E-book snellezen Effectivitijd

11 tips om te leren snellezen Jan-Willem Ouwehand • Trainer Effectivitijd 1

Stel dat… …je alles twee, drie of zelfs vier keer sneller zou kunnen lezen! En dat je ook nog eens goed begrijpt wat je leest. Dat zou het lezen veel leuker maken toch? Minder tijdrovend ook. Wat je allemaal wel niet kunt doen met de uren die je overhoudt! Wat voor leuks schiet je nu te binnen? Meer quality time with the family? Of juist meer tijd voor jezelf? Meer sporten? Tijd voor vrienden? Een nieuwe cursus of studie beginnen? Eindelijk dat ene boek lezen dat je zo leuk lijkt? Kan allemaal. Dankzij de technieken van snellezen en de 12 tips in dit e-book!

Na het lezen van dit boek kun jij: •

Minimaal twee keer sneller lezen

•

Snellezen vanaf papier en beeldscherm (smartphone, tablet)

•

De informatie 1) sneller en beter verwerken, 2) begrijpen én 3) onthouden met behulp van mindmappen (pagina 16)

•

2

Gegarandeerd 52 boeken per jaar lezen, via onze app Hopper (pagina 15)

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1: Introductie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 4 Wie ben ik dat je mijn tips moet aannemen? Wat heeft mij gedreven tot het snellezen en wat heb jij aan die informatie?

Hoofdstuk 2: Waarom snellezen?. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5 De snelheid waarop we lezen is ons aangeleerd. Terwijl ons brein een veel hogere snelheid aankan. Geen 250 woorden per minuut, maar …

Hoofdstuk 3: 12 tips voor snellezen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Scannen, aanwijzen, arceren, delen, vooruit lezen, variëren en nog zes onmisbare technieken.

Hoofdstuk 4: Op de snelweg. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 12 Een goed begin is het halve werk. En een goed begin van snellezen betekent een goede warming-up.

Hoofdstuk 5: Snellezen met dyslexie. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 13 Iedereen kan snellezen. Dus ook mensen met dyslexie. Met de combinatie van de juiste technieken.

Slotwoord . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Dit wil ik je nog even meegeven.

Bewezen methode: Mindmapping . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15 Een laagdrempelige methode om je ideeën snel, concreet, gestructureerd en duidelijk op papier te krijgen. Meer dan alleen gedachtenwolkjes maken.

Nieuwe app: Hopper! . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 17 De app waarmee je zonder moeite gemiddeld een boek per week kunt lezen. Een leven lang leren is nog nooit zo makkelijk geweest.

Wij durven volledige tevredenheidsgarantie te geven op onze training snellezen. 3

Hoofdstuk 1

Introductie

Wie ben ik dat je mijn tips kunt aannemen? Een langzame lezer. Laten we daarmee beginnen. Ik heb in mijn leven bijna nooit een boek van A tot Z gelezen. Voor de boekenlijsten op de middelbare school beperkte ik me tot de films en uittreksels. Herkenbaar? De keren dat ik een boek wel helemaal heb gelezen, zijn op een hand te tellen. Ik weet nog goed hoe eindeloos lang het duurde die boeken uit te lezen. En dat is me alleen maar gelukt, omdat ik toen genoeg tijd had ...

1

Die weerzin tegen lezen was onbewust misschien wel de reden dat ik na de middelbare school koos voor een technische vervolgopleiding. Een studie waar leessnelheid minder belangrijk is. Maar dat was te makkelijk gedacht, want bij die opleiding bleef het niet. Ik ging het bedrijfsleven in en om mij verder te ontwikkelen begon ik aan een deeltijdopleiding bedrijfskunde. En dat betekende lezen. Veel lezen. Maar ondertussen ging het werk natuurlijk door. Die combinatie van studie en werk deed mij bijna de das om. Meer lezen, maar minder tijd. Hoe moest ik dat doen? Ik was klaar om de handdoek in de ring te gooien, tot ik op het fenomeen snellezen stuitte. Echt iets voor mij, dacht ik meteen, en dat bleek ook toen ik mij in de fascinerende materie verdiepte. Ik zoog de informatie in me op, volgde trainingen, maakte mij de technieken eigen en paste alles wat ik had geleerd met veel plezier toe in mijn werk en studie. Met als resultaat dat ik die studie succesvol afrondde én meteen een goede balans tussen werk en privé wist te vinden. Deze praktijkervaringen en theoriekennis vormen de basis van mijn bedrijf Effectivitijd. Een trainingsorganisatie die deelnemers in kleine groepen leert om veel sneller te lezen. De resultaten van onze trainingen zijn zo goed dat we hier een volledige tevredenheidsgarantie op durven te geven. Maar nog even terug naar de behaalde winst.

Zowel snellezen als mindmappen stellen mij niet alleen in staat om veel vakboeken te lezen, maar ook om goed voorbereid vergaderingen in te gaan, zodat ik echt van toegevoegde waarde ben. En ik lees nu ook weleens een boek voor mijn plezier, hoe vind je die? Ik gun jou hetzelfde! Daarom geef ik je dit e-book. Veel succes bij het snellezen!

4

In één dag leren snellezen? In kleine groepen en op diverse locaties brengen we jouw leesniveau naar een veel hoger niveau. Check alle mogelijkheden op onze website www.effectivitijd.nl »

1 2 Hoofdstuk 2

Waarom snellezen? Snel, sneller, snelst

Ben je bij het lezen snel afgeleid? Denk je snel aan iets anders, of kijk je op bij het kleinste geluid? Laat ik je geruststellen. Dat ligt niet aan jou.

De reden is dat jouw hersenen zich vervelen. Dat komt, omdat we te langzaam lezen en zodoende maar een klein deel van die grijze massa gebruiken. En daarom lezen we ons, soms letterlijk, in slaap. Zonde van je tijd!

Hoe komt het dat we zo langzaam lezen? We weten niet beter. We hebben allemaal hardop leren lezen. Zo zijn we begonnen, het ‘stillezen’ kwam daarna pas. En daarom lezen we net zo snel als dat we praten: met 250 woorden per minuut. Terwijl ons brein - let op - maar liefst 1.500 woorden per minuut kan verwerken. Het is net als in de auto. Wanneer kijk je op je telefoon? Als je plankgas rijdt of als je in de file staat? Als je dus meer informatie naar je brein zendt, verveelt het zich minder en ben jij minder snel afgeleid. Met andere woorden: hoe sneller jij leest, hoe meer je brein zich moet focussen. Dankzij de juiste technieken ga je dus sneller en met meer concentratie door de tekst heen. Handig toch?!

5

Hoofdstuk 3

12 tips

om sneller te lezen en beter te onthouden! Tip 1 • Scannen Voordat je een boek of document gaat lezen, lees dan eerst even de inhoudsopgave. Bij een artikel: scan eerst de koppen, subkoppen, grafieken, schema’s en citaten. Dankzij die ‘quick scan’ krijg je een eerste indruk van de inhoud en zie je de grote lijn. En daar houdt je brein van. Want hoofdlijnen geven structuur en helpen jou de details beter te onthouden.

3

Tip 2 • Aanwijzen

Als je leest, bewegen je ogen mee. Je ogen bepalen hoe snel of langzaam je leest. Is een tekst langer dan twee alinea’s, dan kost het je ogen veel moeite om ‘mee te bewegen’. Wat dan helpt, is met je vinger of een pen/ potlood in een constant vlot tempo mee te lezen. Jouw ogen hoeven dan alleen maar te volgen.

Deze focus en rust leiden direct tot wel 30% verbetering van jouw leessnelheid en tekstbegrip! De eerste keer dat je een pen gebruikt, voelt dit misschien als ‘storend’. Had ik ook. Maar vertrouw erop dat het aanwijzen lezen makkelijker maakt en jou echt gaat helpen. Geef jezelf de kans om eraan te wennen.

6

3

Tip 3 • Arceren De tip is: parkeer tekst door belangrijke en/of moeilijke gedeelten te arceren, of te markeren. Hoe je het ook wilt noemen. Markeren is parkeren, zeg ik vaak.

