25033.01 - Raadsvoorstel Beleidsplan Armoedebestrijding & Schuldhulpverlening 2025-2029

Voorstel aan de Raad

Vergadering Raadsvergaderdatum

: Gemeenteraad Best : 15 september 2025

Onderwerp Vaststellen Beleidsplan Armoedebestrijding & Schuldhulpverlening in Best 2025 - 2029 Aanleiding De aanpak van armoede en schulden in Best wordt ondersteund door verschillende recente inzichten. Zo adviseert de Rekenkamer Best om het armoedebeleid te actualiseren en de regierol van de gemeente, evenals de samenwerking met partners, te versterken. Het ongevraagd advies van de Adviesraad Sociaal Domein benadrukt het belang van betere samenwerking en communicatie. Daarnaast laat de Minimaeffectrapportage 2023 van het NIBUD zien dat de lokale regelingen grotendeels effectief zijn, maar dat het risico op niet-gebruik nadrukkelijk aandacht vraagt. Op basis van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) is de gemeente verplicht om elke vier jaar een beleidsplan voor schuldhulpverlening vast te stellen. In Best maken we daarbij de bewuste keuze om armoedebestrijding en schuldhulpverlening voor het eerst samen te brengen in één geïntegreerd beleidsplan. Hiermee onderstrepen we de samenhang tussen deze twee vraagstukken en creëren we ruimte voor een effectievere en meer integrale aanpak. Net als in de rest van Nederland hebben ook in Best inwoners te maken met geldzorgen en problematische schulden. Deze situatie beïnvloedt uiteenlopende aspecten van het dagelijks leven, van gezondheid tot sociale participatie.

Door armoede en schulden gezamenlijk aan te pakken, kunnen we beter inspelen op de complexe realiteit van onze inwoners. We doen dit vanuit vier inhoudelijke speerpunten: Voorkomen, Laagdrempelig, Rondkomen en Schuldenvrij. Deze speerpunten vormen de basis voor een toegankelijke, samenhangende en toekomstgerichte aanpak, waarin zowel preventie als ondersteuning bij herstel centraal staan. Advies 1. Het Beleidsplan Armoedebestrijding & Schuldhulpverlening in Best 2025-2029 vast te stellen, waaronder: 1.A De inkomensgrens voor alle minimaregelingen wordt per 1 januari 2027 vastgesteld op 120% van de bijstandsnorm. 1.B De minimaregeling voor compensatie van het eigen risico wordt beëindigd op het moment dat de verlaging van het eigen risico wordt ingevoerd. 1.C De gemeente Best sluit zich aan bij de energie-optie van Gezondverzekerd.nl. Argumenten

1.1 We voegen het beleid op gebied van armoedebestrijding (minimaregelingen) en schuldhulpverlening samen in één beleidsplan. Hiermee sluiten we aan bij de praktijk waarin deze problematieken vaak samen voorkomen, en zorgen we voor een integrale, samenhangende aanpak.

*IN25-01106*

IN25-01106 Pagina 1 van 4

1.2 We geven met dit plan uitvoering aan de wettelijke verplichting om elke vier jaar een beleidsplan schuldhulpverlening op te stellen. Hiermee voldoen we aan de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs).

1.3 We verwerken belangrijke adviezen, rapporten en beleidsontwikkelingen in dit beleidsplan. Het plan geeft opvolging aan het ongevraagd advies van de Adviesraad Sociaal Domein, het Rekenkamerrapport Armoedebeleid in Best, de Minima-effectrapportage van het NIBUD en aanbevelingen vanuit het lokale netwerk. Ook landelijke ontwikkelingen op het gebied van armoedebestrijding en schuldhulpverlening zijn meegenomen bij het opstellen van dit beleidsplan.

1.4 We zorgen met dit plan voor betere samenwerking met onze netwerkpartners, vrijwilligers en andere betrokken partijen. Hiermee versterken we de samenredzaamheid in Best en bereiken we meer inwoners met geldzorgen.

1.5 We zorgen met dit plan voor samenhang en regie in de aanpak van armoede en schulden. Het beleidsplan geeft richting aan gezamenlijke inspanningen en versterkt de onderlinge afstemming en samenwerking tussen alle betrokken partijen. De armoederegisseur heeft hier een belangrijke rol in. Aanvullende argumenten bij besluitpunten (1A t/m 1C)

1.A.1 We vergroten met deze harmonisatie het bereik van minimaregelingen en zorgen voor meer uniformiteit en eenvoud in de uitvoering. Dit maakt het makkelijker voor inwoners om de ondersteuning te begrijpen en er gebruik van te maken.

1.B.1 We stemmen deze regeling af op landelijke ontwikkelingen en maken middelen vrij voor andere vormen van ondersteuning. Hierdoor kunnen beschikbare middelen efficiënter worden ingezet voor de meest actuele behoeften.

1.C.1 We kiezen voor een bewezen aanpak die inwoners een betaalbare en betrouwbare energiekeuze biedt. Deze energie-optie helpt energiearmoede voorkomen, zorgt voor voorspelbare maandlasten, vereist geen borg en sluit niemand uit op basis van inkomen of situatie. Bovendien voorkomt het dat inwoners zonder energie komen te zitten, doordat zij bij een dreigende afsluiting eenvoudig kunnen overstappen naar deze toegankelijke en voordelige optie. Risico’s

2.1 We bereiken mogelijk niet alle inwoners met geldzorgen. Ondanks de inzet op toegankelijkheid en communicatie is het mogelijk dat sommige inwoners de ondersteuning niet weten te vinden of er geen gebruik van maken. Extra inzet op vindplaatsen, signalering en samenwerking met netwerkpartners blijft nodig.

