Document · PDF

Voorlopige Jaarrekening BsGW 2023 1.3 OOP

Gemeenteraad 4 juni 2024, gemeente BergenBij agendapunt: Zienswijze ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2029 BsGW;15.424 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Niet gevonden in dit document.

Jaarstukken 2023

Versie 30-04-2024 Bestuursverslag 2023

Inhoudsopgave jaarstukken Jaarverslag

Inhoudsopgave jaarstukken

1 1.1

1.2 1.3

Programmaverantwoording Bestuur en organisatie 1.1.1 Deelnemers Gemeenschappelijke Regeling 1.1.2 Missie 1.1.3 Bestuur Beleidsvisie algemeen Overzicht realisatie per programma

3 3 3 3 4 6 6

2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8

Paragrafen Lokale heffingen Weerstandