Jaarstukken 2025 Omgevingsdienst Veluwe
Tekst van het document
w
Jaarstukken 2025
1 Jaarstukken 2025
Inhoudsopgave NOTA VAN AANBIEDING
3
Inleiding ..................................................................................................... 3 Financieel resultaat ...................................................................................... 6 JAARVERSLAG 2025
7
1.
7
2.
3.
PROGRAMMAVERANTWOORDING 2025 1.1
Programma 1 Vergunningverlening ......................................................... 7
1.2
Programma 2 Toezicht & Handhaving ...................................................... 9
1.3
Programma 3 Advies ........................................................................... 12
1.4
Programma 4 Stelseltaken ................................................................... 14
1.5
Programma 5 Projecten en Programma’s ................................................ 15
PARAGRAFEN
18
2.1
Paragraaf WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING .................... 18
2.2
Paragraaf FINANCIERING ..................................................................... 21
2.3
Paragraaf BEDRIJFSVOERING ............................................................... 24
2.4
Paragraaf ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN.......................................... 32
2.5
Paragraaf VERBONDEN PARTIJEN .......................................................... 32
2.6
Paragraaf OPENBAARHEID WET OPEN OVERHEID (WOO) .......................... 32
JAARREKENING 2025
34
3.1
Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .................................. 34
3.2
Balans per 31 december 2025 vóór resultaatbestemming ......................... 36
3.3
Toelichting op de balans....................................................................... 38
3.4
Niet uit de balans blijkende verplichtingen .............................................. 46
3.5
Overzicht van baten en lasten ............................................................... 47
3.6
Toelichting op het overzicht van baten en lasten ...................................... 48
3.7
Verantwoording SiSa-regelingen ........................................................... 54
3.8
Rechtmatigheidsverantwoording ............................................................ 55
BIJLAGEN
57
Bijlage 1. Betekenis afkortingen .................................................................... 58 Bijlage 2. Controleverklaring ......................................................................... 59
2 Jaarstukken 2025
NOTA VAN AANBIEDING Inleiding Voor u liggen de Jaarstukken 2025 van Omgevingsdienst Veluwe (ODVeluwe). ODVeluwe is een op de Wet gemeenschappelijke regelingen gebaseerd samenwerkingsverband tussen de gemeenten Apeldoorn, Brummen, Elburg, Ermelo, Epe, Harderwijk, Hattem, Heerde, Nunspeet, Oldebroek, Putten, Voorst en de provincie Gelderland. ODVeluwe levert aan de eigenaren/opdrachtgevers producten en diensten op het gebied van Vergunningverlening, Toezicht & Handhaving (VTH) aangaande milieu gerelateerde zaken, advies daaromtrent en voert in deze context eveneens projecten uit. In hoofdlijn betreft dit de uitvoering van de wettelijke basistaken op het gebied van milieu voor de gemeenten en de provincie, aangevuld met zogenaamde plustaken, waarbij de deelnemers meer vrijheid hebben om deze bij ODVeluwe te beleggen. Opzet Jaarstukken Met deze Jaarstukken 2025 leggen wij in zowel financiële- als beleidsmatige zin verantwoording af over het door ons gevoerde financiële beheer voor het begrotingsjaar 2025. De jaarstukken bestaan uit vier onderdelen: Nota van aanbieding Programmaverantwoording Jaarrekening Bijlagen In het eerste deel, de nota van aanbieding, gaan wij in hoofdlijnen in op de bereikte resultaten. Meer gedetailleerde informatie staat vermeld in de overige hoofdstukken en paragrafen. In de programmaverantwoording vindt u informatie over de geleverde prestaties.
Er wordt een vergelijking gemaakt met de afspraken die in de samenwerkingsovereenkomsten met de partners zijn gemaakt. Tevens zijn in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) de volgende overzichten opgenomen: lasten en baten per taakveld, overhead en incidentele lasten en baten. In de jaarrekening treft u de balans en het overzicht van lasten en baten aan. Ook de SiSaverantwoording en de rechtmatigheidsverantwoording zijn hier opgenomen. De toelichting op de verschillen tussen begroting en realisatie is opgenomen in de programmaverantwoording van het jaarverslag.
3 Jaarstukken 2025
Programmarealisatie Het jaar 2025 stond voor ODVeluwe in het teken van het verbeteren en optimaliseren van de kwaliteit van haar dienstverlening. De werkprocessen zijn daarbij verder geoptimaliseerd. Ook heeft ODVeluwe samen met haar deelnemers hard gewerkt aan de nieuwe Uitvoeringsen Handhavingsstrategie (U&H-strategie). De colleges van B&W binnen onze deelnemers, hebben de U&H-strategie vastgesteld. Met deze gezamenlijke aanpak en het samen komen tot doelstellingen en prioriteiten zorgen we ervoor dat we met de aanwezige capaciteit op het gebeid van Vergunningverlening, Toezicht, Handhaving en Advies zo doeltreffend mogelijk onze productie realiseren en daarmee een bijdrage leveren aan de realisatie van de regionale ambities op het gebied van omgevingsveiligheid, duurzaamheid, natuur en gezondheid. In de programmaverantwoording worden, in overeenstemming met de begroting, vijf programma’s onderscheiden. De ramingen zoals die in de SWO’s voor 2025 zijn opgenomen, zijn een inschatting op basis van de toen beschikbare informatie. Uit de in dit jaarverslag gerapporteerde realisatie blijkt dat over de hele linie de geleverde productie in lijn is met de SWO’s zoals die met de partners zijn overeengekomen. Op de diensten hebben wij niet alle uren kunnen leveren voor onze deelnemers. Onderbezetting, ziekte en het niet tijdig kunnen invullen van vacatures waren daar de oorzaak van.
Binnen de programma’s zijn wel verschillen zichtbaar. Deze verschillen worden in de programmaverantwoording nader toegelicht. Binnen het programma Vergunningverlening zijn meer producten gerealiseerd dan gepland in de SWO’s. Er zijn 5.228 producten gerealiseerd, terwijl 4.852 producten waren begroot. Het programma Toezicht & Handhaving omvat naast het (geplande) toezicht ook de levering van vraaggestuurde producten en diensten. Binnen dit programma zijn in totaal 5.412 producten gerealiseerd, terwijl in de SWO’s 5.483 producten waren begroot. Binnen het programma Advies zijn er meer producten gerealiseerd dan gepland in de SWO’s. Er zijn in 2025 in totaal 2.405 enkel- en meervoudige adviezen gerealiseerd, terwijl 1.939 adviezen waren begroot. Voor het programma Samenwerking omgevingsdiensten voert ODVeluwe twee deelprogramma’s uit: Portaal en Bestuurlijke Strafbeschikking. Beiden zijn coördinerende taken. Binnen Portaal zijn overleggen gevoerd met het Openbaar Ministerie, Politie en Omgevingsdiensten uit Gelderland en Overijssel op strategisch, tactisch en operationeel niveau over de samenwerking in bestuursrecht en strafrecht. Dit in samenwerking met Ketentoezicht. In aanvulling op de begroting, heeft ODVeluwe in 2025 haar werkzaamheden binnen het Gelders stelsel uitgebreid door als penvoerder op te treden voor het Gelders Ondergrond Overleg (GOO).
Vanuit het GOO werkend de Gelderse Omgevingsdiensten aan een gezonde en vitale Gelderse bodem. Aan het programma Projecten & Programma’s zijn ten opzichte van de begroting minder uren aan dit programma besteed. In overleg met de gemeente Apeldoorn is een aantal projecten ‘on hold’ gezet. In overeenstemming met de hiervoor geldende afspraken, is het verschil is aan de gemeente Apeldoorn terugbetaald.
