Jaarstukken 2021 SamenTwente.pdf
Tekst van het document
Het verschil met de netto schuldquote (exclusief doorgeleende gelden) vertegenwoordigt het mogelijke risico dat onze organisatie loopt als alle verstrekte leningen niet terugbetaald zouden worden. Bij de jaarrekening 2021 is dit verschil 0,3% en daarmee praktisch verwaarloosbaar. Structurele exploitatieruimte (5,9%) Dit cijfer helpt mee om te beoordelen welke structurele ruimte wij hebben om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten en structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Onze begroting wordt jaarlijks sluitend opgesteld. Bij de jaarrekening zien we dit jaar een hogere structurele exploitatieruimte dan wat we gewend zijn (afgerond 6%). Dit komt omdat ook deze ratio, net zoals de solvabiliteit, wordt beïnvloedt door de waardering van het IFT. Deze waardering leidt tot een incidentele baat voor mutaties reserves die zorgt voor een hogere structurele exploitatieruimte. Maar deze incidentele post (ongeveer € 7,6 miljoen) is gestort in de bestemmingsreserve waardering IFT. Corrigeren we de ratio op deze ontwikkeling, dan is de structurele exploitatieruimte 0%. Concluderend, de structurele baten zijn bij de jaarrekening voldoende om de structurele lasten te dekken. Beschouwing kengetallen en financiële positie in samenhang Een afzonderlijk kengetal zegt weinig over hoe de financiële positie moet worden beoordeeld.
De kengetallen zullen daarom altijd in samenhang moeten worden bezien. De solvabiliteit is voldoende en begeeft zich in de veilige categorie. Dit betekent dat de weerbaarheid van de organisatie om eigenstandig negatieve ontwikkelingen op te pakken, voldoende is. De netto schuldquote is laag en dit geeft aan de organisatie goed in staat is om zijn schulden te kunnen betalen (de schuldenlast in relatie tot de baten is erg laag). De structurele exploitatieruimte laat zien dat de baten en lasten structureel in evenwicht zijn. Mocht dit evenwicht tijdelijk verstoord raken dan blijkt uit de solvabiliteitsratio dat de organisatie dit tijdelijk kan opvangen.
◄Inhoudsopgave
46
Paragrafen 4.2 Onderhoud kapitaal goederen Inleiding In deze paragraaf beschrijven we het beleidskader en de uitvoering daarvan in 2021 voor het onderhoud van kapitaalgoederen. Kapitaalgoederen worden onderscheiden in vaste en vlottende activa, die als bezittingen op de balans staan en waarvan het nut zich over meerdere jaren uitstrekt. In het kader van deze paragraaf gaat het om de vaste activa, zoals bedrijfsgebouwen, recreatieparken en fietspaden. Ze onderscheiden zich doordat ze voor hun instandhouding en verbetering in de exploitatiebegroting structureel een substantieel beslag op middelen leggen. Dit geldt niet voor de financiële activa en de bedrijfsmiddelen omdat die regelmatig worden vervangen. De kapitaalgoederen waarover we hier spreken, betreft in 2021 het programma Recreatieve Voorzieningen. De beoogde kwaliteit en het onderhoud daarvan bepalen het voorzieningenniveau en de jaarlijkse lasten. Recreatieparken, Routenetwerken en Fietspaden Het team Recreatieve Voorzieningen beheert namens de Twentse gemeenten de recreatieparken: Het Hulsbeek (Oldenzaal), Het Rutbeek (Enschede) en Het Lageveld (Wierden. De afdeling Recreatieve Voorzieningen beheert en onderhoudt namens de Twentse gemeenten ook 380 km recreatieve fietspaden in Twente en 10.000 km aan routes.
Per 31 december 2021 is het volgende geïnvesteerd en afgeschreven: DesKapitaalgoed Boekwaarde Afschrijvingen Investeringen (bedragen in €) 31-12-2021 investeringen Hulsbeek 1.027.755 138.733 38.471 Rutbeek 996.320 82.158 324.879 Lageveld 1.260.253 73.289 70.544 Routenetwerken 1.031.580 79.687 Fietspaden 122.197 37.735 Totaal 4.438.105 411.601 433.895
Boekwaarde 31-12-2020 1.128.017 753.598 1.262.997 1.111.267 159.932 4.415.811
Tabel 2 Overzicht investeringen recreatieparken
In dit overzicht staan alleen de investeringen waar nog een boekwaarde op zit. De boekwaarden vertegenwoordigen de balanswaarde van deze kapitaalgoederen. In hoeverre hier sprake is van stille reserves valt moeilijk aan te geven. Investeringen op het Hulsbeek In 2021 is geïnvesteerd in uitbreidingen van de fietsenstallingen en zijn diverse andere kleinere investeringen gedaan. Investeringen op het Rutbeek In 2020 is op het Rutbeek is gestart met de nieuwbouw van de 4 toiletgebouwen. Deze investering in 2021 afgerond. Investeringen op het Lageveld Er is geïnvesteerd in een nieuwe bedrijfsauto, zonnepanelen en er is een werktuigberging en een loods aangelegd. Het beleidskader Voor de instandhouding van de recreatieparken, routenetwerken en fietspaden zijn in de begroting 2021 budgetten voor jaaronderhoud en kapitaallasten opgenomen. Daarnaast zijn ten behoeve van groot onderhoud in de loop van 2021 voorzieningen ingesteld. Groot onderhoud wordt uitgevoerd middels een meerjarenplanning en meerjarig onderhoudsplan. Per jaarschijf wordt door de parkbeheerders beoordeeld welk grootonderhoud dient plaats te vinden. De kosten voor grootonderhoud worden rechtstreeks ten laste gebracht van de daarvoor ingestelde voorzieningen:
◄Inhoudsopgave
47
Paragrafen Uit het beleidskader voortvloeiende financiële consequenties In het jaar 2021 zijn de volgende bedragen aan de voorzieningen toegevoegd en bekostigd: Voorzieningen Boekwaarde Boekwaarde Besteding Dotatie Grootonderhoud (bedragen in 31-12-2021 31-12-2020 €) Voorzieningen Hulsbeek Voorzieningen Rutbeek Voorzieningen Lageveld Voorzieningen Fietspaden Totaal
-45.513 154.519 55.859 31.993 196.858
78.479 26.864 15.869 12.184 133.396
42.796 31.958 16.011 9.712 100.477
-9.830 149.424 55.717 34.465 229.776
Tabel 3 Saldi voorzieningen grootonderhoud Recreatieve Voorzieningen
Ook in 2021 is er groot onderhoud gepleegd op de 3 recreatieparken Hulsbeek, Rutbeek en Lageveld alsmede aan de fietspaden. Op het Rutbeek zijn diverse nieuwe verhardingen aangelegd voor de fietsstallingen. Op het Hulsbeek zijn de fietsenrekken met beton voetjes vernieuwd. Daarnaast zijn er diverse andere onderhoudswerkzaamheden uitgevoerd. Tot slot is er voor het regulier onderhoud van deze kapitaalgoederen nog een reserve voor vervangingsen vernieuwingsinvesteringen ingesteld. Deze reserve wordt jaarlijks gevoed met of aangewend voor de afdekking van het exploitatieresultaat van het team Recreatieve Voorzieningen. Dit betekent dat de omvang van het jaarlijks uit te voeren vervangingen en investeringen mede afhangt van het exploitatieresultaat van het voorafgaande jaar. Investeringen worden gedekt met een bijdrage uit deze reserve. In het jaar 2021 zijn de volgende bedragen aan de reserve toegevoegd of ten laste daarvan bekostigd: Reserve (bedragen in €) Reserve vervanging en vernieuwing Totaal
Boekwaarde 31-12-2021
Toevoeging
Onttrekking
Boekwaarde 31-12-2020
175.594
-
15.450
191.044
175.594
-
15.450
191.044
Tabel 8 Saldi reserve vervanging vernieuwing
◄Inhoudsopgave
48
Paragrafen 4.3 Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering gaat over de ondersteunende bedrijfsprocessen waarmee de beleidsdoelstellingen worden gerealiseerd en de sturing en beheersing daarvan. Bedrijfsvoeringsprocessen zorgen ervoor dat de beleidsprogramma’s efficiënt, effectief en conform de geldende wetgeving worden uitgevoerd. Voor de realisatie van de plannen en activiteiten van de afdeling Bedrijfsvoering in 2021 verwijzen we naar de programma verantwoording van het onderdeel Bestuur en Ondersteuning hoofdstuk 3.5. Personeel Hieronder een overzicht van het totaal aantal medewerkers per programma en de bezetting in fte per 31-12-2021. Dit betreft een overzicht van medewerkers in dienst (tijdelijk en/of vast) van SamenTwente. Deze aantallen zijn exclusief de uitbreidingen voor de bestrijding van het coronavirus. Zie hiervoor paragraaf COVID-19. Bezetting in fte
Bezetting in % van totaal
GGD Twente (excl. corona)
287
61%
OZJT
8
2%
Veilig Thuis Twente
61
13%
Sociaal Economisch Sterk Twente
5
1%
Recreatieve Voorzieningen
16
3%
Coalition of the Willing
39
8%
Bestuur & Ondersteuning
55
12%
Eindtotaal
471
100%
Programma
Tabel 4 Overzicht aantal medewerkers en fte's
Arbeidsomstandigheden Arbodienst Net zoals voorgaand jaar is in 2021 structureel overleg geweest tussen de bedrijfsarts, leidinggevenden en HRM-medewerkers. De ambitie is om de komende tijd deze samenwerking nog verder te versterken. Medewerkers kunnen ook zelfstandig contact opnemen met de Arbodienst. Ongewenst gedrag Gevolgen van ongewenste omgangsvormen kunnen een enorme impact hebben op medewerkers en in bijzondere situaties op de omgeving en de organisatie. Medewerkers kunnen gebruik maken van een speciaal opgeleide vertrouwenspersoon. De werkzaamheden van de vertrouwenspersoon bestaan uit: eerste emotionele opvang, hulp aan de betrokken medewerker, advisering voor een plan van aanpak, ondersteuning bij het realiseren van de gewenste aanpak, eventuele doorverwijzingen en nazorg. Er zijn in 2021 geen meldingen bij de vertrouwenspersoon binnengekomen.
