07-02-2024, verslag politieke woensdag 15.30 uur - Politiek vragenuur.pdf

POLITIEKE WOENSDAG VAN WOENSDAG 7 FEBRUARI 2024 15.30 UUR Voorzitter: E. Armut (CDA) Namens de raad: F. Folkerts (GL), J. Visser (GL), R. Lagestee (GL), J. Scoop (PvdA), M. Gietema (D66), A. Sijbolts (Stadspartij), Y. Menger (Stadspartij), M. Sloot (Stadspartij), N. Hilboesen (Stadspartij), P. Vermerris (S&S), J. Huisman (SP), E. Akkerman (VVD), L. Dwarshuis (CU), J. de Haan (CDA), L. van der Laan (PvhN), E. Bernabela (PvhN) Namens het college: R. van Niejenhuis (wethouder), P. Broeksma (wethouder), M. Molema (wethouder) Namens de griffie: P. Kommerij

Politiek vragenuur 00:02:33

Voorzitter: Welkom allemaal bij het vragenuur van zeven februari 2024. Er zijn drie sets vragen aangeleverd, maar ik ga eerst even kijken of er nog mededelingen zijn vanuit het college. Die zijn er niet. Dan gaan we door naar de eerste vraag. Die komt van de fractie van de Stadspartij over de oplopende verliezen van (aannemers) Combinatie Herepoort. Het woord is aan de heer Sijbolts. 00:02:55

De heer Sijbolts (Stadspartij 100% voor Groningen): Dank u wel, mevrouw de voorzitter. De Stadspartij maakt zich zorgen over de voortgang van de aanleg van de zuidelijke ringweg. Die zorgen zijn ontstaan door de voortgangsrapportage en de berichtgeving hierover in de media vorige week. Ondanks eerdere miljoeneninjecties heeft de (aannemers) Combinatie Herepoort laten weten dat het bedrijf kampt met oplopende verliezen. Onze fractie gaat ervan uit dat het college samen met provincie en Rijk er alles aan doet om mogelijke vertraging of staking van de aannemerscombinatie, zoals in 2020, te voorkomen. Temeer, omdat verdere vertraging desastreus zal zijn voor de bereikbaarheid van onze gemeente, maar ook omwonenden mogen niet nog langer in ellende zitten. Wij hopen dat de wethouder de zorgen van ons en de omwonenden die langs het tracé wonen kan wegnemen en antwoord kan geven op de door ons ingediende vragen. 00:03:51

Voorzitter: Goed. Voordat we naar het college gaan, heeft u een vraag van mevrouw Folkerts van GroenLinks. 00:03:56

Mevrouw Folkerts (GroenLinks): Ja, een korte vraag. Wat bedoelt u precies met dat het college hier alles aan moet doen? Hoe verhoudt zich dat tot de afspraak die heel duidelijk gemaakt is met de aannemers, namelijk dat problemen van de bouwers echt problemen van de bouwers moeten blijven en dat zij hiervoor verantwoordelijk zijn? 00:04:14

Voorzitter: De heer Sijbolts. 00:04:16

De heer Sijbolts (Stadspartij 100% voor Groningen): Dat ben ik met mevrouw Folkerts van GroenLinks eens. Er is natuurlijk ook een vaststellingsovereenkomst gesloten onder andere naar aanleiding van het rapport van de Commissie Hertogh 1

en daarin zijn duidelijke afspraken gemaakt met de bouwcombinatie. Het verbaast ons dan wel dat in de rapportage die we hebben ontvangen van het college toch een signaal wordt afgegeven van de bouwcombinatie, dat zij tegen financiële problemen aanlopen. Dat leidt bij ons tot vragen en ook tot de conclusie dat de aannemerscombinatie misschien toch probeert om meer geld te ontvangen. Daar zijn duidelijke afspraken over gemaakt, maar het zou goed zijn als de wethouder die zorgen kan wegnemen. 00:04:59

Voorzitter: Goed, dan gaan we voor beantwoording naar het college. 00:05:01

De heer Broeksma: Dank u wel, Voorzitter. De Stadspartij vraagt of dat gesprek al heeft plaatsgevonden, waarom CHP om gevraagd heeft. Dat is nog niet het geval, maar staat al wel gepland. Verder zijn er vanzelfsprekend voortdurend overleggen tussen CHP en ARZ op directeursniveau en als het nodig is, zal ook worden opgeschaald naar de betrokken bestuurders. We hebben u in de voortgangsrapportage dit signaal gegeven. Dat kwam op het laatste moment binnen, toen de brief aan de raad in feite al in bespreking bij B & W lag. We hebben het opgenomen in de voortgangsrapportage om u transparant het signaal mee te geven u en Provinciale Staten krijgen gelijktijdig dezelfde rapportage - zodat we u actief geïnformeerd hebben. De nadere duiding van het signaal kunnen we nog niet geven. Om deze reden hebben het niet in de brief opgenomen, maar alleen in de voortgangsrapportage. 00:05:57

