Bijlage 2) VRBN Ontwerp Programmabegroting 2024 versie 12 april
Tekst van het document
Programmabegroting 2024
Uitgave en redactie Veiligheidsregio Brabant-Noord, datum 29 juni 2023 Meer informatie www.vrbn.nl
In Veiligheidsregio Brabant-Noord wonen, werken en recreëren ruim 650.000 inwoners in 11 gemeenten. Binnen deze veiligheidsregio werken brandweer, GHOR, meldkamer en gemeenten samen op het gebied van risicobeheersing, brandweerzorg, crisisbeheersing & rampenbestrijding, bevolkingszorg en geneeskundige hulpverlening in de regio.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
2
Voorwoord Geacht bestuur, Hierbij bieden we u de programmabegroting 2024 aan. Met deze programmabegroting ronden we de beleidsperiode ’20-‘23 af. Deze programmabegroting bevindt zich in een bijzondere positie omdat we hierin het huidige beleidsplan afhechten en tegelijkertijd is het nieuwe beleidsplan nog in ontwikkeling. De ambities van het nieuwe beleidsplan zijn al wel verkennend besproken met het bestuur en daar kunnen we deels al op anticiperen. In de Kadernota 2024 hebben we u als deelnemende gemeenten om extra structurele middelen gevraagd. Dit was onontkoombaar als we de lijn van het beleidsplan ’20-‘23 willen voortzetten. De Kadernota is op 23 maart jl. vastgesteld. De ingebrachte zienswijzen van de gemeenteraden zijn betrokken bij de besluitvorming over de kadernota. In deze begroting zijn de definitieve indexcijfers opgenomen, zoals deze door de centrumgemeenten ’s-Hertogenbosch en Tilburg zijn doorgegeven. De begroting 2024 bevindt zich binnen de kaders van de Kadernota 2024. Zoals vermeld in de kadernota hebben we gezamenlijk geconstateerd dat de huidige (landelijke) ontwikkelingen sneller gaan en om veerkracht en wendbaarheid vragen, van ons en onze partners. Dit zien we op verschillende vlakken terug.
Zo zagen we dat tijdens de coronacrisis maar ook tijdens de Oekraïne- en vluchtelingencrisis, dat de veiligheidsregio de coördinatie en afstemming met haar partners heeft gefaciliteerd. We hebben met elkaar mooie inspanningen geleverd in deze crises. Ik ben dan ook trots op de resultaten daarvan voor onze regio en de inzet, tijdens moeilijke tijden, van alle partners. Als we terug kijken kunnen we de enorme meerwaarde van een veiligheidsplatform en goede informatiepositie constateren. We zien dat landelijk het tempo wordt opgevoerd op het gebied van crisisbeheersing en informatievoorziening. Het Rijk speelt nadrukkelijk in op deze ontwikkeling en heeft hiervoor ook middelen beschikbaar gesteld (BDUR-gelden). Daarnaast zien we ook dat de contourennota, die de versterkingen voor crisisbeheersing en brandweerzorg duidt voor de komende jaren, voorsorteert op verdere impulsen binnen brandweerzorg. Wij zullen naast de versteviging van Crisisbeheersing ook in onze toekomstbestendige brandweer en vakbekwaamheid moeten gaan investeren. De brandweer kampt met een opleidingsvraagstuk waarbij minder mensen kunnen instromen dan dat er uitstromen. Ook zien we dat het meer behoefte gestuurd werken – op het gebied van vakmanschap – leidt tot een groter beroep op de vakbekwaamheidsorganisatie. In de kadernota is het belang voor de versterking hiervan al aangestipt.
Tot slot komen de hoofdpunten voor het huisvestingsplan ‘24-’27 hier aan de orde en leest u de gevolgen daarvan voor 2024 in deze programmabegroting.
Met vriendelijke groet, Namens het Dagelijks Bestuur van Veiligheidsregio Brabant-Noord, drs. J.M.L.N. Mikkers Voorzitter Veiligheidsregio Brabant-Noord
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
3
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ...................................................................................................................... 4 Samenvatting .......................................................................................................................... 5 1. Programma Veiligheid .................................................................................................. 7 1.1 Crisis en Multi .......................................................................................................... 8 1.2 Brandweer............................................................................................................... 13 1.3 Bedrijfsvoering ...................................................................................................... 17 2. Verplichte paragrafen ................................................................................................. 24 2.1 Bedrijfsvoering ...................................................................................................... 24 2.2 Financiering ........................................................................................................... 26 2.3 Weerstandsvermogen en risicobeheersing................................................... 29 2.4 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................
32 2.5 Verbonden partijen ............................................................................................... 32 2.6 Openbaarheidsparagraaf .................................................................................... 34 3. Financiële begroting ................................................................................................... 36 3.1 Overzicht van baten en lasten ........................................................................... 37 3.2 Kaders totstandkoming begroting ................................................................... 40 3.3 Gemeentelijke bijdrage 2024 ............................................................................. 42 3.4 Incidentele en structurele lasten en baten..................................................... 43 3.5 Financiële positie .................................................................................................. 44 Bijlagen .................................................................................................................................. 45 Bijlage 1: Begroting naar hoofdkostensoort ........................................................ 46 Bijlage 2: Investeringen ..............................................................................................
50 Bijlage 3: Reserves en voorzieningen .................................................................... 52 Bijlage 4: Leningen ...................................................................................................... 53 Bijlage 5: Overige technische uitgangspunten .................................................... 54 Bijlage 6: Lijst van veelgebruikte afkortingen ...................................................... 56
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
4
Samenvatting Het jaar 2024 is het eerste jaar van de nieuwe beleidsperiode 2024-2027. Ten tijde van het opstellen van deze begroting is dit nieuwe beleidsplan nog niet gereed. In juli 2022, aan de vooravond van de nieuwe beleidsplanperiode, hebben we samen met het bestuur gesproken en nagedacht over de ontwikkelingen en de invloed ervan op Veiligheidsregio Brabant-Noord (VRBN). De koers die we de afgelopen jaren aangehouden hebben was goed. We gaan deze ingeslagen nu verder uitzetten. De begroting 2024 gaat derhalve in op de bestendiging van het Beleidsplan ‘20-‘23. Daarbij ligt de focus op de opdrachten Informatievoorziening binnen de veiligheidsregio en Vakmanschap/paraatheid bij de brandweer. Ook staan we stil bij de hoofdpunten van het nieuwe Huisvestingsplan ’24-’27. Actuele ontwikkelingen Een belangrijke actuele ontwikkeling is de constatering dat het fundament van de veiligheidsregio’s moet worden versterkt, gezien de langdurige en bovenregionale crises in de praktijk. Deze versterking richt zich nu voornamelijk op het gebied van crisisbeheersing, inclusief de informatiepositie. De veiligheidsregio’s krijgen hier vanuit het Rijk extra middelen voor (in totaal 83 miljoen extra, te verdelen over de 25 veiligheidsregio’s). Voor de aanwending van deze extra middelen zijn ook kaders meegegeven vanuit het Rijk en het Veiligheidsberaad.
Wij willen de extra BDUR-middelen voor de versteviging van de informatiepositie inzetten voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatiegestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). Komende tijd maken we nadere plannen voor het versterken van onze crisisbeheersing en dus ook voor de besteding van de extra BDUR-middelen, die daaraan gekoppeld zijn. Informatievoorziening Informatie speelt een steeds belangrijkere rol in het dagelijks leven. Dit biedt veel mogelijkheden, maar brengt ook toenemende risico’s met zich mee. Zowel het beschikbaar hebben van informatie en daarmee ook digitale weerbaarheid wordt steeds belangrijker. Als veiligheidsregio hebben we daarin een opgave. Door het combineren van kennis en informatie kan er snel en adequaat worden ingezet op risico- en crisisbeheersing en versterking van de brandweerzorg. De eerste stappen hiervoor zijn gezet, maar voor de doorontwikkeling van informatievoorziening in het kader van informatie-gestuurd werken en informatie-gestuurde veiligheid is het randvoorwaardelijk om een versnelde inhaalslag op de beschikbaarheid van personeel en middelen uit te voeren en om daarnaast een basisinformatievoorziening neer te zetten en te onderhouden. Dit alles vraagt een flinke financiële impuls, die met de Kadernota 2024 is gerealiseerd.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
5
Vakmanschap en paraatheid bij de brandweer Bij de brandweer wordt verder ingezet op het organiseren van een toekomstbestendige brandweer met gemotiveerde vrijwilligers en maatwerk bij het oefenen. We constateren dat er te weinig opleidingen kunnen worden gedraaid om aan de stijgende vraag te voldoen. Met als gevolg dat er nu minder mensen (kunnen) instromen in de operationele bezetting dan dat er uitstromen. Dit vormt op termijn een risico voor de continuïteit van de operatie. Ook zien we dat het meer behoefte gestuurd werken – op het gebied van vakmanschap – leidt tot een groter beroep op de vakbekwaamheidsorganisatie. Om aan structureel toenemende behoeftestelling ten aanzien van blijvende vakbekwaamheid te kunnen voldoen, is investeren noodzakelijk en onvermijdelijk.
