CConstaterende datDronten
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2025 def incl controleverklaring

Raadsvergadering 2 juli 2026, gemeente DrontenBij agendapunt: 9: Raadsvoorstel Jaarstukken 202535.375 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 5

Realisatie 2024

Primaire begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Realisatie 2025

Verschil

Lasten 3H Economische ontwikkeling 3I Vrijetijdseconomie en gebiedspromotie Totaal Lasten

-1.541

-2.511

-2.285

-3.102

-817

-66

-25

-95

-59

36

-1.607

-2.536

-2.380

-3.161

-781

Baten 3H Economische ontwikkeling

2.654

575

1.966

756

-1.210

3I Vrijetijdseconomie en gebiedspromotie

2.609

2.534

2.636

2.723

87

Totaal Baten

5.263

3.109

4.602

3.480

-1.123

Saldo Lasten en Baten programma 3

3.656

572

2.222

319

-1.904

2.003

0

1.374

44

-1.330

0

0

1.531

1.065

-466

Saldo Reserves programma 3

-2.003

0

157

1.021

864

Resultaat programma 3

1.653

572

2.379

1.340

-1.039

Stortingen 3Z Niet in pakketjes opgenomen Onttrekkingen 3Z Niet in pakketjes opgenomen

Afwijkingen Hierna verklaren we per pakket de afwijkingen tussen begroting na wijziging 2025 en de werkelijkheid 2025. De belangrijkste afwijkingen (lasten en baten) worden toegelicht. We lichten afwijkingen op pakketniveau toe vanaf € 75.000. Bij individuele afwijkingen binnen het pakket hanteren we voor de toelichting als richtlijn een grensbedrag van € 50.000 euro en hoger. Een ‘min’ betekent een financieel nadeel voor de gemeente en een ‘plus’ een financieel voordeel.

Jaarstukken 2025

53

3H Economische ontwikkelingen Toelichting Budgetoverheveling: Duurzaam ontwikkelen platteland (cofinanciering LEADER) inclusief transitoria toegekende aanvragen 2025. Salarislasten. Onderzoek vitale winkelcentra Biddinghuizen en Swifterbant is vertraagd en zal in 2026 verder uitgevoerd worden.

Lasten

-163 26

(POC-)mutaties grondexploitatie bedrijventerreinen (zie paragraaf grondbeleid).

-657

Vaststelling subsidiebeschikking 2024 Stichting Dronten Ondernemersfonds voor Evenementen.

-43

Toename aantal standplaatsen. Overige diverse posten < € 50.000 Totaal

Baten

42

-1.221

11 -22 -817

-1.210

Lasten

Baten

3I Vrijetijdseconomie en gebiedspromotie Toelichting Toeristenbelasting: Meer overnachtingen dan begroot.

88

Overige diverse posten < € 50.000

36

-1

Totaal

36

87

Jaarstukken 2025

54

Programma 4 Onderwijs

Programma inleiding Het maatschappelijke effect dat we nastreven is dat inwoners gelijke kansen hebben. Het is belangrijk dat alle kinderen, ongeacht hun achtergrond, de mogelijkheid hebben om zich optimaal te ontwikkelen. Op deze manier kunnen zij zich ontwikkelen tot vitale volwassenen die actief deelnemen in de samenleving. Dit programma richt zich daarom op vergroten van de ontwikkelkansen van alle kinderen. Onderwijs speelt hierin een centrale rol: het biedt kinderen een omgeving waarin zij hun talenten kunnen ontwikkelen en kunnen werken aan een kansrijke toekomst. Daarom zetten we in op het verminderen van drempels die hun ontwikkeling belemmeren. Het waarborgen van een toegankelijk en passend onderwijsaanbod is daarbij essentieel. In het licht van de groei van Dronten neemt het belang hiervan toe, om een steeds grotere en meer diverse groep kinderen vraagt om kwalitatief goed onderwijs. Op deze manier dragen we bij aan gelijke ontwikkelkansen voor kinderen, en bouwen we aan een hechte gemeenschap waarin inwoners zich verbonden voelen. Jaarstukken 2025

55

Pakket 4P Opgroeien en Opvoeden Inhoud We streven er vanuit dit pakket naar dat inwoners, met name kinderen en jongeren, gelijke kansen hebben. We willen bereiken dat alle kinderen de kans krijgen zich te ontwikkelen tot vitale volwassenen die zoveel mogelijk bijdragen en deelnemen aan onze samenleving. Dit doen we samen met onderwijs en voorschoolse voorzieningen, maatschappelijke partners en jeugdhulpaanbieders. We bieden (laagdrempelige) voorzieningen die kinderen ondersteunen in het veilig opgroeien en ouders tijdelijk helpen bij de opvoeding. Beleidsuitgangspunten Wij streven naar een gemeenschap waarin iedereen naar eigen kunnen mee kan doen en zich gesteund voelt. Daarom investeren we om inwoners in kwetsbare situaties gelijke kansen te bieden. Dit doen we gedurende hun hele leven en op cruciale momenten. We zorgen ervoor dat kinderen en jongeren in een veilige en goede omgeving opgroeien, hun schooltijd plezierig doorlopen en toegang hebben tot sport en cultuur. Voor jeugdigen die dit niet vanzelfsprekend hebben, bieden we extra ondersteuning. Daarnaast creëren we een sterke pedagogische basis door ouders en opvoeders te ondersteunen met kennis en begeleiding. We investeren in voorschoolse educatie, verzorgen het leerlingenvervoer en werken nauw samen met kinderopvang en onderwijs om een sterke pedagogische basis te realiseren.

Gemeente Dronten heeft op grond van de Wet op het primair onderwijs een verplichting tot het aanbieden van voldoende voorzieningen met voorschoolse educatie (in aantal en spreiding) voor kinderen met een risico op een onderwijsachterstand. Het is de bedoeling dat alle kinderen in de gemeente Dronten op hun zesde levensjaar een startniveau (qua taal) hebben bereikt dat aansluit bij het aanvangsniveau van groep 3 van de basisschool en/of met een beperkte ondersteuning mee kunnen in groep 3. Wat betreft onderwijshuisvesting: in 2023 is het Integraal HuisvestingsPlan onderwijs (2023-2047) vastgesteld. Hierin zijn voor de komende 15 jaar de noodzakelijke vervangings- en/of renovatie investeringen opgenomen om de gewenste maatschappelijke effecten te kunnen faciliteren. Ten aanzien van onderwijshuisvesting (scholen en gymlokalen) betreft het naast de maatschappelijke effecten ook vooral een wettelijke verantwoordelijkheid om goede schoolgebouwen blijvend te faciliteren. Wat wilden we bereiken? We willen dat kinderen in groep 3 taalvaardig zijn 1) In 2026 is het bereik van het aantal kinderen met een VVE indicatie gestegen ten opzichte van 202526. 2) In 2026 is het aantal VVE doelgroepkinderen dat mee kan komen in groep 3 zonder extra ondersteuning gestegen ten opzichte van 202526. Hoe hebben we dit gemeten? 1. % Bereik van kinderen met een VVE-indicatie 2.

% VVE-doelgroep kinderen die mee kunnen komen in groep 3 zonder of met beperkte ondersteuning

Jaarstukken 2025

2024

2025

75%

75%

Nb

92%

56

Toelichting De gemeente voert jaarlijks een monitor VVE uit om de afspraken te volgen die voortkomen uit de gezamenlijke procesbeschrijving ‘Zo doen we dat in Dronten’, die in 2023 is opgesteld en geïmplementeerd. Deze beschrijving bevat de werkwijze, resultaatafspraken over het bereik en de opbrengsten VVE eind groep 2 en een duidelijke taak- en rolverdeling. De metingen in 2023 en 2024 lieten nog grote onzuiverheden zien ten aanzien van de data. Hierin is 2025 een verbetering teweeg gebracht door onder andere de vragenlijsten van de monitor VVE breed te herzien en waar nodig bij te stellen. Op basis van extern onderzoek naar de inzet van de Peutermonitor is geconcludeerd dat de Peutermonitor niet geschikt is voor een correcte en volledige beoordeling van het bereik van doelgroeppeuters met VE. Er is besloten om te stoppen met de Peutermonitor per Q2 2026. Met een periodieke uitvraag bij Icare in combinatie met cijfers van de kinderopvang, is het goed mogelijk om een vergelijkbaar (en beter) inzicht in het bereik te krijgen. Het bereikcijfer van kinderen met een VVE advies – ofwel advies Extra spelen en leren – is gelijk gebleven op 75%. Dit percentage is plausibel. De implementatie van de werkwijze rond VVE vraagt de nodige tijd.

