JAARVERSLAG PCN 2022

OMSLAG JAARVERSLAG 2022_Omslag jaarverslag 2022 12-6-2023 0:33 Pagina 2

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 2

INHOUD Voorwoord

4

Hoofdstuk 1

Doel, missie visie en kernwaarden van het PCN

5

Hoofdstuk 2

Drie PCN leden in beeld

8

Hoofdstuk 3

Drie hete hangijzers: schaarse vergunning, achterdeur en bankrelaties

14

Hoofdstuk 4

Terugblik op het verenigingsjaar 2022

17

Hoofdstuk 5

Foto’s en citaten PCN jubileum symposium

28

Hoofdstuk 6

De wietproef, een puur politiek compromis

33

Hoofdstuk 7

Het jaar van maand tot maand

38

Hoofdstuk 8

Overzicht nieuwe leden 2022 en leden per provincie

44

J A

A R

2

3

Colofon

47

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 4

VOORWOORD

HOOFDSTUK 1

2022 was het jaar waarin de corona beperkingen vervielen en het Russische leger

Doel, missie visie en kernwaarden van het PCN

Oekraïne binnenviel. Het PCN vierde zijn vijfentwintigjarige bestaan, gerekend vanaf

De statuten vormen het fundament van elke vereniging, ook van het PCN. Dit hoofdstuk bevat de twee belangrijkste artikelen van onze statuten en de later geformuleerde, missie, visie en kernwaarden van het PCN.

de oprichting van onze voorloper, het Platform Cannabisondernemingen Friesland.

Artikel 2: De vereniging heeft ten doel: a. Het bevorderen van de volksgezondheid door het in

We deden dat met een zomers feest, de

goede banen leiden van het feitelijke cannabisgebruik; b. Het bevorderen van de volksgezondheid door het nastreven van decriminalisatie van cannabisgebruik en kleinhandel; c. Het bevorderen van de normalisatie van thuiskweek van cannabis; d. Belangen behartiging van aangesloten leden

uitgave van een kloek boek over de geschiedenis van onze vereniging en een groots opgezet symposium in het iconische Evoluon in Eindhoven. Na decennia van daling groeit het aantal coffeeshops weer voorzichtig en laten sommige gemeenten de nuloptie los. Goed nieuws, want die nuloptie is een stimulans voor het illegale circuit. Ook in het buitenland blijkt: een goed gereguleerd aanbod voor volwassenen is de beste remedie tegen illegale handel.

Het PCN blijft zich inzetten om de belangen van cannabisondernemers te behartigen, het beleid te verbeteren, informatie te verspreiden en ondernemers te verbinden. De internationale ontwikkelingen, met name bij onze Oosterburen, zijn daarbij een morele steun in de rug.

De relatie met banken blijft een heet hangijzer in onze branche, maar door regelmatig overleg is die relatie in 2022 verbeterd. Een relatief nieuw zwaard van Damocles boven de coffeeshop is de schaarse vergunning. Voor elke coffeeshop is de achterdeur een bron van constante zorg en risico, veroorzaakt door de wetgever, die er maar niet in slaagt de teelt en groothandel van cannabis te reguleren. U leest meer over deze onderwerpen in hoofdstuk 3. 4

Het Experiment gesloten coffeeshopketen, beter bekend als de wietproef, kampte ook in 2022 met tegenslagen en vertraging. De proef is een stap in de goede richting, maar veroorzaakt ook verdeeldheid in de cannabisbranche. Voor de coffeeshops die niet meedoen, zo’n tachtig procent van het totaal, betekent het experiment vooral stilstand.

5

Bloeiende cannabisplant (Silver Haze)]

Sander Hewitt, Voorzitter PCN

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 6

Artikel 3: De vereniging tracht dit doel te bereiken door: a. Het vertegenwoordigen van de verkooppunten van cannabisproducten naar alle officiële instanties betrokken bij de opstelling en uitvoering van beleid ten aanzien van de cannabis-kleinhandel in Nederland; b. Het vertegenwoordigen van de verkooppunten van de groeishop-detaillisten naar alle officiële instanties betrokken bij de opstelling en uitvoering van het beleid ten aanzien van de kleinschalige cannabiskweek in Nederland; c. Het bevorderen van de sociale functie van de verkooppunten van cannabisproducten in Nederland; d. Het uitdragen van de positieve functie die de bonafide groei shops vervullen in het kader van volksgezondheid bij het gescheiden houden der markten overeenkomstig de scheiding tussen lijst I en lijst Il, onderdeel b, drugs in de Opiumwet; e. Het opstellen en bewaken van gedragsregels, waaraan alle leden zich conformeren; f. Het vervaardigen en verspreiden van (drugs)informatie onder en via de leden; g. Het stimuleren van educatieve ontwikkeling de bedrijfstak en de bedrijfsvoering betreffende;

h. Overigens alle middelen dienstig aan de in artikel 2 genoemde doelen, mits niet strijdig met de wet. Missie - Belangen van onze cannabisondernemingen behartigen. - Invloed uitoefenen op landelijk en lokaal overheidsbeleid. - Cannabisondernemers met elkaar verbinden. Visie - Erkende professionele branche in gesprek met de overheid. - Goed imago en professionele uitstraling. - Kunnen functioneren als “gewone” bedrijven, met een degelijke bedrijfsvoering. Kernwaarden - Bundeling van krachten vanuit onze ervaring en (PCN) geschiedenis. - Regulering van het volledige proces van teelt tot gebruik. - Verspreiden van feitelijke kennis. - Het in goede banen leiden van cannabisgebruik.

Gedragsregels.

Waarom PCN lid worden? Het PCN bundelt al ruim een kwart eeuw ervaring, kennis en krachten en communiceert zo effectief mogelijk met politici, bestuurders, journalisten en andere betrokken partijen. Hoe meer leden we hebben, hoe beter we de belangen van cannabisondernemers kunnen behartigen. Bedenk dat we alleen in georganiseerd verband een gerespecteerde gesprekspartner zijn voor de overheid. Samen staan we het sterkst. Als PCN lid blijf je op de hoogte van actuele ontwikkelingen en deel je ervaringen en kennis met collega’s uit het hele land. Uiteraard heb je toegang tot de algemene ledenvergadering, het besloten ledengedeelte op de website en alle evenementen en activiteiten van de vereniging.

50% korting voor nieuwe leden

6

Pure voorgedraaide joint, zonder tabak.

7

Nieuwe leden krijgen het eerste jaar vijftig procent korting op de jaarcontributie. Meer informatie over het lidmaatschap is te vinden op de PCN website: www.platformcannabis.nl.

Bloeiende cannabisplant (Pinkleberry).

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 8

HOOFDSTUK 2 Drie PCN leden in beeld

Op de PCN website,

Upstairs

www.platformcannabis.nl,

Stratumseind 25a, Eindhoven

presenteren leden zich in de

Hoe bent u in de coffeeshopwereld terecht gekomen? ‘Via mijn vader, die is de coffeeshop begonnen in 1999. Ik ben daar begonnen als 18-jarige barmedewerker.’ In welk jaar opende uw coffeeshop? ‘1999.’

rubriek Leden in beeld. De drie portretten in dit hoofdstuk zijn afkomstig uit deze rubriek.

Hoe is de naam van de shop gekozen? ‘Omdat de coffeeshop op de eerste verdieping is gevestigd op het Stratumseind moet je eerst de trap op. Vandaar de toepasselijke naam Upstairs.’ Hoe zou u uw coffeeshop omschrijven? ‘Als een van de betere coffeeshops van Eindhoven, ik zou mijn Eindhovense collega's te kort doen als ik "de beste" zou zeggen.’ Wat is uw meest typerende eigenschap? ‘Kwaliteit, dit is het belangrijkste, een veelzijdig aanbod, niet alleen in cannabis maar ook in al het andere wat met cannabis te maken heeft.’ Wat vindt u het leukste aan het vak? ‘Veelzijdigheid van ondernemen, je komt soms op plaatsen door heel het land en je blijft altijd leren.’ Wat vindt u het minst leuke aan het vak? ‘Illegaliteit van de branche.’