P

Waarom zo belangrijk? Uit onderzoek blijkt dat lezen de slechtste manier is van informatie overbrengen. Op lange termijn onthoud je maar 10% van wat je leest.

Hoe moet ik parkeren? Ander belangrijk aspect is focus tijdens het lezen. Ben je aan het lezen of aan het interpreteren? Dat zijn twee verschillende dingen.

Tijdens het lezen zelf heb je dat niet in de gaten, omdat de kennis dan nog vers in je kortetermijngeheugen aanwezig is. Hierdoor voel je nauwelijks de behoefte om te markeren (= parkeren). Dit is een enorme valkuil tijdens het lezen, want een dag later is je kortetermijngeheugen weer leeg en daarmee is 90% van de opgedane kennis als sneeuw voor de zon verdwenen!

Parkeer eerst informatie door: 1. Belangrijke stukken te arceren, 2. Uitroeptekens te plaatsen bij moeilijke stukken, 3. Vervolgacties aan te geven in de kantlijn. En ga direct weer door met lezen. Na elk hoofdstuk ga je interpreteren door je markeringen terug te kijken. Je hebt dan meer informatie gelezen en eventuele voorbeelden gezien. Die informatie heeft even kunnen ‘bezinken’ in je brein. Op basis van die complete informatie kun je overgaan tot interpreteren. Jouw winst: het scheiden van lezen en interpreteren zorgt dat je veel minder vaak afdwaalt en dat je conclusies trekt op basis van complete informatie! Wat moet ik markeren? Markeer alleen zelfstandige naamwoorden en feiten. Die volstaan om de inhoud te kunnen reproduceren. Vertrouw hierbij volledig op je eigen, mooie brein. Teveel arceren gaat ten koste van het overzicht en de focus van je brein. Juist het zelf nadenken en het eigenhandig samenvatten, zorgt voor optimaal begrip.

7

Tip 4 • Delen

Tip 5 • Vooruit lezen

De opgedane kennis delen is de beste manier van de informatie eigen maken. Vertel dus gerust aan iemand anders wat je hebt gelezen. Dan zal je merken dat je de stof begrijpt en de feiten opslaat in je langetermijngeheugen.

Waarschijnlijk keer je tijdens het lezen vaak terug om nog even een arcering te maken. Daar is een logische verklaring voor: het duurt een fractie van een seconde voordat jouw brein de gelezen tekst opneemt.

Let op! Je onthoudt alleen dingen die je begrijpt!

Hoe vaak je terug ‘hopt’, hangt af van jouw voorkennis, het tijdstip van de dag en in hoeverre jij je moet en wilt verdiepen in het onderwerpen. Per alinea vooruit lezen Spring je naar eigen zin te vaak terug? Probeer dan eens per alinea ‘vooruit’ te lezen. Neem aan het einde van die alinea even pauze om de highlights zelfstandige naamwoorden (+ feiten) te arceren. Wel op een vlotte manier, anders kun je net zo goed alsnog direct tijdens het lezen gaan arceren. Probeer de verschillende manieren uit om te ontdekken wat voor jou het beste werkt.

Tip 6 • Variëren Tijdens het lezen mag je gerust even schakelen tussen langzaam en snel lezen. Sommige teksten zijn makkelijk genoeg om snel door te lezen. Andere stukken tekst vragen meer aandacht, en daar mag je even wat gas terugnemen. Jouw leessnelheid hangt namelijk af van meerdere factoren. Denk aan het moment van de dag, de taal, jouw voorkennis of de moeilijkheidsgraad van de materie.

8

Tip 7 • Prioriteiten stellen Je hebt vast weleens een boek, rapport of verslag gelezen waar geen doorkomen aan was, zo saai. Grote kans dat je het uiteindelijk niet of nauwelijks hebt gelezen en zo misschien wel belangrijke informatie hebt gemist. Een boek lees je van voor naar achter, want zo heb je het geleerd. Doe je dat niet, kun je zomaar iets missen. Maar regelmatig zie ik boeken die voor een groot deel uit loze informatie bestaan. Tekst die het verhaal vooral aankleden, zoals cadeaupapier om een cadeautje. En die loze informatie is vaak heel saai en motiveert je dus niet om te lezen. Vaak zijn er maar een paar hoofdstukken die er echt toe doen. Maar hoe kom je erachter welke hoofdstukken dat zijn?

Hoe vind je de kern van het verhaal? • Bedenk vooraf wat je nodig hebt. Waarom? Waarvoor? Hoe ga je het gebruiken? • Bekijk de inhoudsopgave en geef de relevante hoofdstukken een ‘1’. • Geen inhoudsopgave? Blader dan de tekst door en selecteer koppen, tabellen en afbeeldingen. • Geef een ‘2’ aan hoofdstukken/ tekstgedeelten waar je niet zeker van weet of je ze nodig hebt. • Of zet een streep door alle hoofdstukken/tekstgedeelten waarvan je zeker weet dat je ze niet nodig hebt. • Of - zoals sommige van onze cursisten doen (!) - scheur die pagina’s lekker uit het boek/ rapport!

Durf! Doe! Het is misschien even wennen, maar DURF informatie over te slaan. Kwestie van DOEN. Gewoon proberen. Als het jou lukt om de aandacht te richten op wat écht belangrijk is, zal je zien dat het lezen leuker wordt, en dat je ook veel meer kunt lezen.

Tip

Lees eerst – indien aanwezig - de samenvatting. Dit zorgt voor inzicht en overzicht. Tijdens het ‘studerend’ lezen absorbeer je dan veel makkelijker de details.

Vervolgens lees je de hoofdstukken met prioriteit 1. Daarna kijk je of het nog nodig is om de hoofdstukken met prioriteit 2 te lezen.

9

Tip 8 • Stilte graag!

Tip 10 • Zonder je af

Als je leest, heb je vaak de neiging om de woorden te ‘horen’. Maar om te kunnen snellezen, moet je de woorden zien.

Denk eens na, hoe vaak kun jij langer dan 20 minuten ongestoord aan één ding werken? Of je nu thuis, op school of op kantoor bent, dat is hartstikke lastig. Maar je kunt jezelf er wel toe aanzetten.

Hoe dan? Lees met je lippen stijf op elkaar en je tong tegen je gehemelte. Lukt dat niet? Dan kun je altijd nog proberen de woorden in jezelf net zo snel mee te lezen als Jochem Myjer of Matthijs van Nieuwkerk…

Tip 9 • Houding Snellezen zie ik vooral als een methode om zakelijke boeken en informatie sneller te verwerken, zodat je meer tijd over hebt om rustig de roman te lezen die al zo lang op je ligt te wachten. Om die zakelijke informatie sneller te verwerken, is ook een actieve houding belangrijk. Voor mijzelf geldt bijvoorbeeld dat liggend op de bank vakliteratuur lezen voor mij niet werkt. Bij bladzijde 1 vallen mijn ogen dicht en bij bladzijde 2 val ik in slaap. Om je brein – en jezelf – wakker te houden, is het dan ook belangrijk dat je rechtop zit en het boek iets kantelt, zodat je er recht op kijkt. Zorg daarbij voor een opgeruimde leesplek en voor voldoende licht.

10

Hoe? Ga apart zitten en zet je social media uit, je telefoon op stil. Dwing jezelf nu om 20 minuten onafgebroken aan het werk te gaan, je volledig te concentreren. Je zult er versteld van staan hoeveel je dan kunt verwerken. Houd na 20 minuten een korte pauze om daarna weer 20 minuten lekker gefocust verder te werken. Door je leestijd in korte sessies te verdelen, afgewisseld met korte pauzes, laad je je weer op. Toch afdwalende gedachten? Schrijf ze dan in steekwoorden op en breng je aandacht weer terug naar je stof.

Je zult er versteld van staan hoeveel je dan kunt verwerken.

Tip 11 • Vertrouwen Lezen op de ‘automatische piloot’, dat doen we allemaal. Zonder erbij stil te staan. Het probleem is wel dat je daardoor nog weleens iets belangrijk over het hoofd kunt zien. Lees maar eens de zinnetjes rechts over huizen en vogels. Zie jij wat 99,9% van de mensen niet ziet?