Hoofdpunten Huisvestingsplan ’24-’27 In 2020 zijn de brandweerkazernes in de regio overgedragen aan de veiligheidsregio. Om lucht in de begroting van de veiligheidsregio te voorkomen is bij de overdracht gekozen voor een ‘genormeerde’ overdrachtswaarde. Dit betekent dat er geen budget is overgegaan voor de nieuwbouw en de grootschalige renovatie van alle kazernes. VRBN heeft hiervoor dus ook geen middelen binnen de eigen begroting. Er is gekozen om te werken met een 4-jarig huisvestings- en investeringsplan, waarbij telkens vier jaar vooruit wordt gekeken naar noodzakelijke nieuwbouw, renovatie en majeure ontwikkelingen. Bij de overdracht is hierbij opgemerkt: de kosten voor nieuwbouw en renovatie komen toch; ongeacht of het eigendom nu komt te liggen bij de veiligheidsregio dan wel bij de deelnemende gemeenten blijft. In deze begroting komen de hoofdpunten van het huisvestingsplan ’24-’27 terug. Centraal daarin staat de verduurzaming van een zevental kazernes, de nieuwbouw van de kazernes Liempde en Drunen en de renovatie van kazerne Berghem. Ook komen de knelpunten uit het huisvestingsplan ’20-’23 terug, te weten: kazerne Oss (hogere rente en indexering) en de hoofdlocatie ’s-Hertogenbosch (gestegen bouwkosten). Extreme prijsstijgingen Momenteel worden we geconfronteerd met extreme prijsstijgingen.
Hiervoor worden we gecompenseerd middels de indexering van de gemeentelijke bijdrage. Wat de daadwerkelijke consequenties zijn in 2024 is moeilijk in te schatten. Daarom hebben we in paragraaf 2.3 “Weerstandsvermogen en risicobeheersing” grotere prijsstijging overige bestaande lasten als risico opgenomen. Meerjarige ontwikkeling gemeentelijke bijdrage In deze begroting zijn de meerjarige effecten van bovengenoemde (onontkoombare) versterkingen op het gebied van informatievoorziening, vakmanschap en huisvesting als ook de indexering financieel vertaald. Dit geeft het volgende beeld op de gemeentelijke bijdrage: Gemeentelijke bijdrage in € 1, prijspeil 2023 (excl. indexering) VRBN, totaal (excl GHOR en BzBN) GHOR, per inwoner BzBN, per inwoner (bij volledige deelname)
2024 46.755.338 1,153 1,248
2025 46.906.538 1,153 1,248
2026 47.236.538 1,153 1,248
2027 47.986.538 1,153 1,248
In de bedragen van 2025 en verder is nog geen rekening gehouden met loon- en prijsindexering.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
6
1. Programma Veiligheid “Samenwerken aan veiligheid” is en blijft onze missie. Als Veiligheidsregio Brabant-Noord werken wij met elkaar aan een veilige Brabantse leefomgeving. Wij leren mét en ván bedrijven, inwoners, gemeenten en onze partners over belangrijke veiligheidsthema’s, nu en in de toekomst.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
7
1.1
Crisis en Multi
Binnen het domein van (multi) risico- en crisisbeheersing, zoals in de onderstaande figuur is te zien, gaan we uit van: 1. Het ‘zicht krijgen’ op de risico’s in onze veiligheidsregio. Dit doen we door middel van gezamenlijke risicoanalyses die op basis van Signalering en Monitoring worden herkend. Concreet bouwen wij voort op de Fieldlab ervaringen in Zuid-6 verband en de 24/7 risicomonitoring door de Calamiteitencoördinatoren op de meldkamer. 2. Een Crisisbeheersing waarbij de potentiële dreigingen en risico's samen met partners worden beperkt en bestreden (netwerkanalyses). Hierbij werken wij regio-overstijgend, waarbij de landelijke "kop” op de hele structuur gevormd wordt door het Knooppunt Coördinatie Regio'sRijk (KCR2) als opvolger van het Landelijk Operationeel Centrum. Zo worden strategische facetten verbonden met de regionale bestrijding van crises of grootschalige incidenten. 3. Multi risicobeheersing door het multidisciplinair voorbereiden en prepareren op deze risico’s door onder andere netwerkbeheer, gezamenlijke planvorming, multidisciplinair opleiden/trainen/oefenen en leren van incidenten tot het gezamenlijk optreden. Vanwege het steeds meer actueel en informatiegestuurd gaan werken worden de fases risicoanalyse en preparatie steeds meer in elkaar vervlochten en is er sprake van een actueel en dynamisch risicoprofiel.
De afronding van crisis in de (respons) en herstelfase na een incident of crisis worden ook beter aangestuurd door het nieuwe crisisplan (2023).
Figuur 1. Domein van risico- en crisisbeheersing De veiligheidsregio als netwerkorganisatie met een sterke regierol kent verschillende externe partners en steunt binnen haar organisatie op functionarissen uit de kolommen Brandweer, Politie, GHOR en Bevolkingszorg. Deze kolomorganisaties moeten in staat zijn om hun eigen taken goed te vervullen. Daarnaast dragen zij bij aan het oplossen van kolomoverstijgende veiligheidsvraagstukken en brengen zij relevante veiligheidsinformatie vanuit hun kolom in. Vanwege de versterking van crisisbeheersing kunnen de kolommen op meer ondersteuning vanuit crisisbeheersing verwachten dan in voorgaande jaren.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
8
1.1.1
Waar gaan we voor?
Doelstellingen strategisch: De landelijke impuls voor de versterking van crisisbeheersing en informatiepositie, de verbinding tussen zorg en veiligheid (GHOR) en de doorontwikkeling van Bevolkingszorg zijn belangrijke ontwikkelingen die we hieronder toelichten. De impuls van de versterking is reeds in 2023 gestart deze versterking wordt in 2024 nog eens verhoogd. De versteviging is een onderdeel van een brede versterking in alle veiligheidsregio's. Daarom volgen wij ook de gezamenlijke 6-jarige landelijke agenda crisisbeheersing (wordt uit 2023 verwacht). Doelstellingen going concern: • Professionele flexibele crisisorganisatie (Crisisbeheersing) • Planvorming actueel (Crisisbeheersing) • Gezondere en veiligere leefomgeving (GHOR) • Informatiemanagement (GHOR) • Minder kwetsbare burgers (GHOR) • Meer zelfredzame samenleving (GHOR)
1.1.2
Wat gaan we daarvoor doen?
A.