De heer Broeksma: Het signaal zal zowel in het directeurenoverleg, als ook in de stuurgroep Aanpak Ring Zuid, waarin de bestuurders ook aanwezig zijn, worden besproken. Als wij het signaal nader kunnen duiden, zullen we u hierover uiteraard informeren. Als het gaat om de voortgang, dan ziet u dat er buiten hard gewerkt wordt, ondanks het weer, ijs en weder dienende. Alles is ook gericht op dat op twee september zes uur 's morgens de Ring Zuid stoplichtenvrij zal zijn. Tot zover, Voorzitter. 00:06:28

Voorzitter: Dan is de vraag bij deze volgens mij ook beantwoord en gaan we naar de volgende set vragen. Die komt van de fractie van de Partij voor het Noorden over de procedure van het kappen van bomen. Daarvoor geef ik het woord aan mevrouw Bernabela. 00:06:41

Mevrouw Bernabela (Partij voor het Noorden): Dank u wel, Voorzitter. Half januari kregen wij onder ogen dat een bewoner best wel verschrikt was van het feit dat er zomaar een boom voor haar raam gekapt werd, die ook best wel hoog was. Zij zei daarover niet goed geïnformeerd te zijn en sprak met andere bewoners in de buurt en die waren ook niet goed geïnformeerd. Daarom hebben we deze vragen gesteld. Ik heb een paar dingen al ambtelijk nagevraagd, maar toch nog deze vragen. Is dit de manier waarop we omgaan met mensen die bomen voor hun neus gekapt zien worden? Dat ze op deze manier via een app worden geïnformeerd en verder niet.

2

00:07:29

Voorzitter: Dank u wel. Dat roept volgens mij verder geen aanvullende vragen op, dus dan gaan we voor beantwoording naar het college. 00:07:34

De heer Van Niejenhuis: Dank u wel, Voorzitter. Om een antwoord te geven op uw laatste vraag: nee, zo gaan we niet met mensen om en zo gaan we ook niet met bomen om. Ik denk dat het de raad inmiddels wel duidelijk is dat dit college het heel serieus neemt en dat we bomen niet zomaar omkappen. Liever kappen we helemaal geen bomen, maar we ontkomen er soms niet aan. In dit geval is natuurlijk een zorgvuldige procedure doorlopen. Allereerst om tot een stedenbouwkundig ontwerp te komen, waarbij je de stad wel kunt verdichten, goede parkeeroplossingen kunt maken en tegelijkertijd ook nog meer groen kunt toevoegen. Dan moet je helaas toch af en toe een boom kappen. Hier is een heel uitgebreid proces geweest. Over verloop van flinke tijd hebben we juist met bewoners samen ontwerpen gemaakt, dat hebben de gemeente en Nijestee samen gedaan. Er zijn meerdere bijeenkomsten geweest, er zijn kaders voor het ontwerpen van de straten gemaakt, er zijn conceptontwerpen gemaakt voor de straten en daarom is ook laten zien welke bomen eventueel gekapt zouden moeten worden. Er is ook een definitief ontwerp gemaakt met daar ook heel duidelijk op aangegeven welke bomen gekapt zouden worden. Na al deze sessies zijn mensen huis-aan-huis geïnformeerd met brieven die echt aan huis bezorgd zijn.

Mensen hebben dus meerdere malen huis-aan-huis van ons bericht gehad, nog los van alle digitale oproepen die er zijn geweest om aan deze sessies deel te nemen. 00:08:57

De heer Van Niejenhuis: In dit geval is het zo dat dit specifiek voor het bouwproject van Nijestee fase twee is en Nijestee geeft aan dat zij, los van alle communicatie vanuit de gemeente en Nijestee, nog een keer wil kijken of ze misschien mensen nog een keer extra moeten attenderen op het feit dat er bomen gekapt worden. Er is dus buiten, dat mensen inderdaad de omgevingsalert-app kunnen downloaden, heel veel communicatie geweest vanuit zowel de gemeente als Nijestee. 00:09:26

Voorzitter: Nog een aanvullende vraag van mevrouw Bernabela van de Partij voor het Noorden. 00:09:29

Mevrouw Bernabela (Partij voor het Noorden): Bedankt, Voorzitter. Mijn vraag was ook inderdaad of het specifiek over die bomen ging of dat ze in het algemeen zijn geïnformeerd? Ik had ook wel begrepen dat dit was gebeurd, maar niet specifiek over die boom en dat was voor hen toch wel een shock. Dan nog inderdaad de vraag: moest deze boom echt weg voor de bouwwerkzaamheden of was er misschien ook nog een andere mogelijkheid geweest? Volgens de bewoner was er ruimte zat om de boom heen, zodat die nog wel kon blijven staan. Wat zij zich ook afvroeg, dit is natuurlijk een hele grote boom en best wel goed voor de biodiversiteit... 00:10:06

Mevrouw Bernabela (Partij voor het Noorden): Ik meende dat er heel veel dieren in 3

zaten. Nu natuurlijk niet, want het is winter. Komt er dan wel weer wat terug, waardoor ook weer diezelfde ecologische waarde behouden wordt? 00:10:18

Voorzitter: De wethouder. 00:10:19

De heer Van Niejenhuis: Voorzitter, het voert wat ver om helemaal uit de doeken te doen, waarom deze boom nu net moest wijken. Als u daar echter meer over wilt weten, dan kunnen we die vragen natuurlijk technisch vanuit het ambtelijke apparaat laten beantwoorden. U kunt ervan uitgaan dat wij niet zomaar genegen zijn om een boom te kappen. Als we dat doen en als dat echt moet gebeuren, dan is er natuurlijk altijd de compensatie zoals die geldt. Daar hebben wij afspraken met u over gemaakt als raad, dus iedere boom wordt gecompenseerd. Liever niet kappen, maar als er een boom gekapt wordt, dan wordt die ruimschoots gecompenseerd. Dat doen we altijd en hier ook. 00:10:56

Voorzitter: Heeft u nog een nieuwe vraag? Uw vragen zijn volgens mij namelijk wel beantwoord. Mocht u daar niet tevreden mee zijn, dan kunt u natuurlijk ingaan op het verzoek van de wethouder om het nog technisch na te vragen. Is het nog een nieuwe vraag? Mevrouw Bernabela. 00:11:09

Mevrouw Bernabela (Partij voor het Noorden): Toch nog even een vraag of het college ook van plan is om zelf mensen anders te informeren dan via de app die te downloaden is. Misschien is die niet door iedereen zo makkelijk te installeren op hun telefoon, omdat niet iedereen zo digitaal vaardig is. 00:11:23

Voorzitter: De wethouder. 00:11:24

De heer Van Niejenhuis: Voorzitter, zoals ik zojuist heb aangegeven, we zijn er heel veel verschillende momenten geweest waarop in dit geval zelfs echt met bewoners samen een ontwerp is gemaakt voor zowel de hele bouwontwikkeling als ook voor de straat. In de verschillende ontwerpstappen die we gezet hebben, is heel expliciet op de tekeningen aangegeven welke bomen eventueel gekapt zouden worden. We hebben daarin dus ook veel meer gedaan dan alleen maar mensen naar een app verwijzen. Ik maak er wel nog een keer reclame voor, het is de app omgevingsalert. De app is inderdaad op je telefoon te downloaden. Je kunt een straal aangeven waarbinnen je meldingen wilt ontvangen en dan krijg je dit soort meldingen binnen. Daarnaast communiceren wij bij dit soort herontwikkelingsprojecten altijd veel uitgebreider met de omgeving en dat hebben we hier ook gedaan. 00:12:11

Voorzitter: Dank u wel. Dan gaan wij door naar de volgende set vragen. Dat zijn vragen van de Partij van de Arbeid en alle andere fracties. Die gaan over het niet langer aannemen van aanmeldingen voor basis GGZ zorg door Lentis. Ik geef daarvoor het woord aan de heer Scoop.

4

00:12:26

De heer Scoop (PvdA): Bedankt, Voorzitter. Ik ben blij dat we dit met de hele raad doen, dat laat zien hoe belangrijk we dit onderwerp vinden. Zoals u net zei, deze week is in de media bekendgemaakt dat Lentis zich gaat richten op de complexe GGZ-zorg en gaat stoppen met de basiszorg. Er is nu een hele lange wachtlijst en we maken ons zorgen over wat het stoppen van Lentis met de basiszorg gaat doen met de wachtlijst voor de basiszorg. Daarom deze vragen. Voorziet het college op korte termijn de wachtlijsten langer worden en voeren we al de gesprekken hierover met het veld? De tweede vraag is: wat verwacht college op lange termijn dat gaat gebeuren met de zware GGZ, zal het ook daarop effect hebben? 00:13:12

Voorzitter: Dank u wel. Volgens mij kunnen we direct door naar de beantwoording van het college. 00:13:17

Mevrouw Molema: Dank u wel. Gisteren hebben wij in het college de beantwoording van de vragen gehad van de PVV en van de Stadspartij over dit onderwerp en toen ging het over de specialistische GGZ. Daar hebben wij, volgens mij ook heel nadrukkelijk, aangegeven dat wij uw zorg daarin delen. Daar wil ik vandaag nogmaals mee beginnen, want op dit moment kun je in de GGZ niet zeggen dat er een zorginfarct aankomt, maar er is al een zorginfarct waardoor mensen in onze gemeente, maar ook in de hele regio, op dit moment echt lang moeten wachten voordat zij passende zorg krijgen. 00:13:53