4 Jaarstukken 2025
Personeel In 2025 zijn 12 medewerkers uit dienst gegaan en zijn 30 nieuwe medewerkers in dienst getreden. Daarnaast zijn 4 medewerkers in 2025 duurzaam van team en/of functie veranderd (doorstroom). Ultimo 2025 hebben 117 medewerkers een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd, 10 medewerkers hebben een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd. Het ziekteverzuimpercentage over 2025 bedroeg 5,76% (2024: 6,62%) en de meldingsfrequentie was 0,98 (2024: 1,06). Verder is capaciteit ingehuurd (32 fte) voor de uitvoering van verschillende programma’s en het tijdelijk inzetten van specialistische kennis. ODVeluwe houdt hier in haar beleid rekening mee om flexibel in te kunnen springen op fluctuaties in vraag en aanbod van werk. Financiële realisatie op hoofdlijnen Het boekjaar is afgesloten met een voordelig resultaat van € 778.769. Dit resultaat wijkt af van de prognose in de Halfjaarrapportage. Dit positieve resultaat wordt deels verklaard door incidentele voordelen welke niet waren begroot. Zo is er € 99 .000 onttrokken aan de bestemmingsreserves en hebben wij een rentevergoeding (€ 112.000) en een robuustheidssubsidie ontvangen ten bedrage van € 184.000. Daarnaast hebben wij op de ‘diensten’ niet alle uren kunnen leveren voor onze deelnemers (circa € 330.000). Onderbezetting, ziekte en het niet tijdig kunnen invullen van vacatures waren daar de oorzaak van.
In overeenstemming met de GR-ODVeluwe wordt aan het bestuur voorgesteld om het positieve resultaat als volgt te bestemmen:
Een bestemmingsreserve te vormen van € 150.000 voor een trainee traject. Een bestemmingsreserve te vormen van € 100.000 voor de eerste fase en nulmeting inzake de samenwerking met de ODA. Een bestemmingsreserve te vormen van € 115.000 voor verdere ontwikkeling van onze datakwaliteit en het project ‘LOS”. Een bedrag van € 105.000 toe te voegen aan de algemene-reserve en daarmee het weerstandsvermogen van de ODVeluwe te verstevigen voor de risico’s die zij loopt (zie mede Paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing). De bestemmingsreserve ‘afschrijving kantoorinrichting Harderwijk 2024’ ten bedrage van € 108.000 vrij te laten vallen en in te zetten om de hieraan verbonden verplichting jegens de voormalig ODNV-deelnemers in te lossen.
Instemming met dit voorstel resulteert in een voordelig resultaat van € 308.769 wat naar rato aan de deelnemers wordt terugbetaald. Afsluiting Wij kijken met trots en dankbaarheid terug op het jaar 2025, waarin wij ons als organisatie verder doorontwikkeld hebben in het zijn en blijven van een robuuste organisatie voor onze deelnemers. Inmiddels is ook voor ODVeluwe het jaar 2026 gestart, waarbij in het bijzonder verder vervolg zal worden gegeven aan de intentieverklaring welke de ODVeluwe heeft ondertekend met de Omgevingsdienst Achterhoek. Het dagelijks bestuur van Omgevingsdienst Veluwe 2 april 2026
5 Jaarstukken 2025
Financieel resultaat Zoals u hiervoor heeft kunnen lezen, is het jaar 2025 afgesloten met een voordelig resultaat van € 778.769. In dit hoofdstuk gaan wij nader in op het bereikte financiële resultaat. De gerealiseerde totale baten en lasten staan vermeld in onderdeel B3 van deze jaarstukken. Hieruit blijkt, dat de totale lasten € 18.060.217 en de totale baten € 18.740.486 bedragen. In de begroting voor jaarschijf 2025 waren de lasten en baten geraamd op € 16.824.200. Dit betekent dat de lasten en baten hoger zijn uitgevallen dan in de begroting geraamd. Saldo van het overzicht van lasten en baten In onderstaande tabel presenteren wij u het rekeningresultaat van 2025. Bedragen x € 1 Begroting
Realisatie
Afwijking
Gerealiseerd totaal saldo van lasten en baten
0
680.269
-680.269
Saldo mutaties in reserves
0
98.500
-98.500
Gerealiseerd resultaat
0
778.769
-778.769
Het gerealiseerde totaal saldo van lasten en baten (€ 680.269) geeft het saldo weer van de feitelijke lasten en baten, zonder dat er rekening is gehouden met stortingen in en onttrekkingen aan reserves. Het gerealiseerde resultaat is het resultaat waarin de effecten van stortingen in en onttrekkingen aan de reserves zijn verwerkt. Deze stortingen en onttrekkingen hebben plaatsgevonden in overeenstemming met uw besluiten. Dit resulteert in het voordelige gerealiseerde resultaat van afgerond € 778.769. Voor een verklaring van verschillen op programmaniveau verwijzen wij u naar de toelichting op de financiële realisatie per programma in de programmaverantwoording. In onderdeel A2.3 Paragraaf Bedrijfsvoering wordt bij het onderdeel Rechtmatigheid ingegaan op afwijkingen van de lasten en baten ten opzichte van de vastgestelde begroting 2025 voor zover deze de rapportagegrens van € 90.301 overschrijden. Het genoemde overzicht omvat hiermee tevens een verklaring van het saldo op hoofdlijnen. Verder bevat onderdeel B6 een toelichting op het overzicht van lasten en baten. Onderdeel A3.4 geeft een overzicht van incidentele lasten en baten.
6 Jaarstukken 2025
JAARVERSLAG 2025 1.
PROGRAMMAVERANTWOORDING 2025
Per programma zijn in dit hoofdstuk de cumulatieve productiecijfers over 2025 weergegeven. De weergegeven geplande productiecijfers zijn ontleend aan de met de deelnemers voor 2025 gesloten SWO’s. Verschillen tussen begroting en realisatie worden op hoofdlijnen toegelicht. De uitvoering van de reguliere dienstverlening ten behoeve van de deelnemers is ondergebracht in de programma’s 1. Vergunningverlening, 2. Toezicht & Handhaving en 3. Advies. In programma 4. Samenwerking omgevingsdiensten treft u een verslag aan over de activiteiten waar ODVeluwe samen met de andere Gelderse omgevingsdiensten invulling aan geeft. ODVeluwe wordt regelmatig door haar partners gevraagd uitvoering te geven aan diverse projecten die een relatie hebben met de reguliere werkzaamheden van de ODVeluwe. Rapportage over dit onderdeel treft u aan in programma 5. Projecten & Programma’s.
1.1
Programma 1 Vergunningverlening
Het programma Vergunningverlening heeft betrekking op het behandelen van aanvragen omgevingsvergunningen en meldingen. Op nieuwe of te veranderen bedrijfsactiviteiten kan milieuwet- en regelgeving van toepassing zijn. Afhankelijk van de complexiteit van de bedrijfsactiviteiten is een milieumelding of -vergunning nodig. In de producten- en dienstencatalogus (PDC) staan de producten en diensten die deel uitmaken van dit programma. Wat willen wij bereiken? Het programma Vergunningverlening draagt bij aan de volgende doelstellingen:
Het actualiseren van vergunningen en vastleggen van vergunde situaties in MBA’s ten behoeve van de risicoanalyse en het uitvoeren van toezicht. Het bevorderen van de kwaliteit van de leefomgeving door het stellen van regels voor het verbeteren van de lucht-, bodem- en waterkwaliteit. Het afbakenen van hinder van bedrijven, binnen de kaders van de wet. Het adviseren van bedrijven, gericht op een duurzame bedrijfsvoering in relatie tot de wet- en regelgeving.
Wat hebben wij gedaan? In de samenwerkingsovereenkomsten (SWO’s) die jaarlijks in samenspraak met de opdrachtgevers worden opgesteld, zijn de hiervoor genoemde doelen vertaald naar concrete afspraken over de te leveren producten en diensten. Op kwartaalbasis is aan de opdrachtgevers gerapporteerd over de voortgang hiervan. In deze programmaverantwoording wordt hierna de gerealiseerde jaarproductie voor ODVeluwe als geheel weergegeven.