Thuiswerken Sinds maart 2020 werken de medewerkers zoveel mogelijk thuis. Dit heeft een grote impact gehad op de arbeidsomstandigheden van de medewerkers. Het thuiswerken is niet helemaal nieuw, maar door de coronacrisis is het thuiswerken (in ieder geval tijdelijk) het ‘nieuwe normaal’ geworden. Om de medewerkers te ondersteunen zijn verschillende thuiswerktips met de medewerkers gedeeld ter voorkoming van zowel fysieke als psychische klachten en is ingezet op het ontwikkelen van thuiswerkbeleid. Daarnaast zijn er hulpmiddelen gefaciliteerd die nodig zijn om thuis een ergonomische werkplek te creëren. Als er nog maatwerk nodig is, wordt deze toegepast. Ten slotte is de organisatie bezig met het opstellen van een thuiswerkregeling. Deze zal naar verwachting in 2022 in werking treden. Kwaliteitsmanagementsysteem Binnen GGD Twente en Bestuur & Ondersteuning beschikken wij over een integraal kwaliteitsmanagementsysteem waarbij het HKZ-model het kader vormt. Belangrijke instrumenten daarbinnen zijn: externe en interne audits, risicomanagement, klantervaringenonderzoeken, incidentanalyses, de klachtenregeling, het leer- en ontwikkelprogramma voor medewerkers en het werken volgens diverse landelijke richtlijnen en professionele standaarden. Ook in 2021 is de GGD HKZ
◄Inhoudsopgave
49
Paragrafen gecertificeerd. Bij de HKZ-audit van 2021 zijn geen grote verbeterpunten naar voren gekomen. Hiermee is aantoonbaar dat GGD Twente kwaliteit van zorg- en dienstverlening hoog in het vaandel heeft staan. Continue werken wij aan de verdere ontwikkeling en verbetering van onze dienstverlening. In 2021 is gestart om het kwaliteitssysteem ook te implementeren voor Veilig Thuis Twente. Dit project loopt door in 2022. Meldingen incidenten Cliëntenzorg Het Meldpunt Incidenten Cliëntenzorg (MIC) heeft in 2021 31 meldingen ontvangen (20 meldingen in 2020). Ondanks het toegenomen aantal meldingen is nog steeds sprake van een relatief laag aantal incidenten in verhouding tot het grote aantal cliëntcontacten van de GGD (inclusief de corona afdeling). De meerderheid van de meldingen (12) richten zich op de vaccinatieprocessen JGZ en de corona afdeling (11). De werkprocessen worden naar aanleiding van de MICmeldingen geoptimaliseerd. Verder zijn 4 medisch inhoudelijke incidenten gemeld en onderzocht waarvan de helft betrekking heeft op de hoofdomtrek bij jonge kinderen. Klachten over reguliere werkzaamheden Over onze reguliere werkzaamheden zijn er in totaal 17 klachten ingediend op grond van de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg. Al deze 17 klachten zijn door middel van het bemiddelingsgesprek naar tevredenheid van de klagers afgehandeld.
Het aantal klachten ligt in 2021 iets lager dan het klachtaantal in 2020. Toen waren er 21 klachten ingediend. Klachten over werkzaamheden als gevolg van COVID-19 Over werkzaamheden die GGD Twente heeft verricht in het kader van de bestrijding van COVID-19 zijn 225 klachten ingediend. Van deze klachten hadden er 107 betrekking op het testen, 94 betrekking op het vaccineren, 14 hadden betrekking op het bron- en contactenonderzoek en 10 klachten hadden betrekking op het algemene coronabeleid / de informatielijn. Al deze klachten zijn door middel van het bemiddelingsgesprek naar tevredenheid afgehandeld. Geen klacht heeft tot oordeel namens het dagelijks bestuur geleid. Verantwoording archiefwet In 2021 lag de focus op gevolgen van de organisatiewijziging van Regio Twente naar SamenTwente voor archiefbeheer en de doorontwikkeling en upgrade van Zaaksysteem InProces. Er wordt nu standaard een aantal keren per jaar een upgrade gedaan door leverancier Roxit omdat verreweg de meeste klanten vanuit dezelfde versie zijn gaan werken. Verbeterslagen zijn daardoor makkelijk in te plannen. De belangrijkste wijzigingen voor 2021 zijn de overgang van archiefportaal naar zaaktypen processen Archiefbeheer, Archiefvernietiging en Archiefoverdracht. De organisatie heeft als zorgdrager de plicht om wat als vernietigd is betiteld ook daadwerkelijk te vernietigen.
De grote voordelen zijn een geautomatiseerde uitvoering van archiefvernietiging, audittrail voor vernietigingshandelingen en digitale verklaring van vernietiging en specificatie van de vernietigde archiefbescheiden. Van Regio Twente naar SamenTwente Als gevolg van de overgang van Regio Twente naar OLG zijn een aantal taken overgedragen aan gemeenten en Twente Board Development. De dynamische archieven welke horen bij deze taken zijn geïnventariseerd en gecheckt op volledigheid. Het zijn de archieven betreffende Agenda voor Twente, Twentse Kracht en Twenteraad. Voor zover de taak is overgedragen aan een overheidsorganisatie zal er vervreemding van het dynamische archief plaatsvinden. Voor het nieuw gevormde Recreatieschap Twente is een nieuw zaaktype aangemaakt omdat het een zelfstandige organisatie betreft waar DIV de ondersteuning voor zal blijven doen. Conclusie en vooruitblik De gemeenschappelijke regeling Regio Twente is gewijzigd in SamenTwente. Als gevolg daarvan zijn er taken overgedragen waardoor het dynamische archief dat daarbij hoort zal worden afgesloten en vervreemd. De focus voor DIV zal wederom zijn het inrichten van kwaliteitssysteem en het inrichten van een handboek substitutie ter vervanging van het papieren archief. Daarnaast zal de Wet Open Overheid
◄Inhoudsopgave
50
Paragrafen (WOO) de nodige aandacht vragen. Totaal aantal in 2021 geregistreerde ingekomen analoge en digitale stukken (incl. mails): 2064 Totaal aantal in 2021 geregistreerde verzonden analoge en digitale stukken (incl. interne documenten) : 1558 Totaal aantal in 2021 nieuw geregistreerde digitale dossiers: 717 Totaal aantal in 2021 zaaktypen: 48 zaaktypen
◄Inhoudsopgave
51
Paragrafen 4.4 Verbonden partijen Inleiding Deze paragraaf betreft derde rechtspersonen waarmee wij een bestuurlijke en financiële band hebben, door een participatie in een vennootschap of in stichtingen. We beperken ons hier tot die partijen waarin SamenTwente een bestuurlijk én financieel belang heeft. Met een bestuurlijk belang bedoelen we een zetel in het bestuur van een deelneming of stemrecht. Een financieel belang houdt in dat SamenTwente middelen ter beschikking heeft gesteld en die zal verliezen bij faillissement van de verbonden partij en/of als financiële problemen bij de verbonden partij op haar verhaald kunnen worden. Van een financieel belang is ook sprake als wij bij liquidatie van een derde rechtspersoon middelen uitgekeerd kunnen krijgen. Het bovenstaande impliceert dat er relaties met derde partijen bestaan die slechts een financieel of een bestuurlijk belang inhouden. Deze staan niet in deze paragraaf benoemd. Ook doet zich voor dat wij een instelling of stichting jaarlijks subsidie verstrekken en op één of andere wijze deelnemen aan het bestuur daarvan, maar bij een faillissement juridisch niet aansprakelijk is. Een dergelijke rechtspersoon is geen verbonden partij, omdat er geen sprake is van een financieel belang. Een voorbeeld hiervan is de Personeelsvereniging.