Door de VVE aanpak voort te zetten en te blijven bijsturen waar nodig, streven we ernaar een stijging van het bereikcijfer in 2028 te kunnen realiseren. Landelijk is overigens een daling van de VVE-deelname te zien. Het aantal VVE-doelgroep kinderen dat mee kan komen in groep 3 zonder of met beperkte ondersteuning is 92%. Uit de monitor blijkt verder dat 69% van de kinderen met een VVE-advies niet aan het volledige VVE-traject van 3 jaar hebben deelgenomen. Hier is nog verbetering mogelijk. In 2026 hebben we hier extra aandacht voor in de monitor VVE breed om te zorgen dat we de data zuiverder kunnen krijgen. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we ingezet op een aanpak die bijdraagt aan een goede taalontwikkeling vóór de start in groep 3. Door de VVE-werkwijze te versterken, de monitoring te verbeteren en het bereik van doelgroepkinderen beter in beeld te brengen, wordt duidelijker hoe het signaleren van kinderen met een risico op onderwijsachterstanden en het voorkomen of verminderen van deze achterstanden kan worden gerealiseerd. Hiermee dragen we eraan bij dat meer kinderen met gelijkere kansen starten en een stevige basis hebben voor hun verdere schoolloopbaan. Wat hebben we daarvoor gedaan? Doorontwikkelen VVE-aanpak Uit de monitor 2025 blijkt dat het werken met een heldere procesbeschrijving voor meer duidelijkheid zorgt in de samenwerking met onze partners.

Partners geven aan dat het belangrijk is om het VVE proces voortdurend te blijven verbeteren. In 2025 hebben we de procesbeschrijving verder doorontwikkeld. Ook het vergroten van de bekendheid van de VVE-aanpak onder ouders wordt als belangrijk punt gezien. Hiervoor zijn aanvullende afspraken met de Intermediairs Ouderbetrokkenheid gemaakt, die een belangrijke rol spelen in de toeleiding van kinderen met een VVE advies naar opvanglocaties en onderwijs.

Jaarstukken 2025

57

Verkennen gezinsaanpak geletterdheid Ouders die moeite hebben met basisvaardigheden geven dat vaak van generatie op generatie door. Een activiteit die hiervoor ingezet kan worden is de training herkennen en doorverwijzen aan te bieden aan (zorg)professionals. De trainingen in 2025 waren nog niet specifiek gericht op de gezinsaanpak. In 2026 wordt dit nader verkent. Ook zullen we dan als proefproject de verandertheorie in het kader van de gezinsaanpak oppakken op een scholeneiland. Hiervoor hebben in 2025 al de eerste verkennende gesprekken plaatsgevonden. Toezicht handhaving en kinderopvang (Programma 7) Door ziekteverzuim heeft de toezichthouder extra personeel moeten inhuren om de benodigde inspecties voor 2025 uit te kunnen voeren. Hierdoor is er sprake van een nacalculatie. De GGD heeft besloten dat de hogere verzuimkosten doorbelast worden aan de aangesloten gemeentes. Meer kinderen met (risico op) taal- en onderwijsachterstanden (buiten de VVE leeftijd om) ontvangen tijdig passende ondersteuning 3) In 2026 is het aantal kinderen dat extra ondersteuning ontvangt voor een taal- en onderwijsachterstand toegenomen ten opzichte van 202526. Hoe hebben we dit gemeten? Aantal kinderen en jongeren met een taal- onderwijsachterstand die extra ondersteuning hebben ontvangen.

2024

2025

Nb

15%*

*Dit is een geschat percentage op basis van landelijke normen

Toelichting Naast Voor- en Vroegschoolse Educatie (VVE) hebben we in 2025 ingezet om meer ondersteuningsmogelijkheden te ontwikkelen voor kinderen en jongeren die op eerdere of latere leeftijd het risico op taalachterstanden lopen. De ondersteuningsmogelijkheden verschillen in zwaarte en daardoor kunnen we enerzijds meer kinderen bereiken maar waar nodig ook gerichter ondersteuning inzetten die beter aansluit bij de daadwerkelijke ontwikkelingsbehoeften. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we ingezet op passende ondersteuning voor kinderen die risico lopen op taal- en onderwijsachterstanden, buiten de VVE-leeftijd om. Door aanvullende ondersteuningsmogelijkheden aan te bieden, kunnen kinderen die extra hulp nodig hebben eerder worden bereikt en ondersteund. Hiermee dragen we eraan bij dat meer kinderen met vergelijkbare kansen aan hun schoolloopbaan beginnen en beter kunnen aansluiten in het onderwijs. Wat hebben we daarvoor gedaan? Bieden van tijdige en passende ondersteuning Van alle kinderen in 2025 uit Dronten valt 15 procent binnen bovenstaande doelgroep. Dit is een berekening op basis van landelijke normen. Er is naast een intensieve taalklas in Dronten Centrum in Q3 2025 gestart met een intensieve taalklas in Swifterbant, met gerichte en intensieve taalsteun aan kleuters op het scholeneiland.

Er is gericht op de begeleiding van leerlingen in groep 8 van het basisonderwijs die voortijdig dreigen af te stromen of te stoppen na de overgang van het primair onderwijs naar het voortgezet onderwijs. De verkenning van het ‘leesoffensief’ heeft er toe geleid dat we in 2025 een bijdrage hebben kunnen leveren aan ‘de Bibliotheek op School’, waardoor een aantal scholen extra ondersteuning ontvangen bij het geven van lees- en taalonderwijs aan de kwetsbare doelgroep. Jaarstukken 2025

58

Nationaal Programma Onderwijs (NPO) Met gelden van het Nationaal Programma Onderwijs zijn in de periode 2023-2025 samen met scholen projecten opgezet om leerlingen te ondersteunen die na de corona-periode achterstanden hadden opgelopen op onderwijs- of sociaal-emotioneel gebied. Evaluaties van deze projecten laten zien dat leerlingen en scholen effecten zien van deze extra ondersteuning. Een definitieve evaluatie van het NPO-programma volgt na de verantwoordingen over de NPO-activiteiten die in 2025 zijn uitgevoerd. Uitvoeren project Kansrijke Start Vanuit de specifieke uitkering die verbonden is aan Kansrijke Start wordt het programma Nu Niet Zwanger ingezet en de lokale coalitie Kansrijke Start versterkt. De lokale coalitie functioneert naar behoren; met de (toeleiding) prenatale huisbezoeken bereiken we de beoogde doelgroep en weten partners elkaar goed te vinden in de samenwerking in het vroegtijdig signaleren en ondersteunen van (aanstaande) ouders in een kwetsbare situatie. Doorontwikkelen van het Integraal Ondersteuningsteam (IOT) (Programma 7) Sinds 2015 werkt de gemeente Dronten met een Integraal Ondersteuningsteam (IOT). Dit team is destijds opgericht naar aanleiding van de wetswijziging van de Wet maatschappelijke ondersteuning (WMO) en de Wet maatschappelijk verantwoord inkopen jeugdwet. Dit team valt onder het maatwerkdeel van JGZ.

Er is behoefte aan een herziening van de inrichting en werkwijze van het IOT om zodoende beter te kunnen aansluiten bij de huidige ontwikkelingen. In maart 2025 heeft de Lokale Educatieve Agenda (LEA) bestuurlijk opdracht gegeven om de werkwijze van het IOT door te ontwikkelen. Deze opdracht wordt breed gedragen en in samenwerking met het netwerk uitgevoerd. We willen goed passend onderwijs voor alle kinderen en daarmee minder thuiszitters 4) In 2026 ligt het absoluut verzuim per 1.000 leerlingen onder de 0,4%26. Hoe hebben we dit gemeten? Thuiszitters

2023

2024

2025*

Absoluut verzuim

0,39%

0,71%

Nb

Relatief verzuim

2,3%

2,8%

Nb

Geoorloofd verzuim (ziekte)

Nb

Nb

Nulmeting

Thuiszitters i.v.m. onvoldoende aanbod passend onderwijs of tijdelijke voorziening

Nb

Nb

Nulmeting

2,4%

3%

Nb

Voortijdige schoolverlaters *De cijfers van 2025 worden na de zomer 2026 verwacht

Toelichting Ten aanzien van het absoluut verzuim (kinderen die niet ingeschreven staan op een school en geen vrijstelling hebben) zien we een forse stijging. Ter verduidelijking: dit cijfer betekent, dat er per 1.000 leerlingen 7,1 op enig moment in het schooljaar niet ingeschreven stonden op een school. Dit kan voor kortere of langere tijd geweest zijn, en kan te maken hebben met niet sluitende registraties. Zodra een melding van absoluut verzuim bij de gemeente binnenkomt, onderzoekt de leerplichtambtenaar de situatie. Een aantal van deze leerlingen schrijft zich daarna alsnog weer in op een school. Het cijfer relatief verzuim (het ‘spijbelen’) vertoont een lichte verhoging en is vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde. We gaan samen met de onderwijs- en zorgpartners onderzoeken welke maatregelen tegen de verschillen soorten verzuim te treffen zijn.