8

Wie zijn uw helden? ‘In de cannabis: Armand (Herman van Loenhout), Koos Zwart, Lisa Lankes (Pink), Henk de Vries (Bulldog), Derrick Bergman (VOC) en mijn advocaat André Beckers. Buiten cannabis: Joe Rogan, Satochi Nakamoto, Angerfist en Batman.’ Waarom bent u lid geworden van het PCN? ‘Ik denk dat een landelijke bond noodzakelijk is voor coffeeshop ondernemers, samen sta je sterker. Ik vind eigenlijk dat alle coffeeshops verplicht lid moeten zijn van een bond. We

waren al jaren lid van de Verenigde Coffeeshops Eindhoven, daarmee hebben we vele resultaten geboekt die gunstig bleken te zijn voor het coffeeshopbeleid in Eindhoven. Dit is alleen gelukt door onze lokale club van betrokken ondernemers. Een sterke bond met veel expertise kan het beleid maken, vormen of wellicht bijsturen. Daarom is het van essentieel belang dat we verenigd zijn.’ Wat ziet u als belangrijkste taken van een landelijke coffeeshopbond? ‘Spreekbuis naar de overheid, informeren over wet en regelgeving omtrent coffeeshops. Informeren over de branche an sich, nieuws, feiten, ontwikkelingen.’ Hoe ziet het ideale coffeeshopbeleid er wat u betreft uit? ‘Hetzelfde als hoe de alcohol- en tabaksbranche zijn geregeld. Compleet uit de illegaliteit. Zonder gezeik maar wel met wet en regelgeving. Het is niet zo moeilijk... De voorbeelden zijn er al en hebben zich bewezen. Het is helaas de politieke onwil van de regering die het maar tegenhoudt. Uiteindelijk is het een weg van onomkeerbaarheid die niemand meer kan tegenhouden, daar geloof ik heilig in. De vraag is alleen, wanneer?’ Hoe luidt uw motto? ‘Wat je zaait, zul je oogsten.’

9

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 10

De Ambassade IJsselmeer 27, Zwijndrecht Hoe bent u in de coffeeshopwereld terecht gekomen? ‘Eigenlijk ben ik al vanaf puber een liefhebber. Ik heb grote liefde voor de plant en wilde er alles over weten en nog steeds. Cannabis is zo’n mooie wereld, je raakt nooit uitgeleerd. Ik heb twintig jaar een reclamebureau gehad, maar toen ik hoorde dat er mogelijk een vergunning vrij kwam in Zwijndrecht, heb ik me daar compleet in vastgebeten. Het heeft uiteindelijk 2,5 jaar geduurd. Maar de aanhouder wint. Ik heb ondertussen mijn reclamebureau verkocht en ‘zit nu fulltime in de wiet’.’ In welk jaar opende uw coffeeshop? ‘We hebben onze shop geopend op Bevrijdingsdag; 5 mei 2022. We zijn dus nog maar net een jaar oud!’ Hoe is de naam van de shop gekozen? ‘De Ambassade staat voor een veilige thuishaven en heeft als belangrijkste taak om de belangen van het de cannabis consument te behartigen en te bevorderen. Daarnaast vind ik het ook wel iets ‘politieks’ hebben. En die politiek is belangrijk. Daar zullen we mee samen moeten werken.’ Hoe zou u uw coffeeshop omschrijven? ‘Mijn wens was een shop waar mijn schoonmoeder zonder gêne zo naar binnen zou lopen om voor mijn verjaardag een jointje of zo te kopen. En dat is goed gelukt. We hebben een super toegankelijke shop waar iedereen welkom is en zich welkom voelt. De kleuren zijn fris en de indeling is uitnodigend.’

Wie zijn uw helden? ‘Echte helden heb ik volgens mij niet. Ik heb een fantastisch team, dat zijn wel een beetje mijn helden.’ Waarom bent u lid geworden van het PCN? ‘Omdat ik het belangrijk vindt dat we samenwerken. Daarnaast is het belangrijk om te laten zien dat we een serieuze branche zijn.’ Wat ziet u als belangrijkste taken van een landelijke coffeeshopbond? ‘Een goede belangenbehartiger en kennisdeler.’ Hoe ziet het ideale coffeeshopbeleid er wat u betreft uit? ‘Hmmm.. moeilijk. Ik weet niet zo goed wat ik vind van de hele wietproef. Wat ik wel weet is dat het echt belangrijk is om als branche onszelf serieus te nemen. We moeten gezamenlijk een vuist maken en samen met de politiek plannen maken. Ik heb veel mensen over de vloer gehad hier en ik moet zeggen dat over het algemeen de cannabis kennis van de mensen die ons beleid maken, bedroevend is.’ Hoe luidt uw motto? ‘Wie succesvol wil zijn moet lef hebben. Lef is niet alleen spierballen, het is ook jezelf open durven stellen. Anders durven denken.’

Wat is uw meest typerende eigenschap? ‘Haha, tja. Volhardend denk ik. Ik hou van goede voorbereiding en ergens voor gaan. Never give up als je echt graag iets wilt.’

10

Wat vindt u het leukste aan het vak? ‘De relaxte mensen. Niet alleen de klanten maar ook de leveranciers en mensen uit de branche. Wat m’n grote passie is, is de inkoop. Het zoeken naar de pareltjes, naar een constante kwaliteit, nieuwe soortjes etc. Er is zoveel moois te krijgen. Ruiken en proeven, heerlijk!’ Wat vindt u het minst leuke aan het vak? ‘Ik kan behoorlijk chagrijnig worden van alle aanslagen en negativiteit rondom coffeeshops. Dat is zo slecht voor de branche.’

11

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 12

HighTimes Varenstraat 1 Eindhoven Hoe bent u in de coffeeshopwereld terecht gekomen? Ik kwam uit de horeca en wilde iets voor mezelf beginnen. Door een vriend kwam het idee om een Coffeeshop te openen. Heel snel vonden we een geschikt pandje en daar zitten we 38 jaar later nog. In welk jaar opende uw coffeeshop? De shop is geopend in 1985. Als tweede shop in Eindhoven. Hoe is de naam van de shop gekozen? Die hebben we gewoon gejat van het Amerikaanse blad dat toen heel populair was onder de blowende gemeenschap. Hoe zou u uw coffeeshop omschrijven? We hebben vanaf het begin geprobeerd om zo transparant en laagdrempelig mogelijk te zijn. Een coffeeshop voor iedereen. Gastvrij en vriendelijk. Wat is uw meest typerende eigenschap? Die vraag moet je eigenlijk niet aan mij stellen. Denk dat ik zeker verbindend wil zijn. Sta altijd open voor een ander. Wat vindt u het leukste aan het vak? Dat is toch de menselijke contacten die je zo opdoet door de jaren heen. Heb daar nog steeds veel plezier aan.

12

Wat vindt u het minst leuke aan het vak? Dat blijft het stroeve, onnavolgbare beleid dat ons al tientallen jaren belemmert in alle opzichten. Werkelijk geen enkele instantie heeft het in zich om te luisteren en te acteren op de zich al lange tijd aanhoudende struggle voor een functionerend beleid. En verwacht ook niet dat het spoedig gaat veranderen helaas ! Wie zijn uw helden? Heb ik geen. Waarom bent u lid geworden van het PCN? We zijn bij de oprichting van de PCN lid geworden omdat we het belangrijk vonden dat een branche zich verenigd om daar uiteindelijk allemaal beter van te worden. En om in contact te komen met je “soortgenoten”.

Wat ziet u als belangrijkste taken van een landelijke coffeeshopbond? Een bond moet de Coffeeshop houders verenigen en streven naar een werkend beleid. Met alle stakeholders aan de tafel gaan en proberen de neuzen dezelfde kant op te krijgen. En door middel van scholing en dergelijke de leden kwalitatief naar een hoger niveau brengen in de breedste zin. Hoe ziet het ideale coffeeshopbeleid er wat u betreft uit? Het ideale beeld is natuurlijk een vrije cannabismarkt die in eerste instantie door de branche zelf, met medewerking van de desbetreffende instanties, moet worden verwezenlijkt. Een open vrije Coffeeshop voor iedereen !! Hoe luidt uw motto? Tel je zegeningen.

13

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 14

HOOFDSTUK 3 Drie hete hangijzers: schaarse vergunning, achterdeur en bankrelaties Eén ding hebben de drie hete hangijzers in dit hoofdstuk gemeen: ze zijn allemaal veroorzaakt door het gebrek aan deugdelijke regulering van de cannabisbranche. 1: Schaarse vergunning Met schaarse vergunningen worden vergunningen bedoeld waarvoor meer gegadigden zijn dan beschikbare vergunningen. Vanwege de Europese Dienstenrichtlijn geldt voor zulke vergunningen een mededingingsplicht. Simpel gezegd: ook nieuwe ondernemers moeten een kans krijgen om er eentje te bemachtigen. Arnhem ging als eerste gemeente de gedoogverklaring van de coffeeshops in de stad als schaarse vergunning beschouwen en behandelen.

14

Coffeeshopondernemer Peter Hendriks bij een PCN bijeenkomst in 2018.

In de nota ‘Het Arnhemse coffeeshopbeleid 2016’ staat daarover: ‘De gedoogverklaring voor een coffeeshop wordt verstrekt voor een periode van acht jaar. Met deze tijdelijkheid ontstaat meer grip op de schaarse gedoogverklaringen. De mogelijke lucratieve niet-transparante handel in deze door de overheid gecreëerde schaarse verklaringen wordt tegengegaan. Het met deze handel gepaard gaande risico op ondermijnende criminaliteit wordt op die manier zo klein mogelijk gehouden en sluit daarmee naadloos aan op de uitgangspunten van het Arnhemse coffeeshopbeleid. Nu het daarbij gaat om een schaars goed (er zijn er immers maar elf voor de stad Arnhem beschikbaar) vereist ook het recht dat dergelijke gedoogverklaringen niet voor een onbeperkte periode kunnen worden afgegeven. Zo wordt nieuwkomers een kans gegeven toe te treden tot de coffeeshopbranche en wordt voorkomen dat er een gesloten markt in stand wordt gehouden.’ Meerdere gemeenten hebben sindsdien het voorbeeld van Arnhem gevolgd: Breda, Deventer, Doetinchem, Harderwijk, Heerlen, Roermond, Schiedam, Velsen, Zaanstad en Zwolle. PCN lid Peter Hendriks, eigenaar van coffeeshops in Sittard en Roermond, vocht de voorgenomen beleidswijziging aan bij de rechter. Op 30 maart 2021 oordeelde de rechtbank Limburg in Roermond:‘De rechtbank oordeelt dat de exploitatievergunningen zijn verleend voor uitsluitend de legale horeca-activiteiten.

De exploitatievergunningen zien niet op de handel in softdrugs. Exploitatievergunningen voor legale horeca-activiteiten zijn niet gelimiteerd, zodat zij niet schaars zijn. De duur van de vergunningen mocht daarom niet worden beperkt. De rechtbank overweegt ten overvloede dat ook gedoogverklaringen niet onderworpen kunnen zijn aan de regels ter zake schaarse vergunningen. Gedoogverklaringen zijn namelijk geen vergunningen. Het toepassen van de regels betreffende schaarse vergunningen zou bovendien resulteren in regulering van de verkoop van softdrugs, wat niet mogelijk is onder de huidige Opiumwet. Tot slot zijn de regels omtrent schaarse vergunningen gebaseerd op Unierechtelijke vrijheden en beschermen zij (potentiële) concurrenten. In dit geval zijn die concurrenten echter coffeeshophouders die zich juist niet op die Unierechtelijke vrijheden kunnen beroepen, omdat de vrijheden niet

van toepassing zijn op illegale goederen zoals softdrugs. Dat in Nederland de verkoop van softdrugs door coffeeshops wordt gedoogd, betekent niet dat de verkoop legaal is.’ De gemeente Roermond is in beroep gegaan tegen dit vonnis; het wachten is nog steeds op een onherroepelijke gerechtelijke uitspraak. Er staat veel op het spel. Vanwege het tegenstrijdige gedoogbeleid functioneert de coffeeshop in een delicaat en kwetsbaar netwerk dat de bevoorrading mogelijk maakt. De goede bedoelingen van de gemeenten ten spijt kan verloting van gedoogverklaringen leiden tot spanningen en ontwrichting van de markt. In veel gemeenten zijn de verhoudingen en het onderlinge contact tussen coffeeshops en lokale autoriteten prima. Ook die verhoudingen komen onder druk te staan door dit oneigenlijke gebruik van het schaarste recht. Lees meer op de PCN website: www.platformcannabis.nl/redactionele-artikelen/schaarsevergunning-uitgelegd.html

2: De achterdeur De woorden “de achterdeur” zijn synoniem geworden met de bevoorrading van de coffeeshop. Die bevoorrading bestaat niet in de theoretische werkelijkheid -want teelt van en groothandel in cannabis zijn nog steeds verboden- maar natuurlijk wel in de praktische werkelijkheid. Kleinhandel toestaan maar productie en inkoop verbieden levert veel ellende op. Teelt in onveilige

omstandigheden, zeer wisselende kwaliteit, gebruik van pesticiden en additieven, voortdurende onzekerheid voor de ondernemer en grote risico’s voor zijn personeel en leveranciers. De oplossing ligt voor de hand: legalisering en regulering van de hele keten. Nu de wietproef eindelijk lijkt te gaan beginnen, bepleit het PCN een zo gelijk mogelijke behandeling van coffeeshops in en buiten de proef. Dat betekent: 1: Ook coffeeshops buiten de proef mogen een weekvoorraad aanhouden i.p.v. maximaal 500 gram;

Logo van de BoerBurgerBeweging.

2: Het is alle coffeeshops toegestaan om hun cannabis te laten testen op vervuiling, gehaltes werkzame stoffen etc. Hoe eerder alle coffeeshops gereguleerd geteelde cannabis kunnen inkopen, hoe beter voor iedereen. Het is verheugend dat ook de BoerBurgerBeweging zich dit realiseert. Op de Stemwijzer stelling ‘Zowel inkoop als verkoop van softdrugs door coffeeshops moet legaal worden’ antwoordde de partij in 2021: ‘Eens. In landen waar softdrugs legaal zijn, is gebleken dat zowel criminaliteit als gebruik dalen. Politie en justitie kunnen volgens BBB hun aandacht beter aan andere zaken besteden.’

3: Bankrelaties ‘Bank staakt relatie met coffeeshops’ bericht NRC/Handelsblad op 27 maart 1997. De ABN Amro heeft coffeeshops per brief gemeld dat zij zich ‘schuldig maken aan praktijken die haaks staan op wat wettelijk toelaatbaar is’. ‘Aanleiding voor de maatregel is het steeds striktere gedoogbeleid voor coffeeshops’, aldus de krant. Het artikel laat zien dat de relatie tussen banken en coffeeshops al heel lang moeizaam is.

15

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 16

Die relatie verslechterde door de invoering van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) in 2008. Als gevolg hiervan plakten de banken het etiket “hoog risico” op de coffeeshop, weigerden nieuwe rekeningen voor coffeeshops en zegden soms zelfs bestaande rekeningen op. Toenmalig minister van financiën Wouter Bos (PvdA) riep de banken tot de orde met zijn “bankenbrief”(2010). Ook gedoogde bedrijven moeten toegang hebben tot betaalfaciliteiten, schreef Bos, categorische uitsluiting van coffeeshops is ongewenst. De banken moesten individueel toetsen of een “een specifieke coffeeshop een acceptabel of onacceptabel risico vormt voor de bank”.

HOOFDSTUK 4 Terugblik op het verenigingsjaar 2022 De corona maatregelen maken het onmogelijk om de traditionele PCN

Onwerkbaar voor coffeeshops De Wwft is een aantal keren aangescherpt; de overheid vindt de banken te laks in de bestrijding van witwassen en controle van klanten en transacties. Twee banken betaalden enorme schikkingen wegens nalatige klantcontroles: ING 775 miljoen in 2018 en ABN Amro 480 miljoen in 2021. Het aantal bankmedewerkers dat klanten en geldstromen controleert blijft toenemen. Coffeeshops liggen zoals altijd onder een extra sterk vergrootglas. De Rabobank kwam in 2021 met een opnamelimiet voor contant geld van €8000 per maand. Onwerkbaar voor coffeeshops; zij kunnen hun cannabis immers alleen maar contant inkopen. Met de ene hand stimuleert de bank klantbetalingen per PIN, met de andere hand weigert het genoeg

Artikel uit NRC/Handelsblad van 27 maart 1997.

