Inspreektekst inzake Tiltenberg

Dames en heren van de gemeenteraad, Ik sta hier vanavond niet alleen als bezorgde inwoner die deze streek en haar prachtige omgeving koestert. Ik sta hier ook als oud-politieman met ruim 40 jaar ervaring, waarvan 22 jaar bij de landelijke korpsstaf. Vanuit die specifieke functie kreeg ik destijds een opdracht van de landelijke korpsleiding: ik moest als onafhankelijk adviseur visitatieonderzoeken en impactanalyses uitvoeren in de centra van Budel en Ter Apel, om vast te stellen wat de consequenties en impact zijn van de regelgeving. Laat ik daar heel helder over zijn: ik heb vanuit mijn functie met eigen ogen gezien wat daar is misgegaan. Ik heb geanalyseerd wat er gebeurt als de landelijke politiek besluiten neemt op papier, zonder te kijken naar de veiligheid en uitvoerbaarheid in de praktijk. Mijn conclusie destijds was pijnlijk maar helder: politieke afspraken bleken niet waardevast, procedures veranderden voortdurend en het leidde tot een onuitvoerbare chaos. En het meest trieste wat ik in die periode heb moeten constateren? Dat het helpen van vluchtelingen — in beginsel een nobel en goed voornemen — volledig is overgenomen door commerciële verdienmodellen. Waar menselijk leed een verdienmodel wordt voor projectontwikkelaars, advocaten en exploitanten, raakt het morele kompas volledig zoek. Het is een marktplaats geworden waar de menselijke maat allang is verdwenen.

Dat brengt mij direct naar de locatie, de Tiltenberg. Als expert in impactanalyses weet ik welk effect de komst van zo'n grote groep asielzoekers heeft op een lokale bevolking. Een relatief kleine, hechte gemeenschap zoals Vogelenzang en de grens met De Zilk raakt uit balans. De draagkrachten en absorptievermogen van een dorp is niet oneindig. Wanneer er geen draagvlak is, wanneer voorzieningen onder druk komen te staan en bewoners zich niet meer gehoord voelen, ontstaat er spanning en polarisatie. Dat is niet de schuld van de inwoners, en vaak ook niet van de echte vluchteling. Het is de schuld van falend, top-down beleid dat over de hoofden van de bevolking heen wordt uitgerold. De landelijke politiek probeert nu via de Spreidingswet opnieuw zulks ongedragen en grillig beleid door te drukken. Maar u bent de lokale politiek. U bent er om de leefbaarheid in Bloemendaal en de Zilk en Hillegom te beschermen tegen de fouten die ik elders in het land heb vastgesteld. Mocht de wethouder zeggen dat de stukken nog in ontwikkeling zijn is dat onjuist. Ik weet uit ervaring dat veiligheid aan de voorkant moet worden geborgd en niet als sluitpost. Er zijn al maanden onderhandelingen tussen het COA en de gemeente maar de veiligheidsregio’s weten nog van niets.

Dit lijkt onverantwoordelijk of het besluit is al genomen en heeft u uw standpunten al bepaald voordat de veiligheidsregio’s hen werk hebben kunnen doen. Bij de plannen voor de Tiltenberg mag er geen ruimte zijn voor vage procedures of achterkamertjespolitiek. Bestuurders van Bloemendaal, u schermt met het woord 'participatie'. Maar participatie is geen verplicht vinkje op een checklist om dit plan erdoor te drukken. Participatie betekent dat burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties VROEGtijdig meedenken, meepraten en meebeslissen over plannen en besluiten van de overheid. Neem uw eigen inwoners en uw buren inwoners serieus. Participatie in de zuiverste vorm betekent dat hun bezwaren écht weegt. En ja: als inwoners uit uw gemeente en ook de buurtgemeenten na een transparante procedure 'nee' zeggen, dan is dat óók participatie. Ik heb in Ter Apel en Budel gezien hoe papieren plannen in de praktijk ontsporen en onuitvoerbaar blijken. Voorkom dat Bloemendaal de volgende casus wordt in een wederom mislukt asieldossier. Toon behoorlijk bestuur, bescherm de leefbaarheid voor uw burgers, en durf ook 'nee' te zeggen tegen de Tiltenberg. De kans dat de papieren voorwaarden in een bestuursovereenkomst in de praktijk iets doen is louter toeval. De echte praktijk is anders.

Ik hoop dat uw inzichten met mijn ervaringen zijn verrijkt en zullen worden meegewogen in de voorbereiding en besluitvorming. Mijn oproep is dan ook stop met het faciliteren van mensenhandel en voer de vluchtelingen procedures uit zoals ze zijn bedoeld. Dank u wel.