28-09-2022, verslag politiek vragenuur 15.30 uur.pdf

POLITIEKE WOENSDAG VAN WOENSDAG 28 SEPTEMBER 2021 15.30 UUR Voorzitter: H. Sietsma (GroenLinks) Namens de raad: J. Jones (GroenLinks), R. Gierkink (PvdA), R. Tjepkema (PvdA), A. Poelstra (D66), W. Pechler (PvdD), Y. Menger (Stadspartij 100%), M. Sloot (Stadspartij 100%), E. Akkerman (VVD), S. Bosch (S&S), P. Rebergen (CU), E. Armut (CDA), I. van Jaarsveld (CDA), E. Bernabela (PvhN), D. Ram (PVV) Namens het college: K. Schuiling (burgemeester), K. de Wrede (wethouder), R. van Niejenhuis (wethouder), M. Molema (wethouder) Namens de griffie: P. Kommerij

Politiek vragenuur en mededelingen college 00:17:08

Voorzitter: Welkom bij het vragenuur van 28 september 2022. Ik heb een oud sjabloon, Peter. Er zijn drie sets vragen aangeleverd, maar het zijn er een stuk meer. Het zijn er zes, maar ik begin even met een korte reflectie op de vragen die wij gisteren aangeleverd kregen. Mevrouw Van der Weele, de griffier en ik zijn ongeveer een uur bezig geweest met iedereen bellen om het aantal vragen te reduceren. Er zijn uiteindelijk twee sets ingetrokken en die gaan schriftelijk, maar u bent echt te uitgebreid met het stellen van de vragen. Het gaat niet eens zozeer dat er acht onderwerpen worden aangedragen, maar in de wijze waarop u die vragen stelt denk ik regelmatig: stel ze dan schriftelijk als je dit echt allemaal wilt weten. U moet zich realiseren wat er ambtelijk gebeurt. Ambtenaren gaan ermee aan de slag. De politiek kijkt er natuurlijk naar, maar ambtenaren gaan per vraag een zo droog mogelijk antwoord geven, dus u krijgt waarschijnlijk niet wat u wilt. Ik dring erop aan om uw vragen te beperken tot de hoofdvraag en die is toch meestal: beste college, hoe heeft dit kunnen gebeuren? Beste college, er is iets gebeurd en wat gaat u daaraan doen? Beste college, u heeft ons iets beloofd, dat is er nog steeds niet en vandaag is het actueel. Wanneer komt het dan? Dat zijn de kernvragen waar het u meestal om gaat, maar u stelt die vraag nou juist meestal niet.

U gebruikt een soort sjabloon wat in uw hoofd zit van schriftelijke vragen en dit is echt een andere hobby. Dus dat even vooraf. Deze overwegingen gaan we ook nog delen in het presidium. Meneer Ram. 00:18:59

de heer Ram - PVV: Nu hebben wij politieke vragen gesteld over WarmteStad, maar die staan er helemaal niet op. Daar ben ik ergens wel verbaasd over. Die zijn wel verwerkt en toegezegd en als ik het lijstje doorkijk staan ze er niet bij. 00:19:14

Voorzitter: Pardon, die staan wel in welke overzicht? 00:19:17

de heer Ram - PVV: In het overzicht wat bij het politieke vragenuur staat. Die zit ik nu door te kijken en die staan er niet bij, dus daar ben ik wat verbaasd over. 00:19:28

Voorzitter: Ik heb die vragen geloof ik ook niet voorbij zien komen gisteren, dus dan waren het negen sets vragen. Ik vraag de griffier om dat even na te gaan, maar het is nu een beetje lastig om die alsnog te stellen, want er is ook geen wethouder die hierover heeft nagedacht. 1

Het wordt onderling geregeld. Dat gezegd hebbend heb ik nog een vraag aan het college: zijn er mededelingen? Nee, geen mededelingen. Dan gaan we verder met de vragen over de ovdienstregeling. Het woord is aan de heer Rebergen, gaat uw gang. 00:20:16

de heer Rebergen - ChristenUnie: Als het goed is, voorzitter, ga ik een vraag stellen over Skaeve Huse. 00:20:21

Voorzitter: Ik heb echt een oud sjabloon voor me. Het gaat over Skaeve Huse. Gaat u gang. 00:20:25

de heer Rebergen - ChristenUnie: We zijn als raad benaderd en ik heb contact gehad met de omwonenden van Skaeve Huse en zij krijgen geen duidelijkheid over de ontbindingsweg van Meerstad en hoe zich dat verhoudt tot de locatie van Skaeve Huse. Daarom de vraag aan het college om dat hier uit te leggen. 00:20:42

Voorzitter: Dank u wel. Wie? Gaat uw gang. 00:20:47

de heer Van Niejenhuis - wethouder: Dank, voorzitter. Daar zitten nog andere vragen onder. Is het goed om die meteen mee te nemen of vragen die nog verdere toelichting? Wat zal ik doen? 00:20:57

Voorzitter: U bedoelt de vraag onder 2? 00:20:59

de heer Van Niejenhuis - wethouder: Ja, de vragen van CDA, VVD, PVV, Stadspartij en Partij voor het Noorden. 00:21:03

