Presentatie werkwijze raad 7 mei 2026
Tekst van het document
Startprogramma Werkwijze raad Aan de slag! Griffie Gemeenteraad
Programma werkwijze raad • Ken je rol en kennismaking gemeentesecretaris
• Raadsinstrumenten • Escaperoom raadsinstrumenten
• Raadscyclus • Hulptroepen
Ken je rol
Opdracht krachtenveld gemeente • Vul de plaat in die voor je ligt.
•
• • • • • • • • • • • • • • • • •
Verenigingen & stichtingen Inwoners Gemeenteraad Burgemeester Wethouders Belangenorganisaties Adviesraden Media Commissies Griffie Rekenkamer Ambtenaren Gemeentesecretaris Gemeenschappelijke regelingen Autonomie Medebewind Legt uit Controleert
Autonomie Medebewind Gemeenteraad Commissies Griffie Rekenkamer Burgemeester Wethouders Ambtenaren
Gemeentesecretaris Gemeenschappelijke regelingen Legt uit Controleert Media Verenigingen & stichtingen Adviesraden Belangenorganisaties Inwoners
Medebewind Gemeenteraad Commissies Griffie Rekenkamer Burgemeester Wethouders Ambtenaren
Gemeentesecretaris Gemeenschappelijke regelingen Legt uit Controleert Media Verenigingen & stichtingen Adviesraden
Belangenorganisaties Inwoners
Autonomie
Gemeenteraad Commissies Griffie Rekenkamer Burgemeester Wethouders Ambtenaren
Gemeentesecretaris Gemeenschappelijke regelingen
Legt uit Controleert Media Verenigingen & stichtingen Adviesraden
Belangenorganisaties Inwoners
Autonomie
Medebewind
Autonomie
Medebewind
Media Gemeenteraad
Commissies
Burgemeester
Wethouders
Verenigingen & stichtingen
Legt uit Adviesraden Controleert Belangenorganisaties Griffie
Ambtenaren
Rekenkamer
Gemeentesecretaris
Inwoners
Gemeenschappelijke regelingen
Rollen en taken college en raad • Wettelijk vastgelegd in Grondwet en Gemeentewet.
• Raad is de baas (artikel 125 grondwet) • Raad stelt kaders en controleert
• College bereidt besluitvorming raad voor en voert wetten en raadsbesluiten uit
• Raadsleden kunnen ook zelf voorstellen aan de raad voorleggen
Bevoegdheden raad • Volksvertegenwoordiging (artikel 7 Gemw= Gemeentewet)
• Vaststellen verordeningen en kaders (artikel 147 en 149 Gemw) • Actieve informatieplicht college (artikel 60, 169 en 180 Gemw)
• Passieve informatieplicht college (artikel 155 en 169 Gemw) • Recht op onderzoek; enqueterecht (artikel 155a Gemw)
• Budgetrecht (artikel 189-191 Gemw) • Overdragen bevoegdheden aan college (artikel 156 Gemw)
Bevoegdheden college • Artikel 160 Gemw • Dagelijks bestuur gemeente
• Voorbereiding en uitvoering raadsbesluiten • Werkgever ambtelijke organisatie, niet griffie • Aangaan privaatrechtelijke rechtshandelingen
Bevoegdheden burgemeester • Artikel 170-172 Gemw • Voorzitter van college en raad
• Let op de kwaliteit van de relatie tussen gemeentebestuur en inwoners
• Vertegenwoordigt de gemeente • Handhaving openbare orde en veiligheid (gezag over politie)
Rol ambtelijke organisatie • Voorbereiding besluitvorming college en raad • Uitvoering beleid en dienstverlening
• Ondersteuning college én raad • Bedrijfsvoering en organisatiebeheer
Raadsinstrumenten
Instrumentenkoffer Koffer vol instrumenten. Vier hoofdgroepen: 1. Informatie verkrijgen
2. Beleid bijsturen 3. Agenda beïnvloeden
4. Controleren
1. Informatie krijgen – a: college aan zet • Actieve en passieve informatieplicht college • “…. geven de raad alle inlichtingen die de raad voor de uitoefening van zijn taak nodig heeft” (Gemw art 60, 169, 180)
• Deel komt “vanzelf”, vanwege actieve plicht
• En als er iets mis gaat, is direct de vraag: “is de raad tijdig, volledig en juist geïnformeerd” …
1. Informatie krijgen – b: raad aan zet • Informatie achterhalen: • Via college/ambtelijke organisatie • Stel technische of politieke mondelinge of schriftelijke vragen (via griffie)
• Via “eigen” formele organen • Vragen of opdrachten aan Rekenkamer, accountant en griffie
• Als raad aan zet • Agenderingsverzoek; werkbezoek of expertmeeting, raadsenquête, hoorzitting, …
• Zelf individueel op pad • Internet, in de wijk/buurt, via collega-raadsleden elders, VNG, Vereniging voor raadsleden, ……
2. Beleid bijsturen - formeel • Motie • Amendement (art 147b Gemw)
• Initiatiefvoorstel (art 147a Gemw) • Toezeggingen van college vragen
2. Beleid bijsturen - informeel • “Organiseer” insprekers • Zorg voor krantenartikel
• Zet social media in • “Regel” brief aan de raad • Schot voor de boeg in media (“Fractie Auto tegen voorstel Iedereen op de Fiets!”)