Mevrouw Molema: Ik ga u uitleggen hoe wij daarin samenwerken. Wij werken in de regio samen binnen Gezond Groningen. Daar zitten een aantal actielijnen in en één van de lijnen is mentale gezondheid. Daar valt ook een Taskforce Wachttijden GGZ onder. Daar zitten diverse partijen aan tafel, zowel vanuit de gemeente - dus ik zit daar bij - maar ook vanuit zorgpartijen, de preventiekant, huisartsen en noem maar op. Die zijn steeds aan het zoeken naar hoe kunnen we in de bestaande context, waar er een enorme schaarste is aan personeel - want dat is op dit moment het grootste vraagstuk - en een stijgende zorgvraag dus steeds meer mensen hebben mentale problemen, dit met elkaar op een goede manier oplossen. 00:14:33

Mevrouw Molema: Daarin zie je dat op korte termijn wel stappen worden gezet, maar - dat perspectief wil ik wel helder geven - ook in de toekomst er altijd GGZ nodig zal zijn en de problemen zijn niet binnen een jaar opgelost. We zien dat in de specialistische GGZ de wachttijden enorm zijn. Lentis is in het noorden de partij die de meest gespecialiseerde zorg biedt. De wachttijden zijn daar dusdanig dat zij ervoor kiezen vanuit hun organisatie om alleen op die specialistische GGZ te gaan zitten en geen basis GGZ meer te leveren. Er zijn andere partijen die dat doen en die zijn met name in de stad Groningen gevestigd. U moet zich realiseren, het krantenartikel... 00:15:17

Mevrouw Molema: De stop van Lentis heeft enorm veel impact in de omliggende gemeenten. In Noordoost-Groningen is er op dit moment geen basis GGZ beschikbaar. Als mensen worden doorverwezen dan moeten ze naar de stad of er 5

wordt een alternatief gezocht. Dat alternatief dat is natuurlijk eigenlijk al verkend, want heel veel huisartsen hebben een praktijkondersteuner GGZ. Daar zijn mensen dan vaak al geweest en dan is er meer nodig. Met name de omliggende gemeenten hebben daar nu ongelooflijk veel last van. Laat ik het zo zeggen, de inwoners hebben daar ongelooflijk veel last van. Vanuit de samenwerking wordt enorm ingezet om te kijken of in de zorg een alternatief voor Lentis beschikbaar kan komen met name in de omliggende gemeenten, maar dat zal dan ten koste gaan van het voorzieningenniveau in de stad. 00:16:06

Mevrouw Molema: Wij hebben met elkaar in Gezond Groningen afgesproken dat er een aantal thema's zijn. Dat gaat namelijk over het verkleinen van gezondheidsverschillen. Daar hebben wij het hier in de raad met elkaar ook al vaker over gehad. Het gaat ook om de verdeling van schaarste, het gaat ook om de toenemende zorgvraag die eronder ligt en dat we daar wat met elkaar in willen oplossen. Dat houdt in dat we met name focussen op gebieden met een lagere SESscore. Dan is het ook heel logisch dat je met elkaar solidair bent en kijkt hoe we het aanbod wat we hebben op een goede manier kunnen verdelen, zodat met name mensen die het al wat lastiger hebben ook goed geholpen worden. Daar is enorm op ingezet de afgelopen tijd om te kijken of dat lukt, maar helaas is dat op dit moment nog niet gelukt. Dat maakt ook en dat voelt heel gek om als wethouder soms te zeggen, dat het systeem waar we met elkaar in functioneren nog onvoldoende de oplossing biedt voor het GGZ-vraagstuk waar we met elkaar voor staan en dat het ons dus ook niet alleen lukt. 00:17:07

Mevrouw Molema: Er wordt ook steeds meer contact gezocht met landelijk om te kijken of ze ons daarbij kunnen helpen. Op de GGZ is Groningen niet de enige, want landelijk is er een probleem. GGZ landelijk stuurt ook allerlei brandbrieven daarover. Overal zijn er lange wachtlijsten. Alleen in Groningen is het wel zo dat men ziet dat de problematiek complexer is en dat mensen ook langer behandeld moeten worden. De sociaaleconomische positie hangt samen met de behandelduur. Als je een bepaalde hoeveelheid psychiaters hebt en je hebt hele complexe zorgvragen en je moet langer behandelen, dan wordt het ongelooflijk complex. Ik denk ik begin in ieder geval - het is misschien een wat uitgebreid antwoord - om dat te delen. De vraag of we daar nu gesprekken over voeren. Ja, dat wordt in de hele regio gedaan met meerdere partijen. Daar zetten we ons echt enorm voor in en er wordt ook echt gezocht naar alternatieven. 00:18:07