Voorzitter: Als u dat prettiger vindt kunnen we die meteen meenemen. Dan geef ik het woord aan mevrouw Armut. 00:21:09

mevrouw Armut - CDA: Dank u wel, voorzitter. Ik zal het kort houden. Wij hebben de afgelopen week gesproken met omwonenden over hun ervaring in de ondersteuning die ze hebben gekregen. Afgelopen voorjaar is er al aan de bel getrokken en in de tussentijd is hier eigenlijk niks veranderd. Het gaat om omwonenden die bereid zijn input te leveren en echt betrokken zijn, maar al hele lange tijd het gevoel krijgen dat ze constant vergeten worden en de hele tijd andere mensen moeten wijzen op de gemaakte afspraken. We hopen daarom nu dat het college inziet dat het op deze manier niet heeft gewerkt en bereid is veranderingen te maken binnen de invulling van de ondersteuning. We denken dat het voor zowel de omwonenden als het college gunstig is. 00:21:48

Voorzitter: Dank u wel. Ik wijs de wethouder erop dat er een inhoudelijk kantje zit aan de ontsluitingsweg en een participatie kantje, maar u kunt ze vast allebei bij de kop pakken. 2

00:21:59

de heer Van Niejenhuis - wethouder: Ik ga mijn best doen en als het nog geen bevredigend antwoord is, dan hoor ik dat ongetwijfeld van de raad. Dank, voorzitter. Allereerst richting de heer Rebergen van de ChristenUnie. Wij hebben als college, mijn voorganger Roeland van der Schaaf, in april vorig jaar – ik geloof dat het 13 april was – aangegeven dat er vanuit Meerstad wordt gewerkt aan de Agenda voor de Toekomst, dat het heel goed mogelijk zou kunnen zijn dat ongeveer op deze plek de ontsluitingsweg voor Meerstad zal worden aangelegd en dat het in de ogen van het college heel goed mogelijk was om die beide functies op deze plek te combineren. Dat weet uw raad al sinds april en dat weten de omwonenden ook al sinds die tijd, dus in die zin is er niks veranderd ten opzichte van april dit jaar. Wij, als college, denken nog steeds dat het mogelijk is om de ontsluitingsweg voor Meerstad daar te maken en tegelijkertijd Skaeve Huse op die plek te maken. We zien juist de kans om, in de gesprekken die wij met omwonenden voeren over de optimalisatie van het plot of de kavel, hun wensen en de inpassing van die weg hand in hand te laten lopen. We hebben daar zeer binnenkort, volgens mij 4 oktober, een gesprek over met de omwonenden, dus dat proces loopt. Dit is in april al aangekondigd en de situatie is in die zin onveranderd. Ik hoop dat het een antwoord op uw vraag is. 00:23:34

Voorzitter: De heer Rebergen. 00:23:36

de heer Rebergen - ChristenUnie: Dank u wel, voorzitter. Het geeft antwoord op de vraag, terugverwijzen naar 13 april. Die informatie hebben we toen inderdaad gekregen, maar de vraag komt nu niet voor niks op, namelijk omdat de omwonenden hebben aangegeven dat zij die duidelijkheid nog niet krijgen. Het is goed dat de wethouder aangeeft dat de omwonenden binnenkort worden gesproken en dat gekeken wordt naar de combinatie van beide functies, dus dank. 00:24:03

de heer Van Niejenhuis - wethouder: Dank, de heer Rebergen. Ik denk dat het ook een beetje is gekomen door-- Ik heb de omwonenden zelf gesproken op de locatie in Meerstad bij de presentatie aan de omwonenden van de Toekomstagenda. Er was een ontbijt en daar heb ik deze mensen gesproken. Toen stond groot op de Agenda voor de Toekomst van Meerstad een hele grote wegstructuur ingetekend en ik zei toen: "Dit is soms een beetje wat projectorganisaties doen, tekenen op andermans grond. Dat gebeurt wel eens en het is daar echt grof neergezet. Ik denk dat het iets eleganter had gekund." Tegelijkertijd heb ik toen ook gezegd en eerder hebben de bewoners dat van de gemeente gehoord van: "Weet dat die weg hier komt, maar dat is te combineren." Ik vind het jammer dat het blijkbaar weer voor onduidelijkheid heeft gezorgd en dat er wat reuring over is ontstaan. Dat is, wat ons betreft, echt niet nodig, omdat deze informatie er was en is en er hard aan wordt gewerkt om het bij elkaar brengen. Ik ga even richting de vragen van de andere partijen. De eerste vraag is: erkent u de ontevredenheid door de omwonenden ten opzichte van ondersteuning? Wij hebben begin dit jaar, in februari, opdracht gegeven aan [onhoorbaar] om mensen te ondersteunen, maar ook om te bemiddelen.

Dat is een beetje een dubbelfunctie, enerzijds om mensen te ondersteunen en anderzijds om te bemiddelen tussen de partijen, omdat het blijkbaar nodig was. We hebben aan de omwonenden 3

gevraagd: is dit een construct waar jullie vertrouwen in hebben? Is deze persoon of deze instelling voor jullie geschikt? Daarop hebben ze niet een hele duidelijke 'nee' en ook niet een hele duidelijke 'ja' gegeven, maar we zijn daar wel mee doorgegaan, want we willen door en duidelijkheid geven. Er is in die gesprekken met omwonenden, een intermediair en de gemeente afgesproken van: laten we de boel goed op papier zetten en laten we dat convenant met elkaar maken. Daar wordt nu hard aan gewerkt. In dat convenant moet duidelijk worden wat de rollen en verantwoordelijkheden van alle verschillende partijen zijn die hier nu aan tafel zitten over dit project. Vraag twee is: ziet het college de noodzaak om de communicatie te verbeteren? Daar werken we hard aan en dat valt niet altijd mee. We zien aan de kant van omwonenden soms wat terughoudendheid om aan tafel te komen, dus het is voor de projectleider echt een pittige klus om te zorgen dat het gebeurt. We hebben al inspraakavonden georganiseerd, we hebben stukken beschikbaar gesteld, er is uitgebreid ruimte geweest om op stukken te reageren en zoals gezegd, op 4 oktober gaan we opnieuw met elkaar om tafel. 00:26:34

Voorzitter: Mevrouw Armut. 00:26:36

mevrouw Armut - CDA: Dank u wel, voorzitter. Ik wil, voordat we verdergaan in de beantwoording, toch even terugkomen op dat convenant, want in de brief van voormalig wethouder Van der Schaaf werd op 30 mei al genoemd dat het eraan zat te komen. Er zijn afspraken over gemaakt dat er op 20 juni een concept zou worden opgestuurd en dit is tot op heden niet gebeurd. Ik hoor nu: we zijn ermee bezig en die komt eraan, maar ik zou toch graag een reactie willen hebben waarom dat niet is gebeurd en hoe duidt het college het dat het mis is gegaan? 00:27:05

Voorzitter: Meneer Van Niejenhuis. 00:27:07

de heer Van Niejenhuis - wethouder: Ik denk eigenlijk niet dat er iets is misgegaan. Ik denk dat er een paar dingen tegelijkertijd lopen. Enerzijds werkt Meerstad aan de Agenda voor de Toekomst en was het nodig om duidelijkheid te krijgen van: komt die weg er, hoe dan en past dat dan? Ondertussen was het ook zo dat we verkiezingen hadden en de overgang naar een nieuw college. Het is heel zonde dat het tijd kost en dat dat het argument is, maar dat is wel wat er aan de hand is. Zoals ik zojuist al zei en ik probeer dat netjes te zeggen, maar er is enige terughoudendheid bij de omwonenden om aan tafel te komen. Daar heeft onze projectleider echt een flinke kluif aan. Nogmaals, de mensen hebben alle informatie al heel lang en hebben veel ruimte om te reageren, maar dat gebeurt niet altijd direct dus dat is best ingewikkeld voor ons als gemeente. Dat ontslaat ons niet van de plicht om daar keihard aan te werken en te zorgen dat mensen wel aan tafel komen. Dat doen we ook en dat gaat 4 oktober gebeuren. Dan nog de derde vraag: is het college het met de fracties eens dat de ondersteuning niet op een goede manier wordt ingevuld? Nee, niet echt. We hebben gekozen voor die dubbelfunctie van ondersteuner en bemiddelaar. Wij zijn wel weer in gesprek met [onhoorbaar] om te zorgen dat het convenant nu snel wordt gemaakt.

Ik hoop dat het duidelijkheid gaat geven over de verschillende rollen die mensen in dit proces 4

hebben en dat er goede werkafspraken worden gemaakt, zodat mensen weten wat ze wel en niet kunnen verwachten van de ondersteuner. Dat is het belangrijkste wat ik daar nu over kan zeggen, maar we zijn het er niet mee eens dat de rol van de ondersteuner niet toereikend zou zijn. 00:28:48

Voorzitter: Mevrouw Armut. 00:28:50

mevrouw Armut - CDA: Dank u wel, voorzitter. Ik vind het toch lastig, want we horen dat er iets mis is gegaan. Dat zijn redenen en ik denk dat daar nog best veel begrip voor kan zijn, maar het zijn wel afspraken die waren gemaakt en niet zijn nagekomen. Dan wordt er genoemd dat omwonenden terughoudend zijn, maar dat lijkt me ergens ook een logisch gevolg van keer op keer anderen moeten wijzen op de afspraken die niet worden nagekomen en ook door de voorgeschiedenis van dit participatieproces. Dan mis ik van het college toch een beetje de erkenning van: dit is misschien niet de vorm die werkt, dus laten we kijken naar een vorm die wel werkt, zodat de omwonenden worden ondersteund. Hoe ziet het college dit goed verdergaan? 00:29:31

Voorzitter: De wethouder. 00:29:34

de heer Van Niejenhuis - wethouder: U zegt nu weer dat er volgens u dingen mis zijn gegaan. Daar neem ik echt afstand van, want dat is niet zo. Dat is absoluut niet de lezing van het college. Nogmaals, de informatie die nodig is in dit proces ligt al heel lang bij omwonenden en ze hebben veel tijd en ruimte gehad om daarop te reageren. Wij hebben deze mensen vaak aan tafel uitgenodigd en daar hebben zij niet altijd snel op gereageerd, dus dat is niet altijd gelukt. Het is ook niet zo, zoals u zegt, dat er afspraken niet zijn nagekomen. Ik geef alleen aan dat door coalitievorming en het maken van de agenda voor Meerstad – dat zijn dingen die gebeuren, maar die niet misgaan – het misschien niet zo snel is gegaan als we hadden gewild en dat samen maakt dat de dingen die we al in april besproken hebben nu nog niet afgerond zijn. Nogmaals, daar werken we heel hard aan en ik denk dat het opstellen van het convenant duidelijkheid kan geven over wie welke rol neemt en welke werkafspraken gemaakt worden. Ik ben het wel met u eens dat het hoog tijd is dat we dat convenant met elkaar afronden en tekenen, zodat we de volgende stap in het proces kunnen zetten. 00:30:42

