Jaarstukken 2022

90

conform de wettelijke eisen en ambities van de gemeente Bergeijk uit te kunnen blijven voeren is de rioolheffing in 2022 niet gewijzigd. De heffingsgrondslag is het waterverbruik waarbij de volgende tarieven in 2022 zijn gebruikt. Klasse waterverbruik Klasse: ≤ 100 m³ Klasse: 101 - 350 m³ Klasse: ≥ 350 m³: opslag per 350 m³

2021 170,04 255,00 255,00

2022 170,04 255,00 255,00

De opbrengst rioolheffing bedraagt in 2022 € 1.870.000 (2021: € 1.843.000) De berekening van de kostendekkendheid van de rioolheffing is als volgt tot stand gekomen: Realisatie Bedragen x € 1.000 a. Lasten b. Baten (excl. Rioolheffing)

Begroot Begroot 2022

Realisatie

2021

2022

na wijziging

2022

Verschil

-1.417

-1.484

-1.499

-1.427

72

53

22

22

42

20

c. Btw

-228

-243

-245

-224

21

d. Overhead

-191

-193

-193

-193

0

e. Mutatie voorziening riolering

-60

0

0

-69

-69

f. Totaal lasten (a+b+c+d+e)

-1.843

-1.897

-1.914

-1.871

44

g. Baten rioolheffing

1.843

1.897

1.897

1.871

-27

100%

100%

99%

100%

Dekkingspercentage (g/f)

f.

Rioolaansluitrechten De rioolaansluitrechten hebben betrekking op het aansluiten van woningen en andere gebouwen op het gemeentelijk rioolstelsel en het toerekenen van de kosten van een dergelijke aansluiting. De heffingsgrondslag is opgenomen in de gemeentelijke aansluitverordening waarin de verhouding wordt geregeld tussen de gemeente en de burgers betreffende het aansluiten op het rioolstelsel. Voor het jaar 2022 is het tarief voor de rioolaansluitrechten geïndexeerd met 1,47 %. Voor een aansluiting op een vrij-vervalleiding diende € 1.963 betaald te worden, voor een aansluiting op de drukriolering was dit € 2.683. De opbrengst rioolaansluitrechten 2022 is € 41.900 (2021: € 26.300).

g. Leges Onder de naam ‘leges’ worden verschillende rechten geheven van door of vanwege het gemeentebestuur verstrekte diensten. Leges vallen onder de bestemmingsheffing (meerdere programma’s). We streven naar 100% kostendekkende tarieven. De tarieven zijn opgenomen in de legesverordening 2022. Bij de bepaling van de kostendekkendheid van de leges maken we een onderscheid in de 3 titels uit de legesverordening: - Algemene dienstverlening - Fysieke leefomgeving / omgevingsvergunningen - Europese dienstenrichtlijn De berekening van de kostendekkendheid van de leges is als volgt tot stand gekomen: Realisatie 2022 Bedragen x € 1.000 Titel 1, Algemene dienstverlening Titel 2, Fysieke leefomgeving / omgevingsvergunning Titel 3, Europese dienstenrichtlijn Totaal leges

Baten Lasten (excl leges) 248 0 404 7 658

0 0 0

Btw 0

Overhead 357

0 0 0

581 9 947

Baten Dekkingsleges percentage 540 89% 773 9 1.322

79% 57% 82%

91

Algemene dienstverlening Dit betreft vooral het verstrekken van rij- en reisdocumenten maar ook tal van in omvang kleinere producten die de gemeente verstrekt. Het verstrekken van reisdocumenten aan niet-ingezetenen vormt hierin een bijzondere plek. Vanaf 2014 hebben nieuwe paspoorten en rijbewijzen een geldigheid van 10 jaar. Fysieke leefomgeving / omgevingsvergunningen De opbrengsten van de legesvergunningen schommelen per jaar. Op de omvang van de opbrengsten hebben we maar beperkt invloed. Dit is namelijk afhankelijk van de aanvragen die ingediend worden Europese dienstenrichtlijn Hieronder vallen met name leges in verband met horeca activiteiten en evenementen. De opbrengst uit de legesverordeningen bedraagt in 2022 € 1.322.000 (2021 € 1.370.000). h. Lijkbezorgingsrechten De gemeente Bergeijk beheert de algemene begraafplaats Kapelakker in Luyksgestel. Rechten worden geheven voor het gebruik van deze begraafplaats. De begraafplaats is ook ingericht voor het bewaren van crematie- as (urnenmuur) en uitstrooien van crematie-as. De tarieven zijn opgenomen in de tarieventabel behorende bij de Verordening Lijkbezorgingsrechten 2022. De opbrengst in 2022 circa € 18.000 De berekening van de Kostendekkendheid van lijkbezorgingsrechten is als volgt: Realisatie Begroot Begroot 2022 Bedragen x € 1.000 2021 2022 na wijziging a. Lasten 39 38 38 b. Baten (excl leges) 0 0 0 c.