16

contanten te verstrekken om in te kunnen kopen. De nieuwe maatregelen van banken leverden diverse rechtszaken op, maar ook overleg tussen de coffeeshopbonden, de banken en de betrokken ministeries. Een mijlpaal is het overleg dat op 7 juli 2021 plaatsvindt met vertegenwoordigers van De Nederlandsche Bank, de Nederlandse Vereniging van Banken, het ministerie van justitie en veiligheid en het Openbaar Ministerie. Namens de branche voeren PCN voorzitter Hein Schafrat, de voorzitter en secretaris van de Amsterdamse Bond van Cannabis Detaillisten (BCD) en twee advocaten het woord. De Rabobank schakelt na een tik op de vingers van de rechter over de opnamelimiet in september 2021 over op maatwerk.

nieuwjaarsbijeenkomst te organiseren, die Sigrid Kaag (D66), minister van financiën in het kabinet Rutte 4.

het feestelijke begin had moeten zijn van het

Kaag: uitsluiten coffeeshops maatschappelijk ongewenst De nieuwe minister van financiën Sigrid Kaag (D66) bevestigt in een brief van 14 april 2022 dat zij het belangrijk vindt ‘dat ook gedoogde bedrijven toegang blijven houden tot het betalingsverkeer’. Kaag: ‘Het categoraal uitsluiten van coffeeshops van toegang tot het girale en chartale betalingsverkeer leidt tot de maatschappelijk ongewenste situatie dat coffeeshops uitsluitend hun bedrijfsvoering in contanten kunnen voeren. Ik erken dat contant geld voor de inkoop van hasj en hennep noodzakelijk is voor een coffeeshop. Het uitsluiten van coffeeshops of de mogelijkheden tot contant geld op een dermate wijze te beperken dat het onmogelijk is een coffeeshop uit te oefenen binnen het gedoogbeleid, leidt er toe dat de controleerbaarheid van de administratie van coffeeshops en de maatschappelijke veiligheid onder druk komen te staan.’ Terugkijkend kan worden geconcludeerd dat de inspanningen van het PCN, de BCD en een aantal lokale coffeeshopbonden hebben geresulteerd in beter overleg met de banken en de ministeries en in meer begrip voor de praktische problemen waar coffeeshops mee kampen.

jubileumjaar 2022. De eerste bestuursvergaderingen zijn op afstand, via Zoom. Op 3 februari maken PCN voorzitter Derek Kent en bestuurslid Hein Schafrat op

Derek Kent en Hein Schafrat in gesprek met Rob Wolthuis van MKBNederland, Den Haag, 3 februari 2022].

het hoofdkantoor van MKB Nederland in Den Haag kennis met Rob Wolthuis, hoofd

coffeeshops hun consumptieruimte afschaft. Een onwenselijke ontwikkeling, die de sociale functie van de coffeeshop ondergraaft.

verenigingszaken. Het was een positief

Overleg met lokale coffeeshopbonden

gesprek, zegt Schafrat na afloop: ‘Aansluiting bij MKB-Nederland zou voor het PCN én voor de cannabisbranche een nieuwe stap vooruit zijn in het proces van normalisering en

Lees meer op de PCN website: www.platformcannabis.nl/menu/dossiers/relatie-banken.html

professionalisering. En het zou onze stem hier in Den Haag versterken.’ Naast de politieke actualiteit en de activiteiten rond het 25-jarig bestaan, staat in de eerste maanden van het jaar ook de rol van een externe PCN adviseur op de agenda. Bij een aantal leden wekt deze adviseur grote weerstand. Besloten wordt uiteindelijk om de samenwerking te beëindigen. Door het opheffen van de corona maatregelen vanaf 15 februari, kan het bestuur weer fysiek bijeen komen. Een effect van de coronaperiode, in combinatie met het tabaksverbod is dat een flink aantal

Voor de gemeenteraadsverkiezingen van maart organiseert het PCN een opkomstbevorderingsactie, met flyers en posters die de coffeeshopbezoeker oproepen om cannabisvriendelijk te stemmen. Het is de negende keer dat het PCN zo’n actie organiseert. Steevast verwijzen we daarbij naar de cannabiskieswijzer.nl website van de stichting Maatschappij & Cannabis. Op 18 maart overlegt het bestuur in Vianen met een aantal lokale coffeeshopbonden. Het bestuur wil het mogelijk maken dat zij als vereniging PCN lid kunnen worden, met één stem bij de algemene ledenvergadering. Per bond kan één bestuurder meedoen aan de driemaandelijkse vergaderingen van het uitgebreide PCN bestuur. Aan het overleg doen vertegenwoordigers mee van de Verenigde Coffeeshops Eindhoven, het Team Haarlemse Coffeeshopondernemers, de Tilburgse Vereniging De Achterdeur, de Vereniging Haagse Cannabis Shops en coffeeshopondernemers uit Maastricht, Nijmegen en Rotterdam. Hein Schafrat en Rob Bosma, lid van de Raad van Advies van het PCN, geven presentaties over de plannen om de verenigingsstructuur aan te passen. Doel is versterking van het PCN als landelijke bond van cannabisondernemers. In de woorden van Bosma: ‘Het gaat erom

17

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 18

Per 18 mei 2022 bestaat het PCN bestuur uit: Derek Kent, voorzitter Ricardo Hewitt, penningmeester Hein Schafrat, bestuurslid en woordvoerder Wilco Sijm, bestuurslid Sander Hewitt, bestuurslid

Hein Schafrat noemt in zijn feestrede een serie hoogtepunten uit een kwart eeuw PCN en zegt dat het samenbrengen van collega’s een belangrijke functie van de vereniging is. Schafrat: ‘Onderling contact is leerzaam en nuttig, maar ook troostend. Als cannabisondernemer krijg je heel wat voor je kiezen, dat weten we allemaal. Daarover praten met collega’s lucht op en kan nieuwe inzichten en inspiratie opleveren.’ Voor cannabis-

Algemene ledenvergadering bij Van der Valk in Houten, 18 mei 2022.

dat de kennisoverdracht goed plaatsvindt, zodat het landelijk bestuur representatief is en zich goed kan verwoorden naar pers en overheid.’

Voor het eerst in jaren is de algemene ledenvergadering niet bij Bosvreugd in Tilburg. Op 18 mei komen bestuur en leden bijeen in het Van der Valk hotel in Houten. Voorzitter Derek Kent vertelt dat het bestuur de ingezette lijn door wil zetten: lidmaatschap en samenwerking met MKB-Nederland, een landelijk keurmerk van de grond krijgen, het e-learning project uitbouwen en lokale bonden de mogelijkheid geven lid te worden. Hij blikt terug op de vruchtbare samenwerking met de Haagse coffeeshopbond VHCS en Wladimiroff advocaten rond de bankenproblematiek. Kent heeft voor alle leden exemplaren van een onderzoeksrapport van Acces Interdit (Nicole Maalsté en Michel Panhuysen) over het schaarse vergunning beleid voor coffeeshops in Apeldoorn. Alle leden krijgen ook het nieuwe bidbook van het VOC.

Cannabisondernemers op de rode loper bij Het Grote PCN Jubileumfeest in Tilburg, 24 juni 2022.

Het Grote PCN Jubileumfeest Cultuurbos Bosvreugd in Tilburg is op vrijdag 24 juni het toneel van Het Grote PCN jubileumfeest. Een lange rode loper en een ereboog van ballonnen in de PCN kleuren groen en oranje wachtten de genodigden op. In de grote, weelderige tuin staan

ondernemers breekt een nieuw tijdperk aan en daarmee ook voor het PCN. ‘We gaan spannende jaren tegemoet, met de wietproef, de legalisering in Duitsland en het einde van het federale cannabisverbod in de VS. Uitdagingen genoeg voor het PCN, maar dat zijn we wel gewend.’

‘VOC bidbook Het cannabis dossier – Historische ‘Zeitenwende’ in Duitsland, voorjaar 2022’. PCN E-learning basiscursus coffeeshoppersoneel.

Grote buitenlandse spelers Veteranen uit de coffeeshopwereld

18

Een lang gekoesterde wens gaat in vervulling als de E-learning basiscursus voor coffeeshoppersoneel van het PCN online gaat. De cursus is voor leden gratis beschikbaar. De bedoeling is het cursusaanbod uit te breiden met verdiepende modules. In aanloop naar de algemene ledenvergadering op 18 mei worden twee veteranen uit de coffeeshopwereld aspirant bestuurslid. De eerste is Wilco Sijm, voorzitter van het Team Haarlemse Coffeeshops en intensief betrokken bij de ontwikkeling van het Haarlemse keurmerk voor coffeeshops. De tweede is Sander Hewitt, eigenaar van twee coffeeshops in Alkmaar en Heerhugowaard en broer van bestuurslid Ricardo Hewitt.

Bart van Overbeek geeft een presentatie over de e-learning cursus voor coffeeshoppersoneel. Er is volop debat, maar de leden houden hun inbreng kort en to the point en iedereen luistert naar elkaar. Ewout van der Weijden van Best Friends Amsterdam mengt zich in de discussie over de organisatiestructuur van het PCN. Net als Bart Vollenberg pleit hij voor een sterke bond. Als de Tweede Kamer het over coffeeshops heeft, dan moeten er gewoon brieven liggen, zegt Vollenberg. Daar komt bij dat er met de wietproef grote buitenlandse spelers als Aurora en Village Farms op de cannabisbranche af komen.

19 Hein Schafrat blikt terug op 25 jaar PCN.

Bourgondisch genieten op Het Grote PCN Jubileumfeest.

tenten, een podium, een Kop van Jut en vier kramen met nostalgische kermisattracties. Er is live muziek, op een serie banners wordt 25 jaar PCN in beeld gebracht en ’s avonds is er een uitgebreid mediterraan dinerbuffet.

Bijzonder cadeau Het feest trekt zo’n honderdvijftig bezoekers, een mix van nieuwe en bekende gezichten uit de cannabiswereld. August de Loor schenkt het PCN een bijzonder cadeau: drie ordners vol

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 20

Jubileumsymposium Beeld uit de social media campagne voor het PCN jubileumsymposium.

Jubileumsymposium Achter de schermen wordt in de zomer- en herfstmaanden keihard gewerkt aan het jubileumsymposium over de toekomst van de cannabisbranche dat voor 4 november gepland staat. Jeanny van Dongen en Bart van Overbeek van het PCN secretariaat werken samen met Derrick Bergman en Steven Kompier om het symposium te programmeren en organiseren. Ze slagen er in om een internationaal programma met klinkende namen samen te stellen.

20

krantenberichten over drugs uit de periode 1954 tot in de jaren negentig. Ook de organisaties die het PCN ondersteunt zijn van de partij. Vier van hen, stichting Legalize!, ENCOD, stichting Drugsbeleid en het Verbond voor Opheffing van het Cannabisverbod (VOC) feliciteren het PCN in een video die ze verspreiden via hun social media kanalen. Achtereenvolgens spreken Has Cornelissen, Fabian Steinmetz, Raimond Dufour en Derrick Bergman, de volgende tekst uit: ‘Het PCN zet zich al 25 jaar in voor het bevorderen van de

volksgezondheid door het in goede banen leiden van het cannabisgebruik en het bevorderen van de normalisatie van thuisteelt. De illegaliteit van cannabis veroorzaakt een aanzienlijk deel van lichte en zware criminaliteit. Dus door jullie krachtige inzet voor de regulering van cannabis heeft het PCN zich ontwikkeld tot een van onze meest effectieve crime fighters. Beste leden en bestuursleden van het PCN: ontzettend bedankt! Wij wensen jullie heel veel succes bij het voorzetten van de strijd voor rechtvaardigheid, gezondheid en veiligheid.’

Bas van Werven, boegbeeld van radiozender BNR, presenteert de dag, die bestaat uit vier paneldebatten, de uitreiking van de Koos Zwart Award en de presentatie van het boek ‘Een kwart eeuw knokken voor de coffeeshop – geschiedenis van het PCN 1997-2022’, geschreven door Derrick Bergman. Van Werven is op 4 oktober te gast in het PCN kantoor om het symposium uitgebreid voor te bespreken. Vormgever Ger Gosen maakt overuren om zowel het 200 pagina’s dikke jubileumboek als de programmabrochure voor het symposium op tijd af te hebben.

21

Internationaal panel bij het PCN jubileumsymposium, van links naar rechts presentator Bas van Werven, Bob Hoban (VS), Hilary Black (Canada) en Georg Wurth (Duitsland).

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 22

DE PANELDEBATTEN VAN HET PCN JUBILEUM SYMPOSIUM 4 NOVEMBER 2022

Entree van het PCN jubileumsymposium in het Evoluon in Eindhoven, 4 november 2022.

Boven verwachting Het vele werk werpt zijn vruchten af. Het symposium, op 4 november in de theaterzaal van het iconische Evoluon in Eindhoven, wordt een groot succes. Presentator Bas van Werven excelleert met een combinatie van feitenkennis, een lichte toon en een hoog tempo. Ook de introductiefilmpjes die Steven Kompier voor elk programma onderdeel heeft gemaakt dragen bij aan het geheel, dat de zaal van begin tot einde boeit. De opkomst is boven verwachting en er wordt uitbundig genetwerkt.

Die ochtend prijkt in de Volkskrant een groot interview met de Bredase burgemeester Paul Depla, die ’s middags aan het wietproef paneldebat meedoet. Hij lanceert zijn plan om de wietproef te versnellen door de coffeeshops in Breda en Tilburg naast hun gewone aanbod alvast de wiet te laten verkopen van Fyta, de enige wietproefteler die al cannabis produceert. Depla: ‘Verre van ideaal, maar beter dan niks.’

1: Krom en krampachtig: de knelpunten van ons cannabisbeleid Jan Brouwer, hoogleraar Algemene Rechtswetenschap, Rijkuniversiteit Groningen August de Loor, onafhankelijk expert drugsbeleid, o.a. oprichter Adviesburo Drugs, voorzitter Cannabinoïden Adviesbureau Nederland Joachim Helms, coffeeshop Greenhouse Amsterdam, woordvoerder Bond van Cannabis Detaillisten (BCD Deborah Bruin, juriste, cum laude afgestudeerd op het Nederlandse cannabisbeleid in straf- en bestuursrecht

2: International panel: cannabis in Canada, the USA and Germany Georg Wurth (Duitsland), oprichter en directeur Deutsche Hanfverband (DHV) Bob Hoban (VS), advocaat, cannabisindustrie expert, directeur Gateway Proven Strategies Hilary Black (Canada), cannabisactviste, oprichter B.C. Compassion Club, voormalig Director Patient Education and Advocacy bij Canopy Growth

3: De wietproef en de hobbelige weg naar legalisering Bart Vollenberg, coffeeshop Koffie & Dromen Almere en Lelystad, oprichter Epicurus Foundation en Cannabis Connect, medeoprichter Aardachtig, een van de wietproef telers John Meijers, “modelwietkweker”, medeoprichter Holigram, een van de wietproef telers Paul Depla, burgemeester van Breda, pleitbezorger van regulering van cannabis

4: De toekomst van de cannabisbranche: hoe kan het beter? Nicole Maalsté, onderzoeker, adviseur en publicist bij Acces Interdit Willem Vugs, coffeeshop Toermalijn Tilburg, lanceerde digitaal lidmaatschap op basis van blockchain technologie Tim Vis, strafrechtadvocaat, co-auteur van ‘De hypocrisie van de achterdeur’ Sander Hewitt, coffeeshop Stepping Inn Heerhugowaard en Stepping Out Alkmaar, bestuurslid PCN

22

De vier paneldebatten zijn via YouTube integraal terug te zien: www.youtube.com/@pcn25.

Paul Depla, burgemeester van Breda en John Meijers van Holigram, één van de wietproeftelers bij het wietproef paneldebat.

23

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 24

KOOS ZWART

Presentatie van het boek ‘Een kwart eeuw knokken voor de coffeeshop - Geschiedenis van het PCN 1997-2022’.

Meer trots Tussen de debatten door wordt het boek over de geschiedenis van het PCN gepresenteerd. Op de vraag wat zijn boodschap aan de vereniging is, antwoordt auteur Derrick Bergman: ‘De boodschap is: meer trots, zou ik willen zeggen. Ben trotser op wat je doet en realiseer je hoe ontzettend bijzonder dat is. Ik herinner me nog goed dat voordat de legalisering in Amerika op gang kwam Amerikaanse activisten tegen mij zeiden: wat jullie hebben in Nederland is wereldwijd zo ontzettend belangrijk. Want wij kunnen tegen iedereen zeggen: kijk naar Nederland. Het is niet zo dat in Nederland de hele bevolking stoned rond loopt.’ De zaal geeft een daverende ovatie aan de winnaar van de Koos

August de Loor met op de achtergrond een portret van Koos Zwart, PCN jubileumsymposium, 4 november 2022.