2.2 We kunnen te maken krijgen met beperkte financiële ruimte. De uitvoering van het plan vraagt om middelen binnen het sociaal domein. Hoewel de keuzes in het plan grotendeels binnen bestaande budgetten worden opgevangen, kan bij tegenvallers of nieuwe behoeften financiële druk ontstaan.

2.3 We moeten omgaan met veranderende wet- en regelgeving. Landelijke ontwikkelingen, zoals wijzigingen in de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) of inkomensondersteunende maatregelen, kunnen gevolgen hebben voor de uitvoerbaarheid van het beleid. Het plan biedt voldoende ruimte om hier flexibel op in te spelen.

2.4 We hebben blijvende inzet nodig voor samenwerking en regie. De armoederegisseur speelt hierin een centrale rol, maar deze functie is op dit moment ingericht als een tweejarige pilot. Als de inzet van de armoederegisseur na deze periode niet structureel wordt voortgezet, ontstaat het risico dat taken op het gebied van samenwerking, regie en coördinatie versnipperd raken en moeten worden verdeeld over andere functies die hiervoor mogelijk niet voldoende tijd of middelen hebben.

*IN25-01106*

IN25-01106 Pagina 2 van 4

Aanvullende risico’s bij besluitpunten (1A t/m 1C)

1.A.1 We lopen het risico op extra uitvoeringsdruk en hogere kosten door een grotere instroom van aanvragen. De verhoging van de inkomensgrens kan leiden tot meer aanvragen, wat de uitvoeringscapaciteit onder druk kan zetten. Daarnaast kunnen de kosten toenemen, al worden deze binnen het sociaal domein opgevangen. Op basis van ervaringen in andere gemeenten is de verwachting dat de uiteindelijke kosten beperkt zullen blijven.

1.B.1 We blijven afhankelijk van landelijke besluiten over het eigen risico (zorgverzekering), wat financiële onzekerheid kan veroorzaken. Als de voorgenomen verlaging van het eigen risico niet doorgaat, moet de compensatieregeling eigen risico worden voortgezet met bijbehorende kosten.

1.C.1 We zijn afhankelijk van landelijke prijsontwikkelingen en bekendheid bij inwoners voor de effectiviteit van de energie-optie. De mate waarin inwoners gebruikmaken van deze optie hangt af van externe factoren en communicatieinspanningen. Kosten en dekking Het bestrijden van armoede vereist een zorgvuldige aanpak van kosten en uitvoering. We blijven binnen de bestaande budgetten en bieden essentiële ondersteuning aan inwoners met geldzorgen, met de flexibiliteit om in te spelen op veranderende behoeften. Het harmoniseren van de inkomensgrens voor de minimaregelingen kan extra kosten met zich meebrengen, maar naar verwachting zullen deze kosten niet significant zijn. Deze kosten worden gedekt door herverdeling van bestaande middelen binnen het sociaal domein. Participatie De Adviesraad Sociaal Domein is om advies gevraagd en heeft een positief advies uitgebracht. In de totstandkoming van dit beleidsplan is daarnaast intensief contact geweest met het lokale netwerk. Een belangrijke bijdrage kwam uit de brede armoedebijeenkomst van augustus 2024, waar onder andere Lumens (schuldhulpverlening en sociaal raadslieden), de Voedselbank, Caritas en de LEVgroep aanwezig waren. Naast deze bijeenkomst zijn er ook afzonderlijke gesprekken gevoerd met diverse netwerkpartners, waaronder St.

Leergeld, en met interne collega’s van andere teams, zoals Team Duurzaamheid waar de energiecoaches onder vallen. De opbrengsten hiervan zijn meegenomen in de beleidsontwikkeling. Communicatie Na vaststelling wordt het beleidsplan openbaar gemaakt via de gemeentelijke website en andere reguliere publicatiekanalen. Richting inwoners en netwerkpartners wordt actief gecommuniceerd over de inhoud en betekenis van het plan. Daarnaast wordt in de uitvoering van het beleidsplan gewerkt met een communicatieplan dat intern richting geeft aan de planning en afstemming van communicatieactiviteiten. Procedure en planning Het Beleidsplan Armoedebestrijding & Schuldhulpverlening in Best 2025-2029 zal direct na vaststelling door de raad in werking treden. Evaluatie De uitvoering van het beleidsplan wordt jaarlijks gemonitord. In 2029 volgt een integrale evaluatie ter voorbereiding op het volgende beleidsplan.

*IN25-01106*

IN25-01106 Pagina 3 van 4

Bijlagen die horen bij dit raadsvoorstel:

Nummer Titel IN24-02384 Beleidsplan Armoedebestrijding & Schuldhulpverlening in Best 2025 - 2029 IN25-01213 Raadsbesluit Beleidsplan Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening BL25-02441 Advies ASDB inzake Beleidsplan Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening PU25-00788 Reactie College op Advies ASDB inzake Beleidsplan Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening

Openbaar Indien niet openbaar, wegens (ja/nee) (klik hier voor informatie) Ja n.v.t. Ja

n.v.t.

Ja

n.v.t

Ja

n.v.t.

24-06-2025 Burgemeester en wethouders van Best,

Rianne Donders- de Leest Burgemeester

Jolie Hasselman Secretaris

*IN25-01106*

IN25-01106 Pagina 4 van 4