5. Voorstel vaststellen Participatieverordening gemeente Borsele 2025

Zaaknummer: Z24.037349

Raadsvoorstel

*Z035B3AC64D*

Nummer raadsvoorstel Raadsvergadering Portefeuillehouder

5 5 juni 2025 Burgemeester Dijksterhuis

Onderwerp

Vaststellen ‘Participatieverordening gemeente Borsele 2025’

Geachte raad, Hiermee leggen wij aan u een voorstel over bovengenoemd onderwerp ter besluitvorming voor. VOORSTEL Wij stellen u voor om: 1. De ‘Participatieverordening gemeente Borsele 2025’ vast te stellen. 2. De ‘Inspraakverordening gemeente Borsele 2008’ in te trekken.

RAADSVOORSTEL

AANLEIDING EN DOEL Binnen de gemeente Borsele is er sprake van een brede inzet aan participatie. Afgelopen jaren is er gewerkt om dit verder vorm te geven en hebben er veel trajecten plaatsgevonden waarbij inwoners op verschillende manieren hebben meegepraat, meegedacht en meegedaan. Participatie is constant in ontwikkeling. Niet alleen lokaal zijn er wensen om door te ontwikkelen, ook vanuit de landelijke overheid zijn er nieuwe verwachtingen en verplichtingen; denk aan de Omgevingswet en de ‘Wet versterking participatie op decentraal niveau’. Laatstgenoemde is in werking getreden op 1 januari 2025. In verband met de ‘Wet versterking participatie op decentraal niveau’ moeten we onze inspraakverordening vervangen door een participatieverordening. Het doel van deze nieuwe wet is om de participatie van inwoners en maatschappelijke partijen te bevorderen. Al deze ontwikkelingen zijn de aanleiding om een participatieverordening op te stellen waarbij we inwoners niet alleen betrekken bij de totstandkoming van beleid, maar ook bij de uitvoering en evaluatie van beleid. De nieuwe ‘Participatieverordening gemeente Borsele 2025’ (hierna: participatieverordening) heeft een juridische status en vervangt daarmee de inspraakverordening uit 2008.

Die had als volledige benaming: ‘Verordening inzake de wijze waarop ingezetenen en belanghebbenden bij de voorbereiding van gemeentelijk beleid worden betrokken’. De nieuwe participatieverordening sluit ook aan bij de participatienota ‘Samen denken, Samen doen’ die u heeft vastgesteld op 2 februari 2023. Pagina 1 van 4

ARGUMENTEN Participatie is niet nieuw in de gemeente Borsele. We zijn als gemeente al jaren actief met het betrekken van onze inwoners bij het opstellen van beleid, projecten, programma’s en plannen. Ook op andere manieren participeren we actief met onze inwoners, denk aan het voormalige project B2030, ‘Borsele voor Elkaar’, de ‘Borselse Voorwaarden Groep’ en diverse ontwikkelingsprojecten. Naast deze voorbeelden hebben we als gemeente ook te maken met het zogeheten ‘Uitdaagrecht’ en de Omgevingswet. Om al deze verschillende participatieprojecten op dezelfde manier op te pakken en om voorbereid te zijn op toekomstige ontwikkelingen en wettelijke verplichtingen heeft u voornoemde participatienota ‘Samen denken, Samen Doen’ vastgesteld. In de participatienota is aandacht besteed aan kaders en uitgangspunten voor participatie met onze inwoners en ook kaders en uitgangspunten voor participatie binnen de organisatie. Sindsdien vormt de participatienota een leidraad voor de concrete en praktische uitvoering van participatie.

