nog ergens beloofd zijn? Nou, het is inderdaad wat voorzichtig of misschien wat conservatief ingeschat. Maar die 1900, dat zijn degene van de nieuw toe te voegen woningen die we met de woningcorporaties hebben. Daarnaast hebben we ook nog de woningen die door andere wooncorporaties worden gepresteerd. DUO levert woningen, de marktpartijen leveren sociale woningen op. Dus onderaan de streep zitten we hard rond de 3000. En wat er nog meer gaat komen, dus het is inderdaad wat conservatief en voorzichtig ingeschat. Maar dat zijn de harde afspraken die we hebben. En uiteraard zodra we de zachte afspraken ook weer hard hebben, dan worden die toegevoegd. D66 zit naast de duurzaamheidstoevoeging en de betaalbaarheid ook de focus op de doorstroming.

Nou, daar hebben we volgens mij al een paar keer met elkaar over gesproken. Dat blijft natuurlijk ook allemaal thema bij de woningcorporaties. Dat zal uiteindelijk niet de grootste opbrengst zijn voor een nieuwe woning of in ieder geval nieuw te betrekken woningen voor de sociale huurwoningen, maar dat zijn allemaal thema’s waar we allemaal onze afspraken over hebben. Nou, volgens mij had ik daarmee alle vragen beantwoord. De voorzitter: Mijnheer Krouwels heeft nog een opmerking.

30

De heer Krouwels: Ja, misschien moet ik mijn vraag even wat meer specificeren aan de wethouder, want het ging mij niet zo zeer om de prestatieafspraken, die zijn volgens mij duidelijk, maar om de prestatieactie. En de motie plan van aanpak lage energie-labels vroeg ook om die actie voor die duizend te verduurzamen woningen. Qua actie zie ik daar weinig in de prestatieafspraken staan en ik vraag er expliciet naar. En als het niet kan, kunt u er niet zoveel over zeggen, dan is dat ook een antwoord. Maar in de motie staat wel heel erg: zodat we het kunnen meenemen in de coalitieonderhandelingen van 2022. De voorzitter: Oké, wethouder. Wethouder Meijs: Maar het zou gek zijn als ik die afspraken al heel hard in actie kon omzetten, terwijl de onderhandelingen nog gaande zijn. De heer Krouwels: Over het plan van aanpak wat er moet komen. De voorzitter: Heel kort graag. Wethouder Meijs: Ja, daar zijn we natuurlijk voortdurend in overleg met de woningcorporaties. En die versnelling, dat moet uiteindelijk ook weer tot nieuwe afspraken of aangescherpte afspraken leiden. Maar daar wordt u over geïnformeerd in het addendum. De voorzitter: Oké, dat is duidelijk. Het addendum komt eraan, dan gaan we nog van alles bespreken. Ook met de woningbouwcorporaties gaan we uiteraard elk jaar praten, want dat is eigenlijk de gewoonte.

En mijnheer Amand, heeft u nog iets op te merken wat nog niet eerder is gezegd? De heer Amand: Nou, mevrouw de voorzitter, ik zou nog een antwoord krijgen van de wethouder. Ze had het in de mond, maar ze kreeg een interruptie. Dus wat is het antwoord op mijn vraag aan u? De voorzitter: Slechte isolatie van bestaande woningen. De heer Amand: Onder andere. De voorzitter: Heel kort. Wethouder Meijs: Zoals u heeft kunnen lezen, mijnheer Amand, in de prestatieafspraken zit er een enorme toevoeging van nieuwbouw. Maar er zit ook renovatie en sloop in. Dus in de renovatie zullen ook het vastgoed wat onder het energielabel zit. De voorzitter: Oké, mijnheer Slik echt nog heel kort, want ik wil dit nu graag afsluiten, dit onderwerp. De heer Slik: Ja, dank u, voorzitter. Ja, ik wilde toch even meegeven voor het addendum. D66 noemde heel terloops, bijna sluiks, het woord ‘liberalisatie’. Dat moet gewoon geen verkoop en geen liberalisatie. Maar ja, met betrekking tot de energie-labels, de vraag aan de wethouder: we hebben nu Oekraïne, brandstofinflatie. Wat kan er nu al in plaats van vanaf 2026? Kunnen niet gewoon dingen al nu bereikt worden, in plaats van op de lange baan geschoven? En een heleboel aantallen zijn best wel concreet, maar er worden in de prestatieafspraken randvoorwaarden genoemd, waardoor doelen misschien niet gehaald zouden kunnen worden.

Heel concreet, maar toch weer een vraag. Ligt daar niet een bepaalde lijst onder welke getallen en welke locaties hard zijn en welke dan wat …

31

De voorzitter: De vraag is duidelijk. Mevrouw Meijs gaat daar kort op antwoorden. Wethouder Meijs: Dat is eigenlijk een beetje buiten deze orde. Want toen wij de prestatieafspraken maakten zaten we nog niet in de crisis van de Oekraïne. Maar zoals u gisteren ook in het nieuws heeft kunnen volgen, tenminste ik was daar getuige van toen ik de televisie aan had, dat het gedrag van mensen al direct daarop geanticipeerd is. Mensen zal vanzelf de verwarmingen lager omdat ze gewoon hogere energielasten hebben, niet willen sponsoren aan de verkeerde gasbendes. Dus daar is al een beweging gaande. Maar u kunt niet van een woningcorporatie of van de gemeente verwachten dat we daar nu concreet nu vandaag al op gereageerd hebben. We hebben prestatieafspraken, waar dit natuurlijk wel onderdeel van is, maar niet nu. De voorzitter: Oké, het is ook welbegrepen eigenbelang. Ik wil, dit onderwerp is volgens mij voldoende besproken. Het was een bespreekpunt, het komt niet naar de raad. Ik verwacht ook niet dat u behoefte heeft aan een motie vreemd. Dat hebben we niet geconstateerd. We gaan de komende maanden, nou, het akkoord wat gesloten wordt natuurlijk heel goed in de gaten houden. 9.

Ontwikkeling van flitsbezorgdiensten in Haarlem (RB/FR) De voorzitter: En dan gaan we nu over naar het volgende onderwerp. En dat is ook een actuele zaak eigenlijk, dat zijn de flitsbezorgdiensten in Haarlem. Wat zegt u? Wat? Kijk, in het vragenuur zijn hier vragen over gesteld. Het onderwerp is nu even geagendeerd. Mijnheer Wiedemeijer, wil u meedoen? Ja, nee, ik zag net mevrouw Verhoeff en u bent nieuw aan deze commissie. Nou, welkom in de commissie ontwikkeling. Ik ben blij dat u er bent. We zijn nu aangeland bij het onderwerp flitsbezorgdiensten. Daar is een inspreekbijdrage geleverd door mijnheer Van Keulen. Hij is hier niet aanwezig volgens mij. Nou, dan moet u die maar lezen en dan kunt u dat meenemen als u wil of niet. De vraag is natuurlijk: wie wil als eerste? Nou, mijnheer Bruch zie ik als eerste het woord, van de VVD. Gaat uw gang. De heer Bruch: Dank u wel, voorzitter. Toen ik de eerste keer las over flitsbezorgers had ik zoiets: dat lijkt mij een overbodig concept. Een oplossing voor iets wat geen probleem is. Ik had zelf zoiets: decadentie op een elektrische fiets. Maar tot mijn stomme verbazing zag ik ze de volgende dag in de straat verschijnen, later op de dag nog een keer. En we moeten toegeven dat ze niet meer weg te denken zijn uit het straatbeeld.