Btw 8 8 8 d. Overhead 9 10 10 e. Totaal lasten (a+b+c+d) 57 56 56 f. Baten leges 17 14 14 Dekkingspercentage (f/e) 29% 24% 24%

Realisatie 2022 40 0 8 10 59 18 31%

Verschil 2 0 0 0 2 5

i.

Reclamebelasting Op verzoek van de initiatiefgroep Centrummanagement is met ingang van 2014 reclamebelasting ingevoerd. Deze belasting wordt geheven bij ondernemers in een vastgesteld gebied. De hoogte van de belasting is afhankelijk van de WOZ-waarde van het pand. De inkomsten worden volledig doorbetaald aan de stichting Centrummanagement. De opbrengsten in 2022 is € 27.000 (€ 2021 € 27.000).

j.

Overige bestemmingsheffingen De overige bestemmingsheffingen bestaan uit de vergoedingen voor staangelden op de woonwagenlocaties en de opbrengsten uit de overeenkomst voor de organisatie van de kermissen.

Kwijtscheldingsbeleid De gemeente kan kwijtschelding verlenen voor de ozb, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Dit op basis van het door de raad vastgestelde kwijtscheldingsbeleid gemeentelijke belastingen 2019-2022. Dit geldt ook voor privébelastingen van ondernemers indien er sprake is van recht op een Bbz-uitkering. In 2022 werd € 47.636 geraamd voor te verlenen kwijtschelding. Het aantal gehonoreerde verzoeken was met 95 lager dan de 110 in 2021. Er is voor € 45.095 kwijtgescholden. 32 aanvragen werden afgewezen. Er zijn alleen kwijtscheldingsverzoeken ingediend voor de afvalstoffen en rioolheffing. Belastingdruk Voor de berekening van de belastingdruk gaan we uit van een gemiddelde WOZ-waarde in Bergeijk, zijnde € 339.000 (bron COELO, waarde 1 januari 2020). Voor de rioolheffing gaan we uit van een gemiddeld waterverbruik tussen de 100 en 350 m³. Bij de afvalstoffenheffing hanteren we een gemiddeld aanbod van ca 5 grijze en 6 groene containers. 92

Bedragen x € 1.000 Onroerende zaak belasting Rioolheffing Afvalstoffenheffing Totale woonlasten Woonlasten landelijk gemiddelde Woonlasten tov landelijk gemiddelde

Begroot na Realisatie Begroot wijziging 2021 2022 2022 (Gemeente) (Gemeente) (Gemeente) 324 316 314 255 255 255 177 174 174 756 745 743 777 97%

776 96%

776 96%

Begroot 2022 (COELO) 357 255 206 818

Realisatie 2022 314 255 174 743

904 91%

904 82%

93

4.2 Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing Portefeuillehouder

Wethouder S. Luijten

Inleiding Het gemeentelijk weerstandsvermogen geeft de mate aan waarin we in staat zijn financiële tegenvallers op te vangen. Om dit te kunnen moet er een zekere mate van vrije ruimte zijn binnen de begroting en/of de vermogenspositie. Deze vrije ruimte heet ook wel de weerstandscapaciteit. De weerstandscapaciteit bestaat uit middelen en mogelijkheden waarover de gemeente beschikt om niet geraamde kosten (onverwachte, onvoorziene omstandigheden) te dekken. Dit met inachtneming dat het niet ten koste gaat van de uitvoering van bestaande taken. Risico’s worden in dit verband gedefinieerd als gebeurtenissen die de doelrealisatie van de gemeente Bergeijk negatief kunnen beïnvloeden, waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële omvang zijn in relatie tot de financiële positie van de gemeente. Wettelijk kader Op grond van het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten moet in de paragraaf financiering in ieder geval het volgende onderdeel worden vermeld: Onderdeel Een inventarisatie van de weerstandscapaciteit; Een inventarisatie van de risico’s; Het beleid over de weerstandscapaciteit en de risico’s Verplicht opnemen van een aantal kengetallen Beoordeling van de onderlinge verhouding van de kengetallen in relatie tot de financiële positie

