2605 Eerste tussenrapportage 2026 - Schrijversversie.pdf

Inhoudsopgave Inhoudsopgave.......................................................................................................................................................... 2 Inleiding...................................................................................................................................................................... 3 Leeswijzer.................................................................................................................................................................. 4 Proces en ontwikkelingen.......................................................................................................................................... 6 Proces............................................................................................................................................................ 6 Ontwikkeling totaal van de lasten en baten....................................................................................................6 Nieuwe ontwikkelingen en onzekerheden......................................................................................................6 Financieel technische wijzigingen..................................................................................................................

6 Kredieten........................................................................................................................................................ 6 Gevraagd besluit........................................................................................................................................................ 7 Programma's.............................................................................................................................................................. 8 Samenwerkende gemeente.................................................................................................................................. 8 Doelen............................................................................................................................................................ 8 Financieel overzicht...................................................................................................................................... 10 Zorgzame gemeente........................................................................................................................................... 12 Doelen..........................................................................................................................................................

12 Overige ontwikkelingen................................................................................................................................ 15 Financieel overzicht...................................................................................................................................... 17 Vitale gemeente................................................................................................................................................... 19 Doelen.......................................................................................................................................................... 19 Financieel overzicht...................................................................................................................................... 23 Leefbare gemeente............................................................................................................................................. 25 Doelen.......................................................................................................................................................... 25 Financieel overzicht......................................................................................................................................

28 Algemene dekkingsmiddelen.............................................................................................................................. 30 Overhead............................................................................................................................................................. 32 Overzicht reserves................................................................................................................................................... 33 Recapitulatie............................................................................................................................................................ 34 Bijlagen.................................................................................................................................................................... 35 Meerjarig effect mutaties 1e tussenrapportage...................................................................................................35

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

2

Inleiding Voor u ligt de eerste tussenrapportage (turap). Deze eerste turap wordt opgesteld in april en bevat de ontwikkelingen die tot en met maart bekend zijn geworden. Daarnaast geeft de rapportage inzicht in de voortgang van de uitvoering van de beleidsdoelen. De stand van zaken ten aanzien van de beleidsdoelen is weergegeven per 1 mei 2026. Bij elk beleidsdoel is per activiteit aangegeven welke portefeuillehouder verantwoordelijk is. De belangrijkste financiële ontwikkelingen hebben betrekking op de eind vorig jaar gepubliceerde circulaires over het gemeentefonds, de effecten die voortkomen uit de analyse van de programmarekening 2025 en wijzigingen in enkele doeluitkeringen van het rijk. Daarnaast zijn de door uw raad genomen besluiten verwerkt, met 1 mei 2026 als peildatum. In de eerste tussenrapportage worden de lasten voor 2026 verhoogd met € 11,34 miljoen en de baten met € 10,9 miljoen. Per saldo resulteert dit in een nadelig effect van € 351.000. In de eerste tussenrapportage is de actuele stand van zaken van de investeringskredieten verwerkt en opnieuw gefaseerd. Het totaal aan openstaande investeringskredieten tot en met 2026 bedraagt €116 miljoen. Voor 2026 wordt geraamd dat hiervan maximaal €72 miljoen tot besteding komt. Het resterende bedrag komt tot besteding in de periode 2027 tot en met 2030.

Als onvermijdelijke investeringen is het krediet voor de nieuwbouw van de Prinses Margrietschool verhoogd in verband met het realiseren van een tijdelijke energievoorziening. Dit is onderdeel van de besluiten. Met deze actualisatie van de investeringskredieten wordt een solide basis gelegd voor de meerjarenraming en de daarin opgenomen raming van de kapitaallasten. Relatie met andere P&C producten De eerste tussenrapportage wordt opgesteld en afgerond in dezelfde periode als de jaarstukken 2025. De gewenste volgorde is daarbij dat eerst de jaarrekening 2025 wordt vastgesteld en dat de uitkomsten van de rekeninganalyse vervolgens worden verwerkt in de tussenrapportage. Hetzelfde geldt voor de meerjarige effecten die in de tussenrapportage zichtbaar worden. Er wordt geen kadernota 2027 opgesteld. Alhoewel deze inhoudelijke volgorde is aangehouden, worden deze producten gelijktijdig aan de raad aangeboden. Hierdoor is de volgordelijkheid niet automatisch zichtbaar. In de toelichting bij de tussenrapportage wordt daarom verwezen naar de analyse van de jaarrekening 2025.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

3

Leeswijzer De 1e tussenrapportage 2026 geeft inzicht in de voortgang van de uitvoering van het beleid en de activiteiten in 2026, en in de afwijkingen ten opzichte van de vastgestelde begroting. Volgens de Financiële verordening 2024 worden afwijkingen gerapporteerd wanneer deze betrekking hebben op: · Beoogde beleidsdoelen en activiteiten; · Exploitatiebudgetten, investeringskredieten en grondexploitaties; · Afwijkingen groter dan € 100.000 per taakveld per programma (zowel baten als lasten); · Afwijkingen op investeringskredieten van minimaal 5% en ten minste € 50.000. Wijzigingen met een kleiner financieel effect worden gebundeld en als één mutatie gepresenteerd onder de noemer "Overige kleine wijzigingen", met vermelding van het betreffende taakveld. De opbouw van deze tussenrapportage volgt de programma-indeling van de begroting. In de rest van deze leeswijzer wordt aangegeven hoe de tussenrapportage is opgebouwd en hoe financiële wijzigingen zijn verwerkt. Proces en gevraagd besluit In dit onderdeel wordt beschreven hoe de tussenrapportage tot stand is gekomen en welke zaken naast de programmadoelen en de autonome wijzigingen daarbij een rol spelen. Achtereenvolgens komen aan bod: · Nieuwe ontwikkelingen; · FInancieel-technische wijzigingen in de begroting; · De actualisatie van openstaande kredieten.

Dit onderdeel sluit af met het concept-raadsbesluit waarmee de tussenrapportage ter vaststelling wordt aangeboden aan de Raad. Programma's Per programma worden twee onderdelen behandeld: 1. Doelen; 2. Financieel overzicht Bij de doelen worden de afwijkingen op de beleidsdoelen en activiteiten gepresenteerd. De voortgang van de beleidsdoelen en activiteiten wordt weergegeven met het stoplichtenmodel: · · ·

Groen: uitvoering verloopt volgens plan; Oranje: uitvoering wijkt af, maar doelen worden (aangepast) gerealiseerd; Rood: doelen worden naar verwachting niet gerealiseerd.

De kleuren geven alleen de voortgang van beleid en uitvoering weer, niet de financiële afwijkingen. In deze eerste tussenrapportage wordt voor alle activiteiten aangegeven: · Wat is bereikt, of · Waarom wordt afgeweken van de planning. In de tweede tussenrapportage wordt alleen nog gerapporteerd over activiteiten met verwachte afwijkingen. Financieel overzicht In het financieel overzicht worden afwijkingen in de uitvoering van de begroting toegelicht. Hierbij wordt onderscheid gemaakt in vier typen wijzigingen: a. Administratieve wijzigingen

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

4

Dit zijn verschuivingen binnen budgetten zonder effect op het totaal van baten en lasten binnen een programma. Het gaat bijvoorbeeld om: · Herschikkingen tussen kostensoorten; · Interne verdeling van budgetten; · Verschuivingen tussen budgethouders. Omdat deze wijzigingen geen effect hebben op het resultaat, worden ze niet afzonderlijk toegelicht. Verschuivingen tussen programma's zonder effect op het totaalresultaat worden opgenomen onder financieeltechnische wijzigingen. b. Financieel technische wijzigingen Dit betreft de volgende wijzigingen: · Verschuivingen tussen programma's waarbij het resultaat van de begroting als geheel niet wijzigt (bijvoorbeeld door verwerking van prijsstijgingen); · Hogere baten en lasten door bijdragen van derden, zoals rijks- en provinciale regelingen. Per programma wordt vooraf aangegeven welke financieel technische wijzigingen zijn doorgevoerd. c. Autonome ontwikkelingen Dit betreft ontwikkelingen waarop geen inhoudelijke beleidsinvloed meer mogelijk is. De financiële effecten zijn onontkoombaar en daarmee noodzakelijk om te verwerken. Om te bepalen of sprake is van een autonome ontwikkeling, worden de volgende drie criteria gehanteerd: 1. Effecten die voortvloeien uit de analyse van de jaarrekening 2025. Het betreft hierbij afwijkingen met een structureel karakter, die zich ook in de komende jaren blijven voordoen. 2.

