RIS322984 Bijlage 1 plan van aanpak raad versie 6

Aanvullende maatregelen stelselwijziging Erfpacht Plan van aanpak

1

1.

Aanleiding .......................................................................................................................................................... 3

2.

Doel ...................................................................................................................................................................... 3

3.

Scope van het plan van aanpak ................................................................................................................... 3

4.

Uitwerken adviezen onderzoeksrapportages .......................................................................................... 4 4.1

Waardebepaling heruitgifte gronden in erfpacht voor woningen ............................................... 4

4.2

Schokbestendig canonpercentage ......................................................................................................... 5

5.

Uitvoerbaarheid ................................................................................................................................................ 5 5.1

Consequenties voor lopende projectmatige heruitgifte ................................................................. 5

5.2

Uitvoering maatregelen raadsbesluit stelselwijziging erfpacht (RIS317822) ............................ 7

5.3

Implementatie maatregelen onderzoeksrapportages ...................................................................... 8

5.4

Financiële effecten ...................................................................................................................................... 8

6.

Participatie en communicatie ....................................................................................................................... 8 6.1

Belanghebbenden ....................................................................................................................................... 8

6.2

Participatieniveau ........................................................................................................................................ 9

6.3

Communicatie ............................................................................................................................................ 10

7.

Planning of hoofdlijnen ................................................................................................................................ 10

8.

Benodigde middelen ..................................................................................................................................... 11

Versie 1.6 d.d. 8 juli 2025

2

1. Aanleiding Het college heeft eerder aangegeven een voorstel voor een nieuwe taxatiesystematiek voor de waardebepaling bij heruitgifte van erfpachtrechten van bestaande woningen aan de raad te doen toekomen. Met de aanvaarding van de motie ‘De raad bepaalt’ heeft de raad uitgesproken dat hij op basis van de onderzoeksrapportage over taxatiesystematieken wil vaststelle n welke systematiek uitgewerkt moet worden tot een raadsvoorstel. Tegelijk is besloten om grote schokken bij heruitgifte ook in de toekomst te voorkomen, verder onderzoek naar het vaststellen van het canonpercentage te laten doen. Bij brief d.d. 13 mei 2025 (RIS322176) aan de commissie Ruimte is aangekondigd dat op basis van de onderzoeken een plan van aanpak wordt opgesteld dat samen met de onderzoeksrapportages aan de raad wordt voorgelegd. Daarin wordt ook beschreven op welke wijze de erfpachters worden betrokken.

2. Doel Het doel van dit plan van aanpak is om te beschrijven op welke wijze, met welke betrokkenen en met welke doorlooptijd het college de adviezen uit de onderzoeksrapportages wil uitwerken tot een raadsvoorstel.

3. Scope van het plan van aanpak Het plan van aanpak gaat ervan uit dat het raadsvoorstel – waarin de door de raad gewenste systematiek wordt uitgewerkt – een zo compleet mogelijk beeld geeft van de effecten én van de manier waarop die systematiek kan worden ingevoerd. De effecten worden beschreven voor zowel de erfpachter als de gemeente. Door ook de implementatie helder in beeld te brengen, krijgen zowel de raad als de erfpachters duidelijkheid over wat wanneer uitgevoerd kan worden. Binnen deze scope vallen: 4.

Het juridische aspect De juridische verhouding tussen de gemeente en de erfpachter is primair een privaatrechtelijke rechtsverhouding, gebaseerd op een in een notariële akte vastgelegde erfpachtovereenkomst. Deze privaatrechtelijke overeenkomst wordt grotendeels beheerst door algemene erfpachtvoorwaarden. De erfpachtvoorwaarden zijn gebaseerd op beleidsregels en raadsbesluiten, die zijn uitgewerkt in Algemene Bepalingen (AB) en Aanvullende Algemene Regels (AAR). Deze beleidsregels moeten voldoen aan de eisen van rechtszekerheid, rechtsgelijkheid, transparantie en andere Algemene Beginselen van Behoorlijk Bestuur. Gewijzigde politieke- en maatschappelijke opvattingen hebben in de afgelopen decennia tot verschillende opeenvolgende regimes (bijlage A) geleid. Voldoende uitvoering blijven geven aan de principes van rechtsgelijkheid, rechtszekerheid en transparantie vraagt om een zorgvuldige afweging bij het voornemen tot verdere beleidswijzigingen. Het verkennen welke opties er zijn om de complexiteit terug te dringen kan transparantie bevorderen. Beide invalshoeken zullen bij de uitwerking in ogenschouw worden genomen. Gezien de strekking van het advies over de waardebepaling van grond bij heruitgifte zal specifiek aandacht worden besteed aan de voorwaarden die de Wet WOZ en bijbehorende uitvoeringsregels aan het verstrekken en (intern) delen van WOZ-waarden stelt.

3

5.

Financieel aspect Voor zowel de erfpachter als de gemeente vormt het financieel aspect een belangrijke factor. De bij heruitgifte optredende herwaardering van de grond resulteert in hogere eenmalige (bij afkoop) of structurele (bij canonbetaling) opbrengst voor de gemeente , die worden ingezet ten behoeve van de Haagse samenleving. Tegelijkertijd leidt dit tot zwaardere lasten voor de erfpachter. Bij zowel herwaardering van de grond als het vaststellen van de jaarlijkse canon speelt de ontwikkeling van de rente op de kapitaalmarkt een rol. Zowel voor de gemeente als voor de erfpachter vormt dit een risico, aangezien geen van beiden invloed heeft op die renteontwikkeling. De heruitgifte van tijdelijke erfpachtrechten (Algemene Voorwaarden 1923) en de conversie van voortdurende erfpachtrechten (Algemene Voorwaarden 1977) naar een eeuwigdurende erfpachtrecht betekent dat de hoogte van de canon daarna alleen nog gevoelig is voor ontwikkelingen van de rente op de kapitaalmarkt. Met behulp van scenario’s zullen we de effecten daarvan in kaart brengen. Daarbij zal ook uitwerking worden gegeven aan het door de raad aangenomen amendement ‘Betaalbaar blijven wonen bij erfpacht ’ (RIS 321452).

6.

Uitvoerbaarheid De uitvoerbaarheid van het erfpachtbeleid door de gemeentelijke organisatie behoort in de ogen van het college zwaar te wegen bij het eventueel wijzigen van het erfpachtbeleid. De belangen van de gemeente, maar ook die van de erfpachter zijn daarbij in het geding. Besluiten die niet (tijdig) uitvoerbaar zijn, tasten de rechtszekerheid van de erf pachter aan. Erfpachters, waarvan het erfpachtrecht binnen nu en tien jaar expireert, zullen veel hinder ondervinden bij de verkoop van hun woning of afsluiten van een nieuwe hypotheek. In combinatie met de al aanwezige werkdruk bij de organisatie is dat een belangrijk risico. De mate waarin WOZ-gegevens kunnen worden toegepast is ook afhankelijk van de bereidheid van individuele erfpachters om daaraan medewerking te verlenen. De bereidheid van erfpachters om hun WOZ-gegevens te delen zal worden onderzocht. Daarom wordt bij de uitwerking van de beleidsvoorkeur van de raad in een raadsvoorstel nadrukkelijk aandacht besteed onder welke (financiële) voorwaarden de in de onderzoeksrapportages voorgestelde adviezen uitgevoerd kunnen worden. Daarbij betrekken we ook de al door de raad besloten compenserende maatregelen voor erfpachters.

4. Uitwerken adviezen onderzoeksrapportages 4.1 Waardebepaling heruitgifte gronden in erfpacht voor woningen Ecorys adviseert in de onderzoeksrapportage ‘Waardebepaling heruitgifte gronden in erfpacht voor woonbestemmingen in Den Haag’ om van de huidige methode van individuele taxatie over te stappen op een werkwijze die is gebaseerd op de combinatie van de WOZ -waarde van de woning en min of meer vaste grondquotes per type woning. Het advies om de WOZ als grondslag te gebruiken voor de waardebepaling bij uitgifte leidt niet tot een wijziging van de Algemene Bepalingen voor de uitgifte in erfpacht (“AB”) en Aanvullende Algemene Regels (“AAR”). De wijze van waardebepaling van de grond is hierin niet gedefinieerd. In artikel 6.1 AAR is echter een toets opgenomen, de zogeheten 55%-regel waarin is afgesproken

