Jaarverslag Toezicht Midden 2025.pdf

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

Jaarverslag Toezicht Midden 2025 Thematische toezichtsprojecten in de regio Zuid-Holland Zuid

- 1 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag Toezicht Midden 2025. In dit verslag laten we zien hoe wij ons toezicht inzetten voor een veilige, gezonde en duurzame leefomgeving in Zuid-Holland Zuid. Een leefomgeving waarin inwoners prettig kunnen wonen, werken en recreëren, en waarin ondernemers en instellingen weten waar zij aan toe zijn en duurzaam kunnen ondernemen.

Leeswijzer

2025 markeert een belangrijk jaar. Het is het eerste uitvoeringsjaar van de gemeentelijke Nota VTH 2025– 2028 – met een datagedreven uitvoering van de VTH-taak als stip op de horizon - én het jaar waarin het vernieuwde risicomodel volledig van kracht is. Met Toezicht Midden werken we regiobreed en risicogericht: we richten ons op die activiteiten en branches waar de risico’s voor de fysieke leefomgeving het grootst zijn. Zo benutten we onze capaciteit doelgericht en daar waar het effect het grootst is.

• • •

•

Onze aanpak combineert toezicht, handhaving en advisering. Door risico’s tijdig te signaleren, bedrijven en instellingen duidelijkheid te bieden over hun verantwoordelijkheden en waar nodig handhavend op te treden, dragen wij bij aan naleving en het voorkomen van milieuschade. Samenwerking met gemeenten, provincie en ketenpartners is daarbij essentieel, net als het steeds beter benutten van data en informatie.

In hoofdstuk 1 leest u wat we in 2025 deden binnen Toezicht Midden. Hoofdstuk 2 geeft inzicht in de belangrijkste cijfers. In hoofdstuk 3 (milieu), 4 (brandveilig gebruik) en 5 (energie) lichten we onze projecten en resultaten toe. Hoofdstuk 6 biedt een doorkijk naar 2026.

Online jaarverslagomgeving In de Online Jaarverslagomgeving van het Jaarprogramma Toezicht Midden leest u het hele jaar door over onze toezichtprojecten en uitgevoerde controles. Inspecteurs geven een inkijkje in hun werk en vertellen hoe controles verlopen en welke overtredingen zij aantreffen. Van controles bij zwembaden tot nieuwe vormen van toezicht bij tankstations. Ook actuele milieuthema’s en toezichtsvormen, zoals ZZS en dronetoezicht komen aan bod.

In 2024 is de E-agenda afgerond en is het energietoezicht daarmee in 2025 opnieuw ondergebracht binnen Toezicht Midden. Daarmee is energie integraal onderdeel van onze reguliere toezichtpraktijk geworden en versterken we de samenhang tussen duurzaamheid en toezicht en sluiten we aan bij de ambities van onze opdrachtgevers. De resultaten van 2025 laten zien dat deze aanpak werkt. Tegelijkertijd blijven we vooruitkijken. In 2026 zetten we verdere stappen in data- en informatiegestuurd toezicht, zodat we nog scherper kunnen prioriteren en nog effectiever kunnen bijdragen aan het voorkomen van schade aan milieu en leefomgeving. Zo blijven wij een logische en vertrouwde partner voor onze opdrachtgevers bij het realiseren van hun ambities voor de fysieke leefomgeving.

De online omgeving laat zien wat OZHZ betekent voor de leefomgeving. Voor opdrachtgevers, samenwerkingspartners, bedrijven, instellingen én inwoners. Scan de bijgaande QR-code met uw mobiele telefoon of kijk op Toezicht Midden 2025 - OZHZ

Ik wens u veel leesplezier. Ronald Visser Directeur

- 2 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

1. Wat deden we in 2025? Onze aanpak 2025 is het eerste jaar van de gemeentelijke Nota VTH 2025-2028. De indeling van bedrijven en instellingen in risicoklassen hoog, midden en laag blijft bestaan. In de risicoklasse hoog zitten de bedrijven en instellingen met het hoogste risico, veelal vergunningplichtig. Zij krijgen periodiek, locatiespecifiek toezicht. Sinds 2025 is het risicomodel aangepast: meer branches die we voorheen periodiek controleerden, vallen nu in risicoklasse midden. In de risicoklasse midden vallen bedrijven en instellingen met een meldingsplicht (milieu of brandveilig gebruik). Zij worden risicogestuurd gecontroleerd. Vanaf 2025 heet dit Toezicht Midden (voorheen: Generiek Toezicht).

Uitvoering 2025 Regiobreed controleren onze inspecteurs bedrijven en instellingen uit verschillende branches. We controleerden op de taakvelden milieu (alle gemeenten), brandveilig gebruik en bestaande bouw (Alblasserdam, Dordrecht, Hardinxveld-Giessendam en Molenlanden) en energie (alle gemeenten).

Met het regiobrede Toezicht Midden leggen we de basis voor een branchegerichte aanpak. Tegelijkertijd is er ruimte voor toezicht op specifieke (milieubelastende) activiteiten of gebruiksfuncties, ontwikkelingen of een concernaanpak. We prioriteren op basis van landelijke en regionale ontwikkelingen, Data- en informatieanalyse, en ervaringen vanuit eerdere controles. We richten ons toezicht op risico’s die ‘er het meest toe doen’: risico’s met grote impact op het milieu en de leefomgeving. Door hier gericht toezicht op te houden, verkleinen we risico’s zoals bodem-, lucht- en watervervuiling, brandveiligheidsrisico’s of overbodig energieverbruik. We geven we ondernemers en instellingen duidelijkheid over regels en verwachtingen en zien erop toe dat deze worden nageleefd. Zo kunnen bedrijven en instellingen verantwoordelijkheid nemen voor naleving van wettelijke verplichtingen en werken in een veilige en verantwoorde omgeving. Dat draagt bij aan de veiligheid en gezondheid van onze inwoners en een duurzame leefomgeving.

Het Jaarprogramma Toezicht Midden is ingericht met thematische projecten. In 2025 controleerden we branches, zoals transport- en distributiebedrijven, en richtten we ons op ontwikkelingen, zoals het terugdringen van het gebruik van Zeer Zorgwekkende Stoffen. We voerden toezicht uit op basis van data en informatie. Uitgevoerde controles verrijkten ook onze data- en informatiepositie en houdt ons bedrijvenbestand actueel. Samenwerking was daarbij essentieel: met de Waterschappen, in het project glastuinbouw, met de Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG) en Omgevings-dienst NL (ODNL) in het project doorontwikkeling data bedrijvenregister en met de Veiligheidsregio Zuid-Holland Zuid (VRZHZ) in het project brandveilig gebruik in de kinderopvang. We werkten volgens nieuwe toezichtstrategieën en een concernaanpak in het project tankstations. We hadden veel contact met ondernemers, soms informatief en ondersteunend, waar nodig met een waarschuwende of handhavende insteek. Bij sommige branches zagen we verbetering in naleving. Projecten zoals garagebedrijven rondden we daarom nagenoeg af. Bij sommige projecten is intensieve opvolging in 2026 noodzakelijk: daar waar de naleving laag is en we nog niet alle organisaties in die branche of met die activiteit hebben gecontroleerd. Bijvoorbeeld bij veehouderijen.

- 3 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

2. De belangrijkste cijfers

292

Voornemen Last onder Dwangsom

1.384

3571

Initiële controles

Hercontroles

28 Last onder Dwangsom

16

30 Dwangsomcontroles

19

Verbeuringen

Strafrechtrechtelijke handhavingstrajecten

72%

Gemiddelde initiële naleving: totaal 72% In 2025 lag de gemiddelde naleving op 72%. Dat betekent dat een groot deel van de bedrijven en instellingen de regels naleeft op gebied van milieu, bandveilig gebruik en energie, maar ook een deel nog niet. Het laat zien waar het goed gaat en waar de risico’s zitten. Deze inzichten gebruiken we om ons toezicht verder te verfijnen, door controles of het informeren van ondernemers.