RAADSVOORSTEL

De belangrijkste doelen om participatie in te zetten, zijn: - Draagvlak voor beleid vergroten. - Zelfwerkzaamheid van inwoners vergroten. - Ideeën of informatie ophalen bij inwoners. - Kwaliteit van beleid vergroten. - Sociale cohesie versterken. - Kostenbesparing; een inwoner heeft een bepaald idee of plan en daagt de gemeente uit om een gemeentelijke taak (of een deel) sneller, goedkoper of efficiënter uit te voeren. Participatie met betrekking tot de Omgevingswet Op woensdag 9 april 2025 vond er een informatiebijeenkomst plaats met de raadswerkgroep Omgevingswet. Tijdens deze bijeenkomst is de raadswerkgroep bijgepraat over participatie bij verschillende instrumenten onder de Omgevingswet en zijn de volgende afspraken gemaakt: a) We gaan onderzoeken of we een initiatiefnemer in het voortraject meer kunnen faciliteren in de participatie, naast de handreiking op onze website. Bijvoorbeeld door te informeren over de juiste vorm van participatie, afgestemd op de impact van het project van de initiatiefnemer. Juridisch kunnen we hier niets over opnemen in beleid, omdat participatie vormvrij is in de Omgevingswet en het dus altijd op basis van vrijwilligheid van de initiatiefnemer is. b) We gaan de komende tijd meer ervaring opdoen op het gebied van participatie.

c) In het vierde kwartaal van 2025 komen we terug bij de raadswerkgroep om “de participatieplicht bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten onder de Omgevingswet” te evalueren; naar aanleiding van uw besluit van 1 december 2022. (JURIDISCHE) CONSEQUENTIES Het juridisch kader wordt gevormd door: - De wijziging van artikel 150 en artikel 170 in de Gemeentewet in het kader van de ‘Wet Pagina 2 van 4

-

versterking participatie op decentraal niveau’. Afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht. De bepalingen betreffende participatie in de Omgevingswet die in werking is getreden op 1 januari 2024.

FINANCIËN Bij de vaststelling van de participatieverordening zijn er geen directe financiële consequenties. Tegelijk heeft het toepassen van de uitgangspunten uit de participatieverordening mogelijk wel financiële consequenties voor verschillende teams binnen de gemeente. Goede participatie vraagt namelijk vaak om een investering in capaciteit en middelen. Het structurele budget voor participatie bedraagt € 12.000. Dit bedrag wordt onder meer ingezet voor het online participatieplatform ‘Praat mee Borsele’ en voor het verankeren van participatie binnen de organisatie. Ook dekken we hiervan de kosten voor de evaluatie van het participatiebeleid en de participatieprocessen alsook de inkoop en (eigen) ontwikkeling van participatie-instrumenten (tools) en -handvatten. UITVOERING / PLANNING / EVALUATIE Na het vaststellen van deze participatieverordening zal worden ingezet op het verder verspreiden van de kaders en uitgangspunten in de organisatie en het verder uitvoering geven aan verankering van participatie binnen de organisatie.

RAADSVOORSTEL

PARTICIPATIE We hebben voor de totstandkoming van deze participatieverordening input uit de organisatie opgehaald. De opgehaalde input is daar waar nodig meegenomen in deze participatieverordening. COMMUNICATIE We gaan de vastgestelde participatieverordening ook communiceren in de organisatie. Dit communiceren we ook met externe belanghebbenden. De dorpsraden informeren we separaat over de participatieverordening. Via de gemeentelijke website en de sociale mediakanalen besteden we aandacht aan de vastgestelde participatieverordening. BESLUIT De raad besluit: 1. De ‘Participatieverordening gemeente Borsele 2025’ vast te stellen. 2. De ‘Inspraakverordening gemeente Borsele 2008’ in te trekken. TER INZAGE LIGGENDE STUKKEN Er liggen geen stukken ter inzage. BIJLAGE(N) Bij dit advies hoort/horen de volgende bijlage(n): Pagina 3 van 4

Documentnr. Join D25.662346_4

‘Participatieverordening gemeente Borsele 2025’

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Borsele,

G.M. Dijksterhuis, burgemeester

RAADSVOORSTEL

J.M. Jansen, secretaris

Pagina 4 van 4