4

dat de hoogte van de grondwaarde nooit hoger mag zijn dan 55% van de waarde van een vergelijkbare onbebouwde kavel. Voor deze toets is het nodig dat voor ieder individueel kavel niet alleen de erfpachtgrond in bebouwde grond wordt getaxeerd of wordt bepaald, maar ook de grondwaarde van een vergelijkbare onbebouwde grond (fictie nieuwbouw, alsof het woonhuis nog moet worden gebouwd op bouwrijpe grond) moet worden gewaardeerd. In de voorgestelde methode wordt deze specifieke 55%regel vervangen door een generieke, onderbouwde depreciatiefactor waarmee alle objectspecifieke en mogelijk waardedrukkende factoren van erfpacht in één keer worden gecorrigeerd. Om tot invoering van de op de WOZ gebaseerde bepaling van de grondwaarde over te kunnen gaan zijn de volgende acties noodzakelijk: 1.

Uitwerken van de aanbevelingen uit de onderzoeksrapportage naar een functionerend model (woningtypes, grondquotes en overige relevante parameters),

2.

In relatie tot het onder 1. genoemde afspraken binnen de juridische kaders zoeken naar hoe een pragmatisch gebruik van de benodigde WOZ-gegevens mogelijk is;

3.

Het via scenario’s uitvoeren van proefberekening (validatie model, invulling geven aan amendement betaalbaarheid en de financiële consequenties voor de gemeente);

4.

Wijzigen van de AAR (na definitief besluit raad).

4.2 Schokbestendig canonpercentage In het onderzoeksrapport ‘Schokbestendigheid canonpercentage van de gemeente Den Haag’ adviseert Fakton het volgende: 1.

Bij herziening van het canonpercentage •

Invoeren van een vijfjaarsmiddeling van het canonpercentage in plaats van de nu geldende tienjaarsmiddeling;

•

Toepassen van een CAP van 25–50% op het canonbedrag die de maximale stijging bij herziening van het canonpercentage beperkt;

•

Te overwegen om de vijfjaarsmiddeling van de rente in combinatie met een CAP pas toe te passen als het omslagpunt, wanneer die methode voordeliger is voor de erfpachter, is bereikt.

2.

Bij heruitgifte de schokken te dempen door de combinatie van een vijfjaarsmiddeling van het canonpercentage, in combinatie met een ingroeiregeling, al dan niet met terugbetaling op termijn.

Het uitgebrachte advies vraagt op drie aspecten om verdere uitwerking tot een raadsvoorstel: •

Het, in combinatie met het definiëren van het omslagpunt, formuleren van een juridische basis die toepassing van AB 2024 mogelijk blijf maken;

•

Het onderbouwen van de hoogte van de CAP;

•

De beleidsmatig en juridische kaders voor de ingroeiregeling.

5. Uitvoerbaarheid 5.1 Consequenties voor lopende projectmatige heruitgifte Op basis van bestaand beleid ontvangen de erfpachters tussen het 3e en 2e jaar voordat het huidige contract afloopt een aanbod voor heruitgifte van de gemeente. Inmiddels is – als gevolg van het feit dat vanaf 2023 heruitgiften zijn aangehouden - een werkvoorraad van ca. 1.800 erfpachtrechten 5

ontstaan. In de periode tot 2030 worden daar nogmaals ca. 4.500 erfpachtrechten aan toegevoegd. De voorgestelde wijziging van de waarderingssystematiek en /of de bepaling van het canonpercentage, roept de vraag op of de gemeente op korte termijn op basis van de huidige regeling een aanbieding aan de erfpachter kan doen. Op basis van de bestaande regeling is dat alleen op basis van de bestaande taxatiemethode mogelijk. Uitgaande van besluitvorming door de raad op korte termijn wil het college aan de erfpachter voldoende waarborgen bieden en stelt de volgende maatregelen voor: 1.

