RIS319225 Statushouders met kinderen en ALO-kop

Typ tekstTyp tekstTyp tekst

Mariëlle Vavier Wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken

030

Retouradres: Postbus 12600, 2500 DJ Den Haag

Ons kenmerk

Aan de voorzitter van de commissie Samenleving

SZW/10742318 RIS319225 Contactpersoon

Ben Hoogland Dienst

Sociale Zaken en Werkgelegenheidsprojecten Afdeling

Beleid, onderzoek en projecten Telefoonnummer Datum

14070

25 juni 2024

E-mailadres

ben.hoogland@denhaag.nl Onderwerp

Statushouders met kinderen en ALO-kop

Geachte voorzitter, Tot 1 januari 2024 ontvingen alleenstaande statushouders met minderjarige kinderen, waarvan de huwelijkspartner (nog) in het buitenland verblijft, de Alleenstaande ouderkop. Deze ALO-kop is bedoeld voor de alleenstaande ouder met een laag inkomen die geen partner heeft die financieel kan bijdragen in de kosten van de verzorging van kinderen. De ALO-kop vormt een extra toeslag bovenop het kindgebonden budget en bedraagt voor het gehele jaar 2024 € 3.480 (€ 290 per maand). Doordat volgens de Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen (Awir) een in het buitenland verblijvende partner wordt aangemerkt als fiscaal partner, komen weliswaar gehuwde maar feitelijk alleenstaande statushouders met minderjarige kinderen onder het sociaal minimum uit. Ze ontvangen 70% van de gehuwdennorm in plaats van de 90% gehuwdennorm voor alleenstaande ouders. Hierdoor heeft deze kwetsbare doelgroep een inkomensval van 20%, waardoor hun bestaanszekerheid in het gedrang komt. Volgens een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep (CRvB) heeft het college van B&W de plicht om, in geval van rechtmatigheid, deze groep te compenseren.1 Deze uitspraak zal in wetgeving gecodificeerd worden met het wetsvoorstel van de Participatiewet in balans, waarbij enkele onbedoelde effecten voor burgers zullen worden verzacht.

Vooruitlopend hierop en corresponderend met de rechtspraak, zullen we in Den Haag de bijstand van deze groep aanvullen tot de norm die geldt voor alleenstaande ouders. Compensatie Voor de Participatiewet is, in tegenstelling tot de wetgeving die de belastingdienst hanteert, de feitelijke situatie van mensen leidend. Gebruikmakend van het afstemmingsartikel 18 van de Participatiewet kunnen de betreffende statushouders met algemene bijstand worden gecompenseerd voor het ontbreken van de ALO-kop, waarmee het maandelijks inkomen op gelijk niveau wordt gebracht met het bestaansminimum dat geldt voor alleenstaande ouders met een bijstandsuitkering in het algemeen.

1

ECLI:NL:CRVB:2018:1600, Centrale Raad van Beroep, 17/301 PW (rechtspraak.nl)

Gemeente Den Haag

Spui 70 Den Haag

Postbus 12600 2500 DJ Den Haag

T 14070 www.denhaag.nl

Gemeente Den Haag Ons kenmerk

SZW/10742318

Bijstandsverlening aan alleenstaande (statush)ouders met kinderen.

Wettelijke

ALO-kop

compensatie

norm

via fiscus

ALO-kop

Art. 24 PW Rechthebbende alleenstaande ouder met kinderen (alg.).



Rechthebbende alleenstaande statushouder met kinderen, met een in het buitenland verblijvende

Totaal per maand

Art. 18 PW

€ 1283,83

€ 290,00

n.v.t.

€ 1283,83

Geen recht

€ 290,00

€ 1573,83

€ 1573,83



huwelijkspartner.

Na een bestandsselectie te hebben toegepast bleken 75 alleenstaande statushouders met kinderen voor te komen in het uitkeringsbestand van Den Haag. Hiervan zijn 57 personen niet benaderd omdat er geen sprake is van een huwelijkspartner, inmiddels een echtscheiding heeft plaatsgevonden, de huwelijkspartner elders in Nederland woont of overleden bleek te zijn. De resterende 18 personen zijn aangeschreven. Aan 5 alleenstaande statushouders met kinderen is inmiddels compensatie toegekend. De overige personen hebben niet op de brief gereageerd en zijn voor zover mogelijk telefonisch benaderd. De taalbarrière maakt het echter bijna onmogelijk om deze lastige materie met belanghebbenden telefonisch door te nemen Er wordt nog gezocht naar een effectievere manier van communiceren met deze statushouders. Kosten Het aantal statushouders dat getroffen wordt door het stopzetten voor de ALO-kop voor de genoemde groep blijkt gelukkig beperkt; 5 statushouders hebben inmiddels compensatie toegekend gekregen. Van 13 personen is dat vooralsnog onzeker. Uitgaande van maximaal 20 statushouders die voor compensatie ALO-kop in aanmerking komen, bedragen de extra bijstandskosten ca. € 70.000 per jaar, ten laste komend van BUIG.

Lobby De problematiek met het begrippenkader van de Awir is als lobbypunt geagendeerd bij het G4 wethouders overleg en ambtelijk ingebracht bij het interdepartementale programma VIM (vereenvoudiging inkomensondersteuning). Ook via andere kanalen (o.a. via gemeente Utrecht en het ministerie van SZW) is dit knelpunt ingebracht. Het college hecht er veel waarde aan dat dit probleem structureel wordt opgelost. Die oplossing moet worden gevonden in aanpassing van het partnerbegrip in de Awir. Met vriendelijke groet, de wethouder van Armoede, Inclusie, Zorg en Internationale Zaken Mariëlle Vavier

2/2