Voorzitter: Dank u wel. Wij gaan door naar de volgende vragen en dat zijn de vragen onder vijf, want de wethouder voor de vraag drie en vier is er nog niet. Het zijn vragen van de PvdA-fractie over de bewezen talentregeling. Ik geef het woord aan mevrouw Gierkink. 00:31:04

mevrouw Gierkink - PvdA: Dank u wel, voorzitter. Volgende week, 3 oktober, opent voor de tweede keer de bewezen talentregeling. Deze opent nu met andere voorwaarden dan twee jaar geleden. De regeling staat namelijk niet meer open voor makers die de regeling al eerder hebben ontvangen en er zit nu ook een leeftijdsgrens van 35 jaar aan. Ik heb hier met 5

meerdere makers uit het veld over gesproken en het is bij iedereen als een bom ingeslagen. Er waren vorige keer al mankementen aan de regeling, die in essentie heel goed is denk ik, maar er is veel kritiek op gekomen door het veld, de Kunstraad en ook in een bezwaarprocedure. Ditmaal zijn er dus weer mankementen. Wij vinden de regeling in de kern goed, maar we vragen ons heel erg af wat er met deze kritiek is gedaan en hoe het college staat tegenover het aanpassen van deze regeling? 00:31:55

Voorzitter: Mevrouw De Wrede. 00:31:59

mevrouw De Wrede - Wethouder: Dank u wel, voorzitter, en dank voor deze vragen. Om met uw laatste vraag te beginnen: het college is van mening dat de bewezen talentregeling, zoals die op dit moment bestaat, goed is en wij willen die dus niet aanpassen. U ziet het als een bezwaar dat makers niet voor een tweede keer deel kunnen nemen aan deze regeling. Wij zien dat juist als een voorwaarde die ervoor zorgt dat zoveel mogelijk verschillende mensen gebruik kunnen maken van deze regeling. Voorts is het ook zo dat die bedoeld is als een impuls, als een stimulans om ervoor te zorgen dat beginnende kunst- of cultuurmakers vlieguren kunnen maken en zichzelf kunnen ontwikkelen. Het is dus per definitie bedoeld voor beginnende makers van kunst en cultuur. Dan heeft u ook een vraag gesteld over de bovengrens van 35 jaar en of die niet arbitrair is. In de Cultuurnota hebben wij het in deze regeling echt over jonge kunstenaars. Daar is deze regeling onder andere voor bedoeld en dan is natuurlijk: wat is jong? Dat is een arbitraire vraag, maar ik denk dat je die grens heel goed bij 35 kunt leggen. In het begin was het 30 en naar aanleiding van gesprekken die zijn gevoerd met het veld is al besloten om die grens iets op te hogen en er 35 van te maken. Als je kijkt naar andere talentenregelingen, dan is 35 vaak een leeftijd die daarbij wordt gehanteerd. Daar wil ik het bij laten. Dank u wel.

00:33:55

Voorzitter: Mevrouw Gierkink. 00:33:58

mevrouw Gierkink - PvdA: Dank u wel voor uw antwoord. Ik begrijp waar het college vandaan komt. Wij willen dat zoveel mogelijk mensen of makers de kans hebben om zo'n regeling te ontvangen en om zichzelf te ontwikkelen, alleen zijn er meerdere regelingen en talent-ontwikkelingstrajecten voor. Uiteindelijk willen we, als City of Talent, dat het een sluitende keten wordt. De makers die de afgelopen tijd in deze regeling hebben gezeten moeten nog een periode overbruggen totdat zij eventueel in de Cultuurnota kunnen komen, wat natuurlijk niet het hogere doel is van deze regeling, maar wat wel een heel mooie basisondersteuning is voor makers. Op deze manier investeren we twee jaar lang € 80.000 in makers en geven we ze daarna twee jaar waarin ze veel minder kans hebben om te overleven, terwijl makers die er de komende periode inkomen wel tijd en mogelijkheden hebben om zich voor te bereiden op de Cultuurnota. Wij vinden het lastig om dit in verband te zien met Fair Practice. Daarnaast is de leeftijd van 35 jaar wat ik al in de vragen zei. Zeker makers die bijvoorbeeld zelf voorstellingen gaan maken komen eerst uit de meer uitvoerende praktijk en mensen zijn vaak wat ouder als ze afstuderen. Dan moeten ze nog een ontwikkelingstraject doorlopen dat vaak twee à drie jaar duurt. Dan moeten ze nog een 6

bewezen beroepspraktijk hebben om in aanmerking te komen voor deze regeling, waardoor een hele hoop makers die er wel voor in aanmerking zouden kunnen komen, puur door die leeftijdsgrens, dat niet meer kunnen en er voor hen ook geen andere regelingen zijn. Wij vragen ons toch af hoe het college dat ziet en wat het college dan voor deze mensen wil doen? 00:35:48

Voorzitter: Ik hoor eigenlijk twee vragen. Op die laatste vraag heeft het college, volgens mij, al antwoord gegeven, maar dat kan de wethouder zelf bevestigen. Ik hoor u in de eerste ronde pleiten voor coulance vanwege corona. Heb ik dat goed gehoord? 00:36:03

mevrouw Gierkink - PvdA: Dat was niet wat ik nu zei, maar dat is denk ik nog wel een belangrijke factor hierin, omdat het met twee lastige corona-jaren, die we net gehad hebben, het misschien onrealistisch is om van aanvragers te verwachten dat ze onder de 35 jaar zijn en dus die bewezen beroepspraktijk al hebben. 00:36:22