Fase 2 van landelijke impuls versterking crisisbeheersing en informatievoorziening
Noodzaak tot versteviging van het fundament De afgelopen jaren is de rol van veiligheidsregio’s uitgebreid en hebben we als veiligheidsregio een regisserende en coördinerende rol gekregen in langdurige crises. Sprekende voorbeelden hiervan zijn de coronacrisis en de vluchtelingencrisis. De voorbereiding op toekomstige – en veelal ook langdurige crises – vraagt om een versterking van het fundament van de veiligheidsregio. Dit zowel op het gebied van crisisbeheersing als op het gebied van de informatiepositie. Structurele versterking door verhoging BDUR Dit jaar zijn bestuurlijke afspraken gemaakt om het fundament van de veiligheidsregio’s te versterken. Onderdeel daarvan is de trapsgewijze toevoeging van € 83 miljoen (structureel) in de brede doeluitkering rampenbestrijding (BDUR) vanaf 2023. Deze verhoging bouwt tot 2026 geleidelijk op tot het genoemde bedrag. In het Veiligheidsberaad is ingestemd om de extra middelen in 2023 aan te wenden voor: 1. Het toekomstgericht – in lijn met de contourennota voor de wijziging van de Wet veiligheidsregio’s – verder professionaliseren van crisisbeheersing als vak binnen de veiligheidsregio. 2. a. Informatiepositie VRBN De informatiepositie van de veiligheidsregio’s versterken en waarborgen door het inrichten van een goed werkend Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) per veiligheidsregio.
Dit om een goed zicht op risico’s te verkrijgen en om te zorgen voor een goede informatiedeling met crisispartners. b. Landelijke informatiepositie Een impuls voor de ontwikkeling en het beheer van informatiesystemen door de veiligheidsregio’s en het Rijk gezamenlijk. 3. Het instellen van een hoogwaardig en gegarandeerd informatie-, actie- en coördinatiepunt voor Rijk, regio’s en partners; het KCR2.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
9
Versteviging binnen onze veiligheidsregio Voor VRBN betekent de structurele verhoging van de BDUR dat we vanaf 2023 € 1,37 miljoen extra krijgen voor de versterking van crisisbeheersing en onze informatiepositie. Dit bedrag stijgt in 2024 naar verwachting naar € 1,7 miljoen (in 2024 wordt de verdeling tussen veiligheidsregio’s voor 2025 en 2026 opnieuw bekeken). Het Rijk heeft in de toekenningsbrief expliciet opgenomen dat deze extra middelen niet mogen worden aangewend om een verlaging van de gemeentelijke bijdrage te realiseren of voor het vullen van gaten op andere taakgebieden binnen de begroting van de veiligheidsregio. De extra BDUR-middelen voor de versteviging van de informatiepositie worden in onze regio ingezet voor het borgen en het verder ontwikkelen van informatiegestuurde veiligheid (gericht op o.a. risicomonitoring en –analyse; zicht op risico’s). De afgelopen jaren zijn we hiermee al gestart als onderdeel van het huidige beleidsplan ‘20-’23. Het is de bedoeling dat deze versteviging daar een blijvende impuls aan geeft. Ten behoeve van de versterking van onze crisisbeheersing stellen we de komende tijd nadere plannen op. In lijn met de landelijke ambities van het Rijk en het Veiligheidsberaad – en met het oog voor geconstateerde regionale behoeften – zal het accent op de volgende zaken liggen: 1.
Verstevigen van crisisbeheersing als vak (leren, ontwikkelen, kennisborging en kwaliteitszorg/’zicht op prestaties’). 2. Verstevigen van de regiefunctie in het netwerk van crisispartners (gezamenlijke aanpak van risico’s en crises) en versterking van risico- en crisiscommunicatie. 3. Door de bovenstaande verstevigingen realiseert de veiligheidsregio ook een robuustere crisisorganisatie, die zowel in staat is om acute incidenten te bestrijden (‘GRIP-opschalingen’) als om langdurige crises te bestrijden door de inzet van crisisregisseurs en informatiemanagers.
B.
GHOR: verstevigen van de verbinding tussen zorg en veiligheid
De ontwikkelingen voor versterking crisisbeheersing en informatievoorziening in de veiligheidsregio zijn ook van toepassing voor de GHOR. Daarin levert de GHOR een actieve bijdrage in de multisamenwerking. Binnen de eigen kolom, het zorgnetwerk, zien we dit terugvertaald in de thema’s “landelijke ontwikkelingen met regionale betekenis”, “verbinding tussen zorg en veiligheid” en “informatiemanagement”: • Landelijke thema’s met regionale betekenis Landelijk werken partijen samen aan een betere duiding van taken en verantwoordelijkheden binnen het speelveld van de zorg. De komende wijzigingen in de Wet publieke gezondheid (Wpg) hebben effect op de landelijke en regionale crisisstructuur. In de komende jaren zal blijken hoe landelijke aansturing vanuit verschillende ministeries bij een grootschalige uitbraak van infectieziekten de regionale aansturing beïnvloedt. De DPG/GHOR levert een bijdrage aan de inrichting van deze (bestuurlijke) processen in de regio. •
Verbinding tussen zorg en veiligheid De DPG/GHOR monitort en signaleert knelpunten in de continuïteit van zorg en vertaalt deze naar effecten voor inwoners van de regio. Daarbij adviseert DPG/GHOR, in samenwerking met het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) Brabant, over maatregelen in de planvorming van individuele zorginstellingen en de voorbereiding van de zorgketen als geheel (care en cure). De voorbereiding van zorginstellingen om bij rampen en crises de noodzakelijke geneeskundige hulp te verlenen wordt in de komende jaren versterkt met behulp van het zorgrisicoprofiel. De GHOR is verantwoordelijk voor de totstandkoming van het
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
10
zorgrisicoprofiel en verwacht in 2024 de eerste vaststelling van het zorgrisicoprofiel voor de regio Brabant Noord. •
C.
Informatiemanagement Binnen het thema informatiegestuurde veiligheid maakt de GHOR een concrete uitwerking te maken van wat informatiegestuurde veiligheid inhoud voor ons (zorg)netwerk en wat daarbij wederzijdse verwachtingen zijn. We zijn het informatieknooppunt ten behoeve van de continuïteit van zorg in de keten en ontwikkelen producten (dashboards) om die taak uit te kunnen voeren en sluiten daarbij aan op de landelijke en regionale structuren van de veiligheidsregio’s.
Bevolkingszorg
Het geheel van de gemeentelijke rampenbestrijdings- en crisisbeheersingstaken noemen we Bevolkingszorg. Het doel van Bevolkingszorg is om zo snel mogelijk en zo adequaat mogelijke zorg te verlenen aan burgers die het nodig hebben bij een ramp of crisis. Door de versterking van crisisbeheersing profiteren wij als kolom van de risicoanalyses en monitoring die zij realiseren. Om continuïteit van Bevolkingszorg te kunnen realiseren op het gebied van kwaliteit en effectiviteit, wordt er zo veel mogelijk door de gemeenten in Brabant-Noord samengewerkt. We kunnen inmiddels m.b.t. Bevolkingszorg spreken van een stevig netwerk en een robuuste crisispartner. Het onderhouden en borgen van het netwerk, met de daarbij horende samenwerkingsafspraken en professionele en vakbekwame bevolkingszorgfunctionarissen, heeft blijvend onze aandacht. Zo blijven we ook in de toekomst een zichtbare en volwaardige kolom en partner in de Veiligheidsregio. In 2024 wordt daaraan verder vervolg en invulling gegeven door: • •
• • • • • •
De capaciteit voor expertteams en alle functiegroepen binnen Bevolkingszorg zo evenredig mogelijk te verdelen over de verschillende gemeenten. Het veiligheidspaspoort door te ontwikkelen en daarmee steeds objectievere en meer kwalitatieve informatie inzichtelijk te hebben over de vakbekwaamheid van de crisisfunctionarissen binnen Bevolkingszorg. Te zorgen voor een flexibele en slagvaardige crisisorganisatie Bevolkingszorg. Te investeren in het netcentrisch werken binnen Bevolkingszorg. Het landelijke project ‘Uniform Kwaliteitsniveau Bevolkingszorg’ regionaal door te vertalen en uit te rollen. Het nieuwe Crisisplan verder uit te werken voor Bevolkingszorg. De visie op crisiscommunicatie uit te rollen (met de ontwikkeling van een regionaal platform risico- en crisiscommunicatie). Te evalueren en leren van zowel oefeningen als inzetten.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
11
1.1.3
Wat zijn de kosten?