7 Jaarverslag 2025
Producten (in aantallen)
Begroot
Realisatie
Afwijking
0
17
17
Melding milieubelastende activiteit - compact
2.251
2.271
20
Melding milieubelastende activiteit - regulier
273
367
94
Melding milieubelastende activiteit - uitgebreid
402
447
45
Omgevingsvergunning mba - regulier
157
114
-43
Omgevingsvergunning mba - uitgebreid (actualisatie)
103
27
-76
Informatieplicht verwerken
1.058
1.358
300
Advies compact
608
627
19
Totaal
4.852
5.228
376
Vooroverleg voeren (Conceptverzoek behandelen)
Op het totale aantal producten voor het programma Vergunningverlening is meer gerealiseerd dan begroot. Dit wordt veroorzaakt door meldingen en informatieverstrekking. Gevraagde Omgevingsvergunningen bleef echter achter ten opzichte van de begrote hoeveelheden. Over 2025 blijkt dat toch behoefte was bij onze initiatiefnemers om gebruik te maken van het vooroverleg. Het vooroverleg komt de doorlooptijd van de formele procedure bij vergunningaanvragen ten goede. Voor 2026 hebben we hierop geanticipeerd in de nieuwe SWO-afspraken. Ten aanzien van de producten meldingen MBA-compact, -regulier, -uitgebreid en Informatieplicht zien we ruim meer productie dan begroot. Dit betreffen vraaggestuurde producten. Deze overschrijding wordt grotendeels verklaard door het aantal binnengekomen bodem-, asbest-, sloop- en bodemmeldingen. Omdat bij milieubelastende activiteiten veelal zowel een meldingsplicht als een informatieplicht geldt, zien we in de productiecijfers een sterk verband tussen het aantal meldingen en de daarbij horende informatieplicht. De toename wordt grotendeels verklaard door een toename in kennis van de Omgevingswet en intensivering van bodemtoezicht (MBA regulier). Onder de omgevingswet heeft een verschuiving plaatsgevonden van vergunningsplicht naar meldingsplicht. Daardoor zien we een afname bij de omgevingsvergunningen regulier en uitgebreid.
We zien tegelijkertijd dat de adviesvraag op het gebied van vergunningen toeneemt. De adviesvragen worden verantwoord bij het programma advies. Naast de hierboven vermelde verschuiving, werkt de ‘stikstofproblematiek’ ook door in de behaalde productiecijfers bij de verlening van de omgevingsvergunningen. Sinds de ‘stikstofuitspraken’ van de Raad van State in december 2024, zijn nieuwe vergunningaanvragen teruggelopen in aantal. De vrijgekomen capaciteit is ingezet op het actualiseren van bestaande vergunningen. Gestart is met de meest risicovolle bedrijven. In het najaar is ook een actualisatieproject van vergunningen voor LPG-tankstations gestart. Dit is een vervolg op de uitgevoerde controles binnen de branche (zie programma Toezicht & Handhaving).
8 Jaarverslag 2025
Het afgelopen jaar is gebleken dat de benodigde inzet groter is en de doorlooptijd van deze procedures langer is dan verwacht. Dit wordt met name veroorzaakt doordat:
de vergunningensystematiek met de komst van de Omgevingswet sterk is gewijzigd, voor het actualiseren van vergunningen is regelmatig aanvullende informatie van de bedrijven nodig, dit heeft impact op de doorlooptijd van het actualisatieproces.
De langere doorlooptijd maakt dat er in totaal nog 36 actualisaties omgevingsvergunning onderhanden zijn. Voor 2026 hebben we hierop geanticipeerd in de nieuwe SWO-afspraken.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1,Begroting
Realisatie
Afwijking
3.379.011
3.439.811
60.800
Direct
2.139.411
2.796.813
657.402
Algemene dekkingsmiddelen
798.857
719.222
-79.635
2.938.268
3.516.035
577.767
0
-20.801
-20.801
440.744
-55.423
-496.167
Baten
Lasten
Totaal Lasten
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
Aan de lastenkant is een overschrijding zichtbaar van circa (20%). Deze hangt deels samen met een hogere productie. Daarnaast is extra ingezet op het actualiseren van bestaande omgevingsvergunningen wat niet direct heeft geleid tot meer productie, maar wel meer uren heeft gevraagd. Verder is sterk ingezet op scholing en begeleiding van onze vaste medewerkers op het gebied van industriële vergunningverlening. Deze inzet draagt mede bij aan het voldoen van de kwaliteitscriteria. Voor het komende jaar blijven wij inzetten op deze kennisontwikkeling. In alle programma’s is een afwijking in de realisatie te zien ten opzichte van de begrote algemene dekkingsmiddelen. Dit is het gevolg van een hogere omzet op het programma Projecten en Programma’s waardoor de lasten-toedeling over de programma’s wijzigt.
1.2
Programma 2 Toezicht & Handhaving
Het programma Toezicht & Handhaving omvat het houden van toezicht op en het handhaven van de milieu wet- en regelgeving. Het gaat hierbij om:
Het uitvoeren van controles bij bedrijven. Het afhandelen van klachten. Het toepassen van bestuursrechtelijke en strafrechtelijke handhaving. Het beschikbaar zijn voor incidenten- en rampenbestrijding.
In de producten- en dienstencatalogus (PDC) staan de producten en diensten die deel uitmaken van dit programma.
9 Jaarverslag 2025
Wat willen wij bereiken? Het realiseren van een adequaat niveau van toezicht en handhaving bij bedrijven. ODVeluwe voert haar handhavingstaak uit op basis van een handhavingsuitvoeringsprogramma (HUP) dat gebaseerd is op een risico-analyse-model en een level playing field. Wat hebben wij gedaan? In de SWO’s die jaarlijks in samenspraak met de opdrachtgevers worden opgesteld, zijn de hiervoor genoemde doelen vertaald naar concrete afspraken over de te leveren producten en diensten. Op kwartaalbasis is aan de opdrachtgevers gerapporteerd over de voortgang hiervan. In deze programmaverantwoording wordt hierna de gerealiseerde jaarproductie voor ODVeluwe als geheel weergegeven. Producten (in aantallen)
Begroot
Realisatie
Afwijking
Geplande integrale controle - normaal
1.436
1.489
53
Geplande integrale controle - groot
390
267
-123
Geplande aspectcontrole - normaal
786
289
-497
Geplande aspectcontrole - groot
16
36
20
Niet geplande aspectcontrole - compact
675
517
-158
Niet geplande aspectcontrole - normaal
1.132
1.434
302
Niet geplande aspectcontrole - groot
20
95
75
Incidentmelding
336
886
550
Handhavingsbesluit
412
226
-186
Juridisch advies verstrekken
260
149
-111
Handhavingsverzoek
20
24
4
5.483
5.412
-71
Begroot
Realisatie
Afwijking
Bereikbaarheidsregeling (Piket)
535
91
-444
BOA inzet (grijs)
4.075
2.301
-1.775
Kennisontwikkeling expertises en thema's (bv brancheplannen)
2.580
768
-1.812
Totaal
7.190
3.159
-4.031
Totaal
Diensten (in uren)
De totale realisatie van de productie binnen het programma toezicht en handhaving ligt een fractie lager dan begroot. De kern van de werkzaamheden binnen dit programma ziet toe op geplande integrale en aspectcontroles (regulier cyclisch toezicht). De ‘geplande integrale controles -normaal’ zijn conform begroting uitgevoerd. De uitbreiding van het team door het succesvolle trainee programma werpt hier vruchten af. Op het vlak van de ‘geplande integrale controles – groot’ en de ‘geplande aspectcontroles – normaal’ bleek gedurende 2025 dat de begrote aantallen te hoog zijn ingeschat en met betrekking tot de ‘niet geplande aspect controles – normaal’ en de ‘incidentmeldingen’ juist te laag. ODVeluwe beweegt qua inzet van de capaciteit mee op wat in de praktijk gevraagd wordt en neemt deze ervaringen mee in de gesprekken en afspraken voor 2026.
10 Jaarverslag 2025
Met betrekking tot de ‘niet geplande aspect controles – normaal’ zien we dat door het uitgevoerde regulier cyclisch toezicht op onderdelen (aspecten) een vervolg controle dient te worden uitgevoerd waardoor de realisatie hoger heeft uitpakt dan begroot. ‘Incidentmeldingen’ zijn een sterk vraaggestuurd product waardoor de realisatie kan afwijken van de begrote aantallen. Dit is in de realisatie van 2025 duidelijk te zien. Analyse van dit proces leidt ertoe dat we in 2026 kiezen voor een gewijzigde aanpak met inzet van incidentenregisseurs. Op het vlak van de handhavingsproducten, zoals ‘handhavingsbesluiten’, zien we de complexiteit van de casuïstiek toenemen waardoor meer tijd nodig is voor het behandelen van een product. Dit heeft invloed op de kentallen van deze producten. De gevolgen hiervan worden opgenomen in de afspraken voor 2026. Wat achterblijft ten opzichte van de begroting betreft de ‘Niet geplande aspect controle compact’. Het betreft hier vraaggestuurde controles die in het kader van de asbesttaken moeten worden uitgevoerd. De afhankelijkheid van het aantal meldingen op het gebied van asbestverwijdering is op voorhand lastig vast te stellen. In 2025 is extra ingezet op controles bij bedrijven die werken met Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS). Het betreft hier een complexe analyse bij 230 bedrijven van het verwachte voorkomen van ZZS.