Voorzitter: Dat hoorde ik u inderdaad zeggen. De wethouder. 00:36:26

mevrouw De Wrede - Wethouder: Dank u wel, voorzitter. Nog even over die leeftijd dan: gemiddeld studeren hbo'ers af op een leeftijd van 23,4 jaar. Wat zou het zijn? 23 jaar en vijf maanden, denk ik, als je het omrekent. Plus twee à drie jaar een talententraject, dus dat maakt 26 jaar. Dan kun je er nog twee jaar corona bij optellen en dan kom je op 28. In principe is er dan altijd nog tijd om in aanmerking te komen voor deze bewezen talentregeling. Corona is niet alleen een groot probleem geweest voor de huidige lichting deelnemers, maar voor alle talenten. Ook voor de kunstenaars of cultuurmakers die geen gebruik hebben kunnen maken van deze regeling. Daar wil ik het bij laten. 00:37:25

Voorzitter: Dank u wel. Iemand anders nog hierover? Dat is niet het geval. We gaan ze ook een raadsvergadering doen, want we wachten op de burgemeester voor de laatste vraag, denk ik. Voor vraag drie en vier moet wethouder Molema komen. Die zou hier om 16:00 uur zijn. Vraag zes gaat de burgemeester-- De burgemeester komt hier ook om 16:00 uur. Ik zie aankomen dat de raad iets later begint, maar we moeten even schorsen. 00:41:21

Voorzitter: Ik heropen de vergadering en ik heet de burgemeester welkom. Wij gaan door met de vragen onder zes, vragen van de Stadspartij 100% voor Groningen over het Nationaal Programma Groningen. De heer Sijbolts. 00:41:39

de heer Sijbolts - Stadspartij 100% voor Groningen: Voorzitter, dank u wel. In de provincie is bij een aantal gemeenten grote onrust ontstaan over een verschenen notitie van de voorzitter, Johan Remkes. Daar is discussie over in verschillende gemeenteraden en er zullen in verschillende gemeenteraden wat moties ingediend worden. Voor ons is het vooral van belang om te weten dat die gesloten bestuursovereenkomst in 2019 en de uitgesproken afspraken die zijn gemaakt over het doel van de NPG en de verdeling van de middelen, niet 7

ter discussie komt te staan en dat die nu niet ter discussie staat. Ik weet dat ik de vragen niet allemaal op moet lezen. Volgens mij zijn de vragen helder. Wij willen graag duidelijkheid van de burgemeester en vragen hem om de onrust die is ontstaan vanaf hier weg te nemen. Dank u wel. 00:42:37

Voorzitter: De burgemeester. 00:42:39

de heer Schuiling - burgemeester: Dat laatste doe ik natuurlijk met plezier en er is geen reden voor onrust. Misschien is het goed om, ook voor diegene die de discussie over het Nationaal Programma niet helemaal heeft gevolgd, toch nog even heel kort beide doelstellingen van het Nationaal Programma scherp voor ogen te halen. De eerste doelstelling was: herstel van vertrouwen dat ernstig is aangetast door de aardbevingen. Dat richt zich heel sterk op onze inwoners en zeker van de aardbevingsgemeenten. Het tweede is: bouwen aan de Toekomstagenda. Bouwen aan datgene waar Groningen traditioneel heel sterk in is, wat verder versterkt kan worden en waar we de middelen van het Nationaal Programma voor in kunnen zetten om ervoor te zorgen dat heel Groningen een goede toekomst heeft. Daar is aangesloten bij een aantal punten, zoals gezegd, waarin we traditioneel heel sterk zijn, dus bijvoorbeeld de hele landbouwsector. Daar is veel aan de gang, er moet veel gebeuren, er komt nog een klimaatcrisis overheen, het is te verbinden met de opgave die we hebben rond de hele waterhuishouding en misschien zelfs met toerisme en recreatie, maar eigenlijk is dat een onderdeel waarvan we zeggen: daar ligt veel te winnen waar heel Groningen een mooie toekomst aan kan ontlenen. Het tweede onderdeel: we zijn de tweede digitale regio na Amsterdam.

Dat is een hele belangrijke voorwaarde, maar nog niet overal in onze provincie is het goed op peil. Het derde, waar we al decennialang mee bezig zijn met onze ziekenhuizen, is: hoe houden we onszelf gezond? Hoe houden we het betaalbaar? Hoe zorgen we ervoor dat ook in de periferie mensen een goede gezondheid krijgen en gezond kunnen worden of blijven? Dan hebben we nog de hele discussie rondom energie. Toen we begonnen met het Nationaal Programma had nog niemand de geopolitieke situatie waarin we nu zitten kunnen voorspellen, maar duidelijk is wel: onze provincie heeft enorme traditie opgebouwd rondom kennis over energie en wat zou het mooi zijn als we op die grote internationale ontwikkelingen een rol kunnen blijven spelen en niet, zoals in het verleden is gebeurd, wel een wingewest zijn, maar in relatie tot de ontwikkelingen niet zoveel hebben toe te voegen. 00:45:29

de heer Schuiling - burgemeester: Met andere woorden: er is in het Nationaal Programma van 1,15 miljard euro een groot deel, zo'n 300 miljoen euro verdeeld over de speciale programma's Taalkomst, het Erfgoed-programma en het Zorgprogramma. Er is ook 245 miljoen euro verdeeld over lokale programma's, juist om te bereiken dat het ene deel in de doelstelling van het Nationaal Programma wordt gediend, namelijk het terugwinnen van vertrouwen. Daar zijn fantastische projecten uit voortgevloeid en dat is nu in gang. 194 voor thematische programma's en er is geformuleerd dat een aantal programma's, die heel lokaal zijn, waarschijnlijk nog over 2023 door moeten gaan en ook daarvan is afgesproken dat het in principe niet wordt aangetast door nieuwe inzichten. Dat is logisch, want sommige programma's moeten een tijdje kunnen draaien of sommige programma's zet je pas op 8