Er staat een foutje in. Heb jij het gezien? Zo niet, lees nog maar eens. En nog een keer…

Het duurt misschien even, maar als het goed is, zie je de dubbele ‘de de’ in de tekst rechts, over de vogels. Hoe komt het toch dat je dit foutje in eerste instantie over het hoofd ziet en pas ontdekt na een paar keer lezen? Misschien zelfs pas na mijn hulp… Knap irritant hè? Zeker als je je bedenkt dat het een kind van zes wel zal opvallen. Wees gerust: het is niet erg dat je er overheen leest. Dat doet namelijk 99,9% van de mensen. We lezen nou eenmaal op de ‘automatische piloot’, zodat we snel iets kunnen lezen en weten waar het over gaat. Dat zijn onze hersenen simpelweg gewend. Maar waarom ziet een kind van zes dit wel? Simpelweg omdat kinderen leren lezen door hardop te spreken en een zin in stukjes te ‘hakken’ en te ‘plakken’. Na verloop van tijd gaan we ‘stil’ lezen en schakelen we over naar de ‘automatische piloot’. En dan letten we vooral nog op context en lengte van woorden. Jouw hersenen zijn zelfs zo getraind dat je woorden kunt lezen waarvan de letters door elkaar zijn gehusseld. Dat gaat goed, zolang de begin- en eindletter van een woord maar op de juiste plek staan. Zoals in het voorbeeld hieronder. Zelfs halve zinnen kun je lezen. Knap toch van je?

het mkaat neit uit in wlkee vgloodre de lttreers in het wrood saatn. Het eigne blkagenerije is dat ertese en de itatsae ltteer op de jstueie paltas saatn. De rset kan een rmomejtle zijn en je knut het tcoh zdnoer porbmleen lzeen. Dat kmot odmat het mnseleijk beirn een worod neit ltteer voor ltteer vrwkeret, maar als een gheeel. Vrebzwingaekkned, nwietaar?

We knnen zinnn ok lezen zondr alle klnkrs. Ht is ds nt erg om soms een lttr te missen.

We kijken toch alleen maar naar de bovenste helft van een zin.

11

Hoofdstuk 4

4

Warming-up de ‘snelweg’-methode

Een goed begin is het halve werk. Snellezen lukt dan ook het beste na een korte, intense warming-up. Gebruik alle technieken die je hebt aangeleerd om 20 seconden lang alles wel 3 keer zo snel te lezen. Zo bombardeer je je brein met informatie en schiet jouw hersenactiviteit omhoog. Ja, 20 seconden is genoeg om dit effect te bereiken. Ga vervolgens weer terug naar het begin en schakel terug naar jouw ‘normale’ leessnelheid. Je zult merken dat de informatie nu veel makkelijker bij je binnenkomt, omdat je hersenen op scherp staan! Waarom ik dat de ‘snelweg’-methode noem? Omdat je ongeveer hetzelfde effect ervaart nadat je de Duitse Autobahn verruilt voor de Nederlandse snelweg. Zodra je de grens overgaat en gas moet terugnemen, voelt het alsof je tot stilstand komt. De reden is dat er bij hoge snelheden zoveel impulsen op je afkomen dat je hersenen op volle toeren moet draaien om alles bij te houden.

12

4 5 Hoofdstuk 5

Snellezen bij dyslexie

Iedereen kan leren snellezen. En met iedereen bedoel ik iedereen, dus ook mensen met dyslexie. Juist ook mensen met dyslexie. Tijdens onze open trainingen leer je meerdere woorden tegelijk lezen, tekst aan te wijzen en tekst niet meer te ‘verklanken’. Je leest dan niet alleen sneller, maar je verdraait bovendien de losse woorden minder snel. Mindmappen is een visuele manier van informatie noteren die goed aansluit bij de werking van onze hersenen. Voor mensen met dyslexie is dit visueel noteren een uitkomst, omdat ze doorgaans veel moeite hebben met geschreven aantekeningen.

Door beide technieken te combineren tijdens onze open training zijn dyslectici in staat binnen acceptabele tijd een boek te lezen en de benodigde leerstof in een mindmap weer te geven. Met als resultaat veel verlichting tijdens een studie, cursus of bij ander intensief leeswerk!

13

Slotwoord We hebben de technieken achter het snellezen zo helder mogelijk voor je omschreven. Heb je ze al gebruikt tijdens het lezen van dit e-book? Goed bezig! Dit e-book is een prima begin. Er is vast een wereld voor je opengegaan. Maar er is nog veel meer te ontdekken. Daarom bieden wij trainingen aan, waarin we nog breder, dieper én praktischer ingaan op de technieken van het snellezen. Met als doel dat jij optimaal profiteert van alle mogelijkheden die het snellezen jou te bieden heeft! In kleine groepen en op diverse locaties brengen we jouw leesniveau naar een veel hoger niveau. Check alle mogelijkheden op onze website www.effectivitijd.nl Ik hoop met dit e-book iets voor jou te kunnen betekenen. En wie weet komen we elkaar tegen bij een van de trainingen. Ik waardeer het enorm als je dit e-book doorstuurt naar bekenden die ondersneeuwen in het leeswerk en/of met dyslexie te maken hebben. Voor nu, veel succes! Jan Willem Ouwehand

ons cijfe

r:

Cursisten geven de traningen van Effectivitijd gemiddeld een 9,3 op Springest. Een cijfer waar we trots op zijn. Lees hier alle ervaringen

14

9,3

Boek een training

Bonus Mindmappen

Ik hoor je denken: ‘Mindmappen? Dat is toch iets met je gedachtenmapjes maken in je hoofd?’ Bijna. Mindmappen is een laagdrempelige methode om je ideeën snel, concreet, gestructureerd en duidelijk op papier te krijgen. Handig tijdens vergaderingen, bij het maken van rapporten, uitwerken van huiswerk en bij nog veel meer. Associaties Mindmapping werkt hetzelfde als je hersenen, namelijk met associatie. En mindmappen werkt dus ook met associaties. Denk bijvoorbeeld aan een theelepel. Wat komt direct in je op? Pauze, theekop, heet water… Deze techniek helpt jou om ideeën snel en concreet op papier te krijgen. Daarbij mag je schrijven, symbolen gebruiken en tekenen. Want een groot deel van je hersenen denkt in beeld. Denk maar eens aan een roze olifant. Wat zie je voor je? De letters of toch echt de olifant? Mindmappen in zes stappen Laat je inspireren door onderstaand voorbeeld, en begin met het onderwerp in het midden. 1.

Laat je gedachten gaan en noteer alles waaraan je denkt op willekeurige plekken rondom het onderwerp.Denk niet aan volgorde of groepjes. 2. Denk vrij en noteer alles op wat in je opkomt. 3. Alles opgeschreven? Zet ‘vergelijkbare’ items in groepjes bij elkaar. Zo maak je voor ‘theekop’ de groep servies’ aan. 4. Staat de structuur? Maak dan de groepjes compleet. Zo breng je een enorme focus aan en maak je de ideeën volledig. Als voorbeeld richten we ons op de groep servies. Is deze groep compleet met enkel de theekop, of is er nog meer servies denkbaar? Direct schieten de woorden ‘schotel’, ‘theepot’ en ‘theelepel’ je te binnen. 5. Sorteer de complete groepen in een logische volgorde, zet de eerste tak op ‘13:00 uur’ en werk vervolgens met de klok mee. 6. Versterk de mindmap door zoveel mogelijk in steekwoorden te schrijven. En door plaatjes, kleuren en rijtjes te maken. Zo help jij je brein om de informatie makkelijker op te nemen. Je stimuleert het gebruik van beide hersenhelften. En hoe meer je beide hersenhelften combineert, hoe slimmer en creatiever je bent.

15

Bovenstaande mindmap heb ik gemaakt met behulp van de mindmap software Mindmanager van Mindjet.

effectivitijd.nl © 2021 - Effectivitijd - Jan Willem Ouwehand

16