Op grond van art. 11 BBV

Beleid • Nota reserves en voorzieningen gemeente Bergeijk (2019) Wat wilden we bereiken? • De financiële positie is (ook op lange termijn) zodanig solide dat de gemeente zonder financiële problemen en zonder aanpassingen in het huidige beleid kan inspelen op externe ontwikkelingen. • De omvang van de weerstandscapaciteit is toereikend voor het opvangen van financiële tegenvallers met structurele en incidentele gevolgen. • De ratio weerstandscapaciteit (verhouding tussen beschikbare en benodigde weerstandscapaciteit) bedraagt minimaal 1. In de nota reserves en voorzieningen 2019 is dit verhoogd naar 1,4. Risico inventarisatie Van de risico’s maken we een inschatting van de waarschijnlijkheid dat een risico zich voordoet en wat de mogelijke schadeomvang kan zijn. Daarvoor stellen we de volgende 2 vragen: Wat is de financiële impact? Dat wil zeggen de beste inschatting van het bedrag indien het risico zich voordoet; 1. Bepaalt de kans dat de gebeurtenis zich voordoet aan de hand van de volgende score: Kans score • Zeer gering • Gering • Waarschijnlijk • Hoog

• • • •

5% 25% 50% 75%

De risicoscore is de vermenigvuldiging van het ingeschatte financiële effect van het risico vermenigvuldigd met het percentage wat aansluit op de kans dat het risico zich voordoet. Indien een risico zich zeker voor zou doen dan wordt dit in de begroting opgenomen vanwege de stelregel dat de begroting realistisch 94

opgesteld moet worden. Alleen risico’s met een gekwantificeerd bedrag van > € 25.000 (ongeveer 0,05% van de totale begroting) nemen we op in de risicomatrix. Nadat de risico’s zijn gekwantificeerd wordt de benodigde weerstandscapaciteit berekend. Vervolgens zetten we de benodigde weerstandscapaciteit af tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. Aan de hand van deze gegevens wordt de ratio weerstandscapaciteit berekend. Risicoanalyse

Kans

Af te dekken met:

Jaarrekening 2022

Hoog

AR

150

150

Waarschijnlijk

AR

150

150

Waarschijnlijk Hoog

AR AR

50 0

50 225

Waarschijnlijk Hoog Zeer gering

AR AR grex AR

50 585 125

50 509 125

Waarschijnlijk Waarschijnlijk

AR AR

60 1.250

53 0

Waarschijnlijk

AR

631 3.051

74 1.386

Bedragen x € 1.000 Omschrijving risico 0. Taakveld Bestuur en ondersteuning a Algemene uitkering: effect wijzigingen 6. Taakveld Sociaal domein b Programmakosten jeugdhulp 7. Taakveld Volksgezondheid en milieu c Sanering bodemverontreiniging d Afvalinzameling 8. Taakveld VHROSV e Planschadeclaims actualisering bestemmingsplannen f Risico's grondexploitatie g Programma Aanpak Stikstof Organisatie/bedrijfsrisico h Financieringsfunctie reserve i Inflatie / CAO ontwikkelingen Verbonden partijen j GRSK / GGD / ODZOB / VRBZO / MRE / KP Totaal

Begroting 2022

Tabel risico-inventarisatie (AR=algemene reserve, AR Grex = algemene reserve risico’s grondexploitatie)