nadat een ander programma al is geformuleerd. Er is dus gezegd: bij de tweede tranche wordt nogmaals 50 procent van het eerder toegedeelde budget gereserveerd voor die doelstellingen. Deze afspraken, inclusief de geformuleerde uitgangspunten, staan wat ons betreft niet ter discussie. Het zijn afspraken waarop wij, als gemeente Groningen, onze lokale programma's hebben gebaseerd. Die [onhoorbaar] slaan in Ten Boer en in onze noordelijke stadswijken, bijvoorbeeld Beijum. Aan de andere kant deelt het college de opinie van het algemeen bestuur van het Nationaal Programma, dat we ook dingen moeten doen om het ambitieniveau verder te verhogen. Dat hangt samen met die tweede doelstelling – daarom had ik die inleiding nodig – en daar zullen we dus middelen voor moeten reserveren. 00:47:42

de heer Schuiling - burgemeester: Waarom moet dat? In de eerste plaats om die brede welvaart, wat als het ware de overkoepelende doelstelling is het Nationaal Programma, en het doorbreken van een aantal sociale structuren te kunnen dienen, dus die brede welvaart te kunnen bereiken, maar ook om cofinanciering te krijgen, bijvoorbeeld met andere programma's. Denk aan het Groeifonds, het Europees Herstelfonds en aan andere nationaleof Europese middelen die nu vrijkomen. We moeten dus kunnen co-financieren en dat kan niet altijd uit het gemeentelijke budget, omdat ons dat vermogen overstijgt. Die discussie loopt nu en dit is onze insteek. Dus respecteer de afspraken die zijn gemaakt en durf ook vooruit te kijken. Datgene wat succesvol is moet geborgd kunnen worden en laten we de komende tijd spenderen om met elkaar en met de gemeente Groningen goed na te denken over welke toekomst we met elkaar willen zien te bereiken, gefundeerd op het hechte historische fundament dat we hebben, maar ook om de opgaven, die we de komende tijd op de onderwerpen die ik zojuist heb genoemd, te bespreken. Dan zegt u in de laatste vraag: bent u bereid om de raad daarover te informeren? Ik denk dat het wat breder moet. Ik denk dat we de discussie met elkaar moeten gaan voeren.

We zijn nu zover dat een aantal partijen aan het uitwerken is wat op die grote transities de insteek zou kunnen zijn en hoe we het bedrijfsleven daarbij kunnen koppelen. Vanzelfsprekend is het zo, dat waar we de basisafspraken hebben gemaakt met de raden, dat ook geldt voor de toekomst en we daarover heel binnenkort met elkaar in gesprek moeten gaan om te zeggen: delen we deze visie? Hoe kijken we tegen de uitwerking aan? Welke mogelijkheden openen zich voor cofinanciering? Dat is de discussie die we zo, in het najaar, hebben te voeren. 00:49:54

Voorzitter: Dank u wel. Iemand anders nog? Mevrouw Poelstra. 00:50:02

mevrouw Poelstra - D66: Dank u wel, voorzitter. Dank voor de vragen vanuit de Stadspartij. Het was ons ook opgevallen en wij waren er blij mee dat er vragen zijn gesteld. In aanvulling op de informatie vanuit de burgemeester: u wilt met ons in gesprek en dat lijkt me een goed plan. Kunnen we daarin dan stellen – ik weet niet of dat in die vergadering zou kunnen – dat we dan inderdaad regelmatig op de hoogte gehouden worden, zodat wij als raad de regie daarop kunnen blijven pakken? 00:50:31

Voorzitter: De burgemeester. 9

00:50:33

de heer Schuiling - burgemeester: Vanzelfsprekend. 00:50:36

Voorzitter: De heer Rebergen. 00:50:39

de heer Rebergen - ChristenUnie: Dank u wel, voorzitter. Het is denk ik goed om dat gesprek te voeren, maar bij de totstandkoming van het Nationaal Programma hebben we gesprekken gevoerd met andere gemeenteraden en de staten-fracties en ook daarin uitgewisseld. Is dat nu weer de bedoeling om te doen? 00:50:54

Voorzitter: Burgemeester. 00:50:58

de heer Schuiling - burgemeester: Ik ben door de discussie in Midden-Groningen zelf wat getriggerd. Ik had zelf een tijdpad voor ogen dat we de maand oktober zouden gaan gebruiken om de diverse standpunten-- Er zit ook faseverschil in. Dat heb ik net in mijn beantwoording duidelijk gemaakt door te zeggen: het is goed om weer eens bij elkaar te komen om dat goed met elkaar te bespreken. Ik zie nu dat er hier en daar wat standpunten worden ingenomen die erg worden gevoed door beelden en ook beelden over elkaar. Standpunten waarvan ik zeg: ja, maar dat gaan we natuurlijk niet doen. We gaan niet, als een bedrijf zelf een goede businesscase kan draaien, dat nog een keer van subsidie voorzien. We zijn geen gekke Henkie. Wat we misschien wel kunnen doen is in de faciliterende zin. Ik noem maar wat: het bouwen van campussen in Appingedam, wat een enorme onderlegger is voor onze eigen campussen als ik dan weer even als gemeentebestuurder praat. Ik denk regionaal en onbegrensd. Ik kijk naar Noord- Duitsland en Scandinavië, want daar moeten we de verbindingen maken. We hebben één arbeidsmarkt, we hebben dit als populatie, we weten wat de sociale problemen zijn en daar moeten we de komende tijd aan werken. Ik merk ook, als ik zo'n signaal krijg uit Midden-Groningen, dat we daar een inhaalslag te maken hebben.