Aanbiedingen voor projectmatige heruitgifte worden in afwachting van de besluitvorming over de waarderingsystematiek en het canonpercentage uitgesteld tot het moment van besluitvorming door de raad. Volgens de wet loopt een erfpachtcontract automatisch door als de erfpachter aan het eind van de looptijd de grond niet verlaat én de eigenaar (bijvoorbeeld de gemeente) niet tijdig laat weten dat ze het contract willen beëindigen. In dat geval blijft de erfpachter dus gewoon zitten, maar dan zonder einddatum. Dit noemen we verlengde erfpacht (wettelijk doorlopen). De erfpachter blijft daarbij gebonden aan de oude voorwaarden, totdat er nieuwe afspraken worden gemaakt. Als een erfpachtcontract bijna verloopt of reeds is verlopen (en wettelijk doorloopt), kan dat grote gevolgen hebben voor de verkoop van de woning en het regelen van een financiering. Banken en kopers eisen immers (voldoende) zekerheid. Een erfpachtrecht dat nog lang doorloopt verschaft die zekerheid. Als voldoende zekerheid ontbreekt, ontstaan er risico’s voor kopers en banken. Deze maken het moeilijk om de woning te verkopen of te financieren. Ook bestaande hypothecaire financieringen kunnen hierdoor in de knel komen. Een hypotheek is namelijk gekoppeld aan het erfpachtrecht. Als dat is verlopen (en wettelijk doorloopt) ontstaat een onzekere situatie.

Immers, het is de vraag of het recht wordt heruitgegeven en zo ja, onder welke voorwaarden (grondwaarde, canon etc)? Hiermee ontstaat onduidelijkheid over de financiële lasten van de erfpachter/schuldenaar en over de waarde (zekerheid) van het erfpachtrecht. In een dergelijke situatie heeft de bank het recht de lening op te zeggen. Banken zullen niet in alle gevallen gebruik maken van dit recht. Het kan er echter wel toe leiden dat de erfpachter wordt gedwongen (of hij voelt zich ertoe gedwongen) de maatregelen van de gemeente niet af te wachten en een verzoek tot heruitgifte te doen tegen de huidige voorwaarden. Als achteraf blijkt dat de te nemen maatregelen voordeliger zijn dan de huidige erfpachtvoorwaarden, bestaat de mogelijkheid dat de erfpachter tegen de gemeente een vordering tot schadevergoeding/compensatie instelt. Bij het uitwerken van dit plan van aanpak worden de volgende mogelijke oplossingen bekeken: a.

Het afgeven van een bevestiging waarin de gemeente duidelijk maakt dat het erfpachtrecht doorloopt en toelicht op welke wijze het proces wordt gecontinueerd ;

b. Het afsluiten van een tijdelijke overeenkomst met de erfpachter om het gebruik van de grond te regelen in de periode tussen het oude en het nieuwe contract;

6

c.

Een heruitgifte met terugwerkende kracht: hierbij kiest de gemeente ervoor om het nieuwe erfpachtcontract later in te laten gaan, maar wel met ingang vanaf de dag ná het verlopen van het oude contract.

Maatregel c verdient in ieder geval toepassing, waarbij overigens ook vanaf datum heruitgifte voor de erfpachter de daarbij behorende nieuwe canonverplichting ontstaat. Maatregel a. en b. kunnen als aanvullende maatregelen worden overwogen. 2.

Heruitgifte op verzoek (HOV) wordt wel gecontinueerd. Het door de gemeenteraad op 28 november 2024 genomen besluit, dat indien bij heruitgifte vanaf de zomer van 2021 sprake is van significante afwijkingen met de nieuwe taxatiesystematiek, deze nadien wordt herzien.

5.2 Uitvoering maatregelen raadsbesluit stelselwijziging erfpacht (RIS317822) Naar aanleiding van de genomen en nog te nemen besluiten over wijziging van het erfpachtbeleid heeft de raad de volgende maatregelen besloten 28 november 2024: 1.

Erfpachters die in 2023 of 2024 een canonherziening hebben gehad (5.300), of met wie heruitgifte van gronden in eeuwigdurende erfpachtrecht in die periode is overeengekomen. Deze groep erfpachters kan een vergoeding krijgen voor het verschil tussen het oude canonpercentage en het percentage dat volgens AB 2024 geldt, dat is gebaseerd op het gemiddelde van de rente over tien jaar. Voorwaarde is wel dat zij overstappen naar AB 2 024. Deze erfpachters zijn inmiddels per brief geïnformeerd. Ze krijgen tot 1 september 2025 de tijd om te laten weten of ze willen overstappen.