3. Agenda beïnvloeden - formeel Voor vergadering: • Agenderingsverzoek indienen bij agendacommissie • Reageren op concept agenda’s In vergadering: • Ordevoorstel • Vrije moties • Verzoek interpellatie (verzoek wel eerder doen)
3. Agenda beïnvloeden - informeel Onderwerp op agenda of meer aandacht ervoor • “Organiseer” insprekers • Zorg voor krantenartikel • “Regel” brief aan de raad • Zet social media in Debat over onderwerp beïnvloeden: • Kondig in pers amendement of motie aan • …
4. Controleren - formeel • • • •
Vragen stellen A.d.h.v. verantwoordingsinformatie (jaarstukken, turap) Interpellatie Onderzoek (laten doen) onder andere: • Enquête • Andere raadsonderzoeken • Accountant • Verzoek aan Rekenkamer • Opdracht van raad, bijv.: • 2nd opinion
4. Controleren - informeel • Internet
• De wijk in • Via collega-raadsleden elders
• VNG • Vereniging voor raadsleden
• Organisaties/bedrijven/maatschappelijke partners • …..
Formele en informele instrumenten De koffer raadsinstrumenten: • bevat formele en informele instrumenten • Een raadslid is niet alleen afhankelijk van college of ambtelijke organisatie • Veel kennis en informatie “op straat” of andere plekken
• Overlap: sommige instrumenten voor meerdere doelen Informatiemap gemeenteraad 2026-2030 Handleidingen, instructies en formats
Escaperoom raadsinstrumentem
Raadscyclus
Raadscyclus
Vergadertijden: 15:00-22:00 uur 2 uur pauze tussendoor
Week 1
Week 2
Week 3
Raadsdag
Raadsdag
Raadsvergadering
Voorbereiding + Meningsvorming
Besluitvorming
door o.a.: inhoudelijke behandeling presentatie, werkbezoek, en debat inspreken inwoners, expertmeeting, hoorzitting
over de onderwerpen die in de 1e en 2e week inhoudelijk zijn besproken
Reglement van orde gemeenteraad Eindhoven 2026 Verordening op de voorbereidende bijeenkomst en de meningsvormende vergadering gemeente Eindhoven 2026
Agendacommissie • Instrument raad om over eigen agenda te gaan
• Stellen concept agenda’s raadsdag en raadsvergadering vast. • Tip: concept agenda’s zijn voor alle raads- en commissieleden
beschikbaar. Deel wensen en zorgen tijdig met de agendacommissie.
Hulptroepen
Hulptroepen van de raad •
Griffie
•
Rekenkamer
•
Accountant
•
Auditcommissie
Griffie Adviseert en ondersteunt de raad én individuele raadsleden. Op de griffie werken: • 1 griffier • 3 senior raadsadviseurs / plv griffier • 4 raadsadviseurs
• 2 griffiemedewerkers • 2 communicatieadviseurs
• 1 secretaris Rekenkamer Overzicht raadsgriffie
Taken Griffie Drie hoofdgroepen: 1. Advisering agenda’s 2. Advisering en ondersteuning vergaderingen 3. Advisering en ondersteuning individuele raadsleden
1. Taken Griffie – advisering agenda’s • Maken (concept) agenda’s • Advisering voorbereiding en behandeling onderwerpen
• Advisering agenderingsverzoeken raad en college • Behandeladviezen hamer- en bespreekstukken
2. Taken Griffie – ondersteuning vergaderingen • Regelen faciliteiten • Ondersteuning (commissie)voorzitters • Maken Commissieadviezen, verslagen en openbare besluitenlijst • Noteren en verwerken toezeggingen
3.Taken Griffie - advisering individuele raadsleden • Inzet en opzet raadsinstrumenten • (Behandel)proces • Hulp bij het zoeken naar raadsinformatie
• Regelen basisfaciliteiten
Afsluitend
Belangrijke data
Vragen? Griffie@eindhoven.nl