Circa 200 van deze controles zijn nog onderhanden ultimo 2025 en zullen in 2026 worden afgerond. De informatie die uit deze controles volgt, verrijkt onze dataset in ons VTH systeem en vergoot het inzicht in ons inrichtingenbestand. Voor de ‘Geplande aspectcontrole – groot’ kan gemeld worden dat alle lpg-tankstations in kaart gebracht wat extra aspect controles heeft opgeleverd. Voor de dienstverlening (uren) ligt de realisatie fors lager dan begroot. Kijken we naar het aantal piketmeldingen (buiten kantoortijd); dan is dit aantal beperkt en daarmee ook de ureninzet. Voor de begroting 2026 is al geanticipeerd op een bijstelling van het kengetal. Het minder aantal uren als gerealiseerd voor de inzet van BOA’s wordt hoofdzakelijk verklaard door onderbezetting en langdurige ziekte. Inmiddels is de effectieve inzet op peil. De onderschrijding van de diensten bij ‘Kennisontwikkeling expertises en thema's’ dient in samenhang gezien te worden met de overschrijding van deze uren bij het programma ‘Advies”. Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1,Begroting
Realisatie
Afwijking
7.523.899
7.650.803
126.904
Direct
5.862.211
5.153.927
-708.284
Algemene dekkingsmiddelen
2.158.543
1.641.993
-516.550
Totaal Lasten
8.020.754
6.795.920
-1.224.834
0
-47.490
-47.490
-496.855
902.373
1.399.228
Baten
Lasten
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
11 Jaarverslag 2025
Aan de batenkant zien we een overschrijding van de begroting van 2% dat grotendeels verklaard wordt door ontvangen subsidies welke niet waren begroot. Voor de inzet van groene Boa’s is vanuit een rijksregeling een subsidie van € 30.000 ontvangen. Aan de lastenkant is een onderschrijding zichtbaar van 18% dit wordt grotendeels verklaard doordat er fors minder diensturen zijn gemaakt dan begroot. Ook waren in 2025 een aantal vacatures niet ingevuld op het gebied van onze BOA- activiteiten en toezicht op sloop/asbest. Voor de lasten met betrekking tot de algemene dekkingsmiddelen, zien we een voordelige afwijking ten opzichte van de begroting. Dit is het gevolg van een hogere omzet op het programma Projecten en Programma’s waardoor de lasten-toedeling over de programma’s wijzigt.
1.3
Programma 3 Advies
Binnen het programma Advies worden adviesproducten geleverd met veelal een wettelijke grondslag op het gebied van diverse milieuspecialismen, zoals bodem, geluid, veiligheid, energie, ecologie en milieuplanologie. Onder dit programma vallen ook het beheer van het bodeminformatiesysteem en het verstrekken van bodeminformatie. In de producten- en dienstencatalogus (PDC) staan de producten en diensten die deel uitmaken van dit programma. Wat willen wij bereiken? Het uitvoeren van wettelijke (advies)taken, dan wel adviseren over thematisch milieubeleid met het oog op een beter leefmilieu (gezondheid, veiligheid en leefbaarheid). Gestreefd wordt naar een systematische aanpak met een hoog rendement waarbij specialisten elkaar versterken in integrale adviesproducten. Wat hebben wij gedaan? In de SWO’s die jaarlijks in samenspraak met de opdrachtgevers worden opgesteld, zijn de hiervoor genoemde doelen vertaald naar concrete afspraken over de te leveren producten en diensten. Op kwartaalbasis is aan de opdrachtgevers gerapporteerd over de voortgang hiervan. In deze programmaverantwoording wordt hierna de gerealiseerde jaarproductie voor ODVeluwe als geheel weergegeven. Producten (in aantallen)
Begroot
Realisatie
Afwijking
Advies enkelvoudig
1.260
1.646
386
Advies meervoudig
679
759
80
Totaal
1.939
2.405
466
Diensten (in uren)
Begroot
Realisatie
Afwijking
Informatieverstrekking
4.195
2.605
-1.590
Productontwikkeling, uitvoeringsprogramma’s VTHA en pdc
680
323
-358
Accountmanagement partners
680
577
-104
Kennisontwikkeling expertises en thema's
680
3.717
3.037
Totaal
6.235
7.221
986
12 Jaarverslag 2025
De output van het programma Advies is vraaggestuurd en wordt bepaald door aanvragen van onze opdrachtgevers. Aanvragen zijn conjunctuur gevoelig en afhankelijk van wijzigingen in wet- en regelgeving. We zien over 2025 dat er aanzienlijk meer adviezen zijn verstrekt in vergelijking met de begroting. Dit wordt verklaard door het eindigen van de ‘Tijdelijke Alternatieve Maatregel Omgevingsplan via IMRO’ (Informatiemodel Ruimtelijke Ordening) per 1 januari 2026. Deze tijdelijke regeling gaf gemeenten de mogelijkheid om via de ‘oude’ IMRO-standaard het omgevingsplan te wijzigen voor dringende gebiedsontwikkelingen, zolang de volledige overgang naar het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO) nog niet was gerealiseerd. Wij hebben de ervaring dat we hierdoor meer adviesverzoeken in 2025 hebben gehad dan normaalgesproken het geval is. Daarnaast is er voor zowel de enkelvoudige- als meervoudige adviezen meer vraag naar advisering op het gebied van ecologie en dan met name stikstof (controleren AERIUSberekeningen). Door de afhankelijkheid van het ‘politieke klimaat’ is de vraag op deze producten bij de begroting lastig in te schatten. Voor onze diensten begroten we een bepaalde hoeveelheid uren . De prioritering van de inzet van deze uren is afhankelijk van de actualiteiten en de vraag vanuit onze deelnemers.
In 2025 heeft dit ertoe geleidt dat voor ‘Kennisontwikkeling expertises en thema's’ extra is ingezet op de realisatie van de nieuwe Uitvoerings- en Handhavingsstrategie (U&H-strategie). Na tevredenheid is deze bij onze deelnemers in 2025 vastgesteld. Opgemerkt wordt dat de overschrijding op de dienst ‘Kennisontwikkeling expertises en thema's’ in samenhang gezien moet worden met de onderschrijding op deze dienst bij het programma ‘Toezicht & handhaving’.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1,Begroting
Realisatie
Afwijking
3.847.287
3.938.406
91.119
Direct
3.273.155
2.780.943
-492.212
Algemene dekkingsmiddelen
1.193.411
1.044.494
-148.917
Totaal Lasten
4.466.566
3.825.437
-641.129
0
-30.209
-30.209
-619.278
143.178
762.456
Baten
Lasten
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
Aan de batenkant zien we een overschrijding van de begroting van 2% dat grotendeels verklaard wordt door ontvangen subsidies welke niet waren begroot. Aan de lastenkant is een onderschrijding zichtbaar van 14%. Er is in 2025 sprake geweest van minder bezetting in verband met ziekte. We hebben dus meer adviesverzoeken behandeld met minder mensen. Hierdoor zijn er per adviesverzoek minder uren besteed dan dat we normaliter doen.
13 Jaarverslag 2025
1.4
Programma 4 Stelseltaken
Op basis van de “Notitie stelselwerkzaamheden” van de Gelderse Omgevingsdiensten voert ODVeluwe de volgende taken uit voor de zes Gelderse Omgevingsdiensten:
Portaal, Kennis en Communicatie. Coördinatie Bijzonder Opsporingsambtenaren (BOA’s). Bestuurlijke Strafbeschikking Milieu (BSbM).