Beleidskader verbonden partijen Ons beleid met betrekking tot verbonden partijen is vastgelegd in het “Beleidskader deelneming in of relatie met rechtspersonen”. Ontwikkelingen Over het Innovatiefonds heeft ons bestuur in het kader van de veranderopdracht besloten om deze te vervreemden. Hiervoor worden momenteel scenario’s opgesteld. Per abuis is de afgelopen jaren ten onrechte GGD-GHOR Nederland niet als verbonden partij opgenomen. Dit is alsnog gecorrigeerd. Vennootschappen en coöperaties: Innovatiefonds Twente B.V. statutair gevestigd te Enschede.
Informatie
Bedragen X 1.000
1.
Doelstelling en openbaar belang
2.
Bestuurlijk belang
3.
Financieel belang
4.
Risico’s
5.
Ontwikkelingen
6.
Eigen vermogen begin 2021 Eigen vermogen eind 2021
7.
Vreemd vermogen begin 2021 Vreemd vermogen eind 2021 Jaarresultaat 2021
8.
◄Inhoudsopgave
IFT is een initiatief van de Agenda van Twente, het investeringsprogramma van de veertien Twentse gemeenten. De activiteiten van IFT bestaan voornamelijk uit verstrekken van financieringen aan vennootschappen en ondernemingen in Twente ten behoeve van innovatie, alsmede het financieren van fondsen die investeren in Twentse innovatieve ondernemingen. IFT richt zich op innovatieve Twentse vroege fasebedrijven. SamenTwente is 100 procent aandeelhouder van Innovatiefonds Twente. Oost NL is benoemd tot bestuurder en fondsmanager van IFT. Wij hebben, onder de vlag van Regio Twente, in totaal € 12,2 miljoen euro beschikbaar gesteld voor het Innovatiefonds. SamenTwente is 100% eigenaar van het fonds. Doordat wij 100% eigenaar zijn van het fonds, zijn we tegelijkertijd ook in staat om tijdig financieel bij te sturen indien nodig. De risicoscore is daardoor laag. In 2021 heeft het algemeen bestuur besloten het Innovatiefonds te vervreemden. Momenteel wordt in samenwerking met de gemeenten een toekomstscenario uitgewerkt. Cijfers nog niet bekend
Risico
● ○ ○
Cijfers nog niet bekend Cijfers nog niet bekend
52
Paragrafen Oost NL N.V. statutair gevestigd te Apeldoorn.
Informatie
Bedragen X 1.000
1. 2.
Doelstelling en openbaar belang Bestuurlijk belang
3.
Financieel belang
4.
Risico’s
Oost NL is fondsbeheerder van het Innovatiefonds Twente B.V. Om Oost NL in de gelegenheid te stellen om dit fonds te kunnen besturen, hebben wij één aandeel in Oost NL aangekocht. Wij hebben één aandeel in Oost NL aangekocht. Dit is contractueel vastgelegd. Bestuurlijke invloed is laag, aangezien wij een minimaal belang hebben in Oost NL, zij investeren ook namens de provincies Overijssel en Gelderland. De informatievoorziening is goed georganiseerd tussen ons en Oost NL. Het financiële risico is ook laag, aangezien het financieel belang in Oost NL erg laag is en wij ook niet financieel aansprakelijk zijn. De risicoscore is daardoor laag. -
5.
Belangrijkste ontwikkelingen
6.
Eigen vermogen begin 2021 Eigen vermogen eind 2021 Vreemd vermogen begin 2021 Vreemd vermogen eind 2021
Cijfers nog niet bekend.
Jaarresultaat 2021
Cijfers nog niet bekend.
7.
8.
GGiD Coöperatief U.A. statutair gevestigd te Utrecht Bedragen X 1.000 1. Doelstelling en openbaar belang
2.
Bestuurlijk belang
3.
Financieel belang
4.
Risico’s
◄Inhoudsopgave
Risico
● ○ ○
Cijfers nog niet bekend.
Informatie GGD Twente heeft op 3 februari 2017 de samenwerkingsovereenkomst gesloten met GGD Regio Utrecht en GGD NH voor de gezamenlijke aanbesteding en ontwikkeling van Digitale Dossier JGZ GGiD. Het doel van deze samenwerkingsovereenkomst is om een werkend DD-JGZ op te leveren. De samenwerkingsovereenkomst eindigt op als DD-JGZ is opgeleverd en is geïmplementeerd bij de GGD’en. Na oplevering van fase 1 van DD-JGZ wordt de samenwerking financieel en juridisch ondergebracht in de coöperatie GGiD Coöperatief U.A. De taken van de coöperatie zijn: • Toetreding van nieuwe leden die GGiD willen gebruiken; • het beheer & onderhoud GGiD; • doorontwikkeling van GGiD. De coöperatie wordt bestuurd door een bestuur bestaande uit een zodanig aantal bestuurders als dat de coöperatie leden kent. Iedere bestuurder heeft recht op het uitbrengen van één stem. SamenTwente is een van de drie oprichter en daarmee lid van het bestuur van de coöperatie. Wij hebben op de volgende manieren een financieel belang: • Jaarlijkse ledenbijdrage; (dient nog nader bepaald te worden uit de begroting van de coöperatie); • Inbreng van de bouwkosten en programmakosten GGiD (eenmalige kosten). Voor nieuwe toetredende regionale gezondheidsdiensten zal een nog nader te bepalen instap-fee van toepassing zijn. Bestuurlijke invloed is hoog.
Wij zijn één van de oprichters en zijn vertegenwoordigd in het dagelijks bestuur van de coöperatie. In de statuten van de coöperatie zijn afspraken gemaakt over informatievoorziening en doelen van de coöperatie. Het bestuurlijke risico is hierdoor laag.
Risico
53
Paragrafen
In de statuten van de coöperatie is opgenomen dat iedere verplichting van de leden of oud-leden van de coöperatie om in een tekort bij te dragen, is uitgesloten. Een eventueel in een boekjaar door de coöperatie behaald positief resultaat zal door de coöperatie worden gereserveerd om eventuele toekomstige risico’s zelfstandig te kunnen dekken. Met de huidige inschattingen wordt het financiële risico als laag beoordeeld.
5.
Belangrijkste ontwikkelingen
6.
Eigen vermogen begin 2021 Eigen vermogen eind 2021 Vreemd vermogen begin 2021 Vreemd vermogen eind 2021 Jaarresultaat 2021
7. 8.
GGD GHOR Nederland statutair gevestigd te Utrecht 1. Doelstelling en openbaar belang
2.
Bestuurlijk belang
3.
Financieel belang
4.
Risico’s
◄Inhoudsopgave
● ○ ○
Aangezien zowel het bestuurlijke risico als het financiële risico laag is, is de totale risico score ook laag. Zie bovengenoemde ontwikkelingen. N.t.b N.t.b 0 Informatie GGD GHOR Nederland is de koepelorganisatie van de GGD'en en de GHOR-bureaus. Vanuit GGD GHOR Nederland wordt, voor en in samenspraak met de GGD’en, de lobby en belangenbehartiging voor de GGD’en gedaan richting politiek en stakeholders. Daarnaast voert GGD GHOR Nederland projecten uit, die vanuit efficiency oogpunt centraal moeten worden uitgevoerd en die randvoorwaarden en producten opleveren waarmee de GGD’en hun werkzaamheden kunnen verrichten. Het hoogste orgaan van GGD GHOR Nederland is de Raad van DPG'en. Hierin worden de 25 GGD’en en GHOR-bureaus vertegenwoordigd door hun Directeur Publieke Gezondheid (DPG). Het dagelijks bestuur bestaat uit 4 leden van het algemeen bestuur. Jaarlijks wordt een contributie betaald aan GGD GHOR Nederland gebaseerd op een bijdrage per inwoner. Er is geen prognose bekend over het eigen vermogen aan het begin en einde van boekjaar 2021. Een beperkte mate van beïnvloedbaarheid in de bedrijfsvoering is mogelijk via de afvaardiging van de Directeur Publieke Gezondheid in zowel de vergadering van DPG-en als het presidium. Financiële bijdrage is jaarlijks geraamd waardoor het financiële risico ook laag.
Aangezien zowel het bestuurlijke risico als het financiële risico laag is, is de totale risico score ook laag.