Thema Crisis en Multi Crisisbeheersing- en rampenbestrijding Jaarrekening
Begroting
Begroting
Begroting
Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting
2022
2023
2024
2025
2026
2027
totaal lasten
2.167
2.131
4.161
4.609
4.906
4.906
totaal baten
358
329
500
500
500
500
-1.809
-1.802
-3.661
-4.109
-4.406
-4.406
-
-
-
-
-
-
208
-
-
-
-
-
Saldo van baten en lasten C&R Dotaties aan reserves Onttrekkingen aan reserves saldo mutatie reserves Saldo na verrekening reserves C&R
208
-
-
-
-
-
-1.601
-1.802
-3.661
-4.109
-4.406
-4.406
Bedragen x € 1.000,-
Bevolkingszorg totaal lasten
655
746
810
810
810
totaal baten
-
-
-
-
-
-
-655
-746
-810
-810
-810
-810
Saldo van baten en lasten Bevolkingszorg
810
Dotaties aan reserves
30
-
-
-
-
-
Onttrekkingen aan reserves
-
7
4
4
4
4
saldo mutatie reserves
-30
7
4
4
4
4
Saldo na verrekening reserves Bevolkingszorg
-685
-739
-806
-806
-806
-806
Bedragen x € 1.000,-
GHOR totaal lasten
1.694
1.181
2.089
2.089
2.089
2.089
totaal baten
-
-
-
-
-
-
Saldo van baten en lasten GHOR
-1.694
-1.181
-2.089
-2.089
-2.089
-2.089
Dotaties aan reserves
-
-
-
-
-
-
Onttrekkingen aan reserves
-
-
-
-
-
-
saldo mutatie reserves
-
-
-
-
-
-
Saldo na verrekening reserves GHOR
-1.694
-1.181
-2.089
-2.089
-2.089
-2.089
Totaal Crisis en Multi
-3.980
-3.722
-6.556
-7.004
-7.301
-7.301
Verlaging GHOR-bijdrage en invulling taakstelling begroting De Directeur Publieke Gezondheid heeft samen met VRBN gesprekken gevoerd rondom een actualisatie van het huidige takenpakket van de GHOR en de daarbij behorende budgetten. Op basis van deze actualisatie is het mogelijk om de structurele bijdrage aan de GHOR met € 300.000 te verlagen. Dit door kostenbesparende maatregelen op huisvesting en wagenpark en onderbesteding/niet aanwenden begrotingsposten. Deze verlaging heeft geen gevolgen voor de dienstverlening van de GHOR. De vrijkomende middelen zijn onder meer ingezet om de taakstelling in de programmabegroting van VRBN in te vullen.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
12
1.2
Brandweer
De brandweer bestaat uit de onderdelen Risicobeheersing en Brandweerzorg. Vanuit Risicobeheersing werken we aan het verminderen van onveilige situaties en vanuit Brandweerzorg zorgen we dat er snel en deskundig hulp wordt verleend als het toch mis gaat. De brandweer is daarmee een betrouwbare en deskundige partner op het gebied van brandveiligheid en als risicogericht adviseur wordt gewerkt aan een veilige fysieke leefomgeving. Wij brengen risico’s in beeld, adviseren over het verbeteren van brand- en omgevingsveiligheid en stimuleren brandveilig gedrag. Met als doel minder slachtoffers en minder (onherstelbare) schade. Door de Omgevingswet verandert deze advisering de komende jaren. De brandweer heeft zich daarop voorbereid om blijvend aan te kunnen sluiten bij de behoefte van gemeenten en andere partners. Daarnaast is er aandacht voor nieuwe risico’s die zich bijvoorbeeld vanuit de energietransitie voordoen. Ook heeft de lokale verankering en het behoud van vrijwilligheid volop de aandacht. We bouwen zo aan een toekomstbestendige brandweer voor en door inwoners. Onder Brandweerzorg valt de primaire hulp aan mens en dier in geval van nood. Denk aan het blussen van branden, duiken, het stabiliseren van een ongeval met gevaarlijke stoffen of het bevrijden van beknelde slachtoffers. Wij staan er samen met onze ketenpartners op het moment dat onze inwoner ons nodig heeft.
Onze meldkamer is hierin dan ook een belangrijke schakel. Een goede parate brandweerzorg vanuit al onze, hoofdzakelijk vrijwillige, brandweerposten is ons uitgangspunt. We willen dat onze brandweermensen goed voorbereid hun werk kunnen doen. Daarom hebben we uitgebreide oefen- en trainingsprogramma's, maken we plannen en procedures die ons helpen bij het bestrijden van incidenten en zorgen we ervoor dat onze voertuigen en ons materiaal in orde zijn. Verder besteden we aandacht aan de nazorg na de bestrijding van het incident. Zo dragen we zorg voor onze medewerkers middels arbeidshygiëne, stimuleren we vitaliteit en bieden we op verzoek met een team van eigen medewerkers professionele nazorg na incidenten. Tot slot evalueren we ons optreden, zodat we de volgende keer nog beter ons werk doen.
1.2.1
Waar gaan we voor?
Doelstellingen strategisch: Het blijvend organiseren en ontwikkelen van vakmanschap en de paraatheid van ons huidig en toekomstig brandweerpersoneel zijn belangrijke ontwikkelingen, die we hieronder toelichten. Doelstellingen going concern: • Advisering bevoegd gezag (Risicobeheersing). • Uitvoering toezichtstrategie brandveiligheid (Risicobeheersing). • Verhogen industriële veiligheid (Risicobeheersing). • Maatschappelijke aandacht voor veiligheid (Risicobeheersing). • Opleiden en behoeftegestuurd oefenen brandweerpersoneel (Brandweerzorg). • Implementatie beleidsplan Incidentbestrijding gevaarlijke stoffen (Brandweerzorg). • Vertaling regionale visie hulpverlening naar beleidsplan (Brandweerzorg). • Start visievorming (natuur)brandbestrijding (Brandweerzorg).
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
13
1.2.2
Wat gaan we daarvoor doen?
A.
Vakmanschap en paraatheid bij de brandweer
VRBN en de kolommen zijn inmiddels stevig ontwikkeld en herkenbaar bij haar belangrijkste partners. Bij de brandweer wordt verder ingezet op het organiseren van een toekomstbestendige brandweer met gemotiveerde vrijwilligers en maatwerk bij het oefenen. De afgelopen jaren is duidelijk geworden dat de brandweerschool kwalitatief goed onderwijs levert. We constateren echter dat er te weinig opleidingen kunnen worden gedraaid om aan de stijgende vraag te voldoen, met als gevolg dat er nu minder mensen (kunnen) instromen in de operationele bezetting dan dat er uitstromen. Dit vormt op termijn een risico voor de continuïteit van de operatiën. Op basis van een landelijk waarneembare trend zien we dat de gemiddelde tijd dat een brandweerman/vrouw zich nog aan de brandweer bindt, afneemt. Dit betekent dat de opleidingsbehoefte in de toekomst naar verwachting verder zal toenemen. Daarnaast zien we dat er landelijke en regionale ontwikkelingen zijn, bijvoorbeeld als het gaat om het omarmen van nieuwe inzetdoctrines en innovaties en de herijking van het opleidingsstelsel (op nationaal niveau), die een groter beroep doen op de vakbekwaamheidsorganisatie (vakbekwaam worden en blijven). Om aan de toenemende behoeftestelling ten aanzien van blijvende vakbekwaamheid te voldoen, is investeren noodzakelijk en onvermijdelijk.
De huidige vakbekwaamheidsorganisatie zit aan de grenzen van haar opleidingscapaciteit. Afgelopen periode is onderzocht welke structurele (extra) behoefte er bestaat om vakmanschap op een toekomstbestendige wijze te organiseren. De verstevigingsoperatie bestaat uit de sporen: uitbreiding formatie, ophogen budget ten behoeve van flexibele schil en leergangen en ophogen budget ten behoeve van rijbewijzen. Dit vertaalt zich in een aanvullende financiële behoefte van € 650.000.
B.
Going concern
Doelen – going concern Aanbieden extra leergangen om continuïteit van de operatien te kunnen borgen Toekomstbestendig inrichten en organiseren beheersorganisatie vakbekwaamheid (worden en blijven) Uitvoering toezichtstrategie brandveiligheid
Activiteit Op basis van inschatting verwachten we dat we als brandweerschool per jaar, boven op het reguliere aanbod, 3 klassen manschap en 1 klas bevelvoerder extra zullen moeten draaien. Tevens verwachten we een toename in het aantal opleidingen voor chauffeur/ pompbediener.