Naast de uitvoering van de genoemde taken betaalt ODVeluwe ook een bijdrage aan de taken die mede ten behoeve van ODVeluwe bij de andere Gelderse omgevingsdiensten zijn belegd en de activiteiten die door de Gelderse omgevingsdiensten samen worden georganiseerd. Het gaat dan bijvoorbeeld om Ketentoezicht, Coördinatie & Kwaliteit en HRM. Wat willen wij bereiken? Portaal draagt bij aan het vergroten van de professionaliteit en samenwerking van de omgevingsdiensten in Gelderland en het verbeteren van de kwaliteit van de uitvoering van taken binnen het omgevingsrecht. De focus van Portaal ligt op het faciliteren en ondersteunen van het opgavegericht werken en de samenwerking binnen de Gelderse Omgevingsdiensten. ODVeluwe verzorgt ten behoeve van de andere omgevingsdiensten in het Gelders stelsel de coördinatie van de Bijzonder Opsporingsambtenaren (boa’s) en het toetsen en doorzetten van de Bestuurlijke Strafbeschikking Milieu (BSbM). Wat hebben wij gedaan? Portaal Portaal faciliteert, ondersteunt en bevordert samenwerking tussen de Gelderse Omgevingsdiensten en externe partners op strategisch/tactisch niveau. We verbinden de Gelderse Omgevingsdiensten onderling en met partners zoals gemeenten, provincie, OM, politie, waterschappen, veiligheidsregio’s, GGD, RIEC en Omgevingsdienst NL.
Naast de focus op communicatie en kennisdeling, staat de onderlinge afstemming tussen strafrechtelijke en bestuurlijke handhaving centraal. In 2025 is specifieke aandacht besteed aan de herpositionering van coördinatie Straf- en Bestuursrecht. Dit heeft geresulteerd in een nauwere samenwerking in Oost-Nederland en met de kwartiermakers vanuit het ministerie van I&W en J&V. De werelden van strafrecht en bestuursrecht komen hierdoor meer bij elkaar. Communicatie Portaal Communicatie onderhoudt en optimaliseert communicatiekanalen en -middelen binnen de Gelderse omgevingsdiensten. Met een duidelijke huisstijl, gezamenlijke websites en online communicatie via social media hebben de Gelderse Omgevingsdiensten inmiddels een herkenbare en voorbeeldpositie op landelijk niveau ingenomen. Onze communicatieadviseurs ondersteunen en faciliteren bij gezamenlijke projecten, programma’s en evenementen. Verder zijn in 2025 onze websites geïnspecteerd en getoetst op digi-toegankelijkheid en hebben de status B behaald. Kennis Portaal Kennis faciliteert de ontmoeting en samenwerking van de Gelderse omgevingsdiensten. Enerzijds middels het faciliteren en organiseren van bijeenkomsten zoals Expertmeetings en de GO-Dag, en anderzijds door het - in samenwerking met HRM -
14 Jaarverslag 2025
organiseren van opleidingen voor alle medewerkers. Sinds 2024 kijken we voor deze opleidingen naar de ODNL-Academie van Omgevingsdienst NL, wat betekent dat de kennisfunctie van Portaal in de toekomst een kleinere rol krijgt. In 2025 heeft Portaal Kennis nog een faciliterende rol vervuld in het organiseren van een agrarische expertopleiding en het GOO (Gelders Ondergrond Overleg). Beide kennis expertgebieden zullen worden ondergebracht bij het kennisnetwerk van ODNL. Coördinatie Bijzonder Opsporingsambtenaren (BOA’s) en Bestuurlijke Strafbeschikking Milieu (BSbM). Dit betreft:
Advisering aan de Gelderse omgevingsdiensten hoe de BSbM-taak in te richten. Coördinatie van de BOA’s in dienst bij de Gelderse Omgevingsdiensten. Bevorderen van de kwaliteit van de BOA’s in dienst bij de Gelderse Omgevingsdiensten. Bewaken van de kwaliteit van de uitvoering van de BSbM.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1,-
Baten
Begroting
Realisatie
Afwijking
866.900
1.005.747
138.847
670.184
959.045
288.861
Lasten Direct Algemene dekkingsmiddelen
236.591
109.479
-127.112
Totaal Lasten
906.775
1.068.524
161.749
0
0
0
-39.875
-62.777
-22.902
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
Zowel aan de baten- als de lastenkant is een overschrijding zichtbaar die gerelateerd is aan meer uitgevoerde werkzaamheden binnen de samenwerkingen met de andere Gelderse Omgevingsdiensten. Dit betreft specifiek de activiteiten met betrekking tot het Gelders Ondergrond Overleg (GOO) die in 2025 door ODVeluwe zijn opgepakt binnen de stelseltaak Portaal.
1.5
Programma 5 Projecten en Programma’s
Het programma Projecten & Programma’s betreft het uitvoeren van projectmatige en programmatische werkzaamheden voor partners en andere opdrachtgevers, die geen onderdeel zijn van het basis-takenpakket. Hierbij valt te denken aan projecten, programma’s en adviezen op het gebied van: • Fysieke leefomgeving en milieuplanologie. • Bodem- en ondergrond. • Energie(transitie), klimaat, circulariteit en duurzaamheid. • Vergunningverlening en handhaving. • Andere opdrachten die passen binnen de gemeenschappelijke regeling ODVeluwe. 15 Jaarverslag 2025
In de begroting worden voor deze werkzaamheden middelen geraamd voor Apeldoorn en provincie Gelderland. De andere partners hebben deze taken niet (structureel) bij ODVeluwe ondergebracht, maar financieren per project door het verstrekken van een projectopdracht. De projectenportefeuille voor Apeldoorn is voor een deel al vooraf ingevuld via meerjarenafspraken en raamovereenkomsten en wordt in de loop van het jaar aangevuld met concrete projectopdrachten. De opdrachten voor Provincie Gelderland betreffen specifiek overeengekomen projecten. De overige partners en andere opdrachtgevers verstrekken opdrachten die door middel van een aparte projectovereenkomst aan ODVeluwe in opdracht worden gegeven. Hiervoor worden in de begroting geen middelen geraamd. Deze projecten en opdrachten worden per project c.q. opdracht met de betreffende partner (financieel) afgerekend en worden verantwoord op dit programma. Wat willen wij bereiken? Dit programma levert een belangrijke inhoudelijke bijdrage aan de wensen en ambities van de partners op het gebied energie- en klimaatdoelstellingen en het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving. Beoogd neveneffect is kennisdeling binnen het werkgebied van ODVeluwe. Zo profiteren meer partners van opgedane kennis en ervaringen en is ODVeluwe het kennisinstituut bij regionale samenwerking.
Wat hebben wij gedaan? In de samenwerkingsovereenkomsten (SWO’s) die jaarlijks voor alle deelnemers worden opgesteld, worden concrete afspraken gemaakt over de te leveren productie voor projecten. Programma Projecten en programma's (uren)
Begroot
Realisatie
Afwijking
Projecten fysieke leefomgeving
4.170
3.746
-424
Projecten energie, klimaat en duurzaamheid
3.200
2.197
-1.003
Projecten intern verrekenbaar
1.600
1.708
108
Totaal
8.970
7.650
-1.320
De projecten en programma’s zijn binnen de afgesproken kaders uitgevoerd, maar ten opzichte van de primaire begroting zijn voor Apeldoorn minder uren aan dit programma besteed. Dit heeft deels te maken met onderbezetting over de eerste helft van 2025 voor duurzaamheidsprojecten. Ook heeft ODVeluwe op een deel van de projecten geen directe invloed. Zo heeft Apeldoorn een aantal projecten niet op kunnen opstarten en daarom ‘on hold’ gezet. Voor de intern verrekenbare projecten zijn vanwege de extra inzet op de versnellingskamerprojecten in de BSK-zone (Binnenstad, Spoorzone en Kanaalzone), meer uren besteed dan oorspronkelijk afgesproken.
16 Jaarverslag 2025
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1,Begroting
Realisatie
Afwijking
1.207.102
2.705.719
1.498.617
Direct
363.540
2.009.671
1.646.131
Algemene dekkingsmiddelen
128.298
844.630
716.332
Totaal Lasten
491.838
2.854.301
2.362.463
0
0
0
715.264
-148.582
-863.846
Baten
Lasten
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
Aan de baten- en aan de lastenkant is een overschrijding zichtbaar, omdat er een aantal projecten niet zijn begroot, maar wel zijn gerealiseerd. Dit voor projecten op het gebied van energie, klimaat en duurzaamheid bij onze deelnemers.
17 Jaarverslag 2025
2.
PARAGRAFEN
In het besluit Begroting en Verantwoording zijn zeven verplichte paragrafen opgenomen voor provincies, gemeenten en gemeenschappelijke regelingen. Echter zijn niet alle betreffende zeven paragrafen aan de orde voor Omgevingsdienst Veluwe. Om deze reden zijn de paragrafen Lokale heffingen en Grondbeleid achterwege gelaten.