Zwart Award, August de Loor. Deze ras Amsterdammer was de eerste straathoekwerker van Nederland, richtte het Adviesburo Drugs op, ontwikkelde de Safe House campagne en de Red Alerts voor vervuilde harddrugs en is voorzitter van het Cannabinoïden Adviesbureau Nederland. Hij krijgt de prijs, die voor de achtste keer wordt uitgereikt, uit handen van PCN bestuurslid Ricardo Hewitt. De Loor is ‘een luis in de pels voor het gezag, maar ook voor de cannabisondernemers’, zegt Hewitt: ‘Hij kan ons er stevig van langs geven, maar zijn kritiek snijdt bijna altijd hout. Tegelijk is hij een vurig verdediger van de coffeeshop. De café-slijterij voor cannabis, in zijn woorden, het tweede uitgaanscircuit van Nederland.’

24

August de Loor, de achtste winnaar van de Koos Zwart Award] Vurig verdediger van de coffeeshop: August de Loor.

Het PCN reikt sinds 2014 (bijna) elk jaar de

volksgezondheid in het kabinet Den Uyl, dat in

Koos Zwart Award uit aan een persoon of

1976 cannabis decriminaliseerde. Koos was

organisatie die zich uitzonderlijk heeft ingezet

toen landelijk bekend omdat hij elke week de

voor legalisering en normalisering van

‘Beursberichten voor hasj en wiet’ voorlas op

cannabis. De prijs is genoemd naar journalist

de radio. Na zijn overlijden doopte het PCN zijn

en cannabisactivist Koos Zwart (1947-2014),

jaarlijkse ‘PCN Hoofdprijs’ om in Koos Zwart

die jarenlang adviseur van het PCN was. Zijn

Award.

moeder Irene Vorrink was minister van

25

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:12 Pagina 26

KOOS ZWART alle winnaars 2014

Doede de Jong

2020

Jan Filedt Kok

Biologisch wietkweker en cannabisactivist Apotheker in ruste, bestuurslid Adviesburo Drugs.

2015

Ben Dronkers

Oprichter Sensi Smile coffeeshops, Sensi Seeds, Hash, Marijuana & Hemp Museum en Hempflax

2016

Rick Simpson

Canadese pleitbezorger van medicinale wietolie, uitvinder Rick Simpson Oil (RSO)

2017 2018

Geen winnaar Dries van Agt

Voormalig minister-president en minister van justitie, ‘Vader van het gedoogbeleid’.

2019 26

2021

Derrick Bergman

Journalist, fotograaf en podcaster gespecialiseerd in cannabis, medeoprichter en voorzitter Verbond voor Opheffing van het Cannabisverbod (VOC).

2022

August de Loor

Onafhankelijk expert drugs en drugsbeleid, oprichter Adviesburo Drugs, medeoprichter MDHG, BCD en Vereniging Landelijk Overleg Smartshops, oprichter en voorzitter Cannabinoïden Adviesbureau Nederland.

Anneke Miedema en Gerlof Roubous van Pragma Advies & Projecten bij Het Grote PCN Jubileumfeest.

Landelijk keurmerk coffeeshops Bij het symposium en het jubileumfeest in Bosvreugd zijn ook Gerlof Roubos en Anneke Miedema van Pragma Advies & Projecten aanwezig. MKB-Nederland heeft hun bureau aangeraden aan het PCN, als partner voor de ontwikkeling van een landelijk keurmerk voor coffeeshops. Dit hebben zij al voor een aantal branches gedaan. Binnen het PCN bestuur wordt al veel langer gesproken over een landelijk keurmerk, naar het voorbeeld van Haarlem. Daar werkt het uitstekend en heeft het geleid tot veel betere communicatie en afstemming met bestuurders, raadsleden en ambtenaren. Door het contact met MKB-Nederland komt het landelijk keurmerk in 2022 prominent op de agenda. In de laatste vergadering van het jaar besluit het PCN bestuur om Pragma opdracht te geven voor de eerste stap in hun stappenplan, gesprekken met stakeholders.

Stichting Drugsbeleid Behoefte aan versterking

Denktank die sinds 1996 pleit voor veilige regulering van drugs.

Het verenigingsjaar 2022 in vogelvlucht

Zoals bij veel verenigingen is het aantal bestuursleden voor het PCN een punt van zorg, zeker sinds het afscheid van oudgedienden als Dick van Haaren en Myranda Bruin. In de zomer van 2022 is Derek Kent teruggetreden als voorzitter en bestuurslid van het PCN. De vereniging is hem dank verschuldigd voor zijn bijdrage en inzet. De functie van voorzitter is eind 2022 vacant en het bestuur heeft behoefte aan versterking.

17 januari: 1 februari: 3 februari:

Bestuursvergadering via Zoom Ingelaste bestuursvergadering via Zoom Delegatie bestuur bezoekt MKB Nederland in Den Haag 8 februari: Ingelaste bestuursvergadering via Zoom 21 februari: Bestuursvergadering via Zoom 18 maart: Overleg bestuur met lokale coffeeshopbonden, Van der Valk Vianen 21 maart: Bestuursvergadering, PCN kantoor Eindhoven 19 april: Bestuursvergadering, Hotel Raecks Haarlem 10 mei: Ingelaste bestuursvergadering, Zoom / PCN kantoor Eindhoven 18 mei: Algemene ledenvergadering, Van der Valk Houten 24 juni: Het Grote PCN jubileumfeest, Bosvreugd Tilburg 30 augustus: Overleg over symposium, Van der Valk Vianen 4 oktober: Voorbespreking met Bas van Werven over symposium, PCN kantoor Eindhoven 13 oktober: Bestuursvergadering via Zoom 4 november: PCN jubileum symposium, Evoluon Eindhoven 24 november: Bestuursvergadering via Zoom 6 december: Bestuursvergadering, Anytime Alkmaar

27

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 28

HOOFDSTUK 5

Foto’s en citaten PCN jubileum symposium

Joachim Helms.

Debohra Bruin

“Uiteindelijk beslist de roker of hij naar die coffeeshop gaat of naar de zwarte markt. En daarvoor moet je die cultuur begrijpen. Dat krijg je bij de politiek heel moeilijk er in.”

“Er is natuurlijk nog steeds een heel groot taboe. En veel politici denken nog steeds dat het allemaal langharige werkeloze mensen zijn die in een coffeeshop komen.”

Joachim Helms

Deborah Bruin

“Er heeft een verschuiving plaats gevonden. Waar eerst volksgezondheid de nadruk had is in de jaren negentig steeds meer de nadruk komen liggen op het bestrijden van de vermeende overlast van coffeeshops. En er is een verschuiving geweest van de handhaving van het strafrecht naar het bestuursrecht. En dat is de burgemeester.”

“Ik ben het eens met August over de sociale functie van coffeeshops. Je ziet dat ook na corona, toen werd er veel afgehaald en ondernemers vonden dat ook wel prettig. Maar het is echt heel belangrijk dat coffeeshops open blijven met die sociale functie. Want dat maakt Nederland nog echt uniek. Dus een oproep aan alle coffeeshophouders: hou je zaak open, hou het gezellig, die sociale functie is heel erg belangrijk.”

Deborah Bruin

Joachim Helms

Jan Brouwer en Deborah Bruin.

28

“We zijn altijd blijven hangen in: het is wel strafbaar maar we vervolgen het niet. Kan dat dan wel? Kan je met droge ogen tegen internationale organen zeggen: we hebben het wel strafbaar gesteld, maar we vervolgen het niet? Ja, dat kan, want Nederland heeft bij die verdragen een voorbehoud gemaakt waarin eens en voor altijd is vastgelegd: wij zijn vrij om het vervolgen en handhaven van de Opiumwet zelf te regelen. Ik zeg altijd: als je de voordeur kunt gedogen vanwege dat voorbehoud, dan kun je de achterdeur ook gedogen. Dus er is helemaal geen wetswijziging voor nodig.”

August de Loor en Joachim Helms.

“Het gedoogbeleid is bij de vuilnisbak gezet en daar is de ondermijningsdoctrine voor in de plaats gekomen. Dat is tot het lokale niveau, de VNG, burgemeesters, CCV, boa’s, banken neergedaald. Dat betekent dat de coffeeshop niet meer het instrument is voor het scheiden van de markten, waarin je naast en met de overheid probeert het in goede banen te leiden. De overheid ziet de coffeeshop nu als een ondermijnende branche. Dat besmet alle aspecten van het softdrugs- en coffeeshopbeleid, tot het experiment aan toe.”

Jan Brouwer August de Loor

Bas van Werven en Derrick Bergman.

“De eerste slogan die ik zelf heb verzonnen voor het Verbond voor opheffing van het cannabisverbod is: de coffeeshop is niet de vijand van de overheid, maar de bondgenoot. Dat kun je denk ik niet vaak genoeg herhalen.”