2.

Erfpachters, die vanaf de zomer 2021 zijn overgestapt naar een eeuwigdurend erfpachtrecht en waarbij na vaststelling van de nieuwe taxatiesystematiek sprake is van significante afwijkingen, deze te herzien. Op basis van datum heruitgifte 1 juli 2021 en later vallen ca. 1.400 erfpachters onder dit besluit. De uitvoering kan pas starten als de gemeenteraad een besluit heeft genomen over het nieuwe systeem. Ook moet eerst nog worden uitgewerkt wat precies wordt bedoeld met ‘significante afwijking’. Als vergelijkingsbasis zal in beginsel de waarderingsmethodiek op peildatum heruitgifte worden toegepast. Voor deze groep erfpachters willen we bij de uitwerking zodanige waarborgen inbouwen dat een nieuwe notariële gang zoveel als mogelijk wordt voorkomen. De uitvoering kan pas worden gestart als het nieuwe erfpachtsysteem helemaal klaar is. Voorlopig wordt uitgegaan van de tweede helft van 2026."

3.

Erfpachters, die door een toekomstige canonverhoging in de financiële problemen dreigen te komen. Erfpachters met een brutogezinsinkomen tot € 60.000 (in 2024 anderhalf keer modaal) kunnen straks gebruikmaken van een vrijwillige regeling om de betaling van de canon uit te stellen. Deze regeling is nagenoeg gereed en wordt van belang zodra de heruitgifte van tijdelijke erfpachtrechten (volgens AV 1923) weer van start gaat. 7

5.3 Implementatie maatregelen onderzoeksrapportages De uitvoering van de in de onderzoekrapportage gedane aanbevelingen vraagt om aanpassingen in het erfpachtsysteem en de werkprocessen. Het bestaande erfpachtsysteem is sterk verouderd en wordt vanaf 1 januari 2026 niet meer onderhouden. Het waarborgen van de continuïteit van de bestaande erfpachtprocessen heeft daarom de hoogste prioriteit. De inrichting van het nieuwe ICTsysteem is gebaseerd op AB 2024. De doelstelling is dat de facturatie van canons voor de 2 e helft 2026 via het nieuwe systeem plaatsvindt. In samenhang daarmee wordt aanpassing van het nieuwe systeem en de werkprocessen aan de adviezen van de onderzoeksrapportages op zijn vroegst per 1 juli 2026 mogelijk geacht. Pas vanaf dat moment kan weer worden gestart met de projectmatige heruitgifte op basis van de nieuwe systematiek en het nieuwe ICT-systeem.

5.4 Financiële effecten De financiële effecten van de voorgestelde adviezen zijn deels afhankelijk van endogene parameters, zoals grondquotes, hoogte depreciatiepercentage en de hoogte van een CAP. Maar exogene factoren, zoals de prijsontwikkeling op de woningmarkt en rente op de kapitaalmarkt spelen op zijn minst een even belangrijke rol. Met behulp van een scenarioanalyse brengen we de effecten van deze parameters in beeld.

6. Participatie en communicatie Een erfpachtovereenkomst is een privaatrechtelijke afspraak tussen de gemeente (als erfverpachter) en de erfpachter. De inhoud van die overeenkomst wordt bepaald door het erfpachtbeleid van de gemeente. Vanaf 1 maart 2025 geldt een nieuwe verordening voor inspraak en participatie. Volgens die regels worden wijzigingen in het erfpachtbeleid gezien als beleidsvoornemens, waarbij participatie een rol kan spelen. In de motie ‘De raad bepaalt’ (RIS 320702) heeft de raad vastgelegd dat op basis van de onderzoeksrapporten wordt besloten welke richting verder wordt uitgewerkt in een formeel raadsvoorstel. Bij het opstellen van deze rapporten is echter geen inspraak - of participatietraject doorlopen.