Jaarstukken 2025

59

Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie (vsv’ers) zijn alle jongeren van 12 t/m 23 jaar die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten. Het vsv-percentage staat voor het aantal vsv’ers als percentage van het aantal onderwijsdeelnemers die aan het begin van het schooljaar ingeschreven staan. Hierin zijn ook de jongeren die op het AZC verblijven meegenomen. Mede gezien de doorstroom van die jongeren, door bijvoorbeeld verhuizingen of herplaatsingen, valt het percentage in Dronten hoger uit dan in andere gemeenten met vergelijkbare omvang. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we bijgedragen aan gelijke kansen door te focussen op goed passend onderwijs, zodat kinderen ongeacht hun situatie kunnen deelnemen aan onderwijs en thuiszitten wordt voorkomen. De ontwikkelingen in absoluut en relatief verzuim en het aantal voortijdige schoolverlaters laten zien waar spanning ontstaat. Door deze trends nauwlettend te volgen en samen met onderwijs- en zorgpartners te verkennen welke maatregelen effectief zijn, dragen we eraan bij dat meer kinderen onderwijs kunnen blijven volgen en hun kans op een stabiele toekomst wordt vergroot. Wat hebben we daarvoor gedaan? Aanpakken van verzuim en voortijdig schoolverlaten De grootste zorgen met betrekking tot verzuim en thuiszitten betreft de groep leerlingen die vanwege ziekte of multi-problematiek niet naar school gaan.

Samen met scholen en netwerkpartners wordt gewerkt aan passende interventies, zoals een structureel casusoverleg, werkafspraken over gecombineerde onderwijs-zorgtrajecten en digitaal (thuis)onderwijs. Afronding, planvorming, besluitvorming en implementatie wordt verwacht in 2026. In 2025 zijn we ook bezig geweest met het opstellen van het nieuwe Regionaal programma voortijdig schoolverlaten (VSV) 2026-2029. We willen dat er voldoende (laagdrempelige) voorzieningen zijn en aandacht is voor het verminderen van laaggeletterdheid 5) In 2026 is maximaal 7% van de Drontenaren laaggeletterd 26. 6) In 2026 worden de basisvaardigheden van alle (doelgroepen) laaggeletterde Drontenaren middels een passende aanpak versterkt 26. Hoe hebben we dit gemeten? 2023

2024

2025

5. Aantal laaggeletterden in %

7%

7%

11%

6. Aantal deelnemers informeel taalaanbod

290

230

Nb

Toelichting Eind 2025 zijn op basisvaardighedeninzicht.nl de uitkomsten gepubliceerd van de verdiepende analyse op het PIAAC onderzoek van 2024, uitgevoerd door het CBS. Het PIAAC is een internationaal onderzoek naar vaardigheden van volwassenen en wordt elke 10 jaar gehouden. Het CBS heeft de data van het PIAAC gekoppeld aan data uit het bevolkingsregister, waardoor je op gemeenteniveau een schatting krijgt van het aantal inwoners met lage basisvaardigheden, waaronder laaggeletterdheid. Uit deze verdiepende analyse is gebleken dat in Dronten het percentage inwoners met lage basisvaardigheden 11% is, en niet 7%. Het hogere percentage kan te maken hebben met het gebruik van andere indicatoren. In het PIAAC onderzoek zijn nu ook rekenvaardigheden meegenomen, dat was in 2014 niet het geval. Daarnaast is de doelgroep uitgebreid naar 75 jaar. Het percentage van 11% is lager dan het landelijke gemiddelde van 22% en het gemiddelde van de Arbeidsmarktregio Flevoland van 26%.

Jaarstukken 2025

60

Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we bijgedragen aan gelijke kansen door in te zetten op het verbeteren van basisvaardigheden en het vergroten van de toegankelijkheid van laagdrempelige voorzieningen. Door meer inwoners te bereiken met informele taalactiviteiten dragen we eraan bij dat mensen zichzelf beter kunnen redden en volwaardiger kunnen meedoen in de samenleving. Wat hebben we daarvoor gedaan? Verbeteren basisvaardigheden Op basis van de halfjaarcijfers hebben we in 2025 via het informele taalaanbod in Dronten al meer mensen kunnen bereiken dan in 2024. Dit betekent dat meer inwoners van Dronten aan het verbeteren van hun basisvaardigheden hebben gewerkt. Het hebben van basisvaardigheden is cruciaal voor zelfredzaamheid en voor een volwaardige deelname aan de maatschappij. De cijfers van het formele aanbod zijn nog niet bekend. In 2025 zijn we ook bezig geweest met de subsidieaanvraag voor het Leven Lang Ontwikkelen‑Collectief. Er is inmiddels bekend dat Flevoland de subsidie toegekend heeft gekregen. Goed onderhouden schoolgebouwen bieden de mogelijkheid voor goed kwalitatief en passend onderwijs 7) In 2026 worden de primair en voortgezet onderwijs gebouwen conform het IHP vernieuwd26. Wat hebben we bereikt? In 2025 zorgden we voor goed onderhouden en toekomstbestendige schoolgebouwen, zodat kinderen onderwijs kunnen volgen in een veilige en passende leeromgeving.

Door te investeren in onderwijshuisvesting en vooruit te kijken naar de huisvestingsopgaven voor de komende jaren, dragen we eraan bij dat scholen goed kunnen functioneren en dat alle kinderen toegang hebben tot kwalitatief onderwijs, ongeacht waar zij wonen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Integraal HuisvestingsPlan onderwijs In 2023 is het Integraal HuisvestingsPlan onderwijs (2023-2047) vastgesteld. Ook het toetsingskader voor nieuwe investeringen in maatschappelijk vastgoed is vastgesteld. Nadat in 2024 is bepaald welke huisvestingsvraagstukken de komende vijf jaren kunnen worden gerealiseerd, is in 2025 een start gemaakt met het opstarten van een aantal van deze vraagstukken. Hieronder volgt per huisvestingsvraagstuk een update. Huisvesting primair- en voortgezet onderwijs Nieuwbouw Praktijkschool Dronten (voortgezet onderwijs) In 2025 is de realisatie van de nieuwe Praktijkschool, in combinatie met gemengd wonen, gestart. De verwachting is dat de nieuwe praktijkschool de 2e helft van 2026 wordt opgeleverd en dat de school in januari 2027 in gebruik genomen kan worden. Nieuwbouw Copernicus Dronten (Voortgezet Onderwijs) Het Copernicus is toe aan vervangende nieuwbouw. In 2025 is het besluit genomen dat het nieuwe Copernicus gerealiseerd gaat worden bij de spoorzone, naast Het Perron.

Hier wordt tevens een nieuwe gym-/sportvoorziening voor het voortgezet onderwijs en de sport in Dronten gerealiseerd. Nieuwbouw Sporthal ’t Dok, onderwijshuisvesting Sporthal ’t Dok is toe aan vervangende nieuwbouw. Sporthal ’t Dok wordt gebruikt door scholen voor hun gymonderwijs en door verenigingen om te sporten. In 2025 is het besluit genomen om de nieuwe sporthal ’t Dok te realiseren op het Burgemeester Dekker Sportpark. Hiervoor is voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld om, op basis van een programma van eisen, toe te werken naar een definitief ontwerp en kostenraming. Jaarstukken 2025

61

Nieuwbouw KindCentrum Dronten (primair onderwijs) Basisscholen Aan Boord, De Toekomst, De Schakel, De Aquamarijn en De Driemaster zijn toe aan vervangende nieuwbouw. Deze gebouwen worden, samen met de kinderopvang, ondergebracht in een KindCentrum. In 2025 is het voorbereidingskrediet beschikbaar gesteld om, op basis van een programma van eisen, toe te werken naar een definitief ontwerp en kostenraming. Scholeneiland Dronten-West (primair onderwijs) In 2025 zijn een aantal scenario’s uitgewerkt om voor de langere termijn een structurele oplossing voor het huisvestingsvraagstuk (onderwijs en kinderopvang) op het scholeneiland te bieden. In 2026 worden hierover de gesprekken met de schoolbesturen vervolgd, om te komen tot één concreet plan. Nieuwbouw KindCentrum en gym-/sportvoorziening Swifterbant (primair onderwijs) Basisscholen De Branding, De Golfslag en de Duykeldam zijn toe aan vervangende nieuwbouw. Deze gebouwen worden, samen met de kinderopvang, ondergebracht in een KindCentrum. In 2025 is als onderdeel van het Sleutelproject Swifterbant het besluit genomen om het KindCentrum en de gym-/sportvoorziening in de sportzone te realiseren. Accommodatiebeheer In 2025 zijn de benodigde onderhoudswerkzaamheden, conform het meerjarenonderhoudsprogramma, uitgevoerd.