Derrick Bergman

29

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 30

“European law is a bigger hurdle than we thought before. All the law professionals told us: there’s international law and legalization does hurt it, but as we saw that’s not really a problem. You can even ignore it, like Canada. Nobody cares, you just get a letter from the UN and that’s it. But now we see European law seems to be a bigger problem. At least: they make it a bigger problem. But there are very different opinions if that’s really a problem or if it’s made up.”

Georg Wurth “A regulated market has to have the products, the price, the potency: everything that's available in the unregulated market has to be available in the regulated market or people just aren't going to consume from a regulated market.” Hillary Black.

Hillary Black

“First of all, let's try to not call it the black market, we can say the unregulated or the illicit market. Just calling a market a black market has got racist roots, there's enough racism embedded through prohibition. So let's just take that out of our language.”

“There seems to be a disconnect with the cannabis culture and mainstream Dutch culture in the sense that we don't want to talk about our cannabis use. Why? Why not change that and just normalize it, be proud of it or accept it? Because that's what we're starting to see around the rest of the world.”

Hillary Black Robert Hoban

Bart Vollenberg

Nicolle Maalsté.

“Op het moment dat we beginnen met tien gemeentes en voldoende telers om de aanvoer en de diversiteit te waarborgen, dan denk ik dat je een aanzuigende werking gaat krijgen. Want een beter product, een schoner product, wat meekan in de prijs, gaat gewoon meer klanten trekken. En er is niet zoiets als de markt in Breda of de markt in Almere. Er is in Nederland een grote markt voor consumenten en die gaan gewoon bewegen.”

“Het is heel belangrijk dat de legale partijen, de coffeeshops, de telers, iedereen die erbij betrokken is, de ruimte krijgen om mee te bewegen met de markt. Dat we ook continu kijken: waar zit het verdienmodel van de illegale markt? Waar zitten de gaten? Je zei het in de intro: bezorgservice. Coffeeshops mogen niet bezorgen. In feite is dat een belangrijk verdienmodel voor de illegale markt. Dat zijn zaken waar je over moet nadenken: waar zitten die gaten en kunnen we die gaan vullen?”

Bart Vollenberg Nicole Maals “Het cannabisbeleid is te lang een criminaliteitsbeleid geweest, een veiligheidsbeleid. Terwijl het in wezen, ook toen we gestart zijn, een volksgezondheidbeleid is. Daarom ben ik zo blij dat het nu draait. Je ziet dat ook in Duistland, want wie trekt daar het dossier? Dat is minister Lauterbach van Volksgezondheid, niet van justitie.”

Paul Depla

Paul Depla. Van links naar rechts: Georg Wurth, Hillary Black en Bob Hoban.

“I would still argue, coming back here to the Netherlands, where I’ve been coming since 1993: the coffeeshop model is still probably the ideal model for the distribution of flower and for the social component. In the US we’re trying to invent lounges and consumption clubs.”

Robert Hoban 30

“We zijn al vanaf 2008 aan het praten over regulering van de cannabis, in 2017 is het kabinet eindelijk overstag gegaan. En ik denk, als we in dit tempo doorgaan, dat in 2027 en 2028 heel Europa gereguleerde cannabis heeft en alleen Nederland nog steeds bezig is met praten over het experiment.”

Paul Depla “Laten we alsjeblieft dan maar beginnen, laten we gewoon een experiment in het experiment doen. Dan kunnen we als Tilburg en Breda onze coffeeshops, in goede overeenstemming en overleg met de coffeeshopeigenaren, gedeeltelijk met gereguleerde cannabis bevoorraden.”

Paul Depla

Tim Vis.

“Jullie zijn allemaal gewoon exploitanten in een normale bedrijfstak. Alleen het punt is: we zitten nog steeds met die volslagen kromme situatie dat als een politieagent besluit om te struikelen over een voorraad, dat je meteen met je kop op het hakblok mag. Dat moet veranderen en de waarde van de branche voor de maatschappij rechtvaardigt ook dat het verandert.”

Tim Vis

31

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 32

HOOFDSTUK 6 De wietproef, een puur politiek compromis De wietproef is te danken -of te wijten- aan VVD politicus Halbe Zijlstra. Tenminste, als Sander Hewitt aan het woord.

Bas van Werven interviewt Hein Schafrat.

de reconstructie klopt die de Volkskrant op “Wij zijn in de maatschappij, durf ik te zeggen, een bepaalde smeerolie. Want ons klantenbestand is alle rangen en standen, alle kleuren en maten en noem maar op. En die zitten gezamenlijk in de coffeeshop en er heerst pais en vree de hele dag. Eigenlijk zou het een voorbeeld moeten zijn voor de rest van de maatschappij. Ze moeten gewoon wat vaker in de coffeeshop komen kijken.”

“Ik denk dat wij als branche nu eens een keer de aanval moeten zoeken van onderuit in plaats van te wachten op van wat ze van bovenaf besluiten. Ik denk dat we gewoon met een plan moeten komen, gezamenlijk met zoveel mogelijk mensen, een breed gedragen plan, dat we dat moeten aanbieden. Ook met een keurmerk of wat dan ook, dat we in ieder geval serieus genomen worden.”

Sander Hewitt

Sander Hewitt

14 oktober 2017 publiceert over de formatie van het kabinet Rutte 3. Tweede Kamerleden Vera Bergkamp (D66) en Madeleine van Toorenburg (CDA), zo schrijft de krant, ‘bekokstoven één van de wonderlijkste

“De houding van de ondernemers moet mee gaan bewegen. Je moet gaan snappen: ik ben zo meteen een legale ondernemer en daar moet je je ook naar gaan gedragen. Je moet transformeren tot een legale sector en je zo ook voelen. Dan durf je ook naar voren te lopen en te zeggen: hé, hier ben ik het niet mee eens.”

Nicole Maalsté

“Ik heb een paar dingen genoteerd. Allereerst: ga met al die ondernemers trots zijn en bij elkaar zitten en wordt lid van een bond. We moeten de goede dingen uit het buitenland overnemen en leren van de ervaringen in Canada en Amerika en heel goed kijken naar Duitsland. En nog een: coffeeshops, maak er geen afhaalloketten van, dat ondermijnt de sociale functie en dat zorgt ervoor dat je makkelijk terzijde kan worden geschoven.”

compromissen van een coalitie die toch bestaat uit overwegend conservatieve partijen: de introductie van 'staatswiet'.’

Bas van Werven

32

Reconstructie van de formatie van het kabinet Rutte 3, de Volkskrant 14 oktober 2017.

‘Misschien kunnen we een experiment opzetten’ Aanvankelijk lukt het tijdens de formatie van het kabinet Rutte 3 niet om de ‘wietkwestie’ op te lossen. Een nipte meerderheid van de Tweede Kamer heeft op 19 februari 2017 gestemd vóór het initiatief wetsvoorstel gesloten coffeeshopketen van D66. Deze wietwet regelt de bevoorrading van alle coffeeshops en ligt te wachten op behandeling in de Eerste Kamer. Maar ChristenUnie en CDA zijn tégen en willen het liefst alle coffeeshops sluiten. Het leidt tot een patstelling. Maar, schrijft de Volkskrant, ‘VVDfractievoorzitter Zijlstra biedt als eerste een opening: misschien kunnen we een experiment opzetten’. De volgende passage uit de reconstructie verklaart veel van de problemen die later met de wietproef zijn ontstaan: “Bergkamp en Van Toorenburg kunnen aan het werk. De twee doen snel zaken. Het experiment blijft beperkt om het CDA al te veel gezichtsverlies te besparen, maar moet groot genoeg zijn om echt de effecten te meten. Wat doet het met de volksgezondheid in de regio? Wat is de impact op de criminaliteitscijfers? De onderhandelaars aan de hoofdtafel stemmen in met het voorstel. Ze stellen het werk van Van Toorenburg en Bergkamp later als voorbeeld voor andere 'zijtafels'. Zo moet het. Werkbare compromissen die niemand te veel pijn doen en liefst niet te veel details.