6.1 Belanghebbenden Als belanghebbenden worden aangemerkt: •

De woningeigenaren wiens woning op door de gemeente Den Haag in tijdelijke - (AV 1923), voortdurende- (1977) of eeuwigdurende erfpachtrecht is gevestigd;

•

De namens deze erfpachters optredende belangenorganisaties (Stichting Erfpacht Belangen Den Haag, Vereniging Eigen Huis en Nederlandse Vereniging van Erfpachters;

•

Professionele partijen: makelaars (NVM), notariaat en hypotheekverstrekkers

In de navolgende tabel is de samenstelling van de erfpachtrechten naar erfpachtvoorwaarden, periode waarin er een wijziging in hun voorwaarden optreedt en de aard van de wijziging weergegeven.

8

Tabel 1 Aantal relevante erfpachtrechten

Een wijziging van de waardebepaling en/of methodiek van bepaling van het canonpercentage treft in totaliteit ca. 31.000 erfpachtrechten. Alleen voor de onder AV 1923 gevestigde 10.110 erfpachtrechten is een wijziging van de waardebepaling van belang. Bij z owel de participatie als het communicatieproces wordt met deze verschillende belangen van erfpachters rekening gehouden. Het aantal erfpachters is overigens kleiner dan het aantal erfpachtrechten. Voor bijvoorbeeld bergingen en garageboxen is veelal een afzonderlijk erfpachtrecht gevestigd. Vaak is dat echter dezelfde eigenaar als van de woning. Daarnaast zijn in de voorgaande tabel ook de erfpachtrechten van corporaties en erfpachtrechten voor niet-woningbouwfuncties opgenomen. In onderstaande tabel is globaal aangegeven hoeveel particuliere woningeigenaren er zijn.

Tabel 2 Indicatie aantal particuliere woningeigenaren

6.2 Participatieniveau Vanwege het bijzondere karakter van het erfpachtbeleid, dat de basis vormt voor privaatrechtelijke overeenkomsten, is het niet geschikt voor coproductie of gezamenlijke besluitvorming. Bij het uitwerken van de nieuwe systematiek in een raadsvoorstel kiezen we daarom voor raadpleging en advies. Erfpachters (woningeigenaren) worden geraadpleegd over hun mening. Van belangenorganisaties en andere professionele partijen wordt advies gevraagd. De uitkomsten worden betrokken bij het formuleren van het raadsvoorstel.

9

Planning participatieproces Met de voorbereiding en uitvoering van het participatieproces is een periode van ca. 3 maanden gemoeid. Daarbij is als uitgangspunt gehanteerd dat: •

De resultaten van de raadpleging van de erfpachters ook als input wordt gebruikt voor het adviestraject van de professionele partijen;

•

Met de belangenorganisaties en de professionele partijen wordt uitgegaan van minimaal twee bijeenkomsten.

6.3 Communicatie Om erfpachters zo goed mogelijk na de vaststelling van AB 2024 te informeren is eerder een communicatieplanning opgesteld. Erfpachters zijn geïnformeerd via een brief, via een nieuws- en persbericht en via de website DenHaag.nl/Erfpacht. Voor de Algemene Bepalingen 2024 is een flyer gemaakt waarin per bepaling in begrijpelijke taal wordt uitgelegd wat deze betekent. Daarnaast is er een bijsluiter opgesteld die uitlegt wat de AB 2024 kan betekenen voor de persoonlijke situatie van de erfpachter. De in dit plan van aanpak opgenomen communicatieplanning beperkt zich tot het moment dat de gemeenteraad over de wijziging van het erfpachtbeleid een besluit neemt. De communicatie gedurende deze periode is gericht op de volgende aspecten: a.

Ondersteunen van het participatieproces via actieve communicatie en participatie over de raadpleging;

b. Informeren van de verschillende groepen erfpachters, waarvoor in de periode 2023 t/m 2026 de projectmatige heruitgifte is gestart, zou starten of zal gaan starten; c.

Vertalen van de Algemene Bepalingen via een tekstuele toelichting en opnemen van best practices (transparantie);

d. Voorbereiden van conversietrajecten met voorlichting. De onder a. en b. genoemde activiteiten zullen direct nadat de raad heeft aangegeven welke maatregelen het college moet uitwerken in een raadsvoorstel. De activiteiten c. en d. zullen zo ver mogelijk worden voorbereid maar pas na besluitvorming door de gemeenteraad worden afgerond. Daarmee willen we voorkomen dat na de besluitvorming de communicatie naar de erfpachters snel op gang komt.