Gerealiseerde uren 92%

92%

Begroot

17.610 uur

Milieu

9886 uur

Brandveilig gebruik

2087 uur

Energie

5547 uur

€1.980.194,62

Hercontroles uitgevoerd o.b.v. initiële controles uit 2025 en eind 2024. Hierbij is een bestuursrechtelijk handhavingstraject gestart. Door een zienswijze of het ongedaan maken van de overtreding, kan een ondernemer voorkomen dat er na een voornemen Last onder Dwangsom, daadwerkelijk een Last onder Dwangsom wordt opgelegd. 1 2

- 4 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

3. Taakveld Milieu 3. Transport en distributie

Milieuschade en -criminaliteit raken niet alleen de gezondheid en leefbaarheid van mens en milieu, maar hebben ook maatschappelijke en economische gevolgen. Met toezicht en handhaving richten wij ons op het voorkomen en beëindigen van overtredingen, het voorkomen van herhaling en het beperken of herstellen van de gevolgen. Het taakveld milieu voeren we uit voor alle gemeenten en bestond in 2025 uit dertien projecten.

In één jaar controleerden we alle relevante transport- en distributiebedrijven. De focus lag op bedrijven mét opslag van gevaarlijke stoffen. Ook controleerden we bedrijven die mogelijk gevaarlijke stoffen opslaan. Bij de controles bleek: de meest risicovolle activiteit – de tijdelijke opslag van gevaarlijke stoffen – wordt vaak vermeden: bedrijven rijden deze goederen direct van A naar B óf besteden de opslag uit aan externe gespecialiseerde opslagvoorzieningen. De bedrijven die daadwerkelijk gevaarlijke stoffen opslaan hebben we nu in beeld, waardoor we risico’s in de toekomst nog beter kunnen prioriteren.

1. Garagebedrijven Het project garagebedrijven is in 2025 grotendeels afgerond. Bij het merendeel van de controles in 2025 was de gecontroleerde wet- en regelgeving op orde: we constateerden weinig overtredingen met een grote milieu-impact. Bedrijven zijn zich beter bewust van de regels en online informatie helpt ondernemers om zelf aan de slag te gaan om te voldoen aan wet- en regelgeving.

Lees hier meer over het opslaan van gevaarlijke stoffen: Veiligheid voorop bij opslag gevaarlijke stoffen - OZHZ

Meer cijfers en details zijn te lezen in het bericht op de online jaarverslagomgeving: Zo scoren garagebedrijven op milieuveiligheid - OZHZ. In 2026 controleren we nog een tiental resterende bedrijven.

2. Tankstations Sinds 2025 valt de branche tankstations in risicoklasse midden. In 2025 zijn we gestart met een volledige administratieve controle van 41 locaties van drie verschillende concerns (moederbedrijven). Hiermee hielden we doelgericht toezicht. En dat had effect: bij 35 van de 44 bedrijven constateerden we overtredingen van de geldende wet- en regelgeving. Met de administratieve controleren sluiten we papieren gaten, zoals verlopen certificaten of ontbrekende keuringsrapporten, wat de operationele betrouwbaarheid van onder andere installaties versterkt.

4. Zwembaden In het project zwembaden controleerden we 17 locaties waarbij zwembaden aanwezig waren als nevenactiviteit, denk aan hotels of gespecialiseerde kinderopvang. Daarmee hebben we nu een compleet overzicht van zwembaden in onze regio en kunnen we deze locaties meenemen in onze toezichtsprogrammering. Opvallend was de opkomst van alternatieve zwembadsystemen die het milieu minder belasten. Deze ontwikkeling draagt bij aan een duurzamere sector.

Lees hier meer over het eerste jaar van deze projectmatige aanpak: Een digitale schoenendoos vol risico’s: OZHZ duikt in de administratie van tankstations - OZHZ. In 2026 zetten we in op een fysieke toezichtronde.

Lees meer over onze controles bij kleine zwembaden in het nieuwsbericht: Van groot naar klein: kleine zwembaden worden nu ook gecontroleerd - OZHZ

- 5 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

5. Glastuinbouw

schuwingsbrief, een hercontrole uit. Bij alle uitgevoerde hercontroles, waren de geconstateerde overtredingen opgelost. In 2026 voeren we nog enkele hercontroles uit.