De kwantificeerbare risico’s zijn als input voor het risicosimulatiemodel gebruikt, met uitzondering van het risico op de grondexploitaties. Het risico op de grondexploitatie komt tot stand op basis van scenarioberekeningen van de exploitaties. In de begroting 2023 is de laatst actuele risicomatrix opgenomen. Deze hebben we voor de jaarrekening 2022 geactualiseerd. Het risico blijft in lijn met de eerdere analyse. Het risico van de Vennootschapsbelasting is nihil omdat we, met uitzondering van de grondexploitaties, nauwelijks bedrijfsmatige activiteiten ontplooien. a. Algemene uitkering effect wijzigingen (€ 150.000) In de septembercirculaire 2022 zijn de zorgen voor een meerjarig financieel effect van de aanpassing van de financieringssystematiek enkel voor 2026 weggenomen en treedt naar verwachting in 2026 ook de opschalingskorting op. Het is nog niet zeker of hier van uit het Rijk nog compensatie komt om deze grote daling op te vangen. Ook de zorgen over de reeds doorgevoerde herverdeeleffect, dat in 2025 wordt geëvalueerd is nog niet volledig weggenomen. We handhaven daarom het hoge risico van 75%. b.

Programmakosten jeugdhulp (€ 150.000) Het CJG+ De Kempen onderkend de volgende risico’s: - Achterblijvend rijksbudget - Wijzigingen in inkoop - Kwetsbaarheid kleine gemeenten - Wijzing woonplaatsbeginsel, compensatie voogdij en 18+ - Ouderproblematiek - Geen / beperkte invloed gemeente/CJG+ - Uitvoering Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg Het risico handhaven we vooralsnog op € 150.000. Dit conform een eerder gedane inschatting. 95

c.

Sanering bodemverontreiniging (€ 50.000) Een substantieel gedeelte van de Openbare Ruimte is verontreinigd. Dit is vooral gerelateerd aan het gebruik in het verleden van zinkassen op wegen (en bermen). Een gedeelte van met name onze wegen en bermen buiten de kom zijn zinkassenverdacht. Op zinkassenverdachte wegen moet per definitie vooraf onderzoek plaatsvinden en op veel van die wegen en bermen is een zinkassen gerelateerde verontreiniging homogeen of heterogeen aanwezig. Vanaf 2019 is verontreiniging met PFAS ook actueel geworden. Ook bij de uitvoering van reguliere onderhoudswerkzaamheden is dit een reëel risico geworden, waarvan de extra kosten niet vooraf zijn in te schatten. Derhalve handhaven wij hiervoor het risico op waarschijnlijk.

d. Afvalinzameling (€ 0) De Hoge Raad heeft begin 2023 beslist dat gemeenten aan Attero over de periode 2015-2017 verplicht is een vergoeding te betalen in verband met minderlevering ten opzichte van het contract. Voor de verplichting is een voorziening gevormd. Hiermee komt het risico te vervallen. e. Planschadeclaims actualisering bestemmingsplannen (€ 50.000) Inwoners hebben bij de actualisatie van bestemmingsplannen de mogelijkheid om een beroep te doen op planschade. Bij particulieren initiatieven is het uitgangspunt dat het risico op planschade middels een overeenkomst bij de betreffende ontwikkelaar wordt gelegd. Voor de gemeentelijke grondexploitaties wordt hiervoor verwezen naar de paragraaf grondbeleid. Door het verminderen van het aantal plannen is het risico beperkt. De omvang handhaven we op € 100.000 met een waarschijnlijk risico dat zich dit voordoet van 50%. f.

Risico´s grondexploitatie (€ 585.000) Bij het opstellen van de jaarrekening 2022 is een actuele doorrekening van de grondexploitatie gemaakt. Daarnaast worden scenario’s beschreven waarin rekening is gehouden met tegenvallers als langere looptijden en geen indexering van de opbrengsten. Doordat Waterlaat 7 in exploitatie is, is hier een belangrijk risico weggevallen. Daartegenover staat de onzekerheid inzake de omvang van de vennootschapsbelasting. De resultaten van de lopende exploitaties zijn afdoende om de eventuele vennootschapsbelasting die hierop drukt te dekken.