Waar wij vroeger naar Zandvoort fietsten, omdat een flesje bier daar een dubbeltje goedkoper was, stuur je nu een appje en een kwartier later staat je borrelgarnituur op de stoep. Dus ja, zoals Bob Dylan zei: the times are changing. Dus het is kennelijk een bedrijfstak waar behoefte aan is, ook al is die volgens de experts nog verliesgevend. Dus dan moeten we ze ook een kans geven. Maar dan moeten ze ook, net als alle andere bedrijfstakken, wel aan voorwaarden voldoen. Dus ze mogen geen overlast geven, geen verkeershinder en moeten voldoen aan het bestemmingsplan. Daarbij lijkt het verschil te bestaan, is dit detailhandel of een distributiecentrum? Zelf dacht ik dat het meer leek op een internetwinkel, die voor zover ik weet ook niet in een gewoon winkelpand mogen zitten, tenzij ze zoals Coolblue ook winkelactiviteiten ontplooien. Maar goed, dat is mijn visie daarop. De VVD wil graag dat Haarlem, naast het horeca walhalla dat we ook zijn, ook weer de fijnste winkelstad van Nederland wordt. En dan is het niet fijn als een rij mooie winkels wordt onderbroken door een dichtgeplakte dark store. Dus daar worden wij niet blijer van. Ik moet eerlijk zeggen: dit stuk is ter bespreking, maar ik kreeg ook een beetje de indruk dat het vooral ter informatie was. Want u gaat in gesprek en over drie maanden horen we meer.

Gaat u ook in gesprek met bijvoorbeeld MKB Haarlem, met Veilig Verkeer Nederland, de politie of iets dergelijks? En dan horen we over drie maanden alweer, dan kunnen we kijken of we misschien toch een voorbereidingsbesluit moeten nemen om zelf kaders vast te stellen. Ik had nog een opmerking. Ik las in het stuk: uit de praktijk blijkt dat consumenten de flitsbezorgers inschakelen om snel ongezonde producten te laten bezorgen wanneer ze daar zin in hebben. En dat ongezonde, hoewel tussen

32

haakjes, is wel een subjectieve toevoeging vind ik. Van: weten we dat? En zo ja, hoe? Of is het gewoon een veronderstelling. En wat mij nog opviel dat bij alle actieve flitsbezorgers de bezorgkosten 1,80 euro zijn. Prijsafspraken zijn natuurlijk verboden, dus ik vond dat een opvallend toeval. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Bruch. Mijnheer Slik, ChristenUnie. De heer Slik: Dank u, voorzitter. Ja, ik vind die flitsbezorgers in principe gewoon een merkwaardige ontwikkeling, een beetje in aansluiting op hoe de VVD het zegt. Snelheid en gemak wordt geboden, maar je kan het ook gewoon lezen als haast en luiheid. Ik vind het een gevalletje van aanbod creëert de vraag in plaats van andersom. Van: is er wel echt behoefte aan? Waar we vaak aan voorbij gaan is dat er gewoon grote investeringsfondsen achter zitten. Zodra je de rest hebt dood geconcurreerd gaan de prijzen omhoog, maar dat is marktwerking. En wij als commissie of raad moeten gewoon geleiden of ingrijpen of handhaven daar waar er echt iets botst tussen: is iets bezorging of is iets winkel? Wat is de richting van het college hierin, is mijn vraag. Want dat mis ik wel een beetje, ook in aansluiting op wat de VVD zegt. Gaat het college handhaven? Of verlangen nieuwe ontwikkelingen nieuwe bredere bestemmingen in het bestemmingsplan, dat iets wel mogelijk wordt? Waar de ChristenUnie geen voorstander van zou zijn. Dank u wel.