Net als in 2024 (Controles in de glastuinbouw; de rol van OZHZ - OZHZ) voerden we in 2025 controles uit in de glastuinbouw, samen met de waterschappen. We controleerden de opslag van gevaarlijke stoffen, maar ook stookinstallaties, dieseltanks en indirecte lozingen. Bij drie van de veertien bedrijven was sprake van een of meer overtredingen. In 2026 is de laatste controleronde op deze branche, waarna we deze toezichtcyclus afronden. We controleerden dan alle glastuinbouwbedrijven in de regio in een tijdsbestek van drie jaar.

8. Horeca onder 500 personen In het project horeca controleerden we in 2025 108 horecalocaties in de regio. We controleerden 1) locaties die op gebied van milieu langer dan acht jaar niet bezocht zijn, 2) locaties die nog nooit bezocht zijn omdat het nieuwe locaties betreffen of 3) locaties die zorgen voor overlast zoals geuroverlast of verstopping van het riool. Het aspect brandveilig gebruik namen we voor de volledigheid mee in deze controles. Overtredingen betroffen onder andere het ontbreken van een vetafscheider – wat zorgt voor illegale indirecte lozingen en rioolproblemen - of het niet afgeven van het bedrijfsafval aan een erkend verwerker. In 2026 zetten we het project voort om te zorgen dat horeca vooral plezier brengt, zonder overtreding van milieuregels en geur-, geluid of riooloverlast voor de omgeving.

9.1 Ketentoezicht koudemiddelen (Synthetische) koudemiddelen worden gebruikt in koelinstallaties. Bij lekkages kunnen deze middelen schadelijk zijn voor de ozonlaag en de gezondheid. Op basis van data van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) controleerden we 21 bedrijven in onze regio waar sprake is geweest van een lekkage van hun koelinstallatie. Bij 1/3 van de bedrijven, voornamelijk supermarkten, werden overtredingen geconstateerd. Overtredingen gingen onder andere over het niet op orde hebben van de registratie van onderhoud of lekkages van de installaties of een te lage controlefrequentie van de lekdichtheid van de koelinstallatie. Dit brengt risico’s op nieuwe lekkages met zich mee, wat resulteert in impact op het milieu. In 2026 is ruimte in het project koelinstallaties om enkele bedrijven met dergelijke koelinstallaties te controleren. Mogelijk leidt dit tot een project met een concernaanpak op ketens van bedrijven die dergelijke installaties in bedrijf hebben.

6. Veehouderijen In het meerjarige project veehouderijen controleerden we onder andere de bodembeschermende voorzieningen. Wat dan inhoudt, leest u op Toezicht Midden 2025 - OZHZ. We controleerden de veehouderijen die we voor het laatst vóór 2019 bezochten. Niet alle bedrijven zijn op de hoogte van de geldende regels om de bodem te beschermen, vooral over de mestopslagen en de dieseltanks. Op die onderdelen kwamen we dan ook veel overtredingen tegen, met risico op bodemverontreiniging als gevolg. In 2026 controleren we de rest van de veehouderijen.

7. Industriële bedrijven Naast de opslag van gevaarlijke stoffen bij transport- en distributiebedrijven, controleerden we deze activiteit ook bij industriële bedrijven in de risicoklasse midden. Diverse bedrijven in de industriële branche zijn met de nieuwe risicoindeling sinds 2025 van risicoklasse hoog naar midden gegaan. Het gaat hierbij om nietvergunningsplichtige industriële bedrijven, te denken aan kunststofverwerkende industrie en op- en overslagbedrijven. Doordat de bedrijven eerst periodiek gecontroleerd werden, zijn ze bekend met wet- en regelgeving en de omgevingsdienst. Desondanks was bij ca. 1/3 van de bedrijven sprake van een overtreding. Bij deze bedrijven voerden we, na het versturen van een waar-