Ik begrijp het sentiment in Midden-Groningen waar men zegt: "Moet je eens kijken hoe we geknepen worden in het Gemeentefonds. We zien deze grote sociale opgave en daar willen we aan werken. Dat kunnen we nu doen en daar willen we graag het NPG voor gebruiken. Natuurlijk, we hebben nog een paar andere dingen te doen, want er is nog een doelstelling." Die spanning zit erin en daar loop ik niet voor weg. 00:52:59

Voorzitter: De concrete vraag van de heer Rebergen was: komt er nog een gezamenlijke bijeenkomst? 00:53:05

de heer Schuiling - burgemeester: Daar wordt aan gewerkt. 00:53:10

Voorzitter: Dank u wel. Dan gaan wij snel door naar de vragen die we eerst hebben overgeslagen. Welkom, mevrouw Molema. De vraag van de CDA-fractie over de situatie van de opvang van Oekraïners in het Nescio Hotel. Het woord is aan de heer Van Jaarsveld. 10

00:53:34

de heer Van Jaarsveld - CDA: Een kort citaat: 'Next week we will start fixing the heating problem. In the meantime separate heating is not allowed and will be removed.' Dat klinkt op alle manieren als een koude en kille boodschap aan Oekraïense vluchtelingen in het Nescio Hotel. Eerder gaf dit college aan dat de Groninger opvang in ruime mate voldoet aan de minimale eisen, maar nu de temperatuur zakt en daar mensen zitten die zich omhullen met meerdere dekens en zich bed-plakkend tegen de kou verweren is de vraag: voldoet die Groninger opvang nog steeds ruim aan de minimale eisen? Als dit niet door de ondergrens heen zakt, is de ondergrens dan hoog genoeg? Welke oplossingen vinden komende week concreet plaats? 00:54:20

de heer Van Jaarsveld - CDA: Mevrouw Molema. 00:54:22

mevrouw Molema - wethouder: Dank u wel. Wij betreuren het enorm dat de verwarming daar stuk is en dat het niet binnen een dag te repareren is. Laat ik daarmee beginnen. Dit is iets wat wij absoluut niet fijn vinden. Wij gunnen de mensen graag een warme en comfortabele plek. Wat er gebeurd is en dat weet u waarschijnlijk ook: wij hebben een huurcontract voor de kale huur. Wij zijn zelf verantwoordelijk voor de verwarming en die is stuk gegaan. Het is een industriële verwarming en die is niet zo makkelijk te maken als een huis- tuin- en keukenverwarming die wij thuis hebben. Dat maakt het ongelooflijk lastig. Er wordt enorm hard gewerkt om het te repareren. Om u een idee te geven: er is gezocht naar een vervangingsketel. Die is gevonden en er is maandag mee gestart om die te plaatsen. De verwachting is dat in de loop van volgende week het is gerepareerd. Er wordt door het bedrijf, de aannemer, maximaal ingezet om dit zo snel mogelijk te doen, dus we zien daar de urgentie in om dit op te lossen. Het andere gebouw is nog wel warm, dus daar kunnen mensen overdag naartoe om te verblijven op het moment dat ze het op hun kamer toch te koud vinden. Het is niet zo dat op dit moment de temperatuur naar een gevaarlijk niveau is gezakt. Er wordt veel gecommuniceerd met de inwoners dat we hieraan werken en dat er enorm wordt ingezet om dit op te lossen.

Wat u net zegt over de elektrische verwarming klopt. Er is door de locatie-leiding aangegeven dat dit niet gewenst is. Dat heeft te maken met de brandveiligheid, maar ook met de elektrische capaciteit van het pand. Hoezeer we het mensen ook zouden gunnen, het brengt andere risico's met zich mee, die je volgens mij niet wilt. Vandaar dat het wordt afgeraden om op dit moment elektrische kachels aan te sluiten, maar mensen kunnen dus naar het andere gebouw waar de verwarming het wel doet. Volgens mij was uw vraag ook nog: voldoet het aan de minimale eisen van opvang? Op dit moment helaas niet en daar wordt dus ongelofelijk hard aan gewerkt. We hopen dat het in de loop van volgende week opgelost is. 00:56:35

Voorzitter: De heer Van Jaarsveld. 00:56:37

de heer Van Jaarsveld - CDA: Dank. Een korte vervolgvraag, want je ziet bijvoorbeeld in het artikel van Sikkom hierover: de verwarming is stuk en die gaan jullie vervangen. Dat is heel fijn, ook als dat snel gebeurt. Er wordt ook gesproken over de voorzieningen in zijn 11

algemeenheid. Er is eerder vanuit de CDA-fractie schriftelijk heen en weer gegaan dat wij daarnaar kijken en we zien dan bijvoorbeeld enkel glas en andere omstandigheden die wat krakkemikkig zijn, zoals een verwarming die inderdaad moeilijk vervangbaar is. Hoe duurzaam staat het ervoor als jullie deze verwarming hebben vervangen en hoe groot is de kans of in hoeverre kunt u uitsluiten dat het deze winter, op het moment dat het echt koud is, nog een keer fout gaat? 00:57:17