Op basis van extern onderzoek en de adviezen die daaruit voortvloeien verder vormgeven aan het inrichten en organiseren van de beheersorganisatie Vakbekwaamheid (worden en blijven) door onder andere het organiseren van instructie- en beleidscapaciteit.
VRBN is uitvoerend partner voor gemeenten bij het houden van toezicht op brandveiligheid. Met de risicogerichte toezichtstrategie brandveiligheid wordt er naast toezicht en handhaving ook ingezet op de beïnvloeding van gedrag en bewustwording van risico’s. Door fysiek toezicht te variëren met zelfscans, kennissessies en trainingen, ontstaat een gevarieerde vierjarige cyclus waarin zowel toezichthoudende instrumenten als gedrag beïnvloedende
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
14
instrumenten worden ingezet. Hiermee wordt beoogd de brandveiligheid van de gebouwen in de regio verder te verhogen. VRBN is wettelijk aangewezen toezichthouder op de meest risicovolle bedrijven in onze regio: circa 15 Seveso inrichtingen (voorheen BRZO). Deze bedrijven werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen. VRBN houdt toezicht op deze bedrijven om zware ongevallen te voorkomen en risico’s te beperken.
Industriële veiligheid
Toezicht wordt door de drie Brabantse veiligheidsregio’s in gezamenlijkheid uitgevoerd. De gewenste bijdrage aan dit samenwerkingsverband is afhankelijk van het aantal Seveso inrichtingen in de betreffende regio. Brabant-Noord houdt rekening met een geringe stijging. Het is de inschatting dat VRBN in 2024 blijft voldoen aan de bestuurlijke doelstellingen rondom toezicht bij Seveso inrichtingen. In de jaren daarna wordt de huidige capaciteit mogelijk ontoereikend, de gevolgen hiervan worden in een los bestuurlijk voorstel uitgewerkt. Daarnaast kent Brabant-Noord circa 60 risicorelevante bedrijven die werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen, maar die niet onder de Seveso richtlijnen vallen. In 2024 wordt verder gewerkt om de veiligheid bij risicorelevante bedrijven te verhogen door het sturen op veiligheidscultuur en bewustwording.
Maatschappelijke aandacht voor veiligheid
In samenwerking met andere partijen willen wij de inwoners, bedrijven en instellingen in Brabant-Noord bewust maken van de (brand)risico’s in hun werk- en fysieke leefomgeving en hen aanzetten tot het maken van reële keuzes om eigen zelfredzaamheid en die van anderen te vergroten. Landelijk zijn speerpunten vastgesteld rondom brandveilig leven. VRBN sluit hier met haar activiteiten op aan. Het gaat om: de brandveilige generatie, kwetsbare inwoners en algemene publiekscommunicatie. Gedragswetenschappen hebben aangetoond dat beleven meer effect heeft dan vertellen. Voor een groter effect van voorlichtingen brandveilig leven, moet de vorm aangepast worden, zodat deelnemers meer kunnen beleven. Daarnaast wordt er ook gekeken naar mogelijkheden om (samen met partners) bredere voorlichtingen aan te bieden dan alleen brandveiligheid.
Prestaties Risicobeheersing De sector Risicobeheersing zet zich in voor het voorkomen en beperken van de kans op brand en de schadelijke gevolgen ervan. Wij brengen risico’s in beeld, adviseren over het verhogen van brandveiligheid en stimuleren brandveilig gedrag. Met als doel minder slachtoffers en minder onherstelbare schade. Met onderstaande indicatoren rapporteren wij op de belangrijkste activiteiten van de sector: • De voortgang van de risicogerichte toezichtstrategie brandveiligheid, waar in een periode van vier jaar de meest risicovolle gebouwen in de regio worden gecontroleerd. Jaarlijks wordt in samenspraak met de gemeenten een uitvoeringsprogramma vastgesteld. De brandweer heeft een inspanningsverplichting om het in de uitvoeringsprogramma’s vastgelegde aantal te controleren objecten te behalen. Van gemeenten wordt gevraagd om opvolging te geven aan de verzoeken tot handhaving vanuit de brandweer. Zo voorkomen we slachtoffers bij brand. • Risicobeheersing is uitvoerend partner van de gemeentelijke verantwoordelijkheid rondom brandveiligheid bij vergunningverlening. We rapporteren op de ontwikkeling en hoeveelheid adviezen aan bevoegd gezag (gemeenten, provincie en omgevingsdiensten) rondom omgevingsveiligheid en brandveiligheid. Veiligheidswinst wordt pas gehaald wanneer deze adviezen daadwerkelijk worden overgenomen.
Daarom rapporteren we in hoeverre het advies van risicobeheersing wordt overgenomen in vergunning- en planprocessen.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
15
•
•
Afdelingen vergunningverlening, toezicht en handhaving zijn de belangrijkste samenwerkingspartners van risicobeheersing. Daarom rapporteren we over de tevredenheid van onze dienstverlening bij gemeenten. VRBN heeft een wettelijke taak bij het uitvoeren van toezicht op Seveso-bedrijven ter voorkoming van zware ongevallen en het beperken van risico’s. We rapporteren op de bestuurlijke en wettelijke taak dat we elk jaar een inspectie hebben uitgevoerd bij elk bedrijf.
De Omgevingswet treedt per 1 januari 2024 in werking. Ter voorbereiding op deze wet is in de afgelopen jaren een programma doorlopen, waarin zowel de medewerkers als de werkwijzen in lijn zijn gebracht met de te verwachten veranderingen. We gaan er vooralsnog van uit dat we de nieuwe werkwijze vanuit de huidige bemensing vorm kunnen geven. Brandweerzorg We leven in een maatschappij waarin brand uitbreekt, ongelukken plaatsvinden, mensen te water raken en gevaarlijke stoffen vrijkomen. Op die momenten staat de brandweer, vanuit een fijnmazig netwerk van kazernes, klaar om de burger te helpen. Dit doet de brandweer om waar mogelijk te voorkomen dat er slachtoffers vallen en om schade te beperken. Vooraf weten we niet bij hoeveel incidenten we hulp moeten verlenen, maar we weten wel dat bij elk incident onze inzet snel, professioneel en adequaat is. Na afloop van het jaar kijken we in de jaarverantwoording terug op het aantal alarmeringen in 2024. 1.2.3
Wat zijn de kosten?
Thema Brandweer Bedragen x € 1.000,-
Subprogramma Risicobeheersing Jaarrekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2022
2023
2024
2025
2026
2027
totaal lasten
3.410
3.702
4.013
4.013
4.013
4.013
totaal baten
51
21
22
22
22
22
-3.359
-3.681
-3.991
-3.991
-3.991
-3.991
Dotaties aan reserves
Saldo van baten en lasten Risicobeheersing
-
-
-
-
-
-
Onttrekkingen aan reserves
59
-
-
-
-
-
saldo mutatie reserves
59
-
-
-
-
-
-3.300
-3.681
-3.991
-3.991
-3.991
-3.991
Saldo na verrekening reserves Risicobeheersing
Bedragen x € 1.000,-
Subprogramma Brandweerzorg Jaarrekening
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
Begroting
2022
2023
2024
2025
2026
2027
totaal lasten
28.370
29.432
32.732
32.925
33.327
33.951
totaal baten
1.388
1.475
1.669
1.669
1.669
1.669
-26.982
-27.957
-31.063
-31.256
-31.658
-32.282
2.427
2.911
2.862
1.373
1.154
1.154
Saldo van baten en lasten Brandweerzorg Dotaties aan reserves Onttrekkingen aan reserves
796
489
489
32
132
32
saldo mutatie reserves
-1.632
-2.422
-2.373
-1.341
-1.022
-1.122
Saldo na verrekening reserves Brandweerzorg
-28.613
-30.379
-33.436
-32.597
-32.680
-33.404
Totaal Brandweer
-31.914
-34.060
-37.427
-36.588
-36.671
-37.395
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
16
1.3
Bedrijfsvoering
We zijn onderdeel van een snel veranderende wereld. Wisselende dreigingsbeelden en maatschappelijke ontwikkelingen vragen om het voortdurend inspelen op veranderingen. We investeren in een positieve veiligheidscultuur waarbij integriteit en arbeidsveiligheid hand in hand gaan. De ontwikkeling naar een informatiegestuurde netwerkorganisatie vraagt om het neerzetten van een wendbare en professionele organisatie, waarbij mensen en processen onze ambities ondersteunen. 1.3.1
Waar gaan we voor?