Door de gemeenteraad genomen besluiten waarin de financiële afwijking is vastgelegd. Voor de 1e tussenrapportage geldt 31 maart als peildatum. 3. Nieuwe ontwikkelingen in 2026 die voor de gemeente niet beïnvloedbaar zijn. De autonome ontwikkelingen worden per programma toegelicht. Indien sprake is van een eerder genomen raadsbesluit, wordt volstaan met een korte verwijzing naar het betreffende raadsbesluit en onderwerp. d. De inzet van reserves In deze categorie wordt de mutatie op de reserves die verbonden is aan de autonome ontwikkelingen. Een nadere toelichting op deze wijziging blijft hier achterwege, aangezien deze reeds is opgenomen bij het onderdeel autonome ontwikkelingen. In het onderdeel Overzicht reserves wordt het begrote verloop van de reserves in 2026 gepresenteerd, inclusief de mutaties die met deze tussenrapportage zijn verwerkt. In het onderdeel recapitulatie wordt het totale overzicht gegeven van alle wijzigingen in de exploitatie van 2026 ten opzichte van de primitieve begroting, inclusief eerste begrotingswijzigingen en doorschuivingen vanuit de decembernota. In de bijlage is het onderdeel meerjarig effect mutaties 1e tussenrapportage opgenomen. Dit overzicht geeft per programma inzicht in de aanpassingen die worden verwerkt in de begroting 2027 en in de meerjarenraming voor de jaren 2028-2030.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

5

Proces en ontwikkelingen Proces In deze 1e tussenrapportage worden per programma voorstellen gedaan om de begroting 2026 aan te passen en wordt deze voor de eerste maal geactualiseerd. Om de tussenrapportage te kunnen maken is met alle budgethouders gesproken over de voortgang in de beleidsuitvoering, de financiële effecten die zichtbaar werden in de jaarrekening 2025 en de eventuele knelpunten in de uitvoering van de begroting 2026. Nadrukkelijk is daarbij ook gekeken naar de nieuwe ontwikkelingen die zich voordoen sinds de vaststelling van de programmabegroting 2026 in november 2025.

Ontwikkeling totaal van de lasten en baten Een belangrijk onderdeel van de eerste tussenrapportage is verwerking van wijzigingen in de begroting als gevolg van nieuwe baten en lasten die voortvloeien uit de rijksgeldstromen en bijstellingen van de begroting. Deze wijzigingen werken ook door op de volgende jaren. In totaal neemt de omvang van de begroting toe met ruim € 11,3 miljoen tot bijna € 298 miljoen. Dit is vooral het gevolg van hogere rijksbijdragen en de actualisatie van de grondexploitaties (€ 6,7 miljoen). In dit onderdeel wordt achtereenvolgens de stand van zaken toegelicht op de volgende onderdelen: - Nieuwe ontwikkelingen en onzekerheden - Duiding van de financieel technische begrotingswijzigingen

Nieuwe ontwikkelingen en onzekerheden In de uitvoering van de begroting 2026 doet zich een aantal nieuwe ontwikkelingen voor en geldt voor een aantal onzekerheden dat deze nog onverminderd aanwezig zijn. De belangrijkste onzekerheden voor de uitvoering van de begroting zijn het in voldoende mate binden van (nieuwe) medewerkers aan Den Helder om te kunnen beschikken over voldoende uitvoeringskracht en daarnaast voldoende uitvoerende partners om de beschikbare middelen ook daadwerkelijk tot besteding te kunnen krijgen. Op dit vlak is er ondanks de instroom van nieuwe medewerkers ook nog steeds de inzet van extern personeel nodig. Evenals het afgelopen jaar het geval was blijven de inkomsten voor wat betreft de leges achter. Het aantal vergunningaanvragen blijven gelijk, maar omdat er nog weinig grote bouwaanvragen tussen zitten zijn de inkomsten lager. Belangrijkste reden is dat er weinig aanvragen komen vanuit de Woningstichting anders dan in de afgelopen jaren. Op dit moment bedragen de inkomsten € 200.000 over de eerste vier maanden, terwijl de verwachting volgens de begroting is € 500.000.

Financieel technische wijzigingen In de verschillende programma's zijn wijzigingen met een financieel technische karakter verwerkt. Dit zijn wijzigingen die noodzakelijk zijn om de begroting aan te passen aan de baten en de lasten die voor de doelstellingen beschikbaar zijn, maar zonder dat hiermee het beleid wordt gewijzigd. Feitelijk betreft dit verschuivingen tussen de programma's onderling en het ophogen van zowel de lasten als de baten in de begroting als gevolg van wijziging in externe geldstromen.

Kredieten In de tussenrapportage zijn de kredieten voor 2026 geactualiseerd. Naast de in de begroting opgenomen vervangingsinvesteringen zijn de openstaande restant kredieten 2025 zoals gerapporteerd in de jaarstukken 2025 overgeheveld. Voor zover er sprake is van een verwachte overschrijding is dit in de besluitvorming naar aanleiding van deze tussenrapportage opgenomen.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

6

Gevraagd besluit Het college besluit de gemeenteraad voor te stellen: 1. de eerste tussenrapportage 2026 en de daarin opgenomen afwijkingen op de planning 2026 op de doelen en activiteiten voor kennisgeving aan te nemen; 2. de in de rapportage opgenomen mutaties in de reserves vast te stellen. Het overzicht van de mutaties is te vinden op pagina 36; 3. de financiële aanpassingen vast te stellen en de begroting 2026 conform te wijzigen. De mutaties zijn per programma toegelicht en de samenvatting staat op pagina 37 van deze rapportage; 4. een tweetal besluiten te nemen inzake investeringskredieten: a. het onttrekken van € 100.000 uit restant krediet Nieuw perspectief niet-gebiedsgericht (groen) 2026 en het toevoegen van € 100.000 aan investeringskrediet Nieuw perspectief niet-gebiedsgericht (civiele kunstwerken) 2026; b. voor de realisatie van de Prinses Margrietschool in verband met aanvullende werkzaamheden en voorzieningen die noodzakelijk zijn voor het realiseren van een tijdelijke energievoorziening het bestaande krediet te verhogen met € 100.000 tot € 9.000.000 5. een tweetal besluiten te nemen inzake ruimtevragers: a.

het opnemen van een ruimtevrager voor aanvullende capaciteit ten behoeve van accountmanagement en de voortzetting van de verbeteraanpak voor Zeestad en Willemsoord in de eerste tussenrapportage, waarbij een bedrag van structureel € 120.000 wordt opgenomen ten laste van de algemene reserve. b. het opnemen van een ruimtevrager voor de kosten van externe ondersteuning ten behoeve van de Integrale Strategische Agenda (ISA) 2050 in de eerste tussenrapportage, waarbij een bedrag van incidenteel € 180.000 (excl. Btw) wordt opgenomen ten laste van de algemene reserve. 6. de structurele effecten van de wijzigingen te verwerken in de meerjarenraming conform het overzicht in de bijlage van de tussenrapportage op pagina 39.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