2.1 Paragraaf WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING Deze paragraaf bevat een omschrijving van het risicoprofiel, de risico’s en het gewenste weerstandsvermogen. Risicoprofiel De hoogte van het weerstandsvermogen is gebaseerd op de relatie tussen de risico’s waar geen specifieke maatregelen voor zijn getroffenen, de capaciteit van middelen en mogelijkheden die ODVeluwe heeft om niet geraamde kosten op te vangen. ODVeluwe loopt risico’s. Een deel hiervan wordt afgedekt door het treffen van maatregelen, zoals het afsluiten van verzekeringen. Benodigde weerstandscapaciteit De geïnventariseerde bedrijfsvoeringsrisico’s worden jaarlijks geactualiseerd en vormen de basis voor de bepaling van de benodigde weerstandscapaciteit (weerstandsvermogen). Bij de inventarisatie van de risico’s worden strategische risico’s niet meegenomen, omdat de eigenaren van ODVeluwe verantwoordelijk zijn voor de strategische keuzes en de financiering hiervan. Beheersings-
Soort risico
Gevolgen
Automatisering
Productieverlies door uitval en reparatie van de verschillende systemen, uitwijkfaciliteit.
Financieel
In de gegeven beschikbaarheid-garantie zit geen garantie bij een calamiteit. Er is geen uitwijk-faciliteit, risico bij calamiteit ligt bij ODVeluwe.
Voor de beschikbaarheid van de service is een garantie afgegeven. Medewerkers kunnen bij uitval van gebouwvoorzieningen thuis inloggen.
€ 25.000
2
Calamiteit bij bedrijf
ODVeluwe kan het verwijt krijgen niet goed te hebben gehandeld of onvoldoende te hebben gecommuniceerd en aansprakelijk worden gesteld.
Niet financieel
Verlies van vertrouwen in ODVeluwe, claims, negatieve publiciteit.
Communicatieplan / protocol afstemmen met bevoegd gezag, simulatie oefenen.
€0
3
Taakuitvoering
Hieronder verstaan wij het risico van aansprakelijks-stelling bij de reguliere taakuitvoering.
Financieel
Betalen, schadevergoeding.
ODVeluwe is verzekerd tegen wettelijke aansprakelijkheid en tegen een aanspraak op vermogensschade.
€ 250
4
Begrotingsrisico
Er is sprake van een kleine post onvoorzien in de begroting.
Financieel
Bij tegenvallers beroep doen op deelnemers.
5
Rechtmatigheid
Het niet voldoen aan de rechtmatigheidseisen kan leiden tot juridische procedures en claims.
Niet financieel
Imagoschade en verlies vertrouwen in ODVeluwe.
Nr.
1
Naam risico
Beschrijving
maatregel
Interne budgetbewaking, halfjaarrapportage richting deelnemers Interne controle, controle accountant, bewaking van rechtmatigheid van besluitvorming.
Weerstandscomponent
€ 15.000
€0
18 Jaarverslag 2025
6
Loon- en prijsontwikkelingen
7
Ziekteverzuim
8
Eigen risico voor werknemersverzekeringen
9
Betaalde opdrachten
Periodiek wordt met de vakbonden overeenstemming bereikt over een nieuwe CAO SGO. De begroting wordt circa 1 jaar voor aanvang van het boekjaar opgesteld. Mogelijk worden nadien afspraken gemaakt die leiden tot extra loonstijgingen. In de kentallen is rekening gehouden met een ziektepercentage van maximaal 5%. Als dit percentage in de praktijk hoger uitvalt, zal de afgesproken productie mogelijk niet worden gerealiseerd. Eigen risico van ODVeluwe voor ziektewet, WW en premiedifferentiatie voor WGA (Werkhervatting Gedeeltelijk Arbeidsgehandicapten). Verminderen van (incidentele) betaalde opdrachten door onze partners, waarvoor ODVeluwe vaste medewerkers in dienst heeft genomen.
10
Disfunctioneren medewerkers
Als gevolg van structureel disfunctioneren medewerkers kan niet het gewenste resultaat aan onze deelnemers worden geleverd.
11
Verlies Persoonsgegevens
Cybercrime/Datalekken - Als gevolg van datalek, verliezen wij persoonsgegevens.
TOTAAL
Financieel
Indien in een nieuwe CAO hogere loonstijgingen worden afgesproken, ontstaat een financieel tekort.
Hogere bijdragen van de deelnemers.
€ 45.000
Financieel
Overschrijding begroting of het niet behalen van het met de deelnemers afgesproken programma.
Kosten voor bovenmatige ziekte worden zover mogelijk gecompenseerd door toerekening aan de posten onvoorzien per programma.
€ 45.000
Financieel
Betaling eigen risico.
Geen maatregel. Aanspraken worden gemeld in de jaarrekening.
€ 32.000
Financieel
Onvoldoende financiële dekking voor formatie
Financieel
Komen tot Vaststellingsovereenkomsten (VSO's)
Data, Financieel
Claims, boetes
Medewerkers voor de uitvoering van betaalde opdrachten worden zoveel mogelijk op basis van tijdelijke contracten in dienst genomen. De personeelscyclus (of HR-cyclus) is een doorlopend proces van gesprekken om medewerkers te motiveren, ontwikkelen en beoordelen. Uitvoeren nulmeting met verbeterplan door externe auditors. Uitvoeren verbeterplan. Beveiliging persoonsgegevens onderdeel uit laten maken vanuit de processen. Aanstellen rollen m.b.t. : Functionaris Gegevensbescherming, Privacy Officer’ . Beveiligingssoftware
€ 90.000
€ 100.000
€ 5.000
€ 357.250
Op grond van het voorgaande bedragen de gekwantificeerde bedrijfsvoeringsrisico’s en hiermee tevens de benodigde weerstandscapaciteit in totaal € 357.250 (2024 € 252.250). Dit is een toename van €105.000. Beschikbare weerstandscapaciteit Tot het weerstandsvermogen van ODVeluwe wordt gerekend: Algemene Reserve – De omvang van de Algemene Reserve bedraagt ultimo 2025 voor resultaatbestemming € 252.250
19 Jaarverslag 2025
Hoewel bestemmingsreserves in principe ook tot de beschikbare weerstandscapaciteit kunnen worden gerekend, wordt er voor gekozen om dergelijke reserves niet in de berekening mee te nemen, aangezien dergelijke reserves veelal niet vrij besteedbaar zijn. Weerstandsvermogen Als de beschikbare weerstandscapaciteit wordt afgezet tegen de benodigde weerstandscapaciteit (gekwantificeerde risico’s), kan het weerstandsvermogen als onvoldoende worden gekwalificeerd. Verder is in de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Veluwe vastgelegd dat de deelnemers ervoor zorgdragen dat ODVeluwe te allen tijde over voldoende middelen beschikt om aan al zijn verplichtingen jegens derden te voldoen. In het geval één of meer van bovengenoemde risico’s werkelijkheid wordt en dit leidt tot financiële problemen bij ODVeluwe, zullen de deelnemers ervoor moeten zorgen dat ODVeluwe over voldoende middelen beschikt om aan zijn verplichtingen te kunnen voldoen. Financiële kengetallen Op basis van het Besluit Begroting en Verantwoording moet een aantal kengetallen in de paragraaf weerstandsvermogen worden opgenomen. In onderstaande tabel worden deze kengetallen gepresenteerd. Financiële kengetallen
Realisatie 2025
Begroting 2026
Algemene reserve
€ 252.250
€ 252.500
Netto schuldquote
9%
-1%
Netto schuldquote excl. verstrekte leningen
9%
-1%
Solvabiliteitsratio
28%
8%
Structurele exploitatieruimte
-1%
1%
Grondexploitatie
n.v.t.
n.v.t.
Belastingcapaciteit
n.v.t.
n.v.t.