Risico
● ○ ○
54
Paragrafen 4.5 Financiering Inleiding De uitvoering van programma’s wordt mede ondersteund door de financieringsfunctie. Deze functie voorziet in de financieringsbehoefte bij de uitvoering van beleidstaken, door het zo nodig aantrekken van externe financieringsmiddelen, dan wel het beheren en uitzetten van gelden die daarvoor niet direct nodig zijn. Beleid treasury functie en wettelijk kader In het treasurystatuut is het beleidskader rondom de treasury functie vastgelegd. De uitvoering van het financieringsbeleid vindt plaats binnen de kaders zoals gesteld in de Wet Financiering Decentrale Overheden (Wet FIDO). Om vooral de financieringsrisico’s te beperken, is in de Wet FIDO een tweetal instrumenten opgenomen, te weten de rente risiconorm en de kasgeldlimiet. Door de bepalingen van de Wet Fido (Wet financiering decentrale overheden) worden gemeenschappelijke regelingen verplicht alle geldelijke overschotten bij het Ministerie van Financiën te beleggen, het zogenoemde schatkistbankieren. Renterisiconorm De rente risiconorm bepaalt dat jaarlijks maximaal 20% van het begrotingstotaal onderhevig mag zijn aan renteherziening en herfinanciering. Hiermee is een maximumgrens gesteld aan het renterisico op de langlopende lening portefeuille.
Van renteherziening is sprake als in de leningsovereenkomst is bepaald dat de rente gedurende de looptijd in een bepaald jaar zal worden aangepast. Herfinanciering is het aangaan van een nieuwe lening om de oude af te lossen. De rente risiconorm beperkt dus de aflossingen op de bestaande leningenportefeuille. In 2021 is er bij ons geen sprake geweest van renteherziening en/of herfinanciering. In 2021 is € 153.000 afgelost op de langlopende lening en € 76.869 aan rente betaald op de langlopende lening. In onderstaande tabel is de renterisiconorm uiteengezet. Nr. 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Omschrijving bedragen x € 1.000
Begrotingstotaal (excl. mutaties reserves) Renterisiconorm (20% van 1) Renteherziening Aflossing Rente risico (3+4) Ruimte onder renterisiconorm (2-5)
Jaarrekening 2021 113.542 22.708 0 153 153 22.555
Kasgeldlimiet Het kasgeldlimiet is in de wet FIDO opgenomen om de directe gevolgen van een snelle rentestijging te beperken. Het kasgeldlimiet bepaalt dat gemeenschappelijke regelingen hun financieringsbehoefte voor slechts een beperkt bedrag met kortlopend vreemd vermogen financieren. De norm is in de wet gesteld op 8,2% van het begrotingstotaal aan lasten (excl. de stortingen in de reserves). In 2021 komt dit neer op een bedrag van € 9,3 mln. (8.2% van de lasten begroting na wijziging voor mutaties reserves). Het percentage wordt berekend als een kwartaalgemiddelde. In het jaar 2021 zijn door ons zowel voor de korte als de lange termijn geen externe financieringsmiddelen aangetrokken. Voor beide financieringsbehoeften is uitsluitend gebruik gemaakt van beschikbare interne financieringsmiddelen gebruikt. Liquiditeitspositie De liquiditeitspositie wordt nauwlettend gemonitord. Bij onze organisatie zijn in een normale situatie de exploitatie uitgaven min of meer gelijkmatig verdeeld over het jaar. We hebben 1 langlopende lening omdat een rechtsvoorganger van Regio Twente deze heeft afgesloten. Wij financieren de investeringen uit het eigen vermogen. De gemeentelijke bijdrage wordt per kwartaal vooraf in rekening gebracht. Dit zorgt ook voor een goede liquiditeitspositie gerelateerd aan een evenwichtige verdeling van de exploitatielasten over het jaar.
Enkele maanden per jaar is sprake van voorfinanciering. Dit betreffen voornamelijk de eerste paar maanden van het jaar. Vanwege COVID-19 hebben wij grote schommelingen gehad in uitgaven. Hiervoor zijn regelmatig voorschotten aangevraagd bij het Rijk. Aan deze geldstroom is constant aandacht besteed om doorlopend aan de financieringsbehoefte te kunnen voldoen en tegelijkertijd onze continuïteit te bewaken.
◄Inhoudsopgave
55
Paragrafen 4.6 Rechtmatigheid Inleiding Artikel 35, lid 6 van de Wet gemeenschappelijke regelingen verklaart de artikelen 186 tot en met 213 van de Gemeentewet van toepassing op een gemeenschappelijke regeling. Het dagelijks bestuur is wettelijk verplicht conform artikel 212/213 van de Gemeentewet zorg te dragen voor de interne toetsing van de getrouwheid van informatieverstrekking en rechtmatigheid van beheershandelingen. Rechtmatig wil zeggen handelen conform de geldende externe en interne wet- en regelgeving. De in- en externe wet- en regelgeving, die relevant voor ons relevant is staat in het normenkader die vastgesteld is door het algemeen bestuur. Om deze rechtmatigheidsaspect te toetsen verrichten wij (verbijzonderde) interne controles. De accountant geeft in het kader van de jaarrekeningcontrole een oordeel over de rechtmatigheid. Boardletter 2021 Het algemeen bestuur heeft Eshuis accountants de opdracht verstrekt om de jaarrekening 2021 te controleren op getrouwheid en rechtmatigheid. Voorafgaan aan de jaarrekeningcontrole wordt de interimcontrole uitgevoerd. De bevindingen en conclusies van de accountant worden op hoofdlijnen samengevat in de Boardletter 2021. Algemene conclusie accountant De accountant merkt op dat ook het jaar 2021 voor onze organisatie een bijzonder jaar is geweest.
Zowel de uitvoering van de veranderopdracht als de bestrijding van de coronacrisis zijn van diepgaande invloed op de organisatie. Ondanks dat de organisatie druk is met het in deze bijzondere samenloop van omstandigheden in goede banen leiden van de organisatie, ziet de accountant geen achteruitgang in de beheersing van de primaire processen. Integendeel, de organisatie maakt juist stappen vooruit met belangrijke verbeteringen met name op het gebied van IT-beheersing en aanbestedingen. De accountant heeft in gesprek met de organisatie zijn complimenten uitgesproken. Wij zijn verheugd met de observaties en bevindingen van de accountant. Ondanks dat onze organisatie al een behoorlijke tijd onder zware omstandigheden opereert wordt er continue gewerkt aan een goede interne beheersing. De significante versterkingen van de beheersing zitten de komende jaren op het gebied van digitale veiligheid. De ITomgeving en automatiseringen worden in een rap tempo steeds belangrijker in de maatschappij en voor organisaties. De ontwikkelingen rond informatiegebruik en technologie verlopen exponentieel en daarmee nemen ook de risico’s toe. De noodzaak en het belang van digitale veiligheid wordt door ons als cruciaal ervaren voor het primair proces.
Mede naar aanleiding van de aanbevelingen van de accountant van vorig jaar en onze eigen interne bevindingen, is in 2021 een plan van aanpak opgesteld om de digitale kwetsbaarheid te verminderen en de weerbaarheid te versterken. Hieruit zijn concrete actiepunten naar voren gekomen. De actiepunten zijn deels in 2021 opgepakt. Het is goed om te realiseren dat het versterken van de digitale veiligheid een proces vergt met een lange adem. Rechtmatigheidsverantwoording Op 2 maart 2022 heeft het algemeen bestuur ingestemd met de notitie rechtmatigheidsverantwoording. Besloten is om de auditcommissie als adviesorgaan de komende te blijven continueren. Qua ambitieniveau van de verantwoording is gekozen om te starten op het basisniveau. De verantwoordingsgrens wordt gesteld op 1% van de totale lasten en de rapporteringsgrens blijft op € 100.000. Het jaar 2021 wordt gebruikt als een pilot-jaar. De resultaten van het pilotjaar zullen in de vergadering van het algemeen bestuur van juli besproken worden.
◄Inhoudsopgave
56
Paragrafen 4.7 COVID-19 Inleiding De uitbraak van de coronacrisis in 2020 heeft ook veel invloed gehad op de uitvoering van de werkzaamheden in 2021. Dit geldt voor de afdeling Corona, maar ook voor de normale dienstverlening inclusief bedrijfsvoering van de GGD. Er zijn in 2021 opnieuw extra kosten gemaakt voor de uitvoering van activiteiten welke de GGD in opdracht van het ministerie van VWS heeft uitgevoerd. Afdeling Corona De GGD heeft ook in 2021 veel personeel voor met name het primair proces, bestrijding en beheersing van het coronavirus, aangetrokken. Het aantal medewerkers van de GGD groeide van circa 450 naar meer dan 1600 medewerkers aan het einde van 2021. De afdeling is zich sinds de tweede helft van 2021 aan het voorbereiden om de omslag van een crisis gestuurde afdeling naar een bestendige afdeling te maken. Eind 2021 is er een start gemaakt met de tijdelijke personele uitbreiding voor de onderdelen bedrijfsvoeringsactiviteiten en ondersteunende dienstverlening. Uiteindelijk is het de bedoeling dat het restant van de afdeling samen gaat met de GGD-organisatie. Belangrijk hierin is, gezien het primaire proces van de afdeling, dat de afdeling bestand blijft tegen grote, plotselinge, soms politiek gestuurde, wijzigingen in het beleid.