7

Programma's Samenwerkende gemeente Doelen In dit programma is de stand van zaken in de realisatie van de activiteiten voor de beoogde doelen als volgt: 1.1 We betrekken belanghebbenden uit de samenleving actief bij het vormen en implementeren van beleid. Daarbij zijn we helder over de invloed die inwoners wel of niet kunnen uitoefenen. Activiteit 1.1.1

Inwonersparticipatie

Portefeuillehouder: Nanning

Met de invoering van de Omgevingswet is participatie een verplicht onderdeel van de aanvraag van een omgevingsvergunning. Hiervoor is de Inspraak- en participatieverordening vastgesteld en daarnaast de ‘Handreiking kennisgeving van (ontwerp)besluiten met ter inzage van documenten’ gemaakt en gepubliceerd. Samen met de raadswerkgroep Inwonersparticipatie stellen we handleidingen op die mede zorgen voor een betere informatievoorziening rondom inwonersbetrokkenheid en participatie. Deze handleidingen betreffen de Omgevingswet en algemene mogelijkheden/invloed op gemeente die duidelijk maken welke invloed belanghebbenden hebben. Daarnaast wordt de inspraak- en participatieverordening geëvalueerd en waar nodig geactualiseerd. Via participatieplatform ingesprek.denhelder.nl informeren we inwoners en andere stakeholders over projecten en bieden we mogelijkheden voor participatie. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De handreiking is gemaakt, gepubliceerd en gecommuniceerd via de communicatiekanalen van de gemeente. Initiatiefnemers worden vanuit de gemeente actief op deze handreiking gewezen. De gemeente denkt bij ruimtelijke initiatieven vroeg mee met initiatiefnemers en kijkt naar mogelijkheden om initiatieven te reageren. Toelichting op de voortgang Met de invoering van de Omgevingswet is participatie een verplicht onderdeel van de aanvraag van een omgevingsvergunning.

In 2024 stelden we de inspraak- en participatieverordening vast. Deze verordening moet de participatieregels van de huidige inspraakverordening vervangen en verbreden. De verordening was in het najaar 2025 geëvalueerd. Deze evaluatie is als onderwerp controversieel verklaard en om die reden niet besproken in de raad. Daarvoor wordt een nieuwe datum gezocht. Verwachting is dat dit onderwerp in het najaar 2026 opnieuw op de agenda van de raad komt. Via ingesprek.denhelder.nl en fysiek bijeenkomsten zijn inwoners en andere stakeholders onder andere betrokken bij het Omgevingsprogramma Volkshuisvesting en het Omgevingsprogramma Warmte. In de besluitvorming zal worden meegegeven hoe aan participatie is gedaan en wat de resultaten daarvan zijn geweest. Activiteit 1.1.2

Portefeuillehouder:

1.2 Inwoners en ondernemers ervaren een goede dienstverlening van de gemeente Den Helder: online waar het kan en persoonlijk waar het moet. Activiteit 1.2.1

HUB Julianadorp

Portefeuillehouder: Wagner

In 2026 wordt de HUB in Julianadorp geopend. Wat hebben we tot nu toe gedaan? We zijn de afgelopen periode in gesprek geweest met de woningstichting over de intentieovereenkomst. Toelichting op de voortgang Naar verwachting wordt de definitieve intentieovereenkomst in kwartaal 2 van 2026 aan het college voorgelegd. Daarna gaan de woningstichting, de Stichting Beheer Multifunctioneel Centrum Julianadorp en de gemeente in gesprek om verdere afspraken te maken over de verbouwing en de vervolgovereenkomsten. De raad zal via raadsinformatiebrieven op de hoogte worden gehouden van de stand van zaken. Activiteit 1.2.2

Portefeuillehouder:

1.3 We zetten ons in voor het bevorderen van digitale, fysieke en sociale toegankelijkheid zodat onze inwoners zonder belemmering kunnen deelnemen aan de maatschapij. Activiteit 1.3.1

Inclusie

Portefeuillehouder: Wagner

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

8

De gemeente werkt actief samen met inwoners, ervaringsdeskundigen en partners aan initiatieven die bijdragen aan een inclusieve samenleving. Binnen het programma Samenwerkende gemeente organiseren we projecten en bijeenkomsten die onder andere gericht zijn op het wegnemen van digitale, fysieke en sociale drempels. Zo zorgen we ervoor dat iedereen volwaardig kan meedoen en zich onderdeel voelt van de maatschappij. Voor nieuwe evenementen of activiteiten wordt een activiteitenplan opgesteld. Wat hebben we tot nu toe gedaan? ·

Expositie Oudroze In de periode van 20 februari tot en met 13 maart 2026 is de buitenexpositie ‘Oudroze’ in het stadspark aan de Prins Hendriklaan geplaatst. Deze buitenexpositie ‘Oudroze’ vertelde negentien verhalen over de eerste generatie homoseksuele mannen, lesbische vrouwen, biseksuelen, trans- en intersekse personen die openlijk uitkwamen voor hun geaardheid of genderidentiteit

·

Alkmaar Pride De gemeente Den Helder is initiatiefnemer van de bestuurdersboot Noord-Holland Noord. Deze boot vaart op zaterdag 30 mei 2026 mee met de grachtenparade in Alkmaar tijdens Alkmaar Pride. Met deze boot laat de gemeente, samen met andere gemeenten uit de regio, zien dat zij de LHBTIQ+-gemeenschap steunt. Ook wil de gemeente laten zien dat zij inclusie en diversiteit belangrijk vindt.

·

Elektrische strandrolstoel Elektrische strandrolstoel staat 5 maanden per jaar (mei t/m september) bij Citadel. De overige 8 maanden staat de elektrische strandrolstoel (begin oktober t/m eind april) bij De Helderse Vallei.

Activiteit 1.3.2

Informatievoorziening

Portefeuillehouder: Wagner

In de basis voldoet de website van Den Helder aan de hiervoor geldende toegankelijkheidseisen. Er wordt gewerkt aan het gemakkelijker zoeken naar onderwerpen op de website. Wat hebben we tot nu toe gedaan? Wat ons betreft is het generieke punt meer dan genoeg (1.3) en hoeft er nier specifiek nog ingezoomd te worden op de digitale toegankelijkheid van de website. Hoofdpunt is dat het nu regulier werk is (2027 volgen hier weer acties op) en de verantwoordelijkheid van de digitale toegankelijkheid van de overige websites bij de betreffende teams (decentraal) is belegd. 1.4 We zorgen voor een aantrekkelijk werkklimaat voor de ambtelijke organisatie zodat nieuw personeel gemakkelijker kan worden aangetrokken en huidig personeel langer kan worden behouden. Activiteit 1.4.1 Informatie nieuwe medewerkers Portefeuillehouder: De Boer Om de organisatie en politieke omgeving te leren kennen worden nieuwe medewerkers geïnformeerd door middel van het ontwikkelen van een online magazine. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De afgelopen periode zijn we bij HR druk bezig geweest om alle documenten voor het arbeidsvoorwaardengesprek te digitaliseren. Met als resultaat een digitaal pre en onboardingsmagazine die we toesturen naar nieuwe medewerkers. Het préboardingsmagazine wordt gestuurd nadat iemand zijn contract heeft getekend, maar nog niet aan het werk is bij ons.