Doelstellingen strategisch: De versterking van de informatievoorziening, het huisvestingsplan 2024-2027 en de extreme prijs- en loonstijgingen van dit moment zijn belangrijke ontwikkelingen, die we hieronder toelichten. Doelstellingen going concern: • Uitvoering reguliere bedrijfsvoeringstaken
1.3.2 A.
Wat gaan we daarvoor doen? De informatievoorziening van VRBN
Informatievoorziening wordt crucialer in het dagelijkse leven De wereld verandert om ons heen. Informatie speelt een steeds belangrijkere rol in het faciliteren van het dagelijks leven. We kunnen inmiddels spreken van een data-gedreven samenleving. Dit biedt veel mogelijkheden, maar maakt ons ook kwetsbaar. Het beschikbaar hebben van informatie en daarmee ook digitale weerbaarheid wordt steeds belangrijker. Als veiligheidsregio krijgen we een steeds grotere (netwerk)rol in het makelen van informatie. . En informatie is steeds belangrijker in het adequaat uitoefenen van ons vak. Deze ontwikkeling maakt het noodzakelijk om zowel te investeren in informatieveiligheid als in het zorgdragen dat de informatievoorziening binnen de veiligheidsregio op orde is. Alleen dan kan de gestelde bestuurlijke ambitie van (robuuste) informatie-netwerkorganisatie op termijn gerealiseerd worden. Informatievoorziening als primair proces Het landelijke Programma Overleg Informatievoorziening (POI) heeft in het najaar een toekomstverkenning Informatievoorziening opgeleverd. In deze toekomstverkenning wordt informatievoorziening als een primair proces aangemerkt voor de veiligheidsregio’s. Dit betekent des te meer dat veiligheidsregio’s zowel hun eigen regionale informatievoorziening en -beveiliging, als de gezamenlijke informatievoorziening op orde moeten hebben.
Informatie beschikbaar stellen via een informatieknooppunt is daarbij net zo essentieel als mensen en middelen voor de uitvoering van rampenbestrijding, crisisbeheersing en brandweerzorg. Door het combineren van kennis en informatie kan er snel en adequaat worden ingezet op risico- en crisisbeheersing en de versterking van de brandweerzorg. Door veranderende wetgeving neemt het belang van informatievoorziening toe Ook zien we de ontwikkelingen van een transparante overheid, die in staat moet zijn een goede informatiepositie te creëren en te delen met anderen. Denk aan de Wet open overheid om informatie beter vindbaar en uitwisselbaar te maken. En aan de Omgevingswet, die zorgt voor samenhangende eenduidige en toegankelijke informatievoorziening ten behoeve van de ontwikkeling en het beheer van de leefomgeving. Ook het toekomstig aanwijzen van de veiligheidsregio als een vitale organisatie stelt hogere eisen aan informatieveiligheid en beschikbaarheid.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
17
De eerste stappen zijn gezet In 2021 zijn we binnen VRBN gestart met de Informatieadviesboard (IAB) om samenwerking tussen de sectoren en een integrale ontwikkeling van de informatievoorziening vorm te geven. Er is gestart met een programma om de basis op orde te brengen en informatie-gestuurd werken in de steigers te zetten. Daarnaast wordt geïnvesteerd op de samenwerking met landelijke netwerken, veiligheidsregio’s en gemeenten, met als doel te leren van elkaar en daar waar mogelijk te versterken. De eerste stappen zijn dus gezet, waarbij we er ook nog wat te gaan hebben. Om aan te kunnen sluiten op de ontwikkelingen om ons heen, ook op landelijk niveau, vraagt om een versnelling/kwaliteitsimpuls op het gebied van de informatievoorziening binnen VRBN. Versterkingsslag informatieveiligheid We moeten versneld stappen zetten op het terrein van informatieveiligheid en onze kwetsbaarheid verminderen. We lopen anders het risico dat cyberaanvallen doeltreffend zijn, waarmee het proces Informatievoorziening geraakt wordt. Voor onze operationele werkprocessen is continuïteit en beschikbaarheid van informatie juist van groot belang. Een verstoring heeft mogelijk maatschappelijke en/of imago schade als gevolg.
Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) en cyberveiligheid De Baseline informatiebeveiliging Overheid (BIO) is het basisnormenkader voor informatiebeveiliging binnen alle overheidslagen (Rijk, gemeenten, gemeenschappelijke regelingen, provincies en waterschappen). Had voorheen iedere overheidslaag zijn eigen normenkader, nu is er met gezamenlijke inspanning één BIO voor de gehele overheid. Vanwege die digitale samenhang en de cruciale veiligheidsfunctie in Nederland is in 2021 door de raad van commandanten en directeuren veiligheidsregio (RCDV) bepaald, dat er een versnellingsprogramma wordt ingesteld om de veiligheidsregio’s allemaal sneller te laten voldoen aan de eisen uit de BIO. Met de nieuwe ITomgeving, die in 2023 in gebruik is genomen, is op technisch vlak een belangrijke stap gezet. Maar zeker zo belangrijk is bewustwording creëren bij medewerker wat je moet weten en wat je kan doen om de informatieveiligheid te vergroten. Het realiseren van continuïteitsplannen voor de belangrijkste processen nemen we hier ook in mee. Met voldoende slagkracht bijdrage aan landelijke ontwikkelingen informatievoorziening We willen graag de landelijke ontwikkelingen met betrekking tot informatievoorziening bijbenen. We zijn op dit moment niet aangesloten op het landelijke brandonderzoek dashboard en dragen we niet bij aan de landelijke opbouw van gegevens.
Ook nemen we niet zelf deel aan de landelijke werkgroep Digitale ontwrichting/cyber. Voldoen aan wetgeving We zijn nog onvoldoende in staat gebleken de digitale transformatie vorm te geven. We voldoen nog niet aan wet en regelgeving op het vlak van informatievoorziening zoals de Wet open overheid, de Wet hergebruik overheidsinformatie en de archiefwet. Onvoldoende capaciteit Uit de benchmark die in 2022 door Berenschot is uitgevoerd, is wederom gebleken dat VRBN een van de goedkoopste veiligheidsregio’s is. De consequenties daarvan op het thema informatie zijn zichtbaar. We lopen achter ten opzichte van andere veiligheidsregio’s op formatie voor informatievoorziening en is er nauwelijks capaciteit beschikbaar voor data-analyse en -beheer. Goed werkgeverschap staat onder druk doordat al lange tijd veel gevraagd wordt van medewerkers. Daarom wordt in het (op te stellen) beleidsplan ‘24-‘27 aandacht gevraagd voor het thema Mens en werk in balans.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
18
Van noodverbanden naar noodzakelijke omslag Al jarenlang passen we verschillende technische en organisatorische noodverbanden toe om de basale taken op het vlak van informatievoorziening en automatisering uit te voeren. Ondanks de beperkte capaciteit en met de beschikbare incidentele middelen zijn er al meerdere initiatieven geweest om de informatievoorziening naar een hoger plan te brengen. Die stappen hebben meerwaarde gehad. Maar voor de noodzakelijke omslag is een extra impuls nodig die blijvend is. Groeimodel informatievoorziening Voor de doorontwikkeling van de informatievoorziening is een flinke financiële impuls nodig. Dit valt uiteen in drie onderdelen: 1. Versnelde inhaalslag van het achterstallig onderhoud en het structureel goed neerzetten en onderhouden van een basisinformatievoorziening; 2. Het (verder) ontwikkelen van informatie-gestuurd werken; 3. Het (verder) ontwikkelen van informatie-gestuurde veiligheid (hierbij wordt verwezen naar de toelichting bij paragraaf 1.1 Crisis en Multi). In onderstaand figuur wordt het groeimodel informatievoorziening uitgedrukt in volwassenheidsniveaus afgezet tegen de tijd.