Als het kan, moet alles 'op één A4tje', inclusief een handzame samenvatting voor het regeerakkoord.” De wietproef is dus een puur politiek compromis, om de christelijke partijen aan boord te houden en de wietwet van D66 in de ijskast te zetten. Ruim vijf jaar later heeft de Eerste Kamer nog steeds niet over die wietwet gestemd en is de wietproef nog steeds niet van start gegaan. De praktische uitwerking van de proef blijkt een nachtmerrie. Het selectieproces duurt extreem lang, de aangewezen telers krijgen geen bankrekening en stuiten op lokale weerstand bij de vestiging van hun kwekerijen. De decennia van negatieve beeldvorming rond cannabis, actief gevoed door justitie en politie, zijn mede debat aan die weerstand. Je oogst wat je zaait.

33

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 34

De De De wietproef wietproef wietproef 34

35

e e n

p u u r

p o l i t i e k

c o m p r o m i s

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 36

dat zij zoveel mogelijk gelijk behandeld worden als de coffeeshops die wél deelnemen. Concreet betekent dit: 1: Ook coffeeshops buiten de proef mogen een weekvoorraad aanhouden i.p.v. maximaal 500 gram; 2: Het is alle coffeeshops toegestaan om hun cannabis te laten testen op vervuiling, gehaltes werkzame stoffen etc. Op dit moment gelden deze testen als “bewerken”, wat verboden is in de Opiumwet. Dit dient zo snel mogelijk te worden aangepast.

Ernst Kuipers bezoekt coffeeshop en PCN lid Het Paradijs in Breda, rechts van hem burgemeester Theo Weterings van Tilburg en burgemeester Paul Depla van Breda.

Het PCN behartigt de belangen van de zestien PCN leden die meedoen aan de wietproef, maar net zo goed die van de coffeeshops die niet meedoen. Van alle 565 coffeeshops in Nederland neemt zo’n tachtig procent niet deel. Het PCN bepleit Tijdlijn Experiment gesloten coffeeshopketen uit Kamerbrief maart 2022.

Verademing Hoopgevend is de inzet van VWS minister Ernst Kuipers (D66), een verademing na de ministers die de afgelopen jaren verantwoordelijk waren voor het cannabisbeleid. In het coalitieakkoord van het kabinet Rutte 4, dat in januari 2022 aantreedt, staat over de wietproef: ‘De experimenten op basis van de Wet experiment gesloten coffeeshopketen worden voortgezet en uitgebreid met een grote stad. Op korte termijn worden criteria vastgesteld voor de beoordeling van de uitkomst van de experimenten op het gebied van criminaliteit, volksgezondheid en preventie. Het kabinetsstandpunt over het evaluatieverslag over de experimenten wordt in 2024 aan de Kamers gezonden. De uitkomst van de experimenten is leidend. Voorafgaande aan het evaluatieverslag worden, mede op basis van tussentijdse monitoring, juridische en praktische voorbereidingen getroffen om na afloop van de experimenten zoveel mogelijk direct te kunnen handelen in lijn met de uitkomst hiervan.’

36

Het toevoegen van een gemeente laat zien dat de spelregels tijdens het spel aangepast kunnen worden. De wietproef kan dus ook verder worden uitgebreid en de looptijd kan worden ingekort, om alle vertraging van de afgelopen jaren te compenseren. De wereld is in die jaren veranderd: Malta legaliseerde als eerste EU land cannabis, Thailand als eerste land in Azië, Luxemburg en Duitsland namen legalisering op in het regeerakkoord en het aantal legale Amerikaanse staten blijft stijgen. Op alle continenten is een beweging zichtbaar richting regulering en legalisering van cannabis. Uit deze ontwikkeling moet dit kabinet -en zeker het volgende- consequenties trekken voor de wietproef en het cannabisbeleid.

Hobbelig In hun Kamerbrief over de wietproef van 30 maart 2022 schrijven de ministers Kuipers en Yesilgöz: ‘Onze inzet is snel te starten met de overgangsfase, maar de weg naar de start blijkt hobbelig te zijn. Het constateren en oplossen van de uitdagingen en problematiek gedurende de voorbereiding is echter onderdeel van het experiment en geeft waardevolle inzichten over het doel van het experiment, hoe te komen tot een gesloten coffeeshopketen met op kwaliteit gecontroleerde hennep en hasjiesj.’ 37

Ernst Kuipers (D66), minister van VWS in het kabinet Rutte 4.

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 38

In Zwijndrecht opent De Ambassade (zie hoofdstuk 2), in het pand waar eerder Xpresso zat. In Amsterdam loopt de discussie over handhaving van het ingezetenen-criterium hoog op. Burgemeester Halsema zegt dat ze die stap alleen zal zetten met meerderheidssteun van de raad. Die is er niet. Het VOC verspreidt in de week van het eerste drugsdebat van het kabinet Rutte 4 een nieuw bidbook onder alle 225 Kamerleden, met de Duitse bondskanselier Olaf Scholz voorop. De gemeente Den Haag vereenvoudigt de procedure voor verhuizing van coffeeshops. Den Bosch besluit dat er een extra coffeeshop moet komen, “aan een uitvalsweg”. Voor de nieuwe coffeeshop in Zaandam Noord melden zich 446 gegadigden.

HOOFDSTUK 7 Het jaar van maand tot maand

Er moet een coffeeshop komen in Zaanstad Noord, besluit het gemeentebestuur. Drie van de vijf Apeldoornse coffeeshops verenigingen zich in het Platform Coffeeshops Apeldoorn, op initiatief van PCN voorzitter Derek Kent. Pro-legalisering politicus Burkhard Blienert wordt de nieuwe Duitse drugstsaar. Versoepeling van de coronamaatregelen: coffeeshops mogen hun horecagedeelte weer openstellen.

Doede de Jong (1949-2022), de bekendste wietkweker van Nederland en eerste winnaar van de Koos Zwart Award.

Burgemeester Depla van Breda zegt tegen het ANP: ‘Misschien moeten we maar de definitieve stap naar legalisatie zetten en die proef overslaan. Steeds meer landen hebben inmiddels zat ervaring opgedaan met legale wietteelt.' VWS minister Kuipers gaat op werkbezoek in Breda en bezoekt ook coffeeshop Het Paradijs, sinds jaar en dag PCN lid. Voor zover bekend is het de eerste keer dat een minister een werkbezoek aan een coffeeshop brengt. Minister van financiën Kaag (D66) noemt het PCN in haar ‘bankenbrief’ van 14 april en moedigt de branche aan te overleggen met de banken. Tilburg wil er twee coffeeshops bij en vraagt samen met Breda aan het kabinet om eerder met de wietproef te mogen starten.

Na twee afgelaste edities vindt in Barcelona weer Spannabis plaats, de grootste wietbeurs van Europa. Op 12 maart overlijdt Doede de Jong, biologisch wietkweker, strijder voor legalisering en eerste winnaar van de Koos Zwart Award. Het kabinet acht het ‘niet mogelijk en ook niet verdedigbaar’ om de wietwet van D66 in te voeren terwijl de wietproef loopt. De proef loopt opnieuw vertraging op; de ministers verwachten nu dat de eerste gereguleerde wiet in het tweede kwartaal van 2023 verkocht kan worden. Amsterdam wil wel als elfde gemeente meedoen, maar alleen met een stadsdeel.

38

PCN maakt kennis met MKB-Nederland in Den Haag. Leafly, de grootste website over cannabis ter wereld, staat als eerste cannabisbedrijf genoteerd op de Amerikaanse NASDAQ beurs. Nederland gaat van het slot; vrijwel alle coronamaatregelen worden geschrapt. De Amerikaanse cannabisindustrie is goed voor ruim 428.000 voltijdbanen becijfert Leafly.

39

Cannabis Social Club De Ambassade in Zwijndrecht]

Coffeeshop Dizzy Duck uit Den Haag, winnaar beste wiet bij de 28e HighLife Cannabis Cup].

PCN JAARVERSLAG + 2022_JAARVERSLAG PCN 2019 12-6-2023 0:13 Pagina 40

Tot veler verbazing legaliseert Thailand op 9 juni als eerste Aziatische land cannabis. In recordtempo ontstaat een cannabisindustrie, waar ook Nederlandse ondernemers zich op storten. De Raad van State gaat zich buigen over het ‘schaarse vergunning voor coffeeshops beleid’ van Roermond. Bij de 28e HighLife Cannabis Cup winnen de Haagse coffeeshops Dizzy Duck en Magic de cups voor beste wiet en hasj. LEAP Nederland gaat van start, een club van actieve en voormalige politie- en justitiemensen die tegen de drugsoorlog zijn. Op 24 juni vindt het Grote PCN Jubileumfeest plaats, bij Bosvreugd in Tilburg.