Het onboardingsmagazine wordt gestuurd op het moment dat iemand al bij ons aan boord is en dus aan het werk is. Met beide magazines verschaffen we nieuwe medewerkers van informatie over hun nieuwe werkplek, collega’s en de gemeente waarvoor ze komen te werken. Op deze manier zorgen we dat ze zich snel thuis voelen, maar ook dat ze goed ingewerkt worden en betrokken raken bij de organisatie. Toelichting op de voortgang Beide magazines zijn afgerond, staan live en worden verstuurd naar de nieuwe medewerkers. Hiermee is dit punt afgerond. Activiteit 1.4.2

Portefeuillehouder:

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

9

Financieel overzicht Samenwerkende gemeente

Primitieve begroting

1e Turap

Saldo

Lasten

9.243

947

10.190

Bestuur

5.764

859

6.623

Burgerzaken

3.479

88

3.567

Baten

-2.320

-746

-3.066

Bestuur

-843

-746

-1.590

Bedragen x € 1.000 Exploitatie

Burgerzaken

-1.477

-1.477

Saldo van baten en lasten

6.923

201

7.123

6.923

201

7.123

Reserves Stortingen (lasten) Baten Mutaties in de reserves Gerealiseerd resultaat

Toelichting: Het saldo van het programma neemt toe met € 201.000. Dit is het gevolg van ruim € 947.000 hogere lasten en ruim € 746.000 hogere baten. In de eerste tussenrapportage is als financieel technische begrotingswijziging de begroting voor de regionale samenwerking Kop Noord-Holland verwerkt. In deze wijziging wordt voor € 806.000 miljoen nieuwe lasten en € 746.000 baten opgevoerd. Met deze verschuiving wordt de regionale samenwerking gepresenteerd volgens de voorschriften van het besluit begroting en verantwoording gemeenten (Bbv). De lasten en baten moeten namelijk worden gepresenteerd als onderdeel van de lasten voor het bestuur. De mutatie aan de lastenkant bij het onderdeel Burgerzaken betreft de onttrekking uit de reserve HUB Julianadorp ad € 30.000 en een wijziging in de loonbegroting van € 58.000. In de begroting is een stelpost opgenomen voor kostenstijgingen. Op basis van de huidige inzichten blijkt dat de feitelijke prijs- en loonontwikkelingen de beschikbare middelen, inclusief de tot op heden ontvangen compensatie vanuit het Rijk, naar verwachting overstijgen. De exacte omvang hiervan is op dit moment nog onzeker, mede in afwachting van de uitkomsten van de meicirculaire 2026, waarin mogelijk aanvullende compensatie wordt toegekend.

Gelet op deze onzekerheden is ervoor gekozen om deze ontwikkeling in deze eerste tussenrapportage uitsluitend kwalitatief te duiden en nog niet financieel te verwerken. De financiële vertaling vindt plaats bij de tweede tussenrapportage, op basis van de meest actuele inzichten, inclusief de effecten van de meicirculaire. Indien de compensatie vanuit het Rijk structureel achterblijft bij de werkelijke kostenontwikkeling, leidt dit tot een aanvullende financiële opgave. Binnen de technische financiële ontwikkelingen zijn diverse begrotingsactualisaties, administratieve correcties en financiële bijstellingen verwerkt. Een deel van deze mutaties heeft betrekking op indexaties, salarisontwikkelingen en aanpassingen binnen de bedrijfsvoering. Daarnaast zijn verschillende budgetten administratief herschikt zonder effect op het begrotingssaldo. Mutaties eerste tussenrapportage

Bedrag

Bedragen x € 1.000

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

10

Exploitatie Administratieve wijzigingen Technische financiële ontwikkelingen

201

Totaal exploitatie

201

Saldo van baten en lasten

201

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

11

Zorgzame gemeente Doelen In dit programma is de stand van zaken in de realisatie van de activiteiten voor de beoogde doelen als volgt: 2.1 We streven ernaar dat alle inwoners, ongeacht hun achtergrond of omstandigheden, een stabiel en waardig bestaan hebben. Activiteit 2.1.1

Maatschappelijke opvang

Portefeuillehouder: Nanning

In 2026 wordt het aantal opvang voorzieningen voor de nachtopvang vernieuwd en of uitgebreid. Dit vindt plaats op basis van de uitwerkingen voor mogelijke locatie onderzoeken. Eind 2025 wordt de voorbereiding hiervoor afgerond. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente bereidt de verhuizing van de maatschappelijke opvang naar de tijdelijke locatie Nieuweweg 3 voor. We verwachten de nachtopvang van de Spoorgracht in juni 2026 te verplaatsen. Als de raad op 29 juni besluit om extra middelen uit de regionale bestemmingsreserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen beschikbaar te stellen, beëindigen we de extra opvang in Hotel Den Helder en vangen we alle doelgroepen (mannen, vrouwen en jongeren) op één locatie op. Dit draagt bij aan een veilige opvang met passende ondersteuning, gericht op herstel en uitstroom, en vermindert de overlast in de opvang en de stad. In 2026 zetten we de zoektocht naar een definitieve locatie voor de maatschappelijke opvang voort. Activiteit 2.1.2

Toegang en lokale teams

Portefeuillehouder: Nanning

We werken in 2026 aan het versterken van de Toegang en de lokale teams. De doorontwikkeling van de Toegang en de lokale teams is gebaseerd op de 13 uitgangspunten van het Richtinggevend Kader van de VNG. Dit is in lijn met de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming Wat hebben we tot nu toe gedaan? We hebben een zelfscan uitgevoerd voor het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming en verbeterpunten in beeld gebracht. We werken aan integrale samenwerking door Wmo-taken te verbinden aan de wijksteunpunten. De voorbereiding op eigen uitvoering van jeugdhulp is gestart. De digitale snelbalie (met formulieren voor Wmo, inkomenstoeslag en bijzondere bijstand) is ontwikkeld en wordt bijna geïmplementeerd. Outreachend werken is ingezet en de werving van een projectleider voor stevige lokale teams loopt. 2.2 We streven ernaar dat alle inwoners zich kunnen ontwikkelen en deel kunnen nemen aan de maatschappij. Het optimaal benutten van de talenten en mogelijkheden van de inwoner staan hierbij centraal. Activiteit 2.2.1 Nieuwkomers Portefeuillehouder: Nanning Het programma Nieuwkomers is in 2025 van start gegaan en richt zich op integratie, zorg & welzijn, onderwijs, opvang & verblijf en participatie en van mensen die recent in onze gemeente zijn komen wonen.

In 2026 zetten we extra in op het bevorderen van arbeidsparticipatie, zodat nieuwkomers sneller en duurzamer kunnen meedoen op de arbeidsmarkt. Eén van de activiteiten binnen het programma Nieuwkomers voor het jaar 2026 is de implementatie van het meetinstrument die we afnemen bij alle inburgeraars en Oekraïense ontheemden. We zetten hierbij in op een respons van minimaal 50%. De inzichten die we hiermee ophalen zetten we om in concrete acties die leiden tot verbetering van de dienstverlening. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente heeft belangrijke stappen gezet binnen het programma Nieuwkomers. De doorstroomlocatie voor statushouders is vertraagd, maar wordt in juni 2026 in gebruik genomen. Hiermee wordt de achterstand in de taakstelling voor huisvesting deels ingelopen. In 2026 sturen we extra op het realiseren van de taakstelling om deze achterstand verder te verkleinen. Daarnaast hebben we het project VaktaalWerkt! gestart samen met Agros, Vonk, Fiolet, Probedrijven en de gemeenten Schagen en Hollands Kroon. Dit project biedt maatwerk duale trajecten waarin inburgeraars vaktaalonderwijs combineren met werkervaring, met als doel snelle en duurzame participatie op de arbeidsmarkt. In twee jaar tijd laten we 100 deelnemers uit de Noordkop deelnemen. Voor Oekraïense ontheemden hebben we een ondersteuningsaanpak ingericht gericht op werktoeleiding.

Tot slot hebben we het meetinstrument uitgezet onder alle inburgeraars. De respons bedraagt circa 40%; de analyse van de resultaten volgt. Activiteit 2.2.2

Re-integratie en maatwerktrajecten

Portefeuillehouder: Nanning

In samenwerking met Probedrijven en de GRGA werken we aan de doorontwikkeling naar een toekomstbestendig sociaal ontwikkelbedrijf. Deze ontwikkeling sluit aan op landelijke en regionale opdrachten en is gericht op het versterken van de participatiekansen van inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. In 2026 zetten we in op minimaal 150 maatwerktrajecten voor inwoners uit de doelgroepen jongeren tot 27 jaar, 45plussers, mensen met een (mogelijke) doelgroep- of beschut indicatie en parttime werkenden. Deze trajecten bestaan uit een combinatie van diagnose, ontwikkeling (zoals praktijkleren of werkfit maken), bemiddeling naar werk of participatie en nazorg. Een voorbeeld hiervan is het traject ‘Werkfit met Zorg’, waarin deelnemers met psychische kwetsbaarheid in samenwerking met GGZ en werkgevers toewerken naar duurzaam werk. Wat hebben we tot nu toe gedaan?

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

12

In 2025 hebben we vier scenario’s verkend om de toekomstbestendigheid van de GRGA te beoordelen. Daarbij hebben we vastgesteld dat de huidige inrichting op langere termijn onder druk staat. Door uitstroom van Wsw-medewerkers en instroom van medewerkers met een lagere loonwaarde en grotere begeleidingsbehoefte verwachten we vanaf circa 2028 financiële knelpunten. Op dit moment werken we aan een feitenkader en voeren gesprekken om de huidige situatie, kansen, knelpunten en onzekerheden in beeld te brengen. Deze inzichten gebruiken we voor verdere planvorming. Op basis van deze uitkomsten starten we vervolgens een impactanalyse, waarin we de gevolgen voor uitvoering, financiën, inwoners, medewerkers en regionale samenwerking in kaart brengen. Daarna bepalen we de vervolgstappen. In het eerste kwartaal zijn extra maatwerktrajecten gestart, waaronder de training Sportend naar de toekomst. Het aanbod is uitgebreid met nieuwe leer-werktrajecten (o.a. beveiliging en schilderen), goed voor circa 25 extra plekken. Er zijn speeddates georganiseerd met werkzoekenden, wat heeft geleid tot directe plaatsingen. Voor inwoners met grotere afstand tot de arbeidsmarkt is maatwerkondersteuning ingezet binnen het beschikbare budget. De voorziening Vinkebrug is voortgezet en blijft beschikbaar. Op dit moment zijn er in 2026 al minimaal 75 maatwerktrajecten gestart.

2.3 We streven ernaar om inwoners te helpen bij het voorkomen van problemen en, als er problemen ontstaat, die zo snel mogelijk te verhelpen. Activiteit 2.3.1 Outreachende teams Portefeuillehouder: Nanning In 2026 wordt er vanuit de wijkteams steeds meer outreachend gewerkt. Wekelijks leggen we bij minimaal 10 huishoudens huisbezoeken af. Doel is om vroegtijdig signalen op te vangen, ondersteuning aan te bieden en de verbinding met de wijk te versterken. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De medewerkers van het Wijksteunteam Op Pad (WOP) voeren wekelijks huisbezoeken uit, gemiddeld 20 per week. We hebben een uniforme werkwijze vastgesteld met afspraken over bezoekfrequentie, ureninzet en gespreksvoering. Daarnaast hebben we de monitoringtool doorontwikkeld, zodat we resultaten, trends en doorverwijzingen beter vastleggen. Ter ondersteuning van de huisbezoeken zetten we praktische hulpmiddelen in, zoals de applicatie Bereken je Recht. Ook hebben we prioriteitenroutes ingericht voor binnenkomende hulpvragen, onder andere via de Wmo en schuldhulpverlening. Tegelijkertijd versterken we wijknetwerken en vergroten we de zichtbaarheid in de wijken. Door personele onderbezetting leveren niet alle wijken de gewenste inzet, wat leidt tot lagere bezoekaantallen. We verwachten dit in de komende periode te compenseren. Activiteit 2.3.2

Energiearmoede

Portefeuillehouder: Nanning

We ondersteunen inwoners met een grote kans op energiearmoede om de energierekening te verlagen door energiebesparing. Dit doen we door het geven van advies, creëren van bewustwording door inzicht in de energieverbruik te geven en het plaatsen van kleine energiebesparende producten. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente heeft op 9 december 2025 de uitvoering van Duurzaam Rondkomen 2.0 en de tijdelijke beleidsregel energiearmoede verlengd tot en met 31 december 2026. We zetten momenteel één energiecoach in. Deze heeft 73 huisbezoeken uitgevoerd en bij 123 woningen aangebeld. Daarnaast hebben we een actie georganiseerd voor radiatorventilatoren. Van de benaderde inwoners heeft 27% een ventilator opgehaald, waarvan 17% vervolgens een afspraak met de energiecoach heeft gemaakt. We benaderen nog 240 adressen van inwoners die in de periode 2022–2024 energietoeslag hebben ontvangen. Dit doen we via een brief, maximaal twee huisbezoeken en een niet-thuiskaart. We verwachten deze doelgroep vóór het einde van het jaar te bereiken. 2.4 We streven ernaar dat onze inwoners zo veel mogelijk zelf oplossingen zoeken voor problemen, klachten en tegenslagen en hierbij gebruik maken van personen uit hun directe leefomgeving.

Activiteit 2.4.1 Vergroten eigen netwerk Portefeuillehouder: Nanning Inwoners kunnen deelnemen aan activiteiten die bijdragen aan het inzetten en/of vergroten van hun eigen netwerk. Deze activiteiten kunnen uiteenlopend gaan over bijvoorbeeld sociale activering, buddyprojecten, taal en zelfredzaamheid Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente heeft via de subsidieregeling een duidelijke koppeling gemaakt tussen beleidsambities en de activiteiten van organisaties. Voor 2026 is ruim €13 miljoen subsidie verstrekt aan circa 50 organisaties binnen het sociaal domein, gericht op welzijn, participatie en informele ondersteuning. Deze partijen bieden laagdrempelige, toegankelijke activiteiten dichtbij inwoners en versterken de zelfredzaamheid en samenredzaamheid. Concreet ondersteunen organisaties inwoners onder meer via ontmoetingsplekken en herstelactiviteiten voor jongeren (Stichting Surfivor), vrijwillige inzet en praktische hulp (Humanitas), ondersteuning en ontmoeting bij dementie (Alzheimercafés van Alzheimer Nederland en Geriant), begeleiding van mantelzorgers (Mantelzorgcentrum) en maaltijdondersteuning via inwoners zelf (Thuisgekookt). Activiteit 2.4.2

Stijging gebruik voorveld en eigen netwerk

Portefeuillehouder: Nanning

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

13

We stimuleren inwoners om zoveel mogelijk zelf regie te nemen over hun situatie en gebruik te maken van hun directe netwerk. Door een persoonlijke benadering, inzet van vrijwilligers en samenwerking met professionals, ondersteunen we inwoners in het vinden van passende oplossingen binnen hun eigen leefomgeving. Dit draagt bij aan zelfredzaamheid en een sterker sociaal netwerk in de wijk. Bij het afsluiten van elk ondersteuningsproces wordt systematisch vastgelegd of er gebruik is gemaakt van het voorveld (ondersteuning vanuit de lokale teams) en/of het eigen netwerk (familie, vrienden, buren, vrijwilligers). Dit gebeurt via een veld in het klantregistratiesysteem of een korte evaluatielijst. Op basis van eerdere metingen en inschattingen wordt toegewerkt naar een stijging van 15% in het gebruik van deze vormen en ondersteuning. Wat hebben we tot nu toe gedaan? In de periode 2023–2025 heeft de gemeente ingezet op het versterken van zelfregie en laagdrempelige ondersteuning via de Integrale Toegang en de wijksteunpunten. Dit heeft geleid tot een sterke toename van het aantal contactmomenten en fysieke inloopbezoeken, wat wijst op een betere vindbaarheid en een meer persoonlijke benadering. We zetten het voorveld structureel vaker in; het aantal doorverwijzingen is in deze periode met ruim 37% gestegen.