Mevrouw Molema: Het alternatief alleen alles naar het sociaal domein doen, die suggestie wordt namelijk ook wel eens gewekt, zal in ieder geval niet zal lukken, want er blijven mensen met mentale problemen die gewoon recht hebben op goede zorg en op een passend zorglandschap. We werken dus met elkaar alternatieven uit en zoeken ook naar financiering. Dan ga ik ook meteen de complexiteit aangeven. Vanuit het IZA is er incidenteel geld beschikbaar gesteld, maar niet structureel. Als je een alternatief gaat regelen, krijg je het dus voor een paar jaar wel gedekt, maar niet op de langere termijn. Dat zorgt ook voor een heel groot risico dat jij je eigen teleurstelling aan het organiseren bent en over drie jaar weer allerlei trajecten moet 6

stoppen. Daar zijn we ook over in gesprek met elkaar. Dat daar ook een geldvraag onderligt, maakt het lastiger. U weet ook dat onze begroting niet oneindig is en krapte laat zien, daardoor is de context om tot een oplossing te komen alleen maar lastiger. 00:19:09

Mevrouw Molema: De opmerking of het op de langere termijn zou kunnen helpen om de zware GGZ te verlichten en of de wethouder dat ook zo ziet. Ik denk dat de specialisatie van partijen helpend is om in ieder geval het aanbod op de hoogspecialistische kant wat te vergroten. Echter, op lange termijn ga je zien, als mensen geen basis GGZ krijgen, dat ze uiteindelijk via crises alsnog in de specialistische GGZ terechtkomen. Het is dus een kortetermijnoplossing en niet een langetermijnoplossing. Die langetermijnoplossing moet uit een heel breed palet aan maatregelen komen en dat is maatschappelijk het gesprek. Dat wordt bijvoorbeeld op jeugd ook gevoerd; sommig leed hoort gewoon bij het leven en dat moet genormaliseerd worden. We zetten heel veel individueel in en je zou wat meer toe moeten naar een collectief aanbod en dat kost tijd. Je zou ook moeten demedicaliseren. Op dit moment krijg je vaak alleen hulp, als je een diagnose hebt. Dat kost ook heel veel tijd en daar kun je ook een ander traject in kiezen. Wat we ook zien, is mensen die wat langer in de GGZ zitten, een perspectief bieden. Er zijn mensen die het als een chronische aandoening hebben. We voeren het gesprek over hoe zorg je dat het ook weer afgeschaald wordt naar wat lichtere ondersteuning en dat het wat meer in de wijk wordt opgepakt in plaats van dat het altijd bij specialisten blijft.

Dat is ook onderwerp van gesprek. 00:20:35

Mevrouw Molema: Ik kan u daar heel veel over vertellen, maar vanuit de regio is dit allemaal samengevat in een regioplan. Zowel breed op gezondheid wat gaat over houdbare zorg en de ziekenhuiszorg, als wat doen we aan preventie en mentale gezondheid zit erin. Specifiek op mentale gezondheid is ook een plan uitgewerkt. Ik weet dat dit volgende week of die week erop in het college ligt om naar u te sturen. In de beantwoording van vandaag stond de handreiking vanuit het college om daar verder met u als raad over in gesprek te gaan. Ondanks... 00:21:08

Mevrouw Molema: Kijk, GGZ is iets wat de zorgverzekeraar inkoopt. Dat is niet onze wettelijke taak om te regelen. Het is dus ook aan de zorgverzekeraar en de zorgpartijen om toe te werken naar een dekkend zorglandschap. Aan de andere kant nemen we wel met 40 partijen in de regio de verantwoordelijkheid om daar samen aan te werken, omdat een deel van de oplossing ook buiten het zorgdomein ligt. Ik snap ook dat het enorm bij u leeft, want er zijn mensen die op dit moment negen maanden en sommigen zelfs twee jaar op een wachtlijst staan voor de GGZ en dat perspectief is echt binnen een jaar niet beter. Wat ik u wil aanbieden, is dat we zodra we die plannen naar u gestuurd hebben - volgens mij kunt u zelf beeldvormende sessies agenderen - is het misschien goed om eens met een aantal partijen daarover in gesprek te gaan over wat zit daar nu in. We hebben echt alle hulp nodig, ook om dit landelijk veel beter op de agenda te krijgen, als probleem in deze regio. Het is hier wel forser dan in de rest van Nederland. Normaal geef ik niet zo uitgebreid antwoord op mondelinge vragen, maar dit onderwerp is dusdanig belangrijk, dus we zetten 7

daar echt vanuit de gemeente Groningen heel erg fors op in. We weten dat het ongelooflijk complex is. 00:22:20