g. Programma Aanpak Stikstof (€ 125.000) De PAS was tussen 15 juli 2015 en 29 mei 2019 de basis voor vergunningverlening in het kader van de Wet natuurbescherming. Op 29 mei 2019 is door de Raad van State bepaald dat de Programma Aanpak Stikstof (PAS) in strijd is met het Europees recht. Toepassing van het PAS in het kader van de Natuurbeschermingswet is niet meer toegestaan. Inmiddels zijn landelijk de normen aangepast. In de gevoeligheidsanalyse van de grondexploitaties was grotendeels rekening gehouden met dekking in de Algemene reserve risico grondexploitaties voor het deels afdekken van een mogelijke afwaardering van de grond van Waterlaat 7. Dit risico is kleiner geworden omdat het bestemmingsplan is vastgesteld. In het meest negatieve geval is het risico ca € 2,5 miljoen. We schatten dit risico op het moment van schrijven van de jaarrekening als “zeer gering” in. h. Financieringsfunctie reserve (€ 60.000) Conform het beleid in de gemeente Bergeijk wordt de bespaarde rente toegevoegd als baat aan de exploitatie. Dit betekent dat niet vrij beschikt kan worden over de reserves. Het gaat daarbij om het deel van de reserves dat als weerstandsvermogen wordt gezien ter dekking van de risico’s. Dit deel zal immers ingezet moeten worden indien risico’s zich daadwerkelijk voordoen.

Bij een inschatting dat maximaal 50% van de risico’s zich gelijktijdig werkelijk voordoen en een rekenrente van 4% betekent dit een risico van € 50.000 in de exploitatie. i.

Inflatie / CAO ontwikkelingen (€ 1.250.000) De afgelopen periode is de inflatie hoog opgelopen. Dit heeft ook haar weerslag op de CAOontwikkelingen. In onze begroting moeten we daarop moeten gaan anticiperen. Een deel van de 96

gevolgen kunnen we opvangen met een stelpost loon/prijsontwikkeling. Het ziet er echter naar uit dat we niet de gevolgen van de inflatie hiermee kunnen compenseren. Mogelijk dat we in de Meicirculaire 2023 nog extra gecompenseerd worden door het Rijk. We dienen rekening te houden met extra lasten. Hoe hoog die zijn is nu nog moeilijk te zeggen maar een extra stijging van 5% betekent al snel een extra jaarlijkse last van € 2.500.000. We houden rekening met een waarschijnlijkheid van 50%. j.

Verbonden partijen (GRSK, GGD, ODZOB, VRBZO, MRE en Kempenplus (€ 631.000) De GRSK houdt geen eigen vermogen aan als weerstandscapaciteit. Dit op basis van vastgesteld beleid. Als calamiteiten zich voordoen worden de deelnemende gemeenten aangesproken, volgens de vastgestelde systematiek. De risico's zijn benoemd in de begroting maar niet opnieuw gekwantificeerd in geld. Wij handhaven het eerder gehanteerde uitgangspunt van een risico van € 0,5 miljoen voor de 5 Kempengemeenten (ca € 100.000 per gemeente). Het is aan de deelnemende gemeenten om weerstandscapaciteit aan te houden. Kempenplus heeft in haar risicoanalyse aangegeven dat er een risico bestaat dat gemeente, om het weerstandsvermogen op peil te houden, bijgestort dient te worden. Dit is afhankelijk van de resultaten die komende jaren worden behaald. Dit risico nemen we op in onze risicomatrix. De vijf verbonden partijen (GGD, VRBZO, ODZOB, GRSK, MRE en Kempenplus) hebben in hun begroting 2024 risicoanalyse gemaakt. Deze risicoanalyse is afgezet tegen hun reservepositie. Daaruit resteert een deel niet afgedekte risico's; aandeel Bergeijk circa € 1.261.000. Indien zich dit voordoet kan dat betekenen dat de gemeente moet bijdragen. Dat deze risico’s zich gaan manifesteren is als “waarschijnlijk” gewogen.

Met de categorie “waarschijnlijk” is een kans percentage van 50% gemoeid waarmee de weerstandscapaciteit verbonden partijen afgerond op € 631.000 uit komt.

Overige risico’s • Risico’s met betrekking tot informatiebeveiliging en privacy Gemeenten gebruiken voor de uitvoering van hun taken over het brede spectrum van beleidsterreinen diverse mogelijkheden van informatie-uitwisseling, zowel onderling als met diverse keten-partners. Het is daarbij van belang dat gegevens beschikbaar en betrouwbaar zijn. Daarnaast mag informatie alleen voor bevoegden inzichtelijk zijn. De beveiliging van informatie moet daarom professioneel georganiseerd worden. Door het beveiligen van de informatievoorziening verlagen we het risico op beveiligingsincidenten en beperken we de mogelijk negatieve impact van dergelijke incidenten op privacy en de gemeentelijke informatie. Om de risico’s te beperken zijn beheermaatregelen genomen zoals: • Een jaarlijkse audit op de ICT omgeving van de Kempengemeenten. Met een Third Part Mededeling (TPM) wordt een onafhankelijk oordeel afgegeven over de betrouwbaarheid van de geïmplementeerde beheersmaatregelen rondom de ICT-diensten die SSC de Kempen aan de Kempengemeenten levert. • Het uitvoeren van een PEN-test, om de robuustheid van de systemen op dat moment te beoordelen Daarnaast is de gemeente Bergeijk en onze gemeentelijke netwerkbeheerder, SSC de Kempen, aangesloten bij de InformatieBeveiligingsDienst (IBD, onderdeel van de VNG).