Hieronder worden de verschillende kengetallen kort toegelicht. Netto schuldquote De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. Een negatief saldo geeft aan dat de vlottende activa hoger zijn dan de vlottende passiva (schulden). Netto schuldquote exclusief verstrekte leningen Om inzicht te verkrijgen in hoeverre sprake is van doorlenen wordt de netto schuldquote zowel in- als exclusief doorgeleende gelden weergegeven. Op die manier wordt duidelijk in beeld gebracht wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. Omdat ODVeluwe geen leningen heeft, is dit getal gelijk aan de netto schuldquote. Solvabiliteitsratio Dit kengetal geeft inzicht in de mate waarin ODVeluwe in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Indien er sprake is van een forse schuld én veel eigen vermogen (het totaal van de algemene en de bestemmingsreserves), hoeft een hoge schuld geen probleem te zijn voor de financiële positie. Daar is bijvoorbeeld sprake van indien een lening is aangegaan omdat het eigen vermogen niet liquide is (omdat het vast zit in het 20 Jaarverslag 2025
kantoorgebouw of dat er andere investeringen mee zijn gefinancierd). Hoe hoger de solvabiliteitsratio, hoe groter de weerbaarheid van ODVeluwe. De mate van weerbaarheid geeft in combinatie met de andere kengetallen een indicatie over de financiële positie van ODVeluwe. Structurele exploitatieruimte Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. Een begroting waarvan de structurele baten hoger zijn dan de structurele lasten is flexibeler dan een begroting waarbij structurele baten en lasten in evenwicht zijn. In de jaarrekening onder paragraaf 3.6 (Toelichting op het overzicht van baten en lasten), wordt nadere duiding gegeven aan structurele saldo van baten en lasten. Grondexploitatie Dit kengetal is niet relevant voor ODVeluwe, maar wordt volledigheidshalve genoemd. Belastingcapaciteit Dit kengetal is niet relevant voor ODVeluwe, maar wordt volledigheidshalve genoemd.
2.2
Paragraaf FINANCIERING
De paragraaf financiering is – in samenhang met de financiële verordening – een belangrijk instrument voor het transparant maken en daarmee voor het sturen, beheersen en controleren van de financieringsfunctie. Het financieringsvraagstuk van ODVeluwe is beperkt van omvang. Dit heeft te maken met het feit dat de lasten vooral bestaan uit personeelslasten of daaraan gerelateerde kosten. De financieringsrisico's zijn om die reden beperkt. De Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet fido) verplicht gemeenschappelijke regelingen om richtlijnen vast te stellen voor het beheer van de geldstromen en de risico’s die daaraan verbonden zijn. Hiervoor heeft het Algemeen Bestuur op 27 juni 2024 het Treasurystatuut vastgesteld. De treasuryfunctie is gebaseerd op de Wet fido. Een belangrijk element daarbij is zicht krijgen op de ontwikkeling van de financieringspositie, zowel op korte als lange termijn. Dit betreft dan vooral het in beeld brengen van de behoefte aan financieringsmiddelen, gerelateerd aan de investeringsplanning en de inzet van vrijvallende dan wel beschikbaar komende financieringsmiddelen. ODVeluwe heeft een beperkte rol op treasurygebied. De behoefte bestaat uit:
Het overbruggen van de mate van bevoorschotting door de deelnemers.
Algemene situatie
Het betalingsverkeer is ondergebracht bij de N.V. Bank voor Nederlandse Gemeenten. In 2024 is een financieringsovereenkomst aangegaan met de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) op basis waarvan ODVeluwe indien noodzakelijk ter overbrugging beschikt over een kredietfaciliteit op haar rekening-courant (€ 1.500.000). Zodra (grote) investeringen in de bedrijfsvoering worden gedaan ontstaat behoefte aan een langlopende financiering. Tot nu toe zijn er geen grote investeringen in de bedrijfsvoering noodzakelijk geweest, zodat er tot nu toe geen behoefte is ontstaan aan langlopende financiering. ODVeluwe heeft geen leningen uitstaan.
21 Jaarverslag 2025
ODVeluwe neemt verplicht deel aan het zogenaamde schatkistbankieren. Dit houdt in dat positieve banksaldi bij het Rijk worden uitgezet. Het drempelbedrag voor schatkistbankieren bedraagt € 1.000.000.
Tabel berekening benutting drempelbedrag schatkistbankieren Bedragen x € 1000 2025 1
2
(3a) = (1) > (2)
(3b) = (2) > (1)
Drempelbedrag
Kwartaalcijfer op dag basis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen Ruimte onder het drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag
1.000 Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
509
404
403
252
491
596
597
748
-
-
-
-
(1) Berekening drempelbedrag Verslagjaar (4a)
(4b)
(4c)
(1) = (4b)*0,02 + (4c)*0,002 met een minimum van €1.000.000 als het begrotingstotaal kleiner of gelijk is aan 500 mln. En als begrotingstotaal groter dan € 500 miljoen is het drempelbedrag gelijk aan € 10 miljoen, vermeerderd met 0,2% van het deel van het begrotingstotaal dat de € 500 miljoen te boven gaat.
Begrotingstotaal verslagjaar Het deel van het begrotingstotaal dat kleiner of gelijk is aan € 500 mln. Het deel van het begrotingstotaal dat de € 500 mln. te boven gaat
Drempelbedrag
16.824
16.824
-
1.000
(2) Berekening kwartaalcijfer op dag basis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
(5a)
(5b)
(2) - (5a) / (5b)
Som van de per dag buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen (negatieve bedragen tellen als nihil) Dagen in het kwartaal Kwartaalcijfer op dag basis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen
Kwartaal 1
Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
45.849
36.741
37.090
23.175
90
91
92
92
509
404
403
252
22 Jaarverslag 2025
Risicobeheer Uit hoofde van de treasuryfunctie kunnen middelen worden uitgezet. Het Treasurystatuut is hierbij leidend. Renterisicobeheer Algemene uitgangspunten met betrekking tot het renterisicobeheer zijn:
Geen overschrijding van de renterisiconorm conform de Wet fido. Nieuwe leningen/uitzettingen worden afgestemd op de bestaande financiële positie en de liquiditeitsplanning. De rente typische looptijd en het renteniveau van de betreffende lening/uitzetting worden zo veel mogelijk afgestemd op de actuele rentestand en de rentevisie.
Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet is in de wet fido een norm gesteld voor het maximum bedrag waarop de organisatie haar financiële bedrijfsvoering met kortlopende middelen (looptijd < 1 jaar) mag financieren. Deze norm bedraagt 8,2% van het begrotingstotaal aan lasten vóór bestemming, dus met uitzondering van de stortingen in de reserves. Het begrotingstotaal in 2025 is € 16.824.200. De kasgeldlimiet bedraagt daarmee € 1.379.584. Bedragen x € 1,-
Kasgeldlimiet
1e kwartaal
2e kwartaal
3e kwartaal
4e kwartaal
Netto vlottende schuld / vlottende middelen
-1.263.142
-1.190.487
-709.025
-1.006.422
Kasgeldlimiet
1.379.584
1.379.584
1.379.584
1.379.584
Ruimte onder limiet
-2.642.726
-2.570.071
-2.088.609
-2.386.006
Uit bovenstaand overzicht blijkt, dat de kasgeldlimiet in 2025 niet is overschreden. Renterisiconorm Het renterisico op de lange financiering wordt wettelijk begrensd door de renterisiconorm. Als lange financiering wordt volgens de wet fido aangemerkt: alle financieringsvormen met een rente typische looptijd groter dan één jaar. Het renterisico wordt gedefinieerd als het minimum van de netto nieuw aangetrokken schuld en de betaalde aflossingen, vermeerderd met het saldo van de contractuele renteherzieningen op de opgenomen en uitgezette geldleningen. Het renterisico op de lange termijn wordt beperkt tot de in wet genoemde 20% van de restant hoofdsom van de rente typische langlopende leningen. Achterliggende reden voor het gebruik van de renterisiconorm is de spreiding van het renterisico over de jaren. Bedragen x € 1,Begroot 2025
Realisatie 2025
Begroot 2026
Begroot 2027
Begroot 2028
Begroot 2029
0
0
0
0
0
0
Renterisiconorm
3.364.840
3.612.043
3.512.780
3.601.160
3.739.100
3.882.420
Ruimte onder limiet
3.364.840
3.612.043
3.512.780
3.601.160
3.739.100
3.882.420
Renterisiconorm
Maximaal renterisico op vaste schuld
Uit bovenstaand overzicht blijkt, dat de renterisiconorm in 2025 niet is overschreden. 23 Jaarverslag 2025
2.3
Paragraaf BEDRIJFSVOERING
Deze paragraaf gaat over de sturing en beheersing van de primaire en ondersteunende processen van ODVeluwe. Realisering van de afgesproken prestaties De afspraken met de deelnemers over de inzet van capaciteit en de te leveren prestaties zijn vastgelegd in samenwerkingsovereenkomsten (SWO’s). De accountmanagers van ODVeluwe voeren elk kwartaal gesprekken met de deelnemers over de voortgang van de realisatie van de gemaakte afspraken die zijn vastgelegd in de SWO. Bij het nemen van beslissingen streeft ODVeluwe er naar meer informatiegestuurd en datagedreven te werken. Hierbij sluiten we als dienst ook aan bij één van de eisen die aan robuustheid worden gesteld vanuit het Interbestuurlijk programma versterking VTH-stelsel (IBP VTH): De dienst kan een relatie leggen tussen werk, mensen en geld. Er wordt informatiegestuurd gewerkt. Dat komt tot uitdrukking in een percentage van de uitvoeringsformatie VTH voor businessintelligence en opleidingsbudget van 3% van de loonsom. Personeel De medewerkers van ODVeluwe vormen de stuwende kracht van de organisatie. In hun dagelijkse werk worden ze in meer of mindere mate geconfronteerd met de complexiteit van de leefomgeving, waarbij het werk binnen een politiek-bestuurlijke omgeving voor een extra dimensie zorgt. Medewerkers zijn productverantwoordelijk.