De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Slik. Mijnheer Wiedemeijer. Partij van de Arbeid. De heer Wiedemeijer: Ja, voorzitter, het staat op de agenda omdat in de laatste vergadering voor de verkiezingen was de rondvraag van de Partij van de Arbeid, omdat op dat moment veel gemeenten besloten om een verbod in te stellen. Nou, daar waren we eigenlijk wel van gecharmeerd, want we zagen wat problemen ten eerste met dat het een snelgroeiend fenomeen is, waar je geen grip meer op hebt. En daarnaast zie je ook al bij bestaande panden dat die daar gewoon niet toe zijn berekend. Dus als je bijvoorbeeld Berestein kijkt, ja, dat is nu een soort fietsracecircuit geworden. Als je kinderen hebt kan je daar niet meer over straat. Dus het straatbeeld verandert enorm snel. Nou, we hebben nu ook niet een soort ruimtelijk afwegingskader waar we het aan toetsen. Dus ik zat toen heel erg op de lijn van: nou ja, laten we het eerst verbieden, dan de jurisprudentie afwachten en een nieuw ruimtelijk afwegingskader opstellen. Nou, daar is het college niet toe bereid, die wil eerst die jurisprudentie afwachten. Het college zegt: er is nu niet veel overlast, dus we hoeven nu nog niks te doen. Nou, dat vind ik toch wel een bijzonder argument, want volgens mij wil je juist je inwoners behoeden voor een situatie dat er heel veel overlast ontstaat. Dus ik had liever ingegrepen voordat die problematiek ontstaat.

Maar ja, als het college zegt: we gaan er nog drie maanden naar kijken. U kent mij, ik ben de redelijkheid zelve. Drie maanden wacht ik wel even. Dus ik wacht het nog even af. De voorzitter: Nou, dank u wel, mijnheer Wiedemeijer. Mijnheer Drost, u heeft een interruptie? De heer Drost: Ja, een korte vraag. Want je kan iets helemaal verbieden, maar je kan ook zeggen: we willen even niet dat het groeit. Volgens mij, u wilde dat laatste toch? U wilde niet dat die drie dark stores die er zijn, dat die ook direct dicht moeten. De voorzitter: Mijnheer Wiedemeijer. De heer Wiedemeijer: Twee antwoorden daarop. Ja, klopt. Eerst een verbod en dan een nieuw afwegingskader. Dat betekent dus ook dat inderdaad een uitkomst zou zijn dat als iemand aan het afwegingskader voldoet, dat er wel nieuwe zouden kunnen komen. Daarnaast, dus dat voor nieuwe dark

33

stores. Bij de huidige moet je ook juridisch toetsen of het wel past binnen het bestemmingsplan. Dus dat zijn twee verschillende trajecten. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Van Leeuwen, Actiepartij. De heer Van Leeuwen: Ja, voorzitter. Ik vind de beleidsanalyse met betrekking tot het niet hoeven uitvoeren van een distributieplanologisch onderzoek vind ik een hele interessante. Ik vind het inderdaad gek dat een organisatie in een winkelpand kan zitten, concurrerend is op supermarkten en niet dat DPO afgekort hoeft uit te voeren. De beleidsanalyse over dat winkelen gaat over ontmoeten van mensen vind ik vergezocht. Dus ik zou het heel strikt willen bekijken. Het gaat ons om het risico op de ongewenste plek. Zit zo’n bedrijf op de plek waar je het moet willen hebben? Nog los van de vraag of je het ermee eens bent dat het er is. Want ik denk dat we daar niet over gaan zo zeer. Het is een economie die er is en we moeten het op de beste plek doen. En ik vind drie maanden vind ik wel wat afwachtend. Vandaag heeft u kunnen lezen, ik stuurde het u door, dat ook de grote supermarkten zelf gaan uitstrooien van goederen vanuit de schappen zelf. Dus nou ja, u snapt wat ik bedoel. Dus ik zou zeggen: kunnen we niet wat meer actie daarin krijgen dan over drie maanden weer verder filosoferen hoe het allemaal anders had gekund? De voorzitter: Ja, mijnheer Van Leeuwen, dank u wel.