Primair proces - afdeling Corona In 2021 bestond de afdeling Corona uit twee subafdelingen; namelijk de afdeling testen, bron- en contactonderzoek en informatielijn en de afdeling vaccinatie. Aam het einde van het jaar is de omslag gemaakt om naar één afdeling te gaan met één primair proces waar de vier eerdergenoemde processen een onderdeel van zijn. Eén van de doelen van deze wijziging is dat er op deze manier eenvoudiger operationele uitwisseling plaats kan vinden tussen de verschillende processen. Hierdoor is de afdeling beter bestand tegen op- en afschaling bij nieuwe uitvoeringsopdrachten. Ieder proces, testen, bron- en contactonderzoek, informatielijn en vaccineren draagt op haar manier bij aan het indammen van het coronavirus. Hieronder worden de vier processen kort besproken. Testen Ook in 2021 zijn er COVID-19 testen uitgevoerd bij iedereen die in aanmerking kwam voor een test volgens het testbeleid. Dit heeft de GGD gedaan om besmettingen snel op te sporen waardoor er tijdig maatregelen, zoals isolatie, genomen konden worden om verdere verspreiding van het virus te voorkomen. De burgers met een positieve testuitslag konden de contacten vervolgens informeren middels bron- en contactonderzoek.
Het testen was daarnaast belangrijk om het virus te kunnen monitoren waardoor de GGD(‘en) lokaal, regionaal of nationaal in heeft kunnen springen op de endemische situatie (risico gestuurd testen). Voorbeelden hiervan zijn het testen op locatie, bijvoorbeeld een asielzoekerscentrum, n.a.v. een uitbraak of een bedrijf waar veel arbeidsmigranten werkzaam waren. Het testbeleid is door het ministerie van VWS, op advies van het OMT, vastgesteld. In 2021 hield dit in dat iedereen met (milde) klachten, passende bij corona of die in contact was geweest met iemand die positief getest was, zich kon laten testen bij de GGD.Per begin december mochten mensen met milde klachten zich ook testen met een zelftest. Het testen thuis, middels zelftesten, resulteerde in een kleinere testvraag. De hoeveelheid testen liep echter december 2021 in razend tempo, in minder dan een week, op door de snelle verspreiding van de omikronvariant. In de regio Twente hadden we eind 2021, verspreid over de regio, beschikking over zeven testlocaties. Hiermee had de GGD voor Twente een fijnmazig testlandschap – dicht bij de burger, waarbij 99,5% van onze inwoners binnen 20 minuten met een auto bij een testlocatie kon zijn. In 2021 heeft de GGD Twente in totaal 556.489 testen uitgevoerd. Met 20.071 testen was augustus de maand met de minste testen. De meeste testen, 101.830, zijn in november uitgevoerd.
Bron- en contactonderzoek (BCO) Alle positieve uitslagen van mensen die in Twente wonen dienen volgens de wet Publieke Gezondheid te worden gemeld aan de GGD. Dit omdat corona door het RIVM als “A-ziekte” is aangeduid. Bij deze mensen doet de GGD vervolgens bron- en contactonderzoek. Het bron- en contactonderzoek werd in 2021 dus uitgevoerd bij alle mensen met een positieve corona uitslag, onafhankelijk door welke organisatie de persoon was getest. Doel van het bron- en contactonderzoek is om de publieke gezondheid te bewaken door de transmissieketen van het virus te doorbreken. Dit doet de GGD door isolatieadviezen aan de
◄Inhoudsopgave
57
Paragrafen personen die besmet zijn geraakt te geven en quarantaineadviezen aan contacten van de besmette burger. Ook volgde er infectiepreventieadviezen in het bron- en contactonderzoek. Dit was op individueel niveau, maar ook op organisatieniveau. Bijvoorbeeld wanneer er sprake was van meerdere besmettingen in een zorginstelling of een andere organisatie. Gemiddeld nam een volledig bron- en contactonderzoek 8 uur in beslag. Het bron- en contactonderzoek werd uitgevoerd door medewerkers bij GGD Twente, maar ook door mensen die in de landelijk georganiseerde pool van bron- en contactonderzoek werkzaam waren. Ondanks de vele medewerkers, is het in deze pandemie niet altijd mogelijk geweest om volledig bron- en contactonderzoek uit te voeren. Hoe hoger het aantal besmettingen hoe minder uitgebreid het onderzoek kon worden uitgevoerd. In 2021 hebben verschillende ontwikkelingen plaats gevonden zoals een nieuwe werkwijze van bron- en contactonderzoek. Ook zijn grote stappen gezet om in 2022 volledig te kunnen werken met het nieuwe systeem “GGD Contact” en daarmee het systeem HPZone te vervangen. GGD Twente heeft in 2021 82.238 bron- en contactonderzoeken uitgevoerd. Afhankelijk van het aantal besmettingen per dag betrof het een volledig bron- en contactonderzoek of een minder intensief onderzoek.
Informatielijn De telefonische Informatielijn Corona van de GGD Twente is in 2020 opgezet en in 2021 gecontinueerd voor vragen over het coronavirus van burgers, in de regio Twente. Met name nieuwe ontwikkelingen in de coronapandemie hadden direct invloed op de drukte bij de informatielijn, denk aan het verkrijgen van een coronatoegangsbewijs, de vaccinatiecampagne of een minder intensief bron- en contactonderzoek. De lijn heeft ons ook geholpen bij het monitoren van het soort vragen. Deze informatie was essentieel voor de afdeling communicatie. Op die manier kon de afdeling de juiste communicatiestrategie voor de GGD Twente bepalen. In 2021 zijn er in totaal 101.874 telefoontjes afgehandeld. Variërend van 1.061 in een week tot 3.674 telefoontjes. Vaccineren Sinds begin januari 2021 is GGD Twente gestart met het zetten van vaccinaties tegen het coronavirus. Waar eerder nog sprake was dat een GGD zich zou focussen op de doelgroep ‘gezonde burgers 18 tot 60 jaar’, werd gekozen om de doelgroep voor de GGD’en verder uit te breiden. Het vaccineren was daarmee de derde grootschalig activiteit, na testen en bron- en contactonderzoek, die de GGD in de pandemie heeft opgepakt. Doel van het vaccineren is het beschermen van de gezondheid van de Twentenaren. De vaccinaties beschermen tegen IC-opname, ziekenhuisopname en besmetting van het virus (in volgorde van effectiviteit).
Het zetten van de vaccinaties werd op verschillende locaties verspreid over Twente gedaan. Afhankelijk van de situatie werden locaties op- en afgeschaald. In de periode mei tot en met juni had de GGD Twente de beschikking over zes vaste vaccinatielocaties. In de zomer van 2021 zat de massavaccinatie er merendeels op en verschoof de aandacht van massavaccinatie naar fijnmazige vaccinatie en het vaccineren van bijzondere doelgroepen. In de periode van augustus tot en met december zijn vaccinatie- en voorlichtingsacties georganiseerd. Hiermee is getracht om zoveel mogelijk burgers te vaccineren. Daarnaast werden mensen van de juiste informatie voorzien, zodat de inwoners een weloverwogen keuze konden maken. De acties zijn gericht geweest op verschillende doelgroepen, namelijk: arbeidsmigranten, studenten, asielzoekers, ongedocumenteerden, mensen in de vrouwenopvang, dak- en thuislozen en tot slot mensen wonend in wijken waar de vaccinatiegraad lager lag dan in de rest van Twente. In samenwerking met onze ketenpartners en gemeenten zijn verschillende acties en voorlichtingsactiviteiten voor en met de verschillende doelgroepen georganiseerd. In totaal heeft GGD Twente 84 fijnmazige vaccinatie- en voorlichtingsacties uitgevoerd. Door deze acties zijn 7.929 mensen extra gevaccineerd.