Figuur 1: Groeimodel informatievoorziening
Door het bereiken van volwassenheidsniveau 2.0 zetten we in op ‘de basis op orde’ en de eerste stappen naar een data-gedreven organisatie. We zijn in staat om mee te doen met landelijke ontwikkelingen en leveren een bijdrage aan de regionale informatievoorziening. Landelijk gezien zijn we dan zeker geen koploper, maar we zetten wel de stap naar een degelijke middenmoter. Financiën Informatievoorziening VRBN De structurele kosten die verbonden zijn aan dit vraagstuk bedragen globaal € 1,85 miljoen. De kosten per deelonderwerp zijn als volgt ingeschat: - informatiegestuurd werken € 0,9 miljoen - functioneel beheer kernapplicaties € 0,5 miljoen - formatie I&A € 0,2 miljoen - informatieveiligheid € 0,2 miljoen
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
19
B.
Hoofdpunten Huisvestingsplan ’24-‘27
In 2020 zijn de brandweerkazernes in de regio overgedragen aan de veiligheidsregio. Om lucht in de begroting van de veiligheidsregio te voorkomen, is bij de overdracht gekozen voor een ‘genormeerde’ overdrachtswaarde. Dit betekent dat geen budget is overgegaan voor de nieuwbouw en de grootschalige renovatie van alle kazernes. VRBN heeft hiervoor dus ook geen middelen binnen de eigen begroting. Gekozen is om te werken met een 4-jarig huisvestings- en investeringsplan, waarbij telkens vier jaar vooruit wordt gekeken naar noodzakelijke nieuwbouw, renovatie en majeure ontwikkelingen. Bij de overdracht is hierbij opgemerkt: de kosten voor nieuwbouw en renovatie komen toch, ongeacht of het eigendom nu komt te liggen bij de veiligheidsregio danwel bij de deelnemende gemeenten blijft. Nieuwbouw kazernes Liempde en Drunen De gemeente Heusden heeft, in samenwerking met VRBN, een locatie in Drunen aangewezen voor nieuwbouw van de kazerne. Dit omdat de kazerne aan nieuwbouw/renovatie toe was en op de huidige locatie sociale woningbouw gepland is. De start van de realisatie van deze nieuwe kazerne staat in 2024 op de planning. De kazerne Liempde is 63 jaar oud en wordt opgenomen als nieuwbouwkazerne. Begin 2024 willen we starten met het locatie onderzoek.
Omdat beide kazernes ten tijde van de overdracht ouder waren dan 40 jaar (afschrijvingstermijn kazerne) was de overdrachtswaarde € 0 – en hebben we dus ook geen budget voor de nieuwbouw van deze kazernes. Renovatie kazerne Berghem De kazerne Berghem is in 1980 gebouwd. Bij de overdracht was ook deze kazerne ouder dan 40 jaar. In het meerjarenonderhoudsplan van deze kazerne staat voor de komende jaren een aantal onderhoudspunten in de planning. Daarbij hebben we meteen de mogelijkheid om deze kazerne te verduurzamen. Gezien de leeftijd van de kazerne, de onderhoudspunten en de verduurzaming zijn we voornemens om een grootschalige levensverlengende renovatie uit te voeren met de duurzaamheidsdoelstellingen van VRBN als uitgangspunt. Verduurzaming zeven kazernes VRBN bouwt aan een duurzame toekomst en het bestuur heeft hier voor 2040 ook een ambitie over uitgesproken. Naast deze ambitie dienen we ook te voldoen aan de landelijke wet –en regelgeving. Vanuit de landelijke wet- en regelgeving zijn een aantal kazernes uitgezonderd van de label C verplichting. Gezien onze ambities willen we deze kazernes echter ook gaan verduurzamen. Hiermee leveren we een duurzame bijdrage aan onze samenleving en geven we ook het goede voorbeeld. In het huisvestingsplan is de verduurzaming van zeven kazernes opgenomen die we naar energielabel A willen brengen.
Dit zijn kazernes met energielabel D of slechter. VRBN heeft bij de overdracht geen budget meegekregen voor het verduurzamen van kazernes. Bij het bepalen van de duurzaamheidsambitie per (brandweer)locatie wordt overigens rekening gehouden met de gebruiksdoeleinden van de verschillende ruimten binnen deze locatie alsook wat nodig is aan maatregelen om het brandweermaterieel operationeel te houden. In een tankautospuit zit bijvoorbeeld een tank met water, die niet mag bevriezen. Daarnaast zit apparatuur in de voertuigen die op temperatuur moeten zijn om zo de snelheid van een uitruk te kunnen waarborgen, denk bijvoorbeeld aan de verbindingsapparatuur, schermen van navigatie e.d. In het Investeringsplan huisvesting 2024-2027 houdt VRBN terdege rekening met het terugverdieneffect op de exploitatiebegroting. Hiermee geeft VRBN prioriteit aan investeringen waarbij het terugverdieneffect het grootst is.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
20
Andere majeure ontwikkelingen Voor de kazerne Megen zal er in deze planperiode onderzocht worden of realisatie op een andere locatie tot de mogelijkheden behoort. Dit aangezien de huidige locatie ingeklemd zit in het centrum van de vestingstad en er op die locatie geen mogelijkheid is om de kazerne naar de vastgestelde m2 norm te brengen. De gemeente Meierijstad is bezig met de herstructurering van het centrum van Veghel. In dit gebied ligt onder andere de brandweerkazerne van Veghel die momenteel door VRBN gehuurd wordt van de gemeente. Dit biedt nu nog geen houvast voor een ontwikkeling in ons huisvestingsplan. De brandweerpost in Cromvoirt zit in een bedrijfsverzamelgebouw. Begin 2024 gaan we invulling geven aan de volgende onderzoeksvraag: blijven we de huidige kazerne huren of gaan we voor een (ver)nieuwbouw optie in de kern Cromvoirt? De uitkomst van dit onderzoek en de eventuele financiële dekking van de uitkomst van dat onderzoek zal in de volgende planperiode (2028 – 2031) aan de orde komen. Indien uit het onderzoek blijkt dat de noodzaak om een nieuwe locatie te realiseren urgenter is dan nu ingeschat zullen we met een separaat voorstel komen voor de post Cromvoirt. Knelpunten huisvestingsplan ’20-‘23 Voortgang kazerne Oss We hebben besloten om de verbouwing van de kazerne Oss in de planning naar achter te plaatsen.
Dit omdat de verbouwing van de kazerne dan kan plaatsvinden als het kantoorgedeelte en de onderhoudswerkplaatsen verhuisd zijn naar het steunpunt in Zeeland en we hier tijdens de verbouwing geen rekening mee hoeven te houden. Doordat in de tussentijd de rente is gestegen, zijn de jaarlijkse kapitaallasten – die voortkomen uit de verbouwing – wel hoger dan waar eerder rekening mee is gehouden. Ook zal het investeringskrediet geactualiseerd moeten worden op basis van de huidige prijsstijgingen. We zullen een indexering toepassen van 10% per jaar. De verwachting is dat in 2025 wordt gestart met de bouw. Voortgang locatie ‘s-Hertogenbosch Het vernieuwbouwproject van de locatie ’s-Hertogenbosch bevindt zich inmiddels in de Definitief Ontwerpfase (DO). Door de gestegen bouwprijzen hebben we echter een fors tekort. Ondanks dat al veel zorg en aandacht besteed was aan het Programma van Eisen (PvE), is het tijdens de Voorlopig Ontwerpfase (VO) toch gelukt om bezuinigingen (ruim 300 m2 t.o.v. PvE) door te voeren en daarmee de overschrijding enigszins te beperken. Echter op basis van de VO-raming is er nog altijd sprake van een tekort van ruim € 5 miljoen euro t.o.v. het budget van € 25,7 miljoen euro. In 2024 zal de aanbesteding plaatsvinden.