9.2 Ketentoezicht grondstromen In 2025 richtten we het toezicht vanuit dit project op twee grote regionale werken: de A27 bij Hoogblokland en de Heiweg in Oud-Alblas. Hierbij worden grote hoeveelheden grond en bagger toegepast en/of (tijdelijk) opgeslagen door verschillende partijen. Het toezicht bestond uit vooronderzoek, administratieve en fysieke controles. We volgden grondstromen van herkomst tot toepassing en controleerden de kwaliteit en rechtmatigheid van de

- 6 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

grond. We kwamen al enkele risico’s tegen, zoals illegale vermenging van grondpartijen, en brachten de rol van betrokken partijen in kaart. Gezien de opgemerkte risico’s en de vele verschillende betrokkenen bij deze werken, geven we in 2026 vervolg aan dit project.

bijvoorbeeld door hun inschrijving bij de KvK, maar geen Melding Milieubelastende Activiteit (MBA) bij ons indienden. Op locatie controleerden we of er niet-gemelde MBA’s aanwezig zijn. Zo ja, schreven we het bedrijf aan op hun meldingsplicht. Zo zorgden we voor een zo actueel mogelijk bedrijvenregister en overzicht van MBA’s. Het in beeld brengen van MBA’s is een wettelijke verplichting en daarnaast noodzakelijk voor het opstellen van een advies op het gebied van ruimtelijke ordening en het efficiënt uitvoeren van ons toezicht.

10. Opslag van Lithium-ion batterijen In 2025 is het project rondom de opslag van Lithium-ion batterijen stopgezet. De reden: de richtlijn voor het opslaan van Lithium-ion batterijen (PGS 37), is nog niet opgenomen in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en dus nog niet vastgesteld. Daardoor kunnen we op dit moment niet handhaven.

In 2025 startten we ook met een project om te onderzoeken waarom bedrijven hun MBA(‘s) niet altijd melden en hoe we de meldingsbereidheid kunnen verbeteren. Inmiddels werken we voor dit vraagstuk samen met de VNG en ODNL. Daar gaan we in 2026 mee verder. In 2026 zetten we ook in op opleveringscontroles bij bedrijven die nieuwe MBA’s melden.

Wel investeerden we in voorbereiding: collega’s volgenden een opleiding ‘richtlijn PGS 37’, zodat we klaar zijn zodra de regels gelden. In 2026 informeren we bedrijven over de mogelijke risico’s en de aankomende verplichtingen. De daadwerkelijke controles pakken we op zodra de wettelijke basis geborgd is – naar verwachting in 2027.

11. Beperken van emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) We controleerden bedrijven waar Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) kúnnen voorkomen. Voorafgaand aan een fysiek bezoek informeerden we bedrijven en vroegen we via een enquête om aanvullende informatie. In de uitvraag inventariseerden we óf en wélke ZZS aanwezig zijn. In de fysieke controle controleerden we of alle aanwezige ZZS gemeld zijn en welke maatregelen bedrijven namen om emissies te beperken. Op basis van de specifieke zorgplicht (Bal) moeten bedrijven zélf zorgen dat uitstoot van ZZS wordt voorkomen of beperkt. Inspecteurs beoordeelden op locatie of dit voldoende gebeurt. Het merendeel van de bedrijven nam al passende maatregelen. Zes bedrijven kregen een waarschuwing: zij moeten de ZZS-houdende producten vervangen, of – wanneer dit niet kan – emissiebeperkende maatregelen nemen om uitstoot te voorkomen. In 2026 is ZZS in diverse toezichtsprojecten een speerpunt.

13. Veilige opslag en verkoop consumentenvuurwerk 2025 is (hoogstwaarschijnlijk) het laatste jaar dat consumentenvuurwerk van de F2-categorie verkocht en afgestoken mag worden. Voor veel inwoners en ondernemers voelt dat dubbel: traditie en afscheid gaan hand in hand. Voor de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) staat één ding voorop: een veilige jaarwisseling voor iedereen.

Lees hier het verhaal van een ondernemer die enkel nog producten zonder ZZS gebruikt in zijn bedrijf: Nooit meer werken met ZZS - OZHZ.