Daarnaast zijn gedurende de boostercampagne ook instellingen geboosterd die zelf niet over een medische dienst beschikten. Bij 80 verschillende instellingen heeft GGD Twente 1.215 inwoners gevaccineerd. Gedurende 2021 werd duidelijk dat de GGD ook een rol ging spelen in het zetten van de eventuele boostervaccinaties. Toen de omikronvariant in Nederland opdook werd de zorg om het coronavirus nog groter en is het belang van de boostervaccinatie extra toegenomen. Hierdoor kwam de boostervaccinatie in een stroomversnelling. Om deze versnelde massale boostercampagne tot een succes te maken is eind
◄Inhoudsopgave
58
Paragrafen 2021 aan alle medewerkers van de GR gevraagd of zij op vrijwillige basis, buiten hun dienstverband, de corona-afdeling zouden kunnen ondersteunen. Naast de eigen bijdrage aan de massaboostercampagne is de GGD samenwerkingen aangegaan met zorgpartners in Twente zoals zorginstellingen, huisartsen en defensie. Hierdoor kon de GGD Twente zo goed als mogelijk de inwoners van Twente (extra) beschermen tegen ziekte bij infectie door het coronavirus. In 2021 heeft GGD Twente in totaal 881.247 vaccinatie gezet, waarvan: - 397.904 1e vaccinaties - 346.769 2e vaccinaties - 5.217 3e vaccinaties - 131.357 boostervaccinaties Verantwoording meerkosten Ook in 2021 zijn de GGD’en geconfronteerd met een grote hoeveelheid extra kosten in verband met het bestrijden en beheersen van het coronavirus. Extra taken en opdrachten die de GGD’en al in 2020 op basis van de Wet publieke gezondheid (Wpg) van de minister hebben gekregen. De laboratoriumdiagnostiekkosten worden vergoed door het RIVM. De kosten voor bron- en contactonderzoek, bemonstering (testen), vaccineren, verrekening minder inkomsten en overige kosten (incl. ondersteuning) worden door het ministerie van VWS vergoed. Er vindt na vaststelling van de jaarrekening, voor september 2022, een eindafrekening (< 1%) van de totale meerkosten plaats.
De regeling van de vergoeding van de meerkosten is, net als voor 2020, ook van toepassing voor 2021. Voor de verantwoording van de kosten is een instructie opgesteld waarin is toegelicht hoe de verantwoording in de jaarstukken dient te worden verwerkt. De totale corona-gerelateerde kosten bedragen € 46,8 mln. In onderstaand overzicht komen de kosten uit op € 45,7 mln. omdat de laboratoriumkosten, à € 1,1 mln., door het RIVM zijn vergoed. Kostensoort Blok 1 Bron- en contactonderzoek Blok 2 Bemonstering Blok 3 COVID-19 vaccinatie Blok 4 Overige meerkosten Infectieziektebestrijding (IZB) Tuberculosebestrijding (TBC) Medische Milieukunde (MMK) Technische Hygiënezorg (THZ) / Toezicht Seksuele Gezondheid (inclusief SOA poli) Reizigerszorg Gezondheidsbevordering (GB) Algemene Gezondheidszorg (AGZ) Jeugdgezondheidszorg (JGZ), incl. Rijksvaccinatie Openbare GGZ / Sociaal medische advisering Veilig Thuis Forensische Zorg (For) Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Overig Ondersteuning Subtotaal blok 4 Blok 5 Minder inkomsten (verrekend met minder uitgaven) Infectieziektebestrijding (IZB) Tuberculosebestrijding (TBC) Medische Milieukunde (MMK) Technische Hygiënezorg (THZ) / Toezicht Seksuele Gezondheid (inclusief SOA poli) Reizigerszorg
◄Inhoudsopgave
Meerkosten 2021 € 8.468.948 € 12.056.090 € 19.744.052 € 5.339.683 € 5.339.683 € 63.874 -
59
Paragrafen Gezondheidsbevordering (GB) Algemene Gezondheidszorg (AGZ) Jeugdgezondheidszorg (JGZ), incl. Rijksvaccinatie Openbare GGZ / Sociaal medische advisering Veilig Thuis Forensische Zorg (For) Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Overig Ondersteuning Subtotaal blok 5 Totaal meerkosten 2021
€ 4.945 € 1.996 € 70.815 € 45.679.588
Tabel 5 Verantwoording meerkosten COVID-19
◄Inhoudsopgave
60
Paragrafen
5. Specificatie herkomst baten en besteding lasten
2%
1%
2% 3%
Herkomst baten
2%
Gemeentelijke bijdrage Rijksbijdrage COVID-19
6%
28%
Gemeentelijke bijdrage in projecten/coalities Waardering Innovatiefonds Twente
18%
Reserveringen Rijksbijdrage soa Inkomsten tarieftaken, vaccinaties
38%
Baten Rijksbijdrage COVID-19 Gemeentelijke bijdrage (algemene bijdrage) Gemeentelijke bijdragen in projecten/coalities Waardering Innovatiefonds Twente Overige inkomsten Reserveringen Inkomsten tarieftaken, vaccinaties Bijdrage overige overheden en gemeenschappelijke regelingen Rijksbijdrage soa Totaal
◄Inhoudsopgave
Bijdrage overige overheden en gemeenschappelijke regelingen Overige inkomsten
Bedrag (x € 1.000) 46.708 33.965 21.876 7.572 3.228 2.757 2.364 2.256 1.144 121.870
61
Paragrafen
Salarissen en overige vergoedingen
Besteding Lasten
Afschrijvingen
7%
Inhuur tijdelijk personeel
11%
1%
31%
Gebouwen, terreinen en voertuigen
4%
Overige kosten
3% Medische kosten ICT
8%
Onderhoudskosten en materieel recreatie
2%
2%
Opleidingskosten
30%
Subsidies en overdrachten
1%
Lasten Salarissen en overige vergoedingen Inhuur tijdelijk personeel Subsidies en overdrachten Gebouwen, terreinen en voertuigen Dotaties reserves en voorzieningen Onderhoudskosten en materieel recreatie ICT Overige kosten Medische kosten Afschrijvingen Opleidingskosten Totaal
◄Inhoudsopgave
Dotaties reserves en voorzieningen
Bedrag (x € 1.000) 37.740 36.637 13.496 9.999 8.311 4.802 3.014 2.998 2.525 1.631 605 121.758
62
Paragrafen
6. Loonontwikkeling Programma (bedragen in €) GGD Twente OZJT VTT Bestuur & Ondersteuning Soc.Eco en Recreatie Totaal
Stijging brutoloon en werkgeversl asten 386.116 16.688 64.315
Eénmalige uitkering € 1.200,-
Totale werkelijke toename
Verwachte toename
Resultaat
376.043 16.253 62.637
762.160 32.942 126.952
409.210 28.133 97.650
-352.949 -4.809 -29.301
96.830
94.304
191.135
113.227
-77.907
41.084 605.034
40.012 589.250
81.097 1.194.284
46.322 694.543
-34.774 -499.741
Toelichting Omdat onze begroting zo vroeg in het jaar wordt opgesteld (begroting van 2021 is begin 2020 opgesteld) wordt een inschatting gemaakt van hoe de salarissen en de werkgeverslasten zich gaan ontwikkelen. Deze inschatting noemen wij de looncompensatie. In overeenstemming met de gemeentelijke spelregels worden de cijfers van de Macro Economische Verkenning (MEV) gehanteerd voor de looncompensatie. Voor de begroting van 2021 hebben wij gerekend met een looncompensatie percentage van 2,8%. Dit staat gelijk aan een bedrag van € 694.543 (verwachte toename). Begin 2022 kwam er duidelijkheid over de cao 20212022. Deze leidt in 2021 tot een stijging van het brutoloon. Ook de werkgeverslasten zijn toegenomen. Totale stijging bedraagt € 605.034. Begin 2022 kwam er ook duidelijkheid over de eenmalige uitkering. Deze heeft betrekking op het jaar 2021. Deze eenmalige uitkering is formeel uitgekeerd in het jaar 2022 maar via een transitorische post toegerekend aan boekjaar 2021. Totale kosten hiervan bedragen € 589.250. De totale stijging van de salarissen inclusief werkgeverslasten bedraagt in 2021 € 1.194.284 terwijl wij gerekend hadden op een bedrag van € 694.543. Dit leidt tot een tekort van € 499.741. Dit tekort is binnen de verschillende programma’s opgevangen.
De afspraak met de gemeenten is dat indien het tekort op de looncompensatie niet opgevangen kan worden in de lopende begroting, deze separaat wordt verrekend met de gemeenten. Gezien het positieve jaarrekeningresultaat is verrekening met de gemeenten niet nodig.
◄Inhoudsopgave
63
Paragrafen
Jaarrekening Onze jaarrekening bestaat uit een programmarekening met toelichting en balans met toelichting. Daarnaast is overeenkomstig de controle verordening voor het jaar 2020 en volgende jaren een controleprotocol vastgesteld. Hierin zijn de uitgangspunten voor de uitvoering van de accountantscontrole nader uitgewerkt.