Nadat alle gebouwen, in eigendom van de gemeente, in 2024 van een energielabel zijn voorzien, zijn er verschillende gebouwen verder verduurzaamd.

Jaarstukken 2025

62

Wat heeft programma 4 gekost? Financieel sluit dit programma het jaar 2025 af met een resultaat van: € 159.000. Dit is het totaalsaldo van baten en lasten voor dit programma ten opzichte van de begroting na wijzigingen (-/- is een nadelig resultaat). Bedragen x €1.000 Lasten en Baten

Realisatie 2024

Primaire begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Realisatie 2025

Verschil

Lasten 4P Opgroeien en opvoeden

-7.197

-8.261

-9.571

-8.336

1.235

4P Opgroeien en opvoeden

2.049

1.760

2.688

2.254

-434

Saldo Lasten en Baten programma 4

-5.148

-6.501

-6.883

-6.082

801

654

579

4.983

5.625

642

Baten

Stortingen 4Z Niet in pakketjes opgenomen Onttrekkingen 4Z Niet in pakketjes opgenomen

55

6

5.063

5.063

0

Saldo Reserves programma 4

-599

-573

81

-561

-642

-5.747

-7.073

-6.802

-6.643

159

Resultaat programma 4

Afwijkingen Hierna verklaren we per pakket de afwijkingen tussen begroting na wijziging 2025 en de werkelijkheid 2025. De belangrijkste afwijkingen (lasten en baten) worden toegelicht. We lichten afwijkingen op pakketniveau toe vanaf € 75.000. Bij individuele afwijkingen binnen het pakket hanteren we voor de toelichting als richtlijn een grensbedrag van € 50.000 euro en hoger. Een ‘min’ betekent een financieel nadeel voor de gemeente en een ‘plus’ een financieel voordeel. 4P Opgroeien en opvoeden Toelichting

Lasten

Huisvesting PO: Zie vereniging PC en RK onderwijs. Begroting salarissen en huren op die post, werkelijke lasten op deze post.

-364

Vereniging PC onderwijs: Zie huisvesting PO. Bedragen huur en salarissen zijn daar verwerkt.

417

Vereniging RK onderwijs: Zie huisvesting PO. Bedragen huur en salarissen zijn daar verwerkt.

156

Praktijkonderwijs: Het bedrag aan subsidie gemengd wonen aan OFW ad € 642.000 wordt overgeheveld naar 2026 ivm vertraging bouw (asbest). De ontvangen subsidie is hierdoor ook lager dan begroot voor het jaar 2025.

690

Het perron: De toegerekende rente is aangepast van 3,5% naar 2,5%.

105

VVE: Er zijn minder uitgaven dan begroot waardoor de inkomsten vanuit subsidie ook minder zijn.

397

Lokaal onderwijsbeleid: De salarislasten zijn lager dan begroot doordat niet alle begrote functies zijn ingevuld.

203

Leerlingenvervoer: Bijdrage hoger dan begroot (aangepast vervoer) door hogere aantal kinderen. Begroting 2026 is hierop aangepast.

-131

Leerplichtwet: Meer salarislasten doordat er inhuur is ingezet vanwege vervanging ziekte, wat dubbele kosten met zich meebrengt.

-247

Peuteropvang algemeen: Bij de vaststelling over het jaar 2024 is het vastgestelde subsidiebedrag lager dan als voorschot was verstrekt, waardoor een bedrag van € 82.000 is terugbetaald.

84

Overige diverse posten < € 50.000 Totaal

Jaarstukken 2025

Baten

-102

-396

-75

64

1.235

-434

63

Programma 5 Sport, cultuur en recreatie

Jaarstukken 2025

64

Programma inleiding Het maatschappelijke effect wat we nastreven is dat onze inwoners zich gezond voelen, de regie voeren over het eigenlijk leven en verbonden zijn met elkaar. Een gezonde, actieve en betrokken gemeenschap is hiervoor essentieel. Dit programma richt zich op het in stand houden en bevorderen van een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving en het stimuleren van actieve participatie van inwoners. De groeiambitie, evenals de gevolgen van digitalisering en individualisering, heeft invloed op het behouden en versterken van een gezonde, actieve en betrokken gemeenschap. De gemeente speelt daarom in op veranderende behoeften en trends op het gebied van sport, cultuur en recreatie. Op deze manier draagt de gemeente bij aan een leefbare en aantrekkelijke leefomgeving waar inwoners zich zowel fysiek als sociaal kunnen ontwikkelen en verbinden.

Pakket 5J (Openlucht)recreatie

Inhoud We streven er vanuit dit pakket naar dat inwoners zich gezond voelen, regie voeren over het eigen leven en leven in een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier. De focus ligt daarbij vooral op het faciliteren van bewegen, ontmoeting en vermaak in de openbare buitenruimte. Hiervoor beheren we onder andere bossen, natuurgebieden, stranden, speelplaatsen en schoolpleinen. Met dit pakket werken we ook aan de doelen van pakket 5O Gezonde leefstijl.

Jaarstukken 2025

65

Beleidsuitgangspunten Het Speelruimtebeleid van de gemeente heeft als doel om mensen te stimuleren samen naar buiten te gaan. Dit wordt gerealiseerd door ruimte te bieden voor spelen, sporten en ontmoeten. Speelplekken worden daarom zo ingericht dat ze veilig en zelfstandig bereikbaar zijn voor kinderen, aantrekkelijk voor jongeren en ontspannend voor volwassenen. Er komt daarbij meer aandacht voor een natuurlijke en informele inrichting van de speelruimte. Inwoners worden actief betrokken bij het ontwerp en de inrichting van deze plekken. In de Beleidsvisie stranden is opgenomen dat elk strand een eigen profiel krijgt op basis van leefstijlgroepen, zodat ze beter aansluiten bij de wensen van verschillende doelgroepen. De gemeente investeert eenmalig in basisvoorzieningen voor een aantal stranden zoals toiletten en groen, terwijl ondernemers verantwoordelijk worden voor het dagelijks beheer. Door samenwerking en participatie wil de gemeente zo een gevarieerd, aantrekkelijk en toekomstbestendig recreatiegebied realiseren. Wat wilden we bereiken? Een toegankelijke en beweegvriendelijke leefomgeving 1) In 2025 waardeert 70% van de buurten speelvoorzieningen met een 7 of hoger. 2) In 2025 heeft 80% van de kinderen van 3-11 jaar binnen een straal van 150 meter van de woning een speel- en/of sportvoorziening die hen helpt te bewegen, ontmoeten, sporten en spelen.

3) In 2025 heeft 60% van de jongeren van 12-18 jaar binnen een straal van 500 meter van de woning een voorziening die hen helpt elkaar te ontmoeten. Hoe hebben we dit gemeten? Ad 1. Dit hebben we gemeten middels een enquête. Eind 2024 is de eerste inwonerspeiling ‘ervaren brede welvaart Flevoland’ gehouden onder inwoners van de provincie. De vraagstelling en detailniveau van deze provinciale enquête sluiten niet volledig aan bij onze doelstellingen. Toch geven deze resultaten een goed inzicht in de waardering van inwoners van speelvoorzieningen. 2024

2025

1. % tevreden inwoners met speelvoorzieningen

60

60

2. % kinderen die - binnen een bij hun leeftijd passende straal - een speel- en/of sportvoorziening hebben*

Nb

80

3. % jongeren die binnen 500m een voorziening hebben om elkaar te ontmoeten*

Nb

60

*Dit meten we middels een ruimtelijke analyse

Toelichting Ad 1 en 2. Volgens de inwonerspeiling (eind 2024) was 60% van de inwoners van de gemeente Dronten tevreden of heel tevreden met de kwaliteit van speelvoorzieningen voor kinderen tot 12 jaar. De resultaten over 2025 zijn op dit moment nog niet bekend. Aangezien de meting eind 2024 is uitgevoerd houden we deze resultaten ook aan voor 2025. De resultaten van de inwonerspeiling zijn niet op buurtniveau beschikbaar. Hierdoor is nog niet duidelijk op welke manier we kunnen werken aan een hogere waardering. Dit zal verder worden onderzocht. Uit de 0-meting (2025) blijkt dat 80% van de kinderen van 0-11 jaar een speel- en/of sportvoorziening heeft binnen een bij hun leeftijd aansluitende afstand vanaf de woning; kinderen van 0-5 jaar binnen een straal van 150 meter en kinderen van 6-11 jaar binnen een straal van 400 meter. Ad 3. Uit de 0-meting (2025) blijkt dat 60% van de jongeren van 12-18 jaar binnen een straal van 500 meter van de woning een voorziening had die hen helpt elkaar te ontmoeten.