Voorzitter: Dank voor die uitgebreide beantwoording. Het heeft nog wat vragen opgeroepen bij D66, Student en Stad, CDA en ik zie de Stadspartij. Ik stel voor om deze langs te gaan en dat we dan terug naar de wethouder gaan. Als het te veel wordt, dan moet u het zeggen. Mevrouw Gietema. 00:22:39

Mevrouw Gietema (D66): Dank voor het uitgebreide antwoord. Volgens mij is dat heel erg terecht. Ik vind het zelf heel mooi om te zien dat we dit raadsbreed vragen, maar ook dat het college hier volop mee bezig is. Ik vind het ook fijn om te zien... 00:22:50

Mevrouw Gietema (D66): We hebben laatst het rekenkamerrapport besproken, Jeugdzorg regio Groningen, daar hebben we het gehad over solidair zijn met elkaar zijn. Ik vind het heel mooi om dat in deze vragen ook terug te zien. Dat wil ik ieder geval het college teruggeven. Mijn vraag gaat over het volgende: u gaf kort aan dat het ook impact heeft op de stad. Ik ben toch wel even nieuwsgierig... 00:23:13

Mevrouw Gietema (D66): Juist omdat het specialistische tegen die basis aanhangt en we als gemeente vanuit het sociaal domein toch soms gaten moeten vullen, omdat we onze inwoners natuurlijk niet alleen laten. Ik zou wel graag iets meer willen weten, als dat kan in deze sessie hier, wat onder die impact valt? 00:23:32

Voorzitter: Student en Stad. 00:23:32

De heer Vermerris (Student en Stad): Dank u wel, Voorzitter. Nogmaals wil ik de wethouder bedanken voor het echt goede en uitgebreide antwoord. De wachtlijst bij de GGZ speelt natuurlijk al wat langer. Ik ben benieuwd of de wethouder wat meer in kan gaan op de vorderingen met de gesprekken tussen gemeente, provincie en het Rijk. Ik denk namelijk dat het Rijk hier ook een groot aandeel in heeft. 00:23:58

Voorzitter: De heer De Haan, CDA. 00:24:01

De heer De Haan (CDA): Voorzitter, ook wat mij betreft dank. Oh, ik heb mijn pasje niet bij me. Het werkt wel. 00:24:06

De heer De Haan (CDA): Dank aan de wethouder. Wat ons betreft positief dat de wethouder aangeeft juist ook regionaal te gaan samenwerken. Ik denk dat dit ook keihard nodig is. Als je de verhalen hoort bijvoorbeeld vanuit Oost-Groningen, dat daar zeker voor de specialistische zorg, maar ook voor de basis niemand meer te vinden is. Als je ziet welke problematiek daar speelt, dan is dat ontzettend pijnlijk. Mijn vraag gaat ook over die samenwerking. De wethouder geeft aan, we werken samen. Nu ben ik benieuwd of, in die tijd dat er nu wordt samengewerkt, de wethouder al ziet dat die wachtlijsten aan het afnemen zijn. Het signaal dat onze 8

fractie namelijk bereikt is toch dat we juist zien dat die wachtlijsten nog steeds toenemen. Ik ben wel benieuwd of die samenwerking misschien toch al tot resultaat heeft geleid. 00:24:52

Voorzitter: De Stadspartij. 00:24:53

Mevrouw Menger (Stadspartij 100% voor Groningen): Dank u wel, Voorzitter. Allereerst dank aan de wethouder voor de zeer uitgebreide beantwoording van de vragen over dit onderwerp. Als we het hebben over dat de basis GGZ niet meer bij Lentis ondergebracht wordt, is er dan een mogelijkheid dat deze naar basis jeugdhulp gaat of naar Samen of WIJ-Groningen? Ik werd ook getriggerd door de opmerking van de wethouder over dat het niet de wettelijke taak van de gemeente is et cetera. Echter, als we het dan hebben over een enorme toename van mensen die onbegrepen gedrag vertonen, verward, psychische nood en dergelijke, dan lijkt mij dat het gaat om de publieke gezondheid en dan valt het wel onder de taak van de gemeente. Hoe ziet de wethouder dat? Dank u wel. 00:25:57

Voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we terug naar de wethouder voor verdere beantwoording. 00:26:05

Mevrouw Molema: Dank u wel. Als eerste de vraag over de solidariteit. Op het moment dat je constateert dat er schaarste is aan personeel en je bent solidair met elkaar en je ziet dat er in de stad een concentratie is aan voorzieningen, dan houdt het automatisch in, als je zegt dat je prioriteit geeft aan gebieden met een lage SESscore, dat het voorzieningenniveau in de stad naar beneden gaat. Hoe en wat precies dat eruitziet... 00:26:34