Vanuit de IBD worden wij geadviseerd over te nemen maatregelen naar aanleiding van bekende beveiligingslekken zoals het Log4j incident eind 2021. Ondanks de aandacht voor informatiebeveiliging en het inzetten van beheersmaatregelen blijven er altijd risico’s bestaan. Het is onmogelijk om alle beveiligingsincidenten te voorkomen. Mogelijke beveiligingsincidenten en daarmee verbonden risico’s zijn te verdelen in: - Het niet beschikbaar hebben van de benodigde informatie(systemen) (aspect beschikbaarheid). Het uitvallen van een kernapplicatie voor bijvoorbeeld het verstrekken van paspoorten of het uitbetalen van uitkeringen of subsidies, verstoort direct de bedrijfsprocessen, maar kan ook veel inwoners of organisaties direct in de problemen brengen. - Ongeautoriseerde toegang tot vertrouwelijke of geheime informatie (aspect vertrouwelijkheid). Wanneer onbevoegden toegang hebben tot gevoelige informatie kan dat verstrekkende gevolgen hebben. Zo kan de privacy van personen worden aangetast, maar er zou ook gevoelige informatie rondom grondposities

97

-

kunnen uitlekken. Het kan in bepaalde gevallen zelfs leiden tot fysieke risico’s wanneer bijvoorbeeld via internet pompen, sluizen of gemalen gehackt worden. Onjuiste of onvolledige informatie (aspect integriteit). Wanneer in administraties of basisregistraties onjuiste gegevens staan, kan dat leiden tot diverse problemen en fouten, bijvoorbeeld foutieve uitbetalingen.

De komst van de AVG heeft geleid tot een versterking en uitbreiding van de privacy-rechten van inwoners. De gemeente heeft de verantwoordelijkheid de privacy van haar inwoners te borgen. Beveiligings- en privacy-incidenten brengen voor gemeenten het risico op imagoschade en financiële schade met zich mee. De hoogte van de eventuele financiële consequenties voor de gemeente is moeilijk in te schatten. Weerstandscapaciteit Het weerstandsvermogen wordt gevormd door: • Algemene reserve • Algemene reserve resultaat • Algemene reserve risico grondexploitaties • Post onvoorzien. De algemene reserves betreft incidentele capaciteit en de post onvoorzien structurele capaciteit. Dit is vastgelegd in de nota reserves en voorzieningen 2019. In de nota is eveneens bepaald dat de algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties, de bestemmingsreserves, stille reserves en de beschikbare ruimte in de belastingcapaciteit niet meegenomen worden in de bepaling van de weerstandscapaciteit. Bestemmingsreserves kunnen eventueel tot de beschikbare weerstandscapaciteit worden gerekend indien de Raad de bestemming kan veranderen zonder financieel nadelige gevolgen. De dekkingsreserves maken geen deel uit van de weerstandscapaciteit, omdat de bestemming van dekkingsreserves niet kan wijzigen zonder nadelige gevolgen voor de exploitatie.

De gemeente heeft een aantal stille reserves (verschil tussen marktwaarde en boekwaarde) door het bezit van vaste activa zoals pachtgronden, erfpachtgronden, bosgronden, gebouwen en terreinen. Een benadering van de marktwaarde van de bos- en landbouwgrond is per ultimo 2022: Omschrijving

Aantal ha.

per ha. in €

per m² in €

Marktwaarde in €

Bosgronden

1.444

13.500

1,35

19.494.000

Geliberaliseerde pacht (1 jr)

191

73.500

7,35

14.038.500

Geliberaliseerde pacht (6 jr)