Jaarstukken 2025

66

Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we bijgedragen aan een toegankelijk en beweegvriendelijke leefomgeving, zodat inwoners in een gezonde omgeving voor mens, plant en dier kunnen leven. Door beter inzicht te verkrijgen in de bereikbaarheid van speel-, sport- en ontmoetingsplekken voor kinderen en jongeren, is duidelijker geworden waar de inrichting van de openbare ruimte hun fysieke, mentale en sociale ontwikkeling ondersteunt en waar nog kansen liggen. Deze metingen waren in 2025 een belangrijke basis om buurten zo in te richten dat spelen, bewegen en ontmoeten vanzelfsprekender wordt. Daarmee bouwen we verder aan een openbare ruimte die uitnodigt tot gezond gedrag en bijdraagt aan leefbare en veilige kernen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Aanleggen en onderhouden speel- en recreatievoorzieningen We hebben de voorzieningen schoon, heel en veilig gehouden. Door het uitvoeren van reguliere vervangingen, renovaties en toevoegen van locaties hebben we 80% van de kinderen en 60% van de jongeren (binnen de aangegeven stralen) voorzien van voorzieningen die hen helpen elkaar te ontmoeten en te bewegen, sporten en spelen. Bij renovaties en het inrichten van nieuwe locaties betrekken we de gebruikers en omwonenden middels een participatietraject. Hiermee zorgen we ervoor dat het aanbod blijft aansluiten op de behoefte.

Wensen van inwoners ten aanzien van de uitbreiding van speelplekken willigen we in als dat past binnen de kaders van het Speelruimtebeleid. Gevarieerde, aantrekkelijke en toekomstbestendige stranden 4) In 2025 waardeert 60% van de gebruikers de stranden met een 'goed'. Hoe hebben we dit gemeten? Dit meten we middels een enquête.

Toelichting In 2025 zijn we begonnen met het meten van de tevredenheid van gebruikers van de stranden zodat we beter zicht hebben op hoe zij de stranden ervaren. In 2025 was 64% van de bezoekers die de enquête hebben ingevuld (zeer) tevreden over de stranden. 13% was neutraal over de stranden. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we door het meten van de tevredenheid van strandgebruikers inzicht gekregen in hoe inwoners en bezoekers de stranden ervaren. Deze inzichten helpen ons om gericht te sturen op kwaliteit. Daarmee borgen we dat de stranden een waardevolle plek blijven voor ontspanning, natuur en recreatie in de gemeente. Wat hebben we daarvoor gedaan? Onderhouden stranden We hebben de stranden schoon, heel, veilig en aantrekkelijk gehouden door regulier onderhoud uit te voeren en toe te zien op de uitvoering van de overeenkomsten met recreatieondernemers. Met deze activiteiten hebben we bijgedragen aan het geluk en welzijn van onze inwoners en andere bezoekers van de stranden.

Jaarstukken 2025

67

Pakket 5K Openbaar groen

Inhoud We streven er vanuit dit pakket naar dat inwoners leven in een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier en zich fysiek en mentaal gezond voelen. De focus ligt daarbij vooral op de inrichting en het beheer en onderhoud van het openbaar groen – bomen, beplantingen, gazons, bermen en watergangen. Ook het versterken van biodiversiteit en het stimuleren en faciliteren van inwonersparticipatie in de openbare ruimte (Samen Actief) maken onderdeel uit van dit pakket. Beleidsuitgangspunten In het Groenbeleidsplan 2017 is het beleid voor openbaar groen, dorpsbossen en bomen opgenomen. We streven naar divers, toegankelijk en duurzaam groen dat bijdraagt aan de gezondheid van onze inwoners, biodiversiteit en de identiteit van de kernen. Inwoners worden actief betrokken bij inrichting en beheer en er zijn richtlijnen opgenomen voor onderhoud, uitbreiding en participatie. Het Programma Biodiversiteit 2025-2030 zet in op herstel en versterking van biodiversiteit voor een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier. Door mens en natuur met elkaar te verbinden, natuurinclusief te werken, ecologische structuren te versterken en groene ruimtes gevarieerd in te richten en te beheren, willen we lokale natuurwaarden beschermen en versterken. Hiermee werken we aan veerkrachtige ecosystemen die essentieel zijn voor een gezonde leefomgeving. Jaarstukken 2025

68

Wat wilden we bereiken? Toegankelijk en divers groen in de kernen 1) In 2025 voldoet X% van de woningen aan de 3-30-300 regel. Hoe hebben we dit gemeten? In 2025 hebben we een 0-meting uitgevoerd middels een ruimtelijke analyse. Hiermee hebben we inzicht gekregen in de huidige situatie. Uit deze meting volgt dat: 2025 % Woningen waaruit 3 bomen te zien zijn

98%

% Boomkroonbedekking

14%

% Inwoners die binnen 300 meter toegang had tot groene ruimte van minimaal 5000m2

98%

Toelichting De ‘3-30-300-regel’ wordt internationaal in toenemende mate gebruikt om steden en dorpen groener, gezonder en leefbaarder te maken. De vuistregel bevordert gezondere stedelijke omgevingen door ervoor te zorgen dat elke inwoner minstens drie bomen vanuit zijn huis kan zien, in een buurt woont met 30% boomkroonbedekking en binnen 300 meter toegang heeft tot openbaar toegankelijke groene ruimte van minimaal 5000 m². De regel geeft ons inzicht in de kwaliteit van de groene buitenruimte in relatie tot de thema’s gezondheid en leefbaarheid en helpt ons buurten groener, gezonder en leefbaarder te maken. Wat hebben we bereikt? Verkrijgen van inzicht van de leefomgeving In 2025 hebben we door middel van de 0-meting inzicht gekregen in de huidige situatie. Op basis hiervan wordt in 2026 een realistisch ambitieniveau op buurtniveau bepaald. Hierdoor kunnen we gericht toewerken naar buurten die groener, gezonder en leefbaarder zijn. Veerkrachtige ecosystemen en een hoge biodiversiteit 2) In 2025 kan 50% van de inwoners de lokale baten van de groene leefomgeving (ecosysteemdiensten) benoemen. 3) In 2025 is het aantal bewonersinitiatieven in de openbare ruimte met 10% toegenomen t.o.v. 2024. 4) In 2025 werken wij in 80% van onze projecten en processen natuurinclusief.

5) In 2025 wordt 30% van de groene openbare ruimte ingericht en beheert vanuit de (neven)functie 'biodiversiteit'. 6) In 2025 is X% van de ecologische structuur op grondgebied van gemeente Dronten functioneel voor de soortgroepen zoogdieren en vogels. Hoe hebben we dit gemeten? Ad 2. Deze doelstelling is gekoppeld aan de programmalijn ‘Natuur dichterbij mensen brengen’ van het programma biodiversiteit 2025-2030 en wordt op verzoek van uw raad herzien. In 2026 worden de nieuwe doelstelling en indicatoren aan u voorgelegd. Er is daarom in 2025 geen meting hiervoor uitgevoerd.