Mevrouw Molema: Er zijn echter niet meer behandelaars uit een hoge hoed te toveren, dus dat betekent dat je uiteindelijk heel erg moet gaan zoeken naar manieren om behandelaars, dus basis GGZ-zorg, ook buiten de stad beschikbaar te houden. Er stond nu ook een artikel in de krant over dat er meer problematiek is in het Ommeland dan in de stad. Nu, dat is een hele lastige constatering, want wij hebben hier in de stad bijvoorbeeld best veel mensen met onbegrepen gedrag rondlopen. Dat trekken steden over het algemeen ook aan, dus ook veel complexe casuïstiek. Er is problematiek in gebieden met een lagere SES-score en mentale gezondheid is een thema. Mensen in Oost-Groningen hebben net zoveel recht op basis GGZ als mensen in de stad. Volgens mij is dat het vraagstuk wat nu voorligt: als je concludeert met elkaar dat op de ene plek wel voorzieningen zijn en elders niet, dat je die schaarste beter gaat verdelen, zodat er een dekkend zorglandschap is. In ieder geval zo dekkend mogelijk binnen de huidige context met beperkt zorgaanbod. Dat zal ook op bredere specialistische zorg gebeuren. Je ziet dat er met name in de stad nu wat meer voorzieningen zijn en dat we bewegen naar toch een betere verdeling over de provincie heen. Dat is iets waar wij echt van hebben gezegd, dit is hoe je met elkaar samenwerkt, omdat inwoners recht hebben op goede en passende zorg. 9

00:28:04

Mevrouw Molema: Bij Student en Stad heb ik wel opgeschreven dat u aan het woord was, maar ik heb de vraag niet opgeschreven. Dat is niet handig. 00:28:14

Voorzitter: Student en Stad, kunt u de vraag nog even herhalen? 00:28:16

De heer Vermerris (Student en Stad): Het ging meer in op de vorderingen tussen Rijk, provincie en de gemeente. Er wordt nu gewezen op dat het Rijk er ook een grote rol in speelt. Ik ben benieuwd hoe het Rijk hier op dit moment naar kijkt en hoe die gesprekken verlopen. 00:28:33

Mevrouw Molema: De lobby richting het Rijk komt steeds meer op gang. Doordat we het IZA hebben en dat we verplicht zijn om regioplannen en regiobeelden neer te leggen, wordt ook steeds beter inzichtelijk wat de wachtlijsten zijn, wat de normen zijn en hoe dat bij elkaar past. De urgentie wordt daarmee steeds helderder. We zijn die gesprekken steeds meer aan het opvangen, maar ik durf u nog niet concreet te zeggen wat daar het resultaat van is. Ik moet heel eerlijk zeggen, in alle contacten over gezondheid die ik landelijk heb, breng ik altijd de mentale gezondheid en enorme schaarste die er is onder de aandacht. Ook bij Kamerleden breng ik steeds meer onder de aandacht, dat dit ons probleem is; binnen het huidige systeem, waarbij de zorgverzekeraar dit inkoopt maar tegen enorme schaarste aanloopt, lukt het ons onvoldoende met elkaar om dit te doen. Er ligt wel een goed plan om met elkaar te bouwen aan een beter zorglandschap, dus daar zit ook het gesprek hoe voorkom je mentale problematiek in, alleen wij moeten die periode overbruggen met elkaar. In die overbrugging hebben we echt hulp nodig. 00:29:48

Mevrouw Molema: Het zit heel breed, want we hebben het nu over basis GGZ en de brief ging over de specialistische GGZ, maar ik durf u ook te vertellen dat er een tekort is aan GGZ-bedden, zowel voor de crises als op het moment dat het gaat om Wlz-bedden. Het GGZ-probleem is breder dan alleen de ambulante behandeling en ik denk dat het goed is dat we daar in de breedte eens met elkaar over doorpraten. Dan kunnen we u ook wat inzicht geven in welke contacten er nu landelijk hierover lopen. 00:30:19

Mevrouw Molema: Dan was er nog de vraag over resultaten en nemen de wachtlijsten nu daadwerkelijk af. Ik ga u nog iets opvallends vertellen, dat het heel erg lastig is om inzicht te hebben in de wachtlijsten binnen de GGZ. Daar wordt op gemonitord. Het kan best zijn dat het op het ene deel afneemt en op een ander deel weer toeneemt, dus ik durf u niet te zeggen of het afneemt. Het lastige is dat er tegelijkertijd ook een toenemende vraag naast zit. Het enige wat we weten is dat het nu slechter zou zijn dan als we niets hadden gedaan. De verschillende deelonderwerpen, bijvoorbeeld Ixta Noa onze inloopvoorziening, worden geëvalueerd en ook op resultaten bekeken. Hoeveel mensen helpen we daar nu mee en hoe vangt dat af? Alleen op het totaal zie je de impact nog niet voorbijkomen. Als we het regiobeeld van een paar jaar terug ernaast leggen en nu, dan zie je niet dat er een enorme daling is van de wachtlijsten in de GGZ. Dat betekent dat we nog meer 10

moeten doen dan wat we tot nu toe deden, dus dat vraagt echt een enorme inspanning van heel veel partijen. 00:31:27