Voorzitter: De wethouder. 00:57:19

mevrouw Molema - wethouder: Mocht het deze winter, als het echt koud is, fout gaan, dan moeten we andere noodoplossingen gaan zoeken. Op het moment dat het tegen het vriespunt aanzit en de veiligheid in het geding komt zullen we daarnaar kijken. Wat je ziet met het Nescio Hotel is dat het een ouder pand is dat op een lijst stond om gesloopt te worden. Wat het lastige is, is dat wij het nu huren tot, volgens mij, maart of april volgend jaar. We hebben daar een tijdelijk contract op. De eigenaar gaat hier niet in investeren en om op dit moment alles te renoveren terwijl je weet dat het maar tijdelijk is, is een hele lastige opgave. We gaan wel nadenken van: hoe ziet hier het perspectief uit en welke andere stappen moeten we daar inzetten, ook in de duurzaamheid? Stel, het blijkt dat je het langer gaat gebruiken, maar wel wetende dat het niet ons eigendom is. We doen er alles aan. De locatie is de afgelopen periode van binnen enorm opgeknapt door de medewerkers om het juist voor de Oekraïense bewoners zo comfortabel mogelijk te maken. Het is wel een terechte vraag die u zegt. Het voldoet niet aan alle eisen, maar er wordt wel-- Nee, hoe leg ik dit nou goed uit? Het voldoet aan de eisen van comfort op dit moment, maar het is natuurlijk geen nieuw gebouw, laat ik het dan zo formuleren.

Dus een terecht punt, alleen het is echt tijdelijk in gebruik genomen en er loopt nog een huurcontract op tot ergens in het eerste of tweede kwartaal van volgend jaar. 00:58:50

Voorzitter: Iemand voor de laatste ronde? Nee? Dan gaan we door naar de vragen van de PvdA-fractie over donatie van fietsen aan Oekraïne. De heer Tjepkema. 00:59:02

de heer Tjepkema - PvdA: Dank, voorzitter. Om inderdaad maar in het Oekraïense straatje te blijven, maar gelukkig iets minder urgent. We hebben vorige week het voorbeeld van de gemeente Amsterdam gezien. Die heeft besloten een deel van de fietsen uit hun fietsdepot te doneren aan Oekraïne. Die worden daar ingezet als vervoersmiddelen voor hulpverleners. Het lijkt ons een prachtig voorbeeld om te volgen, juist als echte fietsstad Groningen en om op die manier een steentje bij te dragen. Daar hebben we een aantal vragen over gesteld en we zijn erg benieuwd naar de reactie van de wethouder. 00:59:31

Voorzitter: De wethouder. 00:59:33

mevrouw Molema - wethouder: Dank u wel. Er zijn altijd meer partijen die een heel goed doel dienen en die graag onze fietsen willen hebben uit het depot, laat ik daarmee beginnen. 12

Het is altijd zoeken wat dan de beste oplossing daarvoor is. Wij hebben kennisgenomen van de donatie van de fietsen en natuurlijk is het een prachtige manier om een steentje bij te dragen, dus dat is volgens mij een heel mooi initiatief. Op dit moment zetten wij onze fietsen uit het depot al in voor Oekraïners, voor mensen met een minimuminkomen en met name voor schoolgaande kinderen. Wij leveren op dit moment bijvoorbeeld – om u een idee te geven – al 200 fietsen aan de Oekraïners in de opvanglocaties. Ik weet dat er meer initiatieven in Groningen zelf zijn die bijvoorbeeld fietsen maken voor inwoners met een laag inkomen en die zeggen: "We zouden eigenlijk wel wat meer fietsen vanuit de gemeente willen hebben." Wij zijn best bereid contact op te nemen met de organisatie om een donatie aan te bieden en met een maand of twee zouden we 20 à 30 fietsen kunnen leveren. Wat u zich wel moet realiseren is dat we normaal gesproken geen winstoogmerk hebben, maar de mensen uit het depot moeten de fietsen wel fietsklaar maken en daar zijn kosten aan verbonden. Die berekenen wij normaal gesproken door aan andere goede doelen op het moment dat we daar de fietsen naartoe brengen.

Ik denk dat u zich moet realiseren dat als we de fietsen aanbieden voor Oekraïne ze dus ten koste gaan van andere goede doelen die we in Groningen hebben, maar we zijn best bereid om daar medewerking aan te verlenen voor 20 tot 30 fietsen binnen nu en twee maanden. Met de noot dat we natuurlijk afhankelijk zijn van het aanbod uit het depot. 01:01:21

Voorzitter: U bent tevreden? 01:01:23

de heer Tjepkema - PvdA: Ik ben tevreden. Ik was op de hoogte van de goede doelen die hierop al aanspraak maken. Het is heel mooi dat we daar als gemeente aan meewerken. Volgens mij ook een mooie toezegging dat we een deel daarvan nu naar Oekraïne kunnen verslepen op deze manier. 01:01:37

Voorzitter: Dank u wel. Dan zijn we door de vragen van dit vragenuur heen. U merkt dat het geen probleem is om zes onderwerpen, en misschien zelfs wel acht als we niet hadden hoeven schorsen, te behandelen. Korte vragen stellen helpt dan enorm. Ik dank u voor uw medewerking en graag tot volgende week.

13