3. Aantal bewonersinitiatieven

Jaarstukken 2025

2023

2024

2025

74

120

141

69

Ad 4. Dit betreft een inschatting aan de hand van de definitie van ‘natuurinclusief’ in het programma biodiversiteit 2025-2030. Dit percentage is gebaseerd op de definitie ‘Onder natuurinclusief werken verstaan we dat we in al onze werkzaamheden, van planvorming tot realisatie en beheren, zo werken dat natuurwaarden er baat bij hebben.’ In 2026 wordt deze definitie aangescherpt. 2025 4. Projecten natuurinclusief

5. Groene openbare ruimte ingericht en beheerd vanuit de (neven)functie 'biodiversiteit' (percentage)*

80% 2024

2025

29%

32%

*Wordt jaarlijks gemeten met behulp van een analyse van de groene openbare ruimte

Ad 6. Dit doel is in de begroting 2025 alvast opgenomen om inzicht te geven in de richting. Het percentage (doelstelling) is opgenomen in het programma Biodiversiteit 2025-2030 en de begroting 2026. In 2026 analyseren we de opbouw en kwaliteit van de ecologische structuur voor indicatorsoorten van deze soortgroepen. Toelichting Voor veerkrachtige ecosystemen en een hoge biodiversiteit zijn de volgende vier factoren van belang: 1) natuur dichterbij mensen brengen, 2) natuurinclusief werken is de norm, 3) vitale ecologische structuur en 4) de groene ruimte is gevarieerd. In het programma Biodiversiteit 2025-2030 zijn deze factoren benoemd als programmalijnen. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we bijgedragen aan het versterken van veerkrachtige ecosystemen en een hoge biodiversiteit voor een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier. Door in te zetten op het verbinden van mens en natuur, een sterke ecologische structuur en gevarieerde groene ruimte en natuurinclusief te werken, is de basis verder verstevigd voor een robuust en toekomstbestendig ecosysteem. Wat hebben we daarvoor gedaan? Bevorderen natuurparticipatie Door middel van vergroeningscampagnes, natuureducatie op basisscholen, communicatie en het faciliteren van groene inwonersinitiatieven, is de natuur dichterbij mensen gebracht.

We hebben bewoners die een initiatief met betrekking tot de openbare ruimte indienden gefaciliteerd met kennis, ons netwerk en budget. Met deze activiteiten is geïnvesteerd in de sociale cohesie, de kwaliteit van de leefomgeving en de biodiversiteit. Natuurinclusief werken Natuurinclusief werken is verder geïmplementeerd in onze ruimtelijke ontwikkeling door dit aspect in elke fase van het project mee te nemen. Door aanpassing van beheer en natuurinclusief ontwikkelen en renoveren is het oppervlak ecologisch ingerichte en beheerde openbare ruimte verder toegenomen. Met deze activiteiten is geïnvesteerd in een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier. De activiteiten hebben tevens bijgedragen aan het geluk en welzijn van onze inwoners. Inwoners zijn tevreden over het groen en de natuur 7) In 2025 waardeert 70% van de buurten groenvoorzieningen met een 7 of hoger. 8) In 2025 waardeert 70% van de buurten de woonomgeving (voor wat betreft schoon, heel en veilig) met een 7 of hoger.

Jaarstukken 2025

70

Hoe hebben we dit gemeten? Dit hebben we gemeten middels een enquête. Eind 2024 is de eerste inwonerspeiling ‘ervaren brede welvaart Flevoland’ gehouden onder inwoners van de provincie. De vraagstelling en detailniveau van deze provinciale enquête sluiten niet volledig aan bij onze doelstellingen. Toch geven deze resultaten een goed inzicht in de waardering van inwoners van hun leefomgeving in het algemeen en meer specifiek van groenvoorzieningen. 2025 7. Waardering inwoners van groen en natuur in de omgeving (cijfer)

7,7

8. Waardering inwoners woonomgeving (cijfer)

7,6

Toelichting Ad 7. De waardering van groen en natuur in de omgeving geeft inzicht in de tevredenheid van inwoners over de kwaliteit van groen en natuur. Er wordt rekening gehouden met de behoeften van inwoners, de toegankelijkheid en diversiteit van het groen en de betaalbaarheid en kwaliteit van het onderhoud. Ad 8. De waardering van de woonomgeving geeft inzicht in de tevredenheid van inwoners over de kwaliteit en afstand tot voorzieningen in de woonomgeving. Er wordt rekening gehouden met de behoeften van inwoners en of ze toegankelijk, betaalbaar en goed onderhouden zijn. Wat hebben we bereikt? In 2025 hebben we bijgedragen aan een leefomgeving waarin inwoners tevreden kunnen zijn over het aanwezige groen, de natuur en de kwaliteit van hun woonomgeving. We hebben ingezet op een openbare ruimte die aantrekkelijk, toegankelijk en goed verzorgd is, waardoor de leefbaarheid en gezondheid van de omgeving worden versterkt. Wat hebben we daarvoor gedaan? Door beheer, onderhoud en renovatie is de openbare ruimte schoon, heel en veilig gehouden. Dit resulteerde in een aantrekkelijke en toegankelijke openbare ruimte die bijdraagt aan een gezonde leefomgeving voor onze inwoners.

Pakket 5L Kunst en Cultuur Inhoud Kunst en cultuur is de drager van een krachtige samenleving. Kunst en cultuur draagt bij aan het subjectief welzijn van inwoners; dat inwoners tevreden zijn met hun leven. Het vergroot daarnaast de kansengelijkheid van onze inwoners, zorgt voor een sterke sociale verbinding met elkaar en hun omgeving en versterkt de culturele en ruimtelijke kwaliteit van Dronten. We richten ons binnen dit pakket op een aantal: erfgoed, kunst in de openbare ruimte en landschapskunst, amateurkunst en cultuureducatie. Door middel van cultuureducatie op scholen en toegankelijk cultureel aanbod in buurten, wijken en de dorpskernen krijgen inwoners – jong en oud – de kans om zich creatief te ontwikkelen, elkaar te ontmoeten en zich verbonden te voelen met hun leefomgeving. Beleidsuitgangspunten Het jaar 2025 stond in het teken van de ontwikkeling van een nieuw beleidskader voor Kunst, Cultuur en Erfgoed. Omdat dit traject momenteel nog in volle gang is en de oplevering gepland staat voor 2026, zijn er voor de huidige periode nog geen eenduidige doelen of meetbare resultaten vastgesteld.

Jaarstukken 2025

71

De focus lag het afgelopen jaar op het herijken van onze ambities en het voeren van het gesprek met partners in de samenleving. Met de afronding van dit nieuwe beleid in 2026 leggen we een stevig fundament om de maatschappelijke impact van cultuur in Dronten gericht te versterken en te verantwoorden. Wat hebben we bereikt? In 2025 is bijgedragen aan het vergroten van de verbondenheid van inwoners met kunst en cultuur. Door lokaal cultureel aanbod te versterken, cultuureducatie te ondersteunen en samen te werken met maatschappelijke partners, krijgen meer inwoners de mogelijkheid om mee te doen, elkaar te ontmoeten en hun omgeving actief te beleven. Hiermee wordt bijgedragen aan een gemeenschap waarin inwoners zich betrokken voelen en waarin kunst en cultuur een verbindende rol spelen. Wat hebben we daarvoor gedaan? Vergroten verbondenheid inwoners met kunst en cultuur Door het verstrekken van activiteitensubsidies is het culturele aanbod laagdrempelig en lokaal verankerd. Het aanbod van cultuureducatie is in 2025 gewaarborgd door een samenwerking tussen diverse maatschappelijke partners, waarbij de Academie van De Meerpaal een grote rol heeft gespeeld. Mede dankzij de programmering van De Meerpaal is een kwalitatief en gevarieerd theateraanbod gerealiseerd.

Tevens is er een start gemaakt met het versterken en ondersteunen van de lokale cultuursector, een traject rondom een clubondersteuner is in gang gezet. Ook hebben verschillende amateurverenigingen steun ontvangen in de vorm van subsidie.

Pakket 5M1 Participatie -De Meerpaal Inhoud In de tweede tussenrapportage van 2025 zijn de lasten in dit pakket omgezet naar programma 6. Dit pakket wordt daarom toegelicht onder pakket 6M5 - Multifunctionele gebouwen.

Pakket 5M2 Participatie – Bibliotheken Inhoud FlevoMeer Bibliotheek heeft een belangrijke rol in het sociaal domein. De bibliotheek biedt betrouwbare toegang tot informatie, leesbevordering, bestrijding van laaggeletterdheid, mediawijsheid, participatie en leesplezier. FlevoMeer werkt aan een geïnspireerd, geïnformeerd, betrokken en vaardig Dronten. Wat wilden we bereiken? Bibliotheken 1) In 2026 is in alle drie de kernen een bibliotheek in gebruik 26. Wat hebben we bereikt? In 2025 heeft de gemeente Dronten verdere invulling gegeven aan de bibliotheken in alle drie de kernen en daarmee ook aan de wettelijke zorgplicht die voortvloeit uit de Wet stelsel openbare bibliotheekvoorzieningen (Wsob). Een essentieel onderdeel van deze zorgplicht is het waarborgen van een fysieke bibliotheekvoorziening die voor alle inwoners bereikbaar en toegankelijk is.