Mevrouw Molema: Dan vraagt mevrouw Menger, als Lentis stopt, kan het dan naar de basisjeugdhulp? Dit gaat over de volwassenen-GGZ, dus dat kan niet naar de basisjeugdhulp. Lentis heeft een apart onderdeel en dat heet Jonx en daar voeren zij de jeugd-GGZ uit. De keuze die zij gemaakt hebben, heeft alleen betrekking op de volwassenen-GGZ, dus dat kan niet over naar de basis jeugdhulp. Het gesprek over bijvoorbeeld naar WIJ... 00:31:58

Mevrouw Molema: Kijk, op het moment dat wij het vanuit het sociaal domein oppakken. Punt één is dat welzijnswerk wat anders is dan GGZ. Dat wordt ook door totaal andere mensen uitgevoerd, dus het is niet één op één uit te ruilen. De gesprekken worden wel gevoerd over of je binnen het sociaal domein bijvoorbeeld met Welzijn op Recept meer zou kunnen doen. Dat is een ketenaanpak die in het GALA zit. Je zou ook kunnen verkennen of je dat nog breder kunt inzetten en dan zou je dat kunnen bekostigen uit de IZA-transformatiemiddelen. Ware het niet dat dit maar een paar jaar bekostiging is en dat je daarna moet nadenken over hoe we het dan structureel gaan bekostigen, als je daarmee echt een deel afvangt van wat regulier in de zorg zou worden gedaan. Dat maakt het best wel complex om te zeggen, kunnen we het zo naar de WIJ doen. De basis GGZ kan dus niet door de WIJ worden uitgevoerd, laat ik dat in ieder geval even heel duidelijk zeggen. 00:32:58

Mevrouw Molema: Dan het is geen wettelijke taak en publieke gezondheid wel. Wij hebben natuurlijk wel een taak als gemeente om actie te ondernemen op de mensen met onbegrepen gedrag. Wat ik echter bedoelde, is de Zorgverzekeringswet. Wij zijn niet verantwoordelijk voor de uitvoering van de Zorgverzekeringswet, dus dat is wat ik bedoelde met het is niet onze wettelijke taak. Wij hebben de Wmo, de Jeugdwet en de Participatiewet die wij uitvoeren. Uiteindelijk is het aan de zorgverzekeraar in combinatie met aanbieders om een goede contractering te doen en proberen we met elkaar, dus ook met gemeenten, maar ook bijvoorbeeld de GGD en huisartsen te kijken naar hoe komen we samen tot een goed landschap, waarin de mensen die echt zorg nodig hebben zorg krijgen en op het moment dat je een specialist nodig hebt, dat die ook snel beschikbaar is en dat we zoveel mogelijk proberen te voorkomen. Dat is de rol die wij pakken, maar wij zijn niet verantwoordelijk voor de inkoop van GGZ voor volwassenen. Volgens mij ben ik dan ingegaan op alle vragen. 00:33:59

Voorzitter: Dank u wel. Ik zie toch weer wat handen omhooggaan. Ik wil u er wel aan herinneren dat de wethouder uitgebreid is ingegaan op de oorspronkelijke vragen en ook uitgebreid op de aanvullende vragen. Ik ga alleen nog korte verduidelijkende vragen toestaan. Mocht dat niet volstaan, dan staat het u als raad natuurlijk altijd vrij om bijvoorbeeld een beeldvormende sessie te organiseren, zoals de wethouder noemde, of op een andere manier. Alleen dus nog korte verduidelijkende vragen als die er zijn. Mevrouw Gietema, D66. 00:34:28

Mevrouw Gietema (D66): De vraag ging juist om verduidelijking op de 11

beeldvormende sessie, omdat we hier raadsbreed zitten en volgens mij de vraag allemaal belangrijk vinden. Ik kijk ook een beetje naar de griffie stiekem. Moeten we dat echt schriftelijk indienen of zouden we ook bij deze al een beeldvormende sessie kunnen aanvragen over de GGZ? Juist, omdat het ook ons als gemeente raakt. 00:34:52

Voorzitter: Het beste is, hoor ik van de griffie, om toch met een aantal fracties dit aan te vragen. 00:34:57

Mevrouw Gietema (D66): Ik kijk even rond. We pakken dat als raad op. 00:35:01

Voorzitter: Waren er verder nog verduidelijkende vragen? Niet meer? Dan sluit ik bij deze het vragenuur. Dank je wel allemaal.

12