Daarnaast vangen we steeds meer hulpvragen af met informatie en advies, waardoor instroom in zwaardere zorg wordt voorkomen. We kunnen het gebruik van het eigen netwerk nog onvoldoende meten. In 2026 implementeren we het DAS-systeem binnen de wijksteunpunten, waarin eigen kracht en de methodiek positieve gezondheid zijn geïntegreerd. Dit geeft ons beter inzicht in de inzet van het netwerk en de aard van hulpvragen. Toelichting op de voortgang Inhoudelijk is een duidelijke beweging ingezet. Bijsturing is nodig op monitoring en borging. De belangrijkste risico’s liggen in het ontbreken van stuurinformatie over eigen netwerk en de groei richting het voorveld (welke vragen gaan richting de voorliggende voorzieningen). 2.5 We streven voor onze inwoners naar een veilige en gezonde leefomgeving in alle levensfasen; van het kansrijk opgroeien tot het vitaal oud worden. Activiteit 2.5.1 Kansrijke buurten Portefeuillehouder: Camara In de alliantie Kansrijke Buurten starten we met de uitvoering van de projecten waarvoor de raad budget beschikbaar heeft gesteld. De projecten betreffen beloftes vanuit het verleden en quick wins, die bijdragen aan de doelen van een veilige en gezonde leefomgeving.

Daarnaast wordt de subsidieverordening voor het verduurzamen van particuliere woningen en het verbeteren van de leefomgeving opgesteld en kan gestart worden met de behandeling van de eerste aanvragen. Wat hebben we tot nu toe gedaan? Zie Programma Leefbare gemeente onder 4.3.1 Activiteit 2.5.2

Schulddienstverlening

Portefeuillehouder: Nanning

Armoede en schulden zijn meer dan financiële problemen. Ze beïnvloeden zowel het lichamelijke als geestelijke welzijn van inwoners en kunnen leiden tot sociale uitsluiting, stress, gezondheidsklachten en huiselijk geweld. Om deze vicieuze cirkel te doorbreken kiest de gemeente voor een integrale aanpak en zet in op verbetering van samenwerking in de keten. Eén van de bijbehorende activiteiten is dat we twee keer per jaar een bijeenkomst organiseren voor alle ketenpartners die te maken hebben met schuldhulpverlening. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente heeft nog geen grote bijeenkomsten georganiseerd, omdat gesprekken met Financieel Fit Den Helder (FFDH) over de uitvoering en toekomstige rol nog lopen. In plaats daarvan hebben de gemeente en partners meerdere kleinschalige overleggen en werksessies gehouden om het ondersteuningsaanbod voor inwoners met geldzorgen en schulden te verbeteren. Zo hebben we met uitvoerende partners afspraken gemaakt over het inzetten van Geldfit om inwoners sneller en beter te bereiken; deze aanpak wordt binnenkort geïmplementeerd. Ook heeft een bijeenkomst met bewindvoerders plaatsgevonden. De vroegsignalering is versterkt en bereikt inmiddels meer inwoners, mede door extra inzet en een gerichte aanpak voor jongeren.

Daarnaast verbeteren we de toegang tot Financieel Fit Den Helder door samen met partners te werken aan een laagdrempelige voorziening. Kleinschalige bijeenkomsten blijken op dit moment effectiever, omdat we samen met ketenpartners actief werken aan het verbeteren en implementeren van werkprocessen en voorzieningen. Toelichting op de voortgang Kleinschalige bijeenkomsten lijken op dit moment effectiever omdat we samen met ketenpartners actief werken aan verbeteringen. 2.6 We streven naar kwalitatief goede en tijdige zorg die bij de inwoner thuis (of zo dicht mogelijk bij dat huis) wordt geboden. Activiteit 2.6.1 Preventie en jeugdhulp Portefeuillehouder: Nanning Regionaal en lokaal werken we aan een breed/actueel aanbod van voorzieningen die vrij toegankelijk zijn voor onze inwoners en waarbij de partners samenwerken op kenmerken van specifieke wijken of groepen inwoners. Met preventieve inzet kunnen we voorkomen dat op een later moment een beroep moet worden gedaan op maatwerkvoorzieningen die voorkomen kunnen worden. Ook actualiseren we onze inkoopstrategie voor de jeugdhulp zodat maatwerkvoorzieningen beschikbaar zijn die kwalitatief goed zijn met passende tarieven Wat hebben we tot nu toe gedaan?

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

14

De gemeente werkt langs drie samenhangende trajecten aan de verdere ontwikkeling van de jeugdhulp en het zorglandschap. Samen met partners in het sociaal domein hebben we het zorg- en ondersteuningslandschap verkend. Dit traject is in januari 2026 afgerond en vormt de basis voor de voorbereiding van besluitvorming in de zomer van 2026 over de regionale strategie, organisatie en financiering. In februari 2026 hebben we de inkoopstrategie voor Groepsgewijze Onderwijs-Zorgarrangementen (OZA’s) en Jeugdhulp op school vastgesteld, zodat de inkoop in mei kon starten. Daarnaast werken de gemeenten in De Kop, naar aanleiding van de in oktober 2025 vastgestelde Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg, aan een gemeenschappelijke regeling voor de verplichte regionale samenwerking bij specialistische jeugdzorg. De regionale inkoopstrategie verbindt de landelijke inkoop, de specialistische jeugdhulp en de lokale wijkteams. We werken de in te kopen producten dit najaar uit, zodat de inkoop conform de wettelijke eisen per 1 januari 2028 is afgerond. Activiteit 2.6.2

Klanttevredenheid gebruik wijksteunpunten

Portefeuillehouder: Nanning

We organiseren een structurele meting van de klanttevredenheid onder inwoners die gebruikmaken van de wijksteunpunten. Na afronding van het ondersteuningsproces vullen bezoekers een standaard tevredenheidsvragenlijst in. Hierbij beoordelen zij de toegankelijkheid, klantvriendelijkheid en passendheid van de geboden hulp. De resultaten worden periodiek geanalyseerd en gebruikt om gerichte verbeteracties te formuleren. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De gemeente heeft binnen het project De Kop Vooruit een handboek vastgesteld met een uniforme werkwijze voor de wijksteunpunten. Dit handboek bevat ook een format om klanttevredenheid structureel te meten en te analyseren op toegankelijkheid, klantvriendelijkheid en passendheid, zodat gerichte verbeteracties kunnen worden uitgevoerd. De vragenlijsten zijn inmiddels ontwikkeld, maar worden nog niet structureel ingezet. Hierdoor zijn klanttevredenheid en resultaten op dit moment nog niet meetbaar. Toelichting op de voortgang Tevredenheidsvragenlijst moet nog structureel onderdeel worden van de werkwijze.