7. Planning of hoofdlijnen Als uitgangspunt voor de planning is gehanteerd dat een op de WOZ-waardering gebaseerd model voor bepaling van de waardegrondslag voor de canon de meeste tijd vraagt. Het uitwerken van de voorgestelde vijfjaarlijkse middeling van de rente beperkt zich tot het onderbouwen van de hoogte van de CAP en, in combinatie met het omslagpunt, in een werkbare juridische grondslag (AB). Bij die uitwerking zullen belangenorganisaties en professionele partijen om advies worden gevraagd. Over het resultaat van die uitwerking vindt een raadpleging van de erfpachters plaats.

10

Op basis van deze planning vindt besluitvorming nog binnen deze raadperiode plaats. Vanaf 1 juli wordt dan de nieuwe regeling van kracht. Vanaf dat moment kan ook weer worden gestart met de continuering van projectmatige heruitgiftes. In bijlage B is een meer gedetailleerde planning opgenomen.

8. Benodigde middelen De kosten die gemoeid zijn met de uitvoering van dit plan van aanpak worden geraamd op ca. € 225.000 en zijn als volgt opgebouwd: •

Projectleiding

€ 100.000

•

Participatieproces

€ 50.000

•

Uitwerking WOZ-systematiek

€ 75.000

Deze kosten zullen ten laste van programma 15 Financiën (Erfpacht) worden gebracht

11

Bijlage A Overzicht erfpachtregelingen Jaar

Document/Beleidsstuk

Aard van wijziging

Toelichting Eerste invoering erfpachtstelsel tijdelijke erfpachtrechten was in 1911. Wijzi-

1923

Algemene Voorwaarden 1923

Wijziging tijdelijke erfpachtrechten met

ging algemene erfpachtvoorwaarden met tijdelijke looptijd (meestal voor de

einddatum

duur van 75 jaar). Geen recht op automatische verlenging; bij afloop is heruitgifte vereist waarbij actuele grondwaarde wordt bepaald.

1976

Algemene Voorwaarden Sche- Afwijkende erfpachtvoorwaarden (eeuwig- Alleen voor Gevers Deynootplein e.o.; voortdurende erfpacht met periodieke veningen 1976

durend met canonherziening)

canonherziening. Erfpacht zonder einddatum (voortdurend); canon wordt elke 50 jaar herzien en om de vijf jaar geïndexeerd. Bij omzetting naar eeuwigdurende erfpacht

1977

Algemene Bepalingen 1977

Invoering voortdurende erfpacht met 50-

wordt niet de actuele grondwaarde bepaald. De grondwaarde voor deze erf-

jarige herzieningsperioden

pachtrechten is de oorspronkelijke grondwaarde zoals vastgelegd in de erfpachtakte (zie hiervoor de Aanvullende Algemene Regels voor heruitgifte, de AAR 1986 en latere versies).

1986 1993 2008

2024

12

Algemene Bepalingen 1986 Herziening AB 1986 herziening 1993 Herziening AB 1986 herziening 1993 versie 2008 Algemene Bepalingen 2024

Invoering eeuwigdurende erfpacht met

Eénmalige grondwaardebepaling bij uitgifte; canon afhankelijk van rente, her-

vijfjaarlijkse canonherziening

ziening elke 5 jaar.

Aanpassing aan nieuw Burgerlijk Wetboek Actualisatie erfpachtvoorwaarden Herziening canonberekening (rentemiddeling)

Juridisch-technische actualisatie; geen inhoudelijke wijziging van het erfpachtstelsel. Juridisch-taalkundige herziening; inhoud erfpachtregeling blijft ongewijzigd. Algemene Bepalingen zijn gelijk aan de AB 1986, herziening 1993 versie 2008 met dien verstande dat het canonpercentage is gebaseerd op 10-jarig rentegemiddelde; minder gevoelig voor marktfluctuaties.

Bijlage B Detaillering mijlpalenplanning

13