◄Inhoudsopgave
64
Jaarrekening
7. Overzicht van baten en lasten en de toelichting 7.1 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening Bedragen keer € 1.000 Overzicht van baten en lasten jaarrekening 2021 Bedragen €
Begroting 2021
Begroting 2021
x
voor wijziging
na wijziging
Baten
Lasten
Saldo
Baten
Lasten
Rekening 2021 Saldo
Baten
Lasten
Rekening 2020 Saldo
Baten
Lasten
Saldo
Programma`s excl. overhead GGD Twente
5.288
20.053
14.765-
49.447
64.356
14.909-
53.743
68.652
14.909-
183
468
285-
OZJT
42.595
43.504
909-
3.342
4.326
983-
2.914
3.871
957-
30.305
43.030
12.725-
Veilig Thuis Twente
1.780
4.211
2.431-
2.568
4.927
2.359-
2.592
4.811
2.219-
448
2.017
1.568-
-
1.566
1.566-
52
1.044
992-
141
1.057
916-
14
351
337-
Belangenbehartiging
43
448
405-
14
234
221-
14
223
209-
1.141
2.934
1.793-
Recreatieve voorzieningen
919
2.355
1.436-
923
2.359
1.436-
1.021
2.820
1.798-
115
1.499
1.384-
Agenda van Twente
100
100
-
100
100
-
101
477
377-
36.844
37.717
874-
-
330
330-
206
533
327-
189
408
219-
2.037
4.243
2.206-
Sociaal Economisch sterk Twente
Bestuur & Ondersteuning Coalition of the Willing
6.225
5.646
580
12.433
13.088
655-
12.633
13.385
752-
5.012
4.552
460
Totaal programma's excl. overhead
56.951
78.213
21.262-
69.085
90.968
21.883-
73.349
95.704
22.355-
76.098
96.811
20.713-
Overhead Gemeentelijke bijdrage voor Overhead Totaal programma's incl. overhead
2.704
16.075
13.371-
4.170
18.100
13.930-
4.203
17.813
13.611-
3.615
15.880
12.265-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
208
-
208
59.655
94.288
34.633-
73.255
109.068
35.813-
77.552
113.517
35.966-
79.921
112.691
32.770-
Treasury Gemeentelijke bijdrage
53 34.671
53
0 34.671
7.625 33.965
53
7.572 33.965
7.596 33.965
25
7.571 33.965
49 33.255
49
033.255
Totaal algemene dekkingsmiddelen
34.724
53
34.671
41.590
53
41.537
41.561
25
41.537
33.304
49
33.255
Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten
94.379
94.341
38
114.845
109.121
5.724
119.113
113.542
5.571
113.225
112.740
485
GGD Twente
-
-
-
-
-
-
-
311
311-
0-
392
392-
OZJT
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
1.108
1.108-
Veilig Thuis Twente
-
-
-
-
-
-
-
-
-
0
-
0
Sociaal Economisch sterk Twente
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Belangenbehartiging
-
-
-
-
-
-
-
-
-
312
0
312
Recreatieve voorzieningen
-
-
-
-
-
-
278
0
278
-
-
-
Agenda van Twente
-
-
-
-
7.572
7.572-
-
7.572
7.572-
-
90
90-
Bestuur & Ondersteuning
0
38
38-
1.068
320
748
1.224
320
904
-
106
106-
Coalition of the Willing
-
-
-
1.100
-
1.100
1.256
13
1.242
132
13
119
Totaal mutaties reserves
0
38
38-
2.168
7.892
5.724-
2.757
8.216
5.459-
444
1.708
1.264-
94.379
94.379
0
117.013
117.013
-
121.870
121.758
112
113.669
114.448
Mutaties reserves
Gerealiseerd resultaat
779-
Resultaat Agenda van Twente 2020
1.384
Resultaat Agenda van Twente 2021
377
Gerealiseerd resultaat na aftrek resultaat Agenda van Twente Tabel 6 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening
489
605
◄Inhoudsopgave ◄Inhoudsopgave
65
Jaarrekening 7.2 Toelichting op de baten en lasten in de jaarrekening BTW controle en horizontaal toezicht Controle loonheffingen en BTW Het btw-regime bij een overheidsorganisatie is complex, gezien de zeer uiteenlopende activiteiten. Ook bij SamenTwente en voorheen bij Regio Twente worden activiteiten uitgevoerd die variëren van pure markttaken tot overheidstaken. De belastingdienst is medio 2019 bij Regio Twente gestart met een algehele belastingcontrole over het boekjaar 2018 in het kader van horizontaaltoezicht. De controle betrof zowel het onderdeel loonheffingen als omzetbelasting inclusief de toepassing van de zogenoemde transparantiemethode. Op 7 december 2021 hebben wij een definitief rapport ontvangen van de belastingdienst. Op 15 december is hierover nadere afstemming geweest. Middels de jaarstukken 2019 en 2020 hebben wij het algemeen bestuur tussentijds geïnformeerd over het feit dat deze controle werd uitgevoerd en de complexiteit hiervan. Dat de materie ingewikkeld is blijkt wel uit het feit dat de controle 2,5 jaar geduurd heeft. Om ons zo goed mogelijk te laten adviseren gedurende dit traject zijn wij bijgestaan door Caraad Belastingadviseurs. In de vergadering van ons dagelijks bestuur van 16 december 2021. hebben wij de uitkomsten van de controle besproken en ingestemd met de te nemen acties.
Met betrekking tot het onderdeel loonheffingen heeft de belastingdienst geen bevindingen geconstateerd. Wat betreft btw heeft de belastingdienst geconstateerd dat voor het overgrote deel van de werkzaamheden de btw regels juist zijn toegepast. In twee situaties is dit niet het geval geweest: 1. Bij drie posten is geconstateerd dat er in 2018 ten onrechte bij de gemeenten geen btw in rekening is gebracht. Met de belastingdienst is afgesproken dat wij alsnog de btw in rekening brengen. Dit hebben wij december 2021 gedaan. De gemeenten kunnen deze btw compenseren en hebben deze uitbetaald aan onze organisatie. 2. In drie gevallen is geconstateerd dat er in 2018 ten onrechte btw is doorgeschoven naar de gemeenten. De gemeenten kunnen de belastingdienst verzoeken de ontvangen btw-compensatie van 2018 te corrigeren. Over beide punten hebben wij de gemeenten in december schriftelijk geïnformeerd middels een verdiepende memo met toelichting op de bovengenoemde onderwerpen. Ondanks dat voor een beperkt deel van onze werkzaamheden de belastingdienst geconstateerd heeft dat de btw regels niet juist zijn toegepast, wordt intern een plan van aanpak opgesteld om de fiscale beheersing verder te versterken. De eerste beheersmaatregelen zijn reeds ingevoerd. Momenteel beraden wij intern of we het convenant horizontaal toezicht met belastingdienst gaan continueren.
Vennootschapsbelasting Om te beoordelen of wij in onze rol van (overheids)ondernemer ook daadwerkelijk voor afdracht van VPB in aanmerking komen, hebben wij onze activiteiten aan de daarvoor geldende wettelijke criteria getoetst. Hierbij is gemotiveerd komen vast te staan dat dit niet het geval is. De conclusie hieruit is dat SamenTwente geen activiteiten uitvoert waaruit een VPB plicht voortvloeit. BTW compensatie Ook in het jaar 2021 is weer de zogenaamde transparantieregeling voor BTW van toepassing geweest. Op basis van hierover met de Twentse gemeenten gemaakte afspraken hebben wij onze daarvoor in aanmerking komende BTW naar de gemeenten doorgeschoven. Dit betreft in totaliteit € 1,37 mln.