Lees meer over onze controles op: Laatste jaar vuurwerkverkoop: OZHZ zorgt voor een veilige jaarwisseling - OZHZ. De vuurwerkverkoopdagen zijn in 2025 weer veilig verlopen.

12. Doorontwikkeling data bedrijvenregister Net als in 2024 (Doorontwikkeling branchedashboard: bedrijven die activiteiten moeten melden in beeld - OZHZ) zetten we in 2025 in op een kloppend bedrijvenbestand. We controleerden bedrijven die wel in beeld zijn,

- 7 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

4. Taakveld Brandveilig gebruik en bestaande bouw Met toezicht op brandveilig gebruik en bestaande bouw zorgen we ervoor dat brandveiligheidsregels worden nageleefd. Dit verkleint het risico op brand en ondersteunt effectieve incidentbestrijding en veilige ontvluchting. Daarmee zorgen we voor een veilige omgeving voor bezoekers, medewerkers, bewoners en omwonenden van de bezochte instellingen en bedrijven. In dit nieuwsbericht vertellen we er meer over: Brandveilig gebruik: toezicht op plekken waar mensen samenkomen - OZHZ. Dit taakveld voeren we uit voor de gemeenten Alblasserdam, Dordrecht, HardinxveldGiessendam, Molenlanden en bestond in 2025 uit zes projecten.

In één jaar controleerden we 38 kinderopvanglocaties in de regio. Driekwart van de locaties voldeed aan de wet- en regelgeving. Dit laat zien dat de instellingen zich bewust zijn van hun verantwoordelijkheid op gebied van brandveilig gebruik. Bij de overige locaties constateerden we overtredingen, onder andere bij de brandmeldinstallatie en de ontruimingsinstallatie. Deze installaties werden doorgaans wél onderhouden, maar niét regelmatig getest op hun werking. Ook ontbrak in sommige gevallen het CCV-inspectiecertificaat van de brandmeldinstallatie en de ontruimingsinstallatie. De instellingen zijn op deze verplichtingen om de systemen betrouwbaar te houden, gewezen en zijn hier later nogmaals op gecontroleerd. Ook in 2026 controleren we onderwijslocaties.

1. Bijeenkomstfuncties cultuur, sport en recreatie In het project bijeenkomstfuncties, controleerden we locaties als kerken, stichtingen en wijkcentra. De focus lag op locaties die langere tijd niet waren bezocht. Bij oudere gebouwen bleek documentatie, zoals de originele bouwtekeningen en gebruiksmeldingen, soms moeilijk te achterhalen. Desondanks voldeed meer dan de helft van de locaties aan de regels. Overtredingen betroffen bijvoorbeeld de doorstroomcapaciteit en de toegankelijkheid van vluchtwegen en vluchtdeuren. Ondernemers kregen een hersteltermijn om deze overtredingen op te lossen en ervoor te zorgen dat het risico op brand wordt verminderd en veilige ontruiming mogelijk blijft. Een tiental locaties is reeds voorbereid voor controle en wordt nog gecontroleerd in 2026. De komende jaren monitoren we of frequent toezicht op deze branche nodig is.

3. Hotels en pensions onder 50 personen Grote hotels en pensions met meer dan 50 personen worden periodiek gecontroleerd op brandveilig gebruik vanuit toezicht hoog. De locaties onder de 50 personen controleren we vanuit toezicht midden. 50% van de bezochte locaties voldeed niet aan de regelgeving. Overtredingen betroffen de afwezigheid van blusmiddelen en rookmelders, maar ook enkele bouwtechnische punten: overtredingen die van belang zijn maar die de ondernemer zelf ook graag opgelost krijgt. Dat laatste zien we terug bij de hercontroles, waarbij overtredingen over het algemeen opgelost zijn en ondernemers zich inzetten voor een veilige omgeving voor hun gasten. Alle hotels en pensions onder de 50 personen in de bouwgemeenten zijn gecontroleerd op brandveilig gebruik. Gezien het herstel van overtredingen is er op korte termijn geen noodzaak om deze locaties weer te bezoeken.