Overige ontwikkelingen Overzicht stand van zaken beheersmaatregelen sociaal domein 2026

Gerealiseerd

Taakstelling Sociaal Domein Breed

€

350.000 €

350.000

Taakstelling Wijksteunpunten

€

625.000 €

455.000

Taakstelling Jeugd

€

1.835.000 €

1.525.000

Taakstelling Zorg

€

1.590.000 €

624.330

Taakstelling Participatie

€

150.000 €

150.000

Taakstelling Hervormingsagenda jeugd

€

0 €

0

Totaal

€

4.550.000 €

3.104.330

Deze stand van zaken is nog niet verwerkt in de financiële overzichten. Hieronder volgt een korte toelichting per onderdeel waar de beheersmaatregelen nog niet volledig zijn gerealiseerd. Taakstelling Jeugd Aanpak Top 80 en Bedrijfsvoering sociaal domein Jeugd zijn gerealiseerd. Deze gerealiseerde maatregelen sluiten inhoudelijk aan bij de lijn die in de raadsinformatiebrief november 2025 is beschreven: sturen op minder stapeling, effectiever organiseren van zorg, versterken van procesbeheersing en werken met dashboards en toetsingsmomenten. Beleidsaanpassing jeugd Hier hebben we nog een deel van de taakstelling open staan. We zijn bezig om meer te sturen op betaalovereenkomsten die zijn afgesloten met aanbeiders (BTO's). Hiermee verwachten we dit openstaande saldo ook nog te realiseren. Taakstelling Zorg De beheersmaatregel op vervoer wordt niet gehaald door een combinatie van factoren die grotendeels buiten de directe invloed van de gemeente liggen: · Regionale plannen lopen vertraging op waardoor besparingen pas vanaf 2027 mogelijk zijn. · De vraag naar vervoer stijgt door maatschappelijke ontwikkelingen en veranderende inwonerbehoeften. · De financiële realisatie ligt structureel hoger dan begroot en zet de beheersmaatregel verder onder druk.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

15

Gezien deze omstandigheden is het niet realistisch om binnen de huidige jaren de taakstelling te halen. Wel wordt gewerkt aan het in kaart brengen van alternatieven, het aanscherpen van beleid en het inzichtelijk maken van realistische opties voor besluitvorming door de raad. Er heeft een nieuwe aanbesteding plaats gevonden voor Wmo-voorzieningen. Dit betekent dat er nieuwe afspraken en inkoopprocedures zijn voor de ondersteuning en zorg die inwoners van Den Helder ontvangen. Hierdoor is er ook een efficiëntie en effectiviteitsslag gemaakt waardoor we onder meer met minder partners doelgerichter samenwerken. Taakstelling wijksteunpunten Vanuit de wijksteunpunten worden onze voorveldpartners actiever betrokken en eerder ingezet. Dit zorgt ervoor dat er minder maatwerk en specialistische inzet nodig is en dit levert een besparing op.

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

16

Financieel overzicht Zorgzame gemeente

Primitieve begroting

1e Turap

Saldo

141.044

7.166

148.210

Samenkracht en burgerparticipatie

8.888

1.729

10.617

Preventieve voorzieningen

4.742

1.217

5.958

Jeugdzorg

41.913

156

42.069

Inkomensregelingen en participatie

48.379

2.704

51.083

Wmo-zorg

19.262

495

19.757

Maatschappelijke- en vrouwenopvang

13.928

513

14.441

Volksgezondheid

3.931

352

4.283

Baten

-36.818

-3.369

-40.187

Samenkracht en burgerparticipatie

-4.138

-2.200

-6.338

-551

-62

-612

-30.129

-829

-30.958

Wmo-zorg

-511

-14

-525

Maatschappelijke- en vrouwenopvang

-261

-85

-345

-1.230

-180

-1.409

104.226

3.797

108.023

Baten

-1.166

-2.494

-3.660

Mutaties in de reserves

-1.166

-2.494

-3.660

Gerealiseerd resultaat

103.059

1.303

104.362

Bedragen x € 1.000 Exploitatie Lasten

Preventieve voorzieningen Jeugdzorg Inkomensregelingen en participatie

Volksgezondheid Saldo van baten en lasten Reserves Stortingen (lasten)

Toelichting: Het saldo van het programma neemt toe met € 1,3 miljoen. Dit is het gevolg van € 7.2 miljoen hogere lasten en ruim € 5,9 miljoen hogere baten. Technische wijzigingen: Voor € 1,7 miljoen zijn er verschuivingen tussen programma's doorgevoerd. Dit heeft betrekking op mutaties vanuit de september- en decembercirculaire, mutaties in de salarisbegroting, bijstelling van subsidieplafonds en indexaties vanuit inburgering. Binnen de reservemutaties is ook een technische ontwikkeling zichtbaar. Dit betreft de aanwending van reserve buurthuizen en Hortus Overzee en de aanwending van de reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen waar het restant budget voor de vrouwenopvang tot en met 2024 uit is onttrokken om in te zetten voor de vrouwenopvang in 2026. Daarnaast is er voor € 2,4 miljoen sprake van hogere baten en lasten voor de volgende onderdelen: · ESF subsidie op weg naar werk € 64.000 · AMIF subsidie vaktaal werkt € 515.000 · Integraal Zorgakkoord 2026 € 270.500 · Kinderopvang toeslagen affaire € 55.000

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

17

· · ·

Huisvesting grote gezinnen € 43.700 Brede Spuk Sport, bewegen, gezondheidsbevordering en sociale basis 2026 € 203.000 Hotel- en accommodatieregeling € 1.330.000

Jeugdzorg Op basis van de decembernota 2025 zijn er voor- en nadelen te zien op de diverse jeugdproducten. Van deze voordelen is de verwachting dat deze structureel zijn, dit betekent dat de beheersmaatregelen op jeugd grotendeels zijn gerealiseerd. Per saldo is het voordeel € 1,3 miljoen. Daarnaast zien we aan de hand van de realisatie 2025 dat er ten opzichte van de begroting minder is uitgegeven op de onderdelen Jeugdreclassering, Jeugdbescherming en Jeugdhulp crisis regionaal. Dit is te verklaren door afname van o.a. gesloten jeugdzorg en 3 milieus voorzieningen. Vanuit landelijke wetgeving is de ontwikkeling te zien dat kinderen minder snel in het gedwongen kader komen. Hierom worden de cijfers van 2025 als structureel aangenomen en verwerkt op de bestaande taakstellingen c.q. beheersmaatregelen die er zijn op de jeugdzorg. Mutaties eerste tussenrapportage

Bedrag

Bedragen x € 1.000 Exploitatie Administratieve wijzigingen Technische financiële ontwikkelingen

1.688

Autonome ontwikkelingen

2.109

Maatschappelijke Opvang

147

Op 20 april 2026 heeft u besloten om de onvoorziene kosten voor de brandmeldinstallatie aan de Nieuweweg te ontrekken uit de reserve maatschappelijke opvang en beschermd wonen. In deze tussenrapportage zijn de financiele gevolgen van dit besluit verwerkt. Actualisatie budgetten BUIG en begroting 2026 GRGA

1.697

Uit de jaarrekening 2025 blijkt dat de gemiddelde uitkeringslast hoger is dan begroot. Dit werkt door in de begroting voor 2026 en de daaropvolgende jaren. Voor 2026 betekent dit een stijging van circa € 2,2 miljoen. Daar tegenover staan enkele voordelen. Zo is er een incidenteel voordeel van € 180.000 als gevolg van de resultaatbestemming van de Gemeenschappelijke regeling gesubsidieerde arbeid (GRGA). Ook leidt een bijstelling van de budgetten binnen de GRGA tot een voordeel van € 338.000. Per saldo resulteert dit in 2026 in een negatief resultaat van circa € 1,7 miljoen. Deze ontwikkeling kan nog worden opgevangen binnen de reserve BUIG. Vanaf 2027 is de verwachting echter dat deze reserve onvoldoende is om de stijgende kosten te compenseren. Er zal dan een tekort ontstaan. De berekening hiervan wordt opgenomen in de begroting 2027. Bijstelling Wmo producten conform realisatie 2025

265

Op basis van de jaarcijfers 2025 zijn er diverse voor- en nadelen te zien op de Wmo-producten. Zo zijn er voordelen op begeleiding, dagbesteding en diverse materiële maatwerkvoorzieninge. (totaal € 925.000). Anderzijds zijn er nadelen te zien op doelgroepenvervoer (€ 390.000) en Hulp bij het huishouden (€ 800.000). Totaal exploitatie