72

73.500

7,35

5.292.000

Reguliere pacht

642

73.500

7,35

47.187.000

Erfpacht

359

36.750

3,68

13.193.250

Totaal

2.708

99.204.750 stille reserves

Met betrekking tot de onbenutte belastingcapaciteit van gemeenten zijn de belangrijkste eigen inkomstenbronnen de ozb-inkomsten, de afvalstoffenheffing en het rioolrecht. Uitgangspunt bij het bepalen van de afvalstoffenheffing en de rioolheffing is 100% kostendekkendheid. De weerstandscapaciteitsratio drukt de verhouding tussen de beschikbare en de benodigde weerstandscapaciteit uit. Hoe groot de beschikbare weerstandscapaciteit moet zijn, is afhankelijk van de risico’s die de gemeente loopt. Het gaat hierbij om de risico’s die niet goed kwantificeerbaar en niet regulier zijn. In het algemeenheid gaat het om risico’s die de gemeente zelf niet of slechts deels kan beïnvloeden. Voor de overige risico’s zijn beheersmaatregelen genomen, voorzieningen getroffen of verzekeringen afgesloten. In de nota reserves en voorzieningen 2019 staat dat de beschikbare reserves die betrokken worden bij de bepaling van de weerstandscapaciteit minimaal € 6,0 miljoen moet bedragen. 98

De totale omvang van de algemene reserves, exclusief de algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties, is per 1 januari 2023 € 13,4 miljoen. De post onvoorzien is vastgesteld op € 25.000. Dit leidt tot de volgende weerstandscapaciteitsratio: Weerstandsratio (bedragen x € 1.000) 2020 2021 2022 (balansstanden ultimo jaar) 1. Beschikbare weerstandscapaciteit 9.985 9.262 13.429 2. Benodigde weerstandscapactiteit 3.088 1.832 3.051 Weerstandsratio (1 / 2) 3,23 5,06 4,40 Tabel weerstandsratio

De minimale norm van deze ratio is in de nota reserves en voorzieningen 2019 verhoogd van 1,0 naar 1,4. Ontwikkeling van algemene reserves Naast de algemene reserves die onderdeel uit maken van de beschikbare weerstandscapaciteit is er de algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties. In de begroting is een structurele opbrengst uit grondtransacties geraamd van € 0,625 miljoen. De algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties is in het leven geroepen om schommelingen in de opbrengsten op te vangen. Daarom wordt deze niet betrokken bij de weerstandscapaciteit. De omvang van deze reserve is gemaximeerd op € 2,5 miljoen. In 2022 is circa 1,1 miljoen toegevoegd aan deze reserve, saldo 31-122022 bedraagt € 2,5 miljoen. In de nota reserves en voorzieningen 2019 heeft de raad de minimale omvang van de algemene reserves (exclusief de algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties) vastgesteld op € 6,0 miljoen. In grafiekvorm geeft dit de meerjarige ontwikkeling algemene reserves in relatie tot de ondergrens voor het opvangen van risico’s weer. Dit per ultimo van het jaar.

Ontwikkeling algemene reserves 20.000

x € 1.000

15.000

10.000

6.000 5.000 2018 Algemene reserve

2019 Ondergrens

2020 Jaar

2021

2022

Grafiek verloop algemene reserves

99

Opbouw Algemene reserve 20.000 Algemene reserve behoedzaamheid grondtransacties

x € 1.000

15.000

Rekeningresultaat 10.000 Algemene reserve risico grondexploitatie

5.000

Algemene reserve

0 2018

2019

2020 Jaar

2021

2022

Grafiek opbouw algemene reserves

Ontwikkeling van bestemmingsreserves De bestemmingsreserves bestaan uit dekkingsreserves en overige bestemmingsreserves.

Ontwikkeling dekkingsreserves

x € 1.000

8.000

7.000

6.000

5.000 2018

2019

2020

2021

2022

Jaar

Grafiek verloop dekkingsreserves

In 2022 is de dekkingsreserve integraal huisvestingsplan gevormd. Deze middelen zijn afkomstig van de bestemmingsreserve KC / Kattendans. Ook is de dekkingsreserve plattelandsontwikkelingsprogramma gevormd waarvoor de middelen uit de bestemmingsreserve DOB zijn aangewend. Als laatste is de dekkingsreserve woonwagens gevormd in 2022.

100