2. Kinderopvang

- 8 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

4. Groepswoningen-woonvorm met zorg

6. Administratief toezicht op toezichtarrangementen

Grote groepswoningen met zorg, met meer dan tien personen, worden periodiek gecontroleerd vanuit toezicht hoog. Door de nieuwe indeling van risicoklasses onder de Nota VTH, zijn de kleinere ‘groepswoningen met zorg < 10 personen’ sinds 2025 van risicoklasse hoog naar risicoklasse midden gegaan. In 2024 zijn deze locaties nog gecontroleerd. Daarom schuiven we het project door naar 2026. Zo controleren we of de locaties ook zónder jaarlijks toezicht op eigen verantwoordelijkheid blijven voldoen aan de regels.

In 2025 zijn we gestart met het opzetten van de mogelijkheid om gericht administratief toezicht uit te voeren op het bestaande toezichtarrangement. Toezichtarrangement: als er sprake is van een groter brandcompartiment dan de bouwregelgeving toestaat, dan is ook de verplichting voor een toezichtarrangement van toepassing. Dit houdt in dat de eigenaar van het pand verantwoordelijk is voor het laten uitvoeren van een onafhankelijk en deskundig onderzoek om te toetsen of het toegepaste maatwerk en het gebruik nog voldoen. Dit onderzoek wordt vastgelegd in een inspectierapport. Dit rapport moet ingediend worden bij het bevoegd gezag.

5. Onderhouden gelijkwaardige oplossingen (gelijkwaardige maatregelen)

Dienstbreed zijn de werkprocessen vastgelegd en zijn er werkafspraken gemaakt met de VRZHZ. Tot slot is in beeld gebracht bij welke locaties een toezichtarrangement van toepassing is. In 2026 volgt het daadwerkelijke toezicht, in samenwerking met de VRZHZ, waarmee we borgen dat maatwerkoplossingen ook op lange termijn veilig blijven.

In dit project controleerden we bedrijven die een ‘gelijkwaardige maatregel’ hebben toegepast als het brandcompartiment van hun bouwwerk groter is dan de toegestane grenswaarde. We controleren of deze oplossingen voldoende zijn onderhouden en of er wijzigingen in het bouwwerk zijn ten opzichte van de vergunde of gemelde situatie. Van de dertien gecontroleerde bedrijven, zijn bij tien bedrijven één of meer overtredingen geconstateerd. Overtredingen bevonden zich in de hoek van de BIO-maatregelen: bouwtechnisch (bouwwerk niet in stand gehouden volgens de vergunning), installatietechnisch (installaties niet onderhouden of in slechte staat) en organisatorisch (gebruiksaard) (bijvoorbeeld branddeuren open laten staan). In 2026 controleren we de rest van de locaties en voeren we nog enkele hercontroles uit.

- 9 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

5. Taakveld Energie Duurzaamheid staat centraal in het taakveld energie. Voor alle gemeenten, en voor een deel ook voor provincie, werkten we aan projecten die energie besparen en het gebruik terugdringen. In 2025 voerden we drie projecten in dit taakveld uit.

1. Project informatieplicht energiebesparing en terugdringen energiegebruik In 2025 rondden we de eerste vierjaarlijkse ronde van energiecontroles nagenoeg af. We bezochten een breed scala aan bedrijven, van metalelectrobedrijven tot aan winkels en zwembaden3.

2. Energielabel C

Lees hier hoe een energiecontrole eraan toe gaat: Energiecontroles: toezicht op energiebesparingsverplichtingen - OZHZ

Sinds 2023 moeten kantoren voldoen aan de energielabelverplichting: een kantoor moet minimaal energielabel C hebben. De verplichting komt voort uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Wij controleerden of kantoren hieraan voldoen. Van 2023 tot en met 2025 startten we 23 handhavingstrajecten. In 2025 is het project energielabel C is bijna afgerond. Er lopen nog handhavingstrajecten bij twee kantoren, de rest voldoet inmiddels aan de verplichting en zorgt daarmee voor een duurzamere bedrijfsvoering.