Personele consequenties De ervaring van de afgelopen jaren laat zien dat team Huisvesting doorlopend grote tot zeer grote projecten blijft uitvoeren. Ook in het nieuwe huisvestingsplan zien we dit weer gebeuren. Ook levert het team een belangrijke bijdrage aan de duurzaamheidsambities van VRBN. Om die reden is in de begroting 2024 extra capaciteit opgenomen, zodat zowel onze duurzaamheidsambities als onze ambities in het Huisvestingsplan ’24-‘27 gerealiseerd kunnen worden. Financiën Huisvestingsplan ’24-‘27 Aan het nieuwe huisvestingsplan is een investering gekoppeld van in totaal € 18 tot € 20 miljoen (ruim € 5 miljoen locatie ’s-Hertogenbosch, € 5,5 miljoen nieuwbouw Drunen, € 3,7 miljoen nieuwbouw Liempde, € 2,1 miljoen renovatie Berghem en € 1,5 miljoen verduurzaming zeven kazernes). De totale structurele kosten verbonden aan het Huisvestingsplan ’24-’27 bedragen globaal € 1,3 miljoen. Let wel: het merendeel van deze kosten vangt pas aan in 2026 en 2027.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
21
C.
Extreme prijsstijgingen
Prijsontwikkeling Op dit moment worden we geconfronteerd met extreme prijsstijgingen. Dit komt zowel terug bij onze exploitatiebudgetten (energie, schoonmaak, etc.) als bij onze investeringsbudgetten (tankautospuiten, redvoertuigen, etc.). In hoeverre dit consequenties heeft voor 2024 is moeilijk in te schatten. De verkregen indexeringspercentages voor deze begroting liggen hoger dan normaliter. Op basis van het monitoren van de prijzen in 2023 kan bij aanvang van het verslagjaar 2024 beter worden ingeschat of de toegepaste indexering toereikend is. Loonontwikkeling Ten tijde van het opstellen van de begroting 2024 is een principeakkoord bereikt tussen de werkgevers (WVSV) en vakcentrales (FNV, Overheid, CNV Overheid, CMHF en AC/BVB/VBV) over de nieuwe arbeidsvoorwaarden voor medewerkers in dienst bij de Veiligheidsregio’s, inclusief brandweervrijwilligers. Het akkoord kent een looptijd van 16 maanden tot 1 mei 2024. De financiële doorrekening van de van de geïndexeerde uitgaven op basis van de CAO en de ontvangen inkomsten uit geïndexeerde gemeentelijke bijdrage dient nog plaats te vinden.
D.
Going concern
Doelen – going concern
Wanneer gereed (kwartaal/jaar)?
Activiteit
Reguliere taken op het gebied van: personeel, (documentaire) Uitvoering reguliere informatievoorziening, financiën, planning en control, automatisering, bedrijfsvoeringstaken huisvesting, materieel, inkoop, het projectbureau en communicatie robuust uitvoeren.
Continu
Prestaties Indicator
Realisatie 2022
Streefwaarde 2024
Toelichting / maatregelen
101%
98%-100%
Voor de continuïteit van de dienstverlening, als ook behoud van kennis en kunde, is de lijn om vacatures zo snel als mogelijk in te vullen. Wel wordt bij het ontstaan van een vacature stilgestaan op welke wijze invulling op dat moment het beste bij de (ontwikkeling van de) organisatie past.
Percentage ziekteverzuim: 4,29%
Percentage ziekteverzuim: 4,0%
De coronacrisis heeft met name in de maand maart (verzuim 8%) een negatieve invloed gehad. In de daaropvolgende maanden zien we weer een daling van het verzuimcijfer (juli <4%).
Bezetting / Formatie
Ziekteverzuim
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
De prognose is mede gebaseerd op een aantal langdurige zieken met niet werk gerelateerde klachten.
22
1.3.3
Wat zijn de kosten?
Thema Bedrijfsvoering Bedrijfsvoering VR (exclusief GHOR) Jaarrekening
totaal lasten totaal baten saldo van baten en lasten Bedrijfsvoering
Begroting
Begroting
Begroting
Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting
2022
2023
2024
2025
2026
2027
10.489
10.008
12.715
13.612
13.859
13.885
225
97
104
104
104
104
-10.264
-9.911
-12.611
-13.508
-13.755
-13.781
Dotatie aan reserves
201
-
-
-
-
-
Onttrekkingen aan reserves
829
185
93
-
-
-
saldo mutatie reserves
628
185
93
-
-
-
Saldo na verrekening reserves Bedrijfsvoering
-9.636
-9.726
-12.518
-13.508
-13.755
-13.781
Totaal Bedrijfsvoering
-9.636
-9.726
-12.518
-13.508
-13.755
-13.781
Begroting
Bedragen x € 1.000,Begroting Begroting
Algemene Middelen Algemene Middelen Jaarrekening
totaal bijdragen Saldo financieringsfunctie
Totaal Algemene Middelen
Begroting
Begroting
2022
2023
2024
2025
2026
2027
46.811
48.582
56.504
57.103
57.730
58.480
-1
-2
-3
-3
-3
-3
46.810
48.580
56.501
57.100
57.727
58.477
Onvoorzien De begroting van VRBN bevat geen post voor onvoorzien. Eventuele onvoorziene situaties met de daaruit volgende kosten, dienen op dat moment van dekking te worden voorzien. In de risicoparagraaf, die gekoppeld is aan de weerstandscapaciteit, is het risico van onvoorziene uitgaven opgenomen.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
23
2. Verplichte paragrafen In dit hoofdstuk komen de paragrafen aan bod. Het doel van een paragraaf is om voor overstijgende onderwerpen één totaalbeeld te geven. Volgens het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten) zijn de volgende paragrafen verplicht: • bedrijfsvoering • financiering • weerstandsvermogen en risicobeheersing • onderhoud kapitaalgoederen en investeringen • verbonden partijen • grondbeleid • lokale heffingen Omdat wij als veiligheidsregio geen lokale heffingen heffen en niet over grondposities beschikken, zijn de paragrafen lokale heffingen en grondbeleid niet opgenomen in deze begroting. Het overzicht investeringen is in bijlage 2 opgenomen om een eenduidig en volledig beeld te geven. Tevens wordt in dit hoofdstuk aandacht besteed aan de openbaarheidsparagraaf.
2.1
Bedrijfsvoering
Formatie en bezetting In onderstaand overzicht is onze formatie opgenomen. De realisatie van de gegevens heeft betrekking op de stand van zaken per ultimo 2022. Dit betreft de medewerkers met een aanstelling. De brandweervrijwilligers zijn uitgezonderd van het fte-overzicht en apart verantwoord in deze paragraaf. Onderstaande grafiek geeft de formatie per onderdeel weer.
Formatie in fte 289 300 250 200 150 100 50 0
159 16
10
3
41
60
De formatie is op peildatum 1 januari 2023 met 2 fte gestegen ten opzichte van de Begroting 2023. Bij de uitvoering van de Programmabegroting 2024 wordt een aanzienlijke uitbreiding van de formatie gerealiseerd, die nu nog niet in bovenstaande cijfers is verwerkt.
Veiligheidsregio Brabant-Noord – Programmabegroting 2024
24
Naast de medewerkers met een aanstelling bij VRBN zijn in 2024 tevens medewerkers vanuit andere organisaties werkzaam voor de veiligheidsregio. Dit zijn de medewerkers van de GHOR, die in dienst zijn bij de GGD (wel opgenomen in bovenstaand overzicht). Omgekeerd zijn bij Crisisbeheersing de calamiteiten coördinatoren (7 fte) en de evenementenregisseur (1 fte) ook werkzaam voor Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO). Bij Brandweerzorg (BWZ) werken de centralisten en de leiding van de Meldkamer Brandweer Oost-Brabant (27 fte) ook voor VRBZO. Vrijwilligers Het aantal vrijwilligers is opgenomen in onderstaande tabel. We gaan uit van een formatie van 905 vrijwilligers in 2024. Het werven en opleiden van vrijwilligers is een continu proces. Brandweervrijwilligers Aantal 2024