3.797

Reserves Technische financiële ontwikkelingen

-650

Autonome ontwikkelingen

-1.844

Maatschappelijke Opvang

-147

Actualisatie budgetten BUIG en begroting 2026 GRGA

-1.697

Totaal reserves

-2.494

Saldo van baten en lasten

1.303

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

18

Vitale gemeente Doelen In dit programma is de stand van zaken in de realisatie van de activiteiten voor de beoogde doelen als volgt: 3.1 Wonen, werken, onderwijs en recreatie worden gericht op het boeien, binden en behouden van (toekomstige) werknemers voor de arbeidsmarktregio. Activiteit 3.1.1

Helders perspectief

Portefeuillehouder: Camara

De stedelijke positionering van Den Helder als Blue Port wordt uitgewerkt met concrete doelen en activiteiten. Daarnaast worden inwoners betrokken bij Blue Port en wordt er een organisatie rond Blue Port opgezet. Wat hebben we tot nu toe gedaan? • Op 4 maart 2026 is vanuit 8 stedelijke domeinen een handtekening gezet om Den Helder verder te ontwikkelen en bij te dragen aan een sterkere (inter)nationale positionering van Den Helder als Blue Port. • Als eerste stap om externe financiering aan te trekken is een aanvraag gedaan bij de Regio Deal Noord-HollandNoord. Deze aanvraag is niet gehonoreerd. • Als uitwerking van het Startdocument Blue Port Den Helder zijn er 6 inhoudelijke programmalijnen vastgesteld door de board. • Eind mei is een Kick-off bijeenkomst Blue Port georganiseerd voor achterbannen van de domeinen.

Activiteit 3.1.2

Portefeuillehouder:

3.2 We werken samen in de haven om ruimte te vinden voor de Koninklijke Marine, havenbedrijfsleven en om toekomstige gebruikers en de bereikbaarheid en waterveiligheid te borgen (in het maritiem cluster). Activiteit 3.2.1 We maken één totaalplan voor de ruimtelijke Portefeuillehouder: Camara ontwikkeling van het Maritiem Cluster In 2026 maken we een uitgewerkt totaalplan voor de deelprojecten van het Maritiem Cluster: de Havendijk, het Tracé Nieuwe Diep/Nieuwe Werk, de Moormanbrug, Ravelijnbrug en de vaarroute Willemsoord. We brengen in beeld hoe deze projecten ruimtelijk kunnen worden ingepast, welke keuzes nodig zijn en welke ruimtelijke procedures we moeten doorlopen. Wat hebben we tot nu toe gedaan? Voor het tracé Nieuwe Diep/Nieuwe Werk (NDNW) zijn onderzoeken uitgevoerd op het gebied van verkeer, bereikbaarheid en ruimtelijke inpassing. Parallel hieraan wordt gewerkt aan een Plan van Aanpak (PvA) voor de gebiedsontwikkeling NDNW waarin procesaanpak en samenwerking met stakeholders worden vastgelegd. Daarnaast hebben verschillende werksessies en participatiemomenten plaatsgevonden met Defensie, Port of Den Helder, Provincie Noord-Holland, ondernemers en andere betrokken partijen om input op te halen voor de verdere uitwerking van het gebied. Tot slot is de Notitie reikwijdte en detailniveau (NRD) voorgelegd aan de MER-commissie en zijn zienswijzen ontvangen.

Toelichting op de voortgang De uitvoering van de onderzoeken bevindt zich in een verkennings- en uitwerkingsfase waarbij meerdere infrastructurele, ruimtelijke en bestuurlijke opgaven samenkomen. In de komende periode wordt gewerkt aan het verder uitwerken van het PvA, de financiële onderbouwing van het programma en de ruimtelijke vertaling van het verkeersvraagstuk. Daarnaast blijft afstemming plaatsvinden met de Provincie Noord-Holland, Defensie, Port of Den Helder en ondernemers uit het gebied. Activiteit 3.2.2

We zoeken actief naar nieuwe ruimte voor maritieme Portefeuillehouder: Camara en energiegebonden bedrijvigheid We zoeken actief naar nieuwe ontwikkelruimte op en rond Kooyhaven, Kooypunt, de Oostoever en de luchthaven. Dit doen we om ruimte te bieden aan offshore-bedrijven, energiebedrijven, civiel-militaire samenwerking en de verdere ontwikkeling van de luchthaven. Daarbij zetten we in op de ontwikkeling van waterstofketen van productie tot afname als onderdeel van de Hydrogen Valley en de bredere verduurzaming van luchtvaart en scheepvaart. Wat hebben we tot nu toe gedaan? De ontwikkeling van de waterstofketen is voor een groot deel in handen van marktpartijen. De gemeente faciliteert en stimuleert waar mogelijk. De initiatiefnemer van de kleine waterstoffabriek (elektrolyser) op Oostoever is bezig met alle vergunningaanvragen. Het waterstoftankstation op Kooyhaven wordt momenteel door de initiatiefnemer gerealiseerd. De gemeente faciliteert marktpartijen om de kansen voor productie van blauwe waterstof als transitiebrandstof bij Den Helder te onderzoeken. 3.3 We benutten kansen om het toerisme in Den Helder te bevorderen. Activiteit 3.3.1

Uitvoeringsagenda Toerisme

Portefeuillehouder: Camara

We werken op basis van de uitvoeringsagenda Toerisme en Recreatie verder aan om de kansen te benutten voor het bevorderen van toerisme. We doen dit ook regionaal aan de hand van de agenda van de Noordkop. Wat hebben we tot nu toe gedaan?

Eerste tussenrapportage 2026 Gemeente Den Helder

19

• De uitvoering van de Uitvoeringsagenda Toerisme en Recreatie is in 2026 conform planning gestart. • Samenwerking binnen de regio Noordkop is voortgezet, met gezamenlijke promotie en productontwikkeling • Eerste stappen zijn gezet in het verder verbeteren van recreatieve verbindingen en toeristische informatievoorziening. • Onderzoeksresultaten afgerond van de ontwikkeling van toerisme en recreatie. • Subsidie voor (durf)sporten in Huisduinen in de opstartfase • Nieuwe samenwerkingsovereenkomsten met Stichting Citymarketing en Stichting Strandexploitatie Noordkop • Stichting Toerisme en Recreatie DH &Julianadorp organiseren het Zandspektakel • Voorbereidingen voor verbeteringen strandslagen zijn opgestart. Toelichting op de voortgang De uitvoering verloopt conform planning. Er zijn op dit moment geen signalen dat de doelstelling voor 2026 niet wordt behaald. De kwalitatieve verbeteringen van de strandslagen worden vanuit efficiencyoverwegingen in één project. Activiteit 3.3.2

Stedelijk Toerisme

Portefeuillehouder: Camara

We blijven inzetten op stedelijk toerisme. We zoeken naar impulsen om kansen te benutten in de stad (bv. Versterken van Juttersmarkt, impuls Hortus Overzee, waterrecreatie (durfsporten) in Huisduinen) Wat hebben we tot nu toe gedaan? • • • • • •

Nieuw erfgoedbeleid is vastgesteld. Een bijdrage aan het aantrekkelijker maken van de Juttersmarkt Eerste fase van de impuls aan Hortus Overzee is afgerond Subsidie voor (durf)sporten in Huisduinen bevindt zich in de opstartfase. De kustbus rijdt dit jaar Doorontwikkeling De Helderse Vallei nadert realisatiefase (mede mogelijk gemaakt door LEADER-subsidie)

3.4 We realiseren een voldoende en kwalitatief onderscheidend woningaanbod. Daarnaast realiseren we tijdelijke huisvesting (flexibel wonen) voor spoedzoekers, statushouders en arbeidsmigranten. Activiteit 3.4.1

Realiseren van woningbouwprojecten