In totaal controleerde we 270 bedrijven. In bijna 45% van de gevallen was een hercontrole nodig, omdat verplichte energiebesparingsmaatregelen nog niet waren uitgevoerd. Energiebesparende maatregelen zijn o.a. ledverlichting, tijdklokken en isolatie. Belangrijk resultaat is dat tussen de eerste controle en de hercontrole nagenoeg alle bedrijven hun verplichte energiebesparingsmaatregelen alsnog doorvoerden. Op dit moment lopen er nog veertien handhavingstrajecten waarbij een last onder dwangsom is opgelegd – enkele van deze trajecten lopen al sinds 2024.

3. Personenmobiliteit Bedrijven met meer dan 100 fte moeten sinds juni 2024 hun personenmobiliteit registeren, met als doel inzicht in en de reductie van werkgerelateerde mobiliteit. Vanaf maart 2025 controleerden wij of zij aan deze rapportageplicht voldoen. In 2025 zijn alle bedrijven, vallend onder de regelgeving Personenmobiliteit, gecontroleerd of zij aan deze verplichting voldeden. Goed nieuws: er volgden geen handhavingstrajecten.

Een belangrijke stap eind 2025 was dat we een dataset met energieverbruik (gas en stroom) van de energieleveranciers ontvingen. Deze nieuwe datastroom helpt ons om in 2026 bedrijven te selecteren die nog niet eerder in beeld waren. Zo kunnen we energiebesparing sneller en effectiever realiseren. We starten met het controleren bedrijven die naar voren komen uit deze data, die nog niet eerder zijn gecontroleerd of aan hun informatieplicht hebben voldaan.

3 Scholen en bepaalde zorginstellingen zijn niet vanuit dit project gecontroleerd omdat voor hen een energieconvenant geldt of gaat gelden (afgesloten tussen de gemeenten, OZHZ en deze instellingen).

- 10 -

JAARVERSLAG TOEZICHT MIDDEN 2025

6. Doorkijk

Gedurende 2026 leest u over de uitvoering van het Jaarprogramma Toezicht Midden op: Toezicht Midden 2026 - OZHZ

In 2025 lag de gemiddelde naleving op 72%. Dat betekent dat een groot deel van de bedrijven en instellingen de regels naleeft, maar ook een deel nog niet. Het laat zien waar het goed gaat en waar de risico’s zitten. Deze inzichten gebruiken we om ons toezicht verder te verfijnen, door controles of het informeren van ondernemers over risico’s. In 2026 zetten we nog gerichter in op toezicht bij activiteiten met de grootste impact op milieu en leefomgeving. Dat doen we bij bedrijven waar de risico’s het hoogst zijn en de naleving naar verwachting het laagst. Zo zetten we onze capaciteit doelgericht in en dragen we maximaal bij aan het voorkomen van milieuschade en andere risico’s.

Vragen? Signalen? Neem contact met ons op | Omgevingsdienst | OZHZ of benader uw vaste contactpersoon.

We zetten nog meer in op data- en informatiegestuurd toezicht. Dan doen we zowel binnen toezicht als via de dienstbrede Ontwikkelaanpak 2026-2029, met de gemeentelijke Nota VTH 2025-2028 als ruggensteun. Door interne en externe data beter te ontsluiten, krijgen we aandachtspunten in ons bedrijvenbestand en ontwikkelingen die van invloed zijn op de leefomgeving, sneller in beeld. Dit is cruciaal en werkt direct door in Toezicht Midden: het vormt de basis voor een juiste toezichtprogrammering en een effectief en doelgericht jaarprogramma. Het Jaarprogramma Toezicht Midden 2026 is inmiddels vastgesteld. In het taakveld milieu werken we vanuit de speerpunten afval, emissies, gevaarlijke stoffen en MBA’s. In het taakveld brandveilig gebruik controleren we diverse bedrijven en instellingen om veiligheid op gebied van brandveiligheid te waarborgen. We controleren de bouw- en installatietechnische voorzieningen en zaken van organisatorische (gebruiks)aard. In het taakveld energie blijven we werken aan het thema duurzaamheid door projecten over energiebesparing en personenmobiliteit.

- 11 -