◄Inhoudsopgave ◄Inhoudsopgave
66
Jaarrekening 7.2.1 Analyse van de belangrijkste ontwikkelingen die het resultaat hebben veroorzaakt 7.2.1.1 GGD Twente x € 1.000
GGD Twente Positieve ontwikkelingen Projectopbrengsten Gemeentelijke bijdrage activiteiten SOA-taken Tarieftaken GGD Kapitaalverstrekking Coöperatie GGiD programmakosten
€ 68 381 238 54
Negatieve ontwikkelingen JGZ: Ontwikkeling nieuw Digitaal Dossier Tekort op de looncompensatie
€ 454 353
311
1.052 Resultaat voor bestemming Mutaties reserves kapitaalverstrekking GGiD programmakosten Mutaties reserves egaliseren resultaat Resultaat na bestemming
807 245 -311 -66
Toelichting op de negatieve ontwikkelingen JGZ: Ontwikkeling nieuw Digitaal Projectopbrengsten 68 454 Dossier Op de gemeentelijke bijdrage voor de JGZ is een budgetoverschrijding gerealiseerd van 454k wegens het ontwikkelen van het nieuwe Digitaal In 2021 is er een voordeel gerealiseerd van 68k op Dossier. Op 31 januari 2018 is het projectopbrengsten. In de begroting van de diverse dekkingsvoorstel van het digitaal dossier projecten zit een risico-opslag verwerkt. Dit wordt vastgesteld door de bestuurscommissie Publieke gebruikt om de huidige en toekomstige risico's op Gezondheid. Wegens de vertraagde oplevering is het gebied van projecten af te dekken. In 2021 er in 2021 een lastenoverschrijding gerealiseerd hebben deze risico's zich niet voorgedaan, waardoor door licentiekosten van het oude Digitaal Dossier dit resultaat is ontstaan. (MLCAS) die niet begroot waren. Daarnaast waren de programmakosten voor de 3 GGD'en hoger vanwege de vertraging en waren de beheerkosten niet volledig begroot. Gemeentelijke bijdrage activiteiten 381 Tekort op de looncompensatie 353 Op GGD activiteiten gefinancierd vanuit de gemeentelijke bijdrage is een positief resultaat gerealiseerd van 381k. Dit resultaat wordt deels gerealiseerd wegens het (tijdelijk) niet invullen van vacatures door o.a. het artsentekort.
Daarnaast zijn er op diverse GGD taken zowel incidentele baten In de bestuursrapportage 2021 werd een gegenereerd als meevallers in de kosten die de overschot op de looncompensatie verwacht. Op gemeentelijke bijdrage ontlasten. Alle meer- en 27-01-2022 is de nieuwe CAO vastgesteld, die met minder kosten als gevolg van de corona pandemie terugwerkende kracht over 2021 is ingegaan. Dit zijn meegenomen in de meerkostenregeling van resulteert uiteindelijk in een tekort op de VWS. Daartoe is een aparte corona administratie looncompensatie. ingericht, waardoor de effecten van de corona pandemie de GGD financieel niet raken. Toelichting op de positieve ontwikkelingen
◄Inhoudsopgave ◄Inhoudsopgave
67
Jaarrekening SOA-taken
238
Op het taakveld SOA is een positief resultaat gerealiseerd van 238k. Bij SOA is er sprake van plafondfinanciering. Door een efficiënte uitvoering en onderschrijding op het budget inhuur, is er een positief resultaat gerealiseerd dit taakveld. Tarieftaken GGD 54 Op de tarieftaken is een positief resultaat gerealiseerd van 54k. Deze is met name gerealiseerd door opbrengsten forensische geneeskunde die hoger uitvallen dan geraamd. In 2021 zijn de kosten van inhuur toegenomen als gevolg van het artsentekort. Er is een positief resultaat gerealiseerd, maar is deze lager dan voorgaande jaren. Kapitaalverstrekking Coöperatie GGiD 311 programmakosten Op 2 maart 2020 is de Coöperatie GGiD opgericht en op 3 maart 2021 heeft het algemeen bestuur ingestemd met de financiële inrichting van deze coöperatie. Om ervoor te zorgen dat de drie GGD'en een gelijk aandeel van de voorgeschoten kosten inbrengen in de coöperatie, dient GGD Twente de in de voorgaande jaren in de exploitatie genomen kosten ook in te brengen. In feite wordt de vordering op de coöperatie op deze manier juist gewaardeerd. Dit leidt tot een positief resultaat van € 310.722 maar tegelijkertijd gaat dit de komende jaren tot een negatief resultaat leiden omdat de kosten niet verwacht waren. Om dit effect te nivelleren heeft het algemeen bestuur besloten een reserve in te stellen.
◄Inhoudsopgave ◄Inhoudsopgave
68
Jaarrekening 7.2.1.2 Organisatie voor de Zorg en Jeugdhulp Twente x € 1.000
OZJT Positieve ontwikkelingen Personele lasten OZJT/Samen14 Materiële lasten OZJT/Samen14 Expertisecentrum Duurzame Gezinsvormen
211 5 90
Doorontwikkeling Twents Model Inkoop
44
Werkplan OZJT Bovenregionaal expertisenetwerk Jeugd Overijssel
471
Verbeterplan GI strategische HR agenda
34
Transformatiemiddelen jeugdhulpstelstel Twente
205
(Voorlopige) verrekening inkoop maatregelhulp en beschikbaarheidsvoorzieningen
326
444
1.830 Resultaat voor bestemming
€Negatieve ontwikkelingen Personele lasten OZJT/Samen14 Materiële lasten OZJT/Samen14 Expertisecentrum Duurzame Gezinsvormen Doorontwikkeling Twents Model Inkoop Werkplan OZJT Bovenregionaal expertisenetwerk Jeugd Overijssel Verbeterplan GI strategische HR agenda Transformatiemiddelen jeugdhulpstelstel Twente (Voorlopige) verrekening inkoop maatregelhulp en beschikbaarheidsvoorzieningen
€ 111 40 90 44 471 444 34 205 326
1.765 65
Toelichting op de positieve ontwikkelingen
Toelichting op de negatieve ontwikkelingen Personele lasten OZJT (gemeentelijke 211 Personele lasten OZJT 111 bijdrage) (gemeentelijke bijdrage) In lijn met de toelichting in de bestuursrapportage van In lijn met de toelichting in de 2021 is een voordeel op het salarisbudget bestuursrapportage van 2021 zijn er extra gerealiseerd door: kosten gemaakt m.b.t. inzet financieel adviseur - Interne verschuivingen begrote formatie en daarmee (detachering vanuit gemeente Enschede) andere dekking vanwege de opdrachten van de (106.000). transformatie van de Twentse jeugdzorg, In de bestuursrapportage 2021 werd een bovenregionaal Expertisecentrum en Duurzame overschot op looncompensatie verwacht. Op Gezinsvormen. 27-01-2022 is de nieuwe CAO vastgesteld, die - Vertrek manager OZJT en (latere) aanstelling met terugwerkende kracht op 01-01-2021 in is nieuwe manager OZJT. gegaan. Dit resulteert uiteindelijk in een tekort - Onderuitputting budget contractbeheerder. op looncompensatie (5.000). Daarnaast zijn er extra (incidentele) baten vanwege gedeeltelijke detachering van manager OZJT/bestuurssecretaris resp. projectleider OZJT in de functie van regio-ambassadeur regio IJsselland en Twente naar VNG.
Materiële lasten OZJT (gemeentelijke 5 Materiële lasten OZJT 40 bijdrage) (gemeentelijke bijdrage) Er is een voordeel behaald door onder uitputting van Ten opzichte van de reguliere begroting zijn de materiële budgetten vergaderkosten vanwege de extra opleidings- en juridische kosten (externe pandemie. inhuur t.b.v. 14 gemeenten) gemaakt en is een bijdrage aan Vitaal Twente betaald.
◄Inhoudsopgave ◄Inhoudsopgave
69
Jaarrekening Expertisecentrum Duurzame 90 Gezinsvormen (projectfinanciering) Het opgeleverde plan van aanpak expertisecentrum Duurzame Gezinsvormen heeft geen draagvlak bij gemeenten opgeleverd, waardoor de begrote lasten niet volledig zijn gerealiseerd. Het traject is derhalve gestopt en de thema’s worden opgepakt vanuit de trajecten strategische inkoop en samenwerkagenda jeugd welke per 2022 starten.
Expertisecentrum Duurzame 90 Gezinsvormen (projectfinanciering) Het opgeleverde plan van aanpak expertisecentrum Duurzame Gezinsvormen heeft geen draagvlak bij gemeenten opgeleverd, waardoor de begrote baten niet volledig zijn gerealiseerd. Het traject is derhalve gestopt en de thema’s worden opgepakt vanuit de trajecten strategische inkoop en samenwerkagenda jeugd welke per 2022 starten.
Doorontwikkeling Twents Model Inkoop 44 (projectfinanciering) De doorontwikkeling van het Twents Model Inkoop is als afzonderlijk traject eerder afgerond dan verwacht en heeft daardoor minder gekost dan begroot. De opbrengsten en het vervolg worden in 2022 opgepakt binnen de op te starten trajecten Samenwerkagenda Jeugd en inkoopagenda die zal worden vormgegeven op basis van de besluiten rond de regiovisie en verlengingen (resterende middelen 2021 53.000).
Doorontwikkeling Twents Model 44 Inkoop (projectfinanciering) De doorontwikkeling van het Twents Model Inkoop is als afzonderlijk traject eerder afgerond dan verwacht waardoor de begrote baten niet volledig zijn gerealiseerd. De opbrengsten en het vervolg worden in 2022 opgepakt binnen de op te starten trajecten Samenwerkagenda Jeugd en inkoopagenda die zal worden vormgegeven op basis van de besluiten rond de regiovisie en verlengingen (resterende middelen 2021 53.000).