Samenwerken, omgevingsbewustheid, zelf reflecterend vermogen, verantwoordelijkheid, transparantie en veranderingsbereidheid vormen de basis voor de werkhouding van de medewerkers. Het is dan ook van belang dat de taken in een veilige en professionele omgeving uitgevoerd kunnen worden. Voor de uitvoering van het werk wordt van de medewerkers verwacht dat zij dit doen vanuit een hoge mate van betrokkenheid. Hiermee wordt de basis gelegd voor een excellente organisatie. Daarnaast is het van belang te voldoen aan de kwalitatieve eisen die worden gesteld aan zowel organisatie als medewerkers. Hiervoor kunnen passende opleidingen worden gevolgd. Medezeggenschap Er wordt regelmatig overleg gevoerd tussen de OR en de bestuurder. Organisatiebesluit In het Organisatiebesluit Omgevingsdienst Veluwe (vastgesteld DB 28-11-2024) zijn de structuur, taken en functies van de ambtelijke organisatie vastgelegd. Op grond van het organisatiebesluit kent ODVeluwe de volgende afdelingen:
Vergunningen en Bodem. Toezicht Milieu & Energie. Thematisch Toezicht. Projecten en Ontwikkeling. Bedrijfsvoering.
24 Jaarverslag 2025
Huisvesting ODVeluwe kent twee kantoorlocaties die elk centraal gelegen zijn in het werkgebied. Het betreft locaties in Apeldoorn en Harderwijk. Deze beide locaties in het werkgebied zijn belangrijk voor de nabijheid, herkenbaarheid en identiteit van ODVeluwe, voor zowel het personeel als de opdrachtgevers en externe partijen. Huisvesting moet een bijdrage leveren aan het werkproces en méér zijn dan een kostenpost. Locatie-onafhankelijk werken Plaats- en tijdonafhankelijk werken wordt zo goed mogelijk gefaciliteerd. Dit stelt eisen aan onder andere de aansturingsfilosofie (sturen op prestaties en resultaten), de informatieinfrastructuur (toegang tot informatie, digitalisering, technische hulpmiddelen, virtueel kantoor), de cultuur en heeft effect op de huisvesting (minder vaste werkplekken) en het beschikbaar stellen van mobiele werkapparatuur. Aan medewerkers in dienst van ODVeluwe is derhalve een mobiele telefoon, een laptop en evt. een groot beeldscherm voor thuiswerken in bruikleen gegeven. ICT Op het gebied van ICT stond 2025 in het teken van de voorbereiding op de ontvlechting uit de ICT omgeving van gastheer gemeente Apeldoorn. De ontvlechting heeft impact op het gebruik van hardware en software en raakt daarmee iedere medewerker van ODVeluwe. Aandacht is er met name voor een ongehinderde voortgang van de primaire processen.
Verder is in 2025 de capaciteit op data-analyse uitgebreid. Dit vergroot de mogelijkheden van datagericht werken en heeft in 2025 geresulteerd in verbeteringen op het vlak van onze planning en productrapportages. Sourcing van ondersteunende functies Met gemeente Apeldoorn zijn afspraken gemaakt over dienstverlening op het vlak van ICT, financiële administratie en personeels- en salarisadministratie. Deze afspraken zijn vastgelegd in een DVO Bedrijfsvoering. Aan overige ondersteunende functies wordt in eigen beheer invulling gegeven. In relatie tot de ontvlechting uit de ICT omgeving en de wens van gastheer gemeente Apeldoorn om uniformer te kunnen werken is in 2025 begonnen met voorbereidingen om bovengenoemde dienstverlening van andere partijen te gaan afnemen. Financieel beleid en beheer Het financieel beleid wordt bepaald door het Algemeen Bestuur. Het financieel beheer wordt uitgevoerd door de gemeente Apeldoorn. Net als alle andere Gelderse omgevingsdiensten is ODVeluwe fiscaal ondernemer in het kader van de Wet op de omzetbelasting 1968. Hierover zijn op Gelders niveau met de Belastingdienst afspraken gemaakt. Ten aanzien van de Vennootschapsbelasting (Vpb) is op landelijk niveau met de Belastingdienst en alle omgevingsdiensten afgesproken welke activiteiten wel of niet onderhevig zijn aan Vpb-heffing. De landelijke uitspraak leidt ertoe dat ODVeluwe niet Vpbplichtig is.
In de vergadering van 11 september 2025 heeft het AB besloten om voor de uitvoering van de accountantscontrole over het boekjaar 2025 opdracht te verlenen aan De Jong en Laan accountants en belastingadviseurs.
25 Jaarverslag 2025
Bestuur Op 31 december 2025 kende het Algemeen Bestuur de volgende samenstelling: Naam lid AB
Namens deelnemer
dhr. K. Castelein
gemeente Hattem
dhr. T. Heddema
gemeente Oldebroek
dhr. J. Groothuis
gemeente Nunspeet
dhr. D. Huizer
gemeente Apeldoorn
dhr. P. Inberg
gemeente Brummen
dhr. E. ’t Jong
gemeente Putten
mevr. A. van Loon
gemeente Epe
dhr. S. Nienhuis
gemeente Heerde
dhr. M. Pijnenburg
gemeente Harderwijk
dhr. K. Ruitenberg
provincie Gelderland
dhr. L. Oosterloo
gemeente Elburg
dhr. R. van Veen
gemeente Ermelo
dhr. H. van Zeijts
gemeente Voorst
Het Algemeen Bestuur heeft dhr. P. Inberg aangesteld tot voorzitter van de gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Veluwe. Op 31 december 2025 kende het Dagelijks Bestuur de volgende samenstelling: Naam lid DB
Namens deelnemer
dhr. P. Inberg
gemeente Brummen
dhr. K. Castelein
gemeente Hattem
dhr. D. Huizer
gemeente Apeldoorn
dhr. E. ’t Jong
gemeente Putten
dhr. S. Nienhuis
gemeente Heerde
Nadere toelichting rechtmatigheidsverantwoording In de jaarrekening is een rechtmatigheidsverantwoording opgenomen (H3.8). In de rechtmatigheidsverantwoording staan enkel de afwijkingen die de verantwoordingsgrens overschrijden. Het Dagelijks Bestuur is verplicht om onrechtmatigheden toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering als de geconstateerde onrechtmatigheid de rapportagegrens overschrijdt. De rapportagegrens is door het Algemeen Bestuur vastgesteld op € 90.301 (0,5% van de totale lasten). Het Dagelijks Bestuur hecht waarde aan het gesprek over de bevindingen uit de rechtmatigheidscontroles. Daarom beperkt het Dagelijks Bestuur zich niet tot het geven 26 Jaarverslag 2025
van een toelichting bij alleen het overschrijden van de verantwoordingsgrens. Om tegemoet te komen aan de behoefte aan inzicht van het Algemeen Bestuur, rapporteert het Dagelijks Bestuur alle bevindingen over de financiële rechtmatigheid boven de rapportagegrens in de paragraaf bedrijfsvoering met een toelichting richting het Algemeen Bestuur. In deze paragraaf staan alle afwijkingen boven die rapporteringsgrens met een toelichting en de verbetermaatregelen die worden getroffen om dat in de toekomst te voorkomen. De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria: het begrotingscriterium, het voorwaarden criterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Hieronder gaan we daar per criterium verder op in.