Jaarstukken 2025

72

Met de aanwezigheid van volwaardige bibliotheekvestigingen in alle drie de kernen — Dronten, Biddinghuizen en Swifterbant — voldoen we aan de norm van een dekkend netwerk. Door deze nabijheid in de kernen dragen we direct bij aan het bestrijden van laaggeletterdheid en het verkleinen van de digitale kloof binnen onze gemeente. Wat hebben we daarvoor gedaan? We borgen dat iedere inwoner, ongeacht de woonplaats, toegang heeft tot de brede maatschappelijke functies van de bibliotheek. FlevoMeer Bibliotheek vervult hierbij een rol als onafhankelijke bron van informatie en als centrum voor leesbevordering, digitale vaardigheden en participatie. De sociaal-maatschappelijke taak van de FlevoMeer heeft in 2025 beter vorm gekregen en blijft in ontwikkeling.

Pakket 5M5 - Multifunctionele gebouwen Inhoud In de tweede tussenrapportage van 2025 zijn de lasten in dit pakket omgezet naar programma 6. Dit pakket wordt daarom toegelicht onder pakket 6M5 - Multifunctionele gebouwen.

Pakket 5O Gezonde leefstijl Inhoud We streven ernaar dat inwoners zich gezond voelen, regie voeren over het eigen leven en leven in een gezonde leefomgeving voor mens, plant en dier. Bewegen draagt bij aan een gezonde leefstijl en een positieve gezondheid. De focus ligt op het aanbod van sport- en beweegmogelijkheden in Dronten (sportaccommodaties, sportverenigingen, fysieke leefomgeving en ongeorganiseerd beweegaanbod). De gemeente Dronten streeft naar een gezonde sport-, beweeg- en leefomgeving, met aandacht voor de diverse leefstijlinterventies. Vanuit dit pakket wordt hieraan bijgedragen door sport fysiek mogelijk te maken (accommodaties) en deelname te stimuleren. Binnen de begroting richten we ons in andere pakketten op verschillende factoren die van invloed zijn op deze maatschappelijke effecten. Zo is pakket 7O Gezonde leefstijl gericht op het voorkomen van roken, vapen en alcoholgebruik. Vanuit de fysieke leefomgeving is in pakket 5J (Openlucht) recreatie de focus gericht op de kwaliteit en nabijheid van speelen sportvoorzieningen. Beleidsuitgangspunten Beweeggedrag speelt een cruciale rol in het realiseren van een gezonde leefstijl. Sport en bewegen werkt motiverend door het plezier, de competitie en de sociale contacten die het biedt. Ook verkleint het de kans op chronische aandoeningen en vermindert letselrisico’s bij vallen.

Daarnaast draagt sport en bewegen bij aan sociale inclusie en onderlinge verbondenheid. Daarom zet Dronten diverse projecten in om inwoners kennis te laten maken met beweegactiviteiten, ondersteunt lokale beweegaanbieders en stimuleert meer beweging in de openbare ruimte. Dit alles vanuit de gedachte van het strategisch beleidskader ‘Mensen maken de samenleving’ en het versterken van de sociale basis. Dit doen we door te investeren in voldoende en geschikte sport- en beweegaccommodaties (om het aantal actieve inwoners te vergroten), menskracht (inzet buurtsportcoaches) en activiteiten (die bijdragen aan leefstijlverandering). Wat wilden we bereiken? Inwoners bewegen voldoende 1) Meer Drontenaren voldoen aan de beweegrichtlijn (nu 43,9 % t.o.v. landelijk 47,5%). Jaarstukken 2025

73

Hoe hebben we dit gemeten? Aantal inwoners (van 18+) dat voldoet aan de beweegrichtlijnen

2020

2022

2024

2025

50%

44%

46%

Nb

Toelichting De effecten van beleid op het behalen van de beweegrichtlijn worden pas op de lange termijn zichtbaar. Omdat de monitoring slechts eens per twee jaar plaatsvindt, zijn er geen actuele cijfers over 2025 beschikbaar. In dat jaar hebben we ons daarom gericht op de onderliggende redenen waarom mensen niet bewegen en op de factoren waarop wij als gemeente invloed kunnen uitoefenen. De nadruk lag hierbij op het vergroten van het bereik, het verlagen van drempels en het versterken van inzicht. Deze inzet vormt een noodzakelijke basis voor duurzame, structurele gedragsverandering. De stijging van 44% naar 46% vormt een mooie lokale opmaat, waarbij de inzet op toegankelijkheid, kennismakingslessen en de buurtsportcoach de basis leggen om deze groei door te zetten. Of deze positieve lijn zich bestendigt, hangt mede af van een noodzakelijke trendbreuk bij de jeugd en het besluit over de pilot clubondersteuner om de verenigingskracht voor alle leeftijden structureel te versterken. Wat hebben we bereikt? Met onze inzet in 2025 werken we toe naar een gemeente waarin inwoners voldoende bewegen en zich gezond voelen. We versterken stap voor stap de voorwaarden voor een actieve leefstijl en dragen eraan bij dat meer inwoners de kans hebben om te sporten, te spelen en zich gezond te ontwikkelen.

Ook is er het afgelopen jaar aandacht geweest om de dalende beweegtrend onder jongeren te doorbreken. In 2025 is ingezet op het vergroten van het bereik van sport- en beweegactiviteiten, met specifieke aandacht voor jeugd en jongeren. Het project Match (werktitel in de begroting 2025 was Beweegabonnement op Pas van Dronten) is gelanceerd als digitaal platform om jeugd en jongeren laagdrempelig kennis te laten maken met sport en bewegen. Daarnaast hebben sportverenigingen en aanbieders stimuleringsbudgetten vanuit Sportakkoord II en activiteitensubsidies benut voor het organiseren van sportactiviteiten en evenementen, zoals de Survivalrun, voetbaltoernooien en de Lage Vaart Race. De opbrengst zit in meer kennismakingsmomenten met sport en bewegen, de versterking van de zichtbaarheid van het lokale aanbod en het vergroten van het bereik onder inwoners waarbij het halen van de beweegrichtlijnen of lid zijn van een vereniging niet vanzelfsprekend is. 2025 markeert ook een omslag in onze aanpak van jeugdgezondheid: van sturen op aannames naar sturen op inzicht. Doordat meer scholen deelnamen aan de Gezonde Jeugd Monitor, van 1 naar 13 scholen, hebben we voor het eerst een gebiedsdekkend beeld van de motorische ontwikkeling van de Drontense jeugd.

Dit inzicht heeft directe maatschappelijke waarde: het stelt ons, het onderwijs en de buurtsportcoaches in staat om niet meer generiek, maar doelgericht interventies in te zetten daar waar de achterstanden daadwerkelijk zitten. Tot slot is de inclusiviteit van de sportomgeving versterkt. Door diverse projecten zijn fysieke en financiële drempels verlaagd. Hierdoor is de sportinfrastructuur beter toegerust om ook inwoners met een beperking of hulpvraag te faciliteren in een gezonde leefstijl. Deze ontwikkelingen zijn essentieel om een Dronten te realiseren waarin bewegen vanzelfsprekender wordt en onze inwoners zich gezond voelen.

Jaarstukken 2025

74

Wat hebben we daarvoor gedaan? Toegankelijk maken van sport en bewegen In 2025 is extra ingezet op het verlagen van drempels voor deelname. Meer sportaanbieders zijn aangesloten bij de Pas van Dronten en inwoners zijn actiever geïnformeerd over de beschikbare ondersteuningsmogelijkheden. Daarnaast heeft Dronten zich aangesloten bij Uniek Sporten Uitleen, waarmee inwoners kunnen beschikken over passend sportmateriaal en verenigingen beter zijn toegerust om inclusief aanbod te bieden. Het living lab, NKBD, met Windesheim is voortgezet, waarbij onder andere de App4Support breed is getest in Dronten. Hierdoor zijn de financiële en fysieke drempels voor deelname aan sport verlaagd en de inclusiviteit van het sportaanbod vergroot. Zicht krijgen op beweegmogelijkheden en behoefte van kinderen Om de dalende beweegtrend onder jongeren te keren, is in 2025 meer ingezet op monitoring en data. De Gezonde Jeugd Monitor is afgenomen op 13 scholen (tegenover 1 school in 2024), waarmee voor het eerst gemeente breed inzicht is verkregen in motorische vaardigheden en beweegontwikkeling van kinderen. Deze inzichten ondersteunen gymleerkrachten, buurtsportcoaches en verenigingen bij het beter afstemmen van het sport- en beweegaanbod. Daarnaast is de KISS-rapportage van NOC*NSF benut als eerste stap richting verdere data gedreven beleidsontwikkeling. Verdieping volgt in 2026.

Hiermee hebben we ons in 2025 meer verdiept in het beweeggedrag en de motorische ontwikkeling, er is een betere basis voor gerichte inzet van sport- en beweegactiviteiten en indirect is hiervoor de samenwerking tussen onderwijs, sport en beleid verbeterd. Onderzoek huidige inventaris gym- en sportzalen In 2025 zijn sessies gestart rondom de Drontense Norm voor sportmateriaal. Hiermee is een actueel en breed gedragen uitgangspunt ontwikkeld voor de inrichting van gym- en sportzalen, passend bij de huidige wensen vanuit het bewegingsonderwijs. Dit vormt de basis voor heldere en gedeelde kwaliteitsnormen voor sportmaterialen en maakt het mogelijk om in 2026 doelgericht aan te besteden, met een betere aansluiting tussen sportvoorzieningen en het bewegingsonderwijs.

Verbonden partijen programma 5 Verbonden partij

Type

Coöperatie Gastvrije Randmeren U.A.

Vennootschappen/Coöperaties

Jaarstukken 2025

75

Wat heeft programma 5 gekost? Financieel sluit dit programma het jaar 2025 af met een resultaat van: € -40.000. Dit is het totaalsaldo van baten en lasten voor dit programma ten opzichte van de begroting na wijzigingen (-/- is een nadelig resultaat). Bedragen x €1.000 Lasten en Baten

Realisatie 2024

Primaire begroting 2025

Begroting na wijziging 2025

Realisatie 2025

Verschil

Lasten 5J (openlucht) recreatie

-1.181

-781

-1.019

-797

5K Openbaar groen

-4.512

-4.599

-4.866

-4.903

-37

5L Kunst en cultuur

-392

-942

-750

-905

-156

5M1 Participatie - De Meerpaal

-5.922

-6.243

0

0

0

5M2 Participatie- Bibliotheek

-2.130

-2.025

-2.167

-2.173

-6

5M5 Multifunctionele gebouwen

-1.129

-865

0

0

0

5O Gezonde leefstijl

222

-4.143

-3.665

-4.080

-3.935

146

-19.410

-19.120

-12.883

-12.714

169

5J (openlucht) recreatie

157

26

25

56

31

5K Openbaar groen

160

35

67

56

-11

Totaal Lasten Baten

5M2 Participatie- Bibliotheek 5O Gezonde leefstijl Totaal Baten Saldo Lasten en Baten programma 5

84

84

84

85

1

1.541

1.456

1.511

1.625

114

1.943

1.600

1.687

1.822

135

-17.467

-17.520

-11.196

-10.892

304

4.235

10

2.721

3.064

344

1.859

574

3.347

3.347

0

-2.376

564

626

283

-344

-19.844

-16.956

-10.570

-10.610

-40

Stortingen 5Z Niet in pakketjes opgenomen Onttrekkingen 5Z Niet in pakketjes opgenomen Saldo Reserves programma 5 Resultaat programma 5

Afwijkingen Hierna verklaren we per pakket de afwijkingen tussen begroting na wijziging 2025 en de werkelijkheid 2025. De belangrijkste afwijkingen (lasten en baten) worden toegelicht. We lichten afwijkingen op pakketniveau toe vanaf € 75.000. Bij individuele afwijkingen binnen het pakket hanteren we voor de toelichting als richtlijn een grensbedrag van € 50.000 euro en hoger. Een ‘min’ betekent een financieel nadeel voor de gemeente en een ‘plus’ een financieel voordeel.

Jaarstukken 2025

76

5J (Openlucht)recreatie Toelichting

Lasten

Baten

Budgetoverheveling: Subsidie voor vergroenen van schoolpleinen.

113

Dotatie aan de bestemmingsreserve speelvoorzieningen (egalisatiefunctie).

131

Overige diverse posten < € 50.000

-22

31

Totaal

222

31

Lasten

Baten

5K Openbaar groen Toelichting Budgetoverheveling: Uitvoering van het actieplan uit het programma Biodiversiteit.

100

Meerwerk contracten GTB008 en GTB009 voor groenonderhoud en onkruidbeheersing.

-85

Overige diverse posten < € 50.000

-52

-11

Totaal

-37

-11

Lasten

Baten

5L Kunst en cultuur Toelichting Beleidsontwikkeling cultuur: Meer salarislasten dan begroot in verband met inhuur van beleidsmedewerker cultuur en subsidies. Overige diverse posten < € 50.000 Totaal

-162 6 -156

0

Lasten

Baten

5M1, 5M2 en 5M5 Participatie Toelichting Overige diverse posten < € 50.000

-6

1

Totaal

-6

1

Lasten

Baten

70

67

5O Gezonde leefstijl Toelichting Buurtsportcoaches: Door ontschotting SPUK GALA hebben we meer lasten kunnen declareren dan begroot. Overige diverse posten < € 50.000 Totaal

Jaarstukken 2025

76

47

146

114

77

Programma 6 Sociaal domein

Jaarstukken 2025

78

Programma inleiding Het maatschappelijke effect wat we nastreven is dat inwoners bestaanszekerheid ervaren. Dit programma richt zich op het waarborgen van bestaanszekerheid. In combinatie met de groeiopgave waar de gemeente voor staat, is het daarom van belang om in te spelen op maatschappelijke veranderingen. Sociale cohesie staat hierin centraal. De focus ligt daarom op het versterken van een inclusieve en veerkrachtige gemeenschap, waarbij continu wordt ingespeeld op de veranderende behoeften van de inwoners, bijvoorbeeld als gevolg van een bevolkingssamenstelling die altijd in ontwikkeling is. Het jaar 2025 was een overgangsjaar. In 2024 is het strategisch beleidskader voor het sociaal domein ‘Mensen maken de samenleving’ vastgesteld. Na de vaststelling van dit kader is gewerkt aan de verdere uitwerking van de nieuwe koers, gebaseerd op brede welvaart en effectgericht sturen. De gemeenteraad heeft vier maatschappelijke effecten vastgesteld die richting geven aan het beleid en de uitvoering. In 2025 zijn drie uitvoeringsprogramma’s vastgesteld die deze beweging concreet maken: kansengelijkheid vergroten, bestaanszekerheid bieden en gezond samenleven versterken. Deze programma’s vormen de basis voor een meer samenlevingsgerichte aanpak.

Vanuit deze programma’s zijn drie opdrachten gestart waarmee een begin wordt gemaakt met het organiseren van ondersteuning, dichter bij de inwoners en meer gericht op preventie: het vormgeven van de sociale basis, het versterken van welzijn en het ontwikkelen van stevige lokale teams. Omdat het nieuwe beleid nog in ontwikkeling was, zijn diverse activiteiten uit het oude beleid in 2025 doorgezet. Tegelijkertijd is gestart met het herzien van het subsidiebeleid. Doel is om subsidies sterker te verbinden aan maatschappelijke effecten en hierover duidelijke afspraken te maken met partners. Deze doorontwikkeling wordt in 2026 voortgezet. 2025 was daarmee een jaar waarin de fundamenten zijn gelegd voor de nieuwe koers, terwijl de uitvoering nog grotendeels in het teken stond van overgang en voorbereiding. Ondanks alle veranderingen in 2025 is de uitvoering doorgegaan en is de continuïteit van de dienstverlening aan inwoners gewaarborgd. Terwijl de organisatie werkte aan de voorbereiding en uitwerking van het strategisch kader, bleven de bestaande processen, vormen van ondersteuning en samenwerkingsrelaties in stand. Hierdoor konden inwoners ook in dit overgangsjaar blijven rekenen op stabiele, toegankelijke en tijdige ondersteuning.

Als we spreken over het nieuwe strategisch kader sociaal domein en de 3 uitvoeringsplannen dan vindt u de specifieke verantwoording hiervan terug in programma 4 en 6 en delen van programma 5 en 7, ofwel de pakketten: Opgroeien en opvoeden (4P en 6P), Leefbaarheid en veiligheid (5L), Participatie De Meerpaal (5M1), Participatie de bibliotheek (5M2), Gezonde leefstijl (5O en 6O), Arbeidsparticipatie en minima ondersteunende maatregelen (6M3), Inburgering, (arbeids)participatie en integratie van statushouders (6M4) en Multifunctionele gebouwen (6M5).

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://gemeenteraad.dronten.nl/api/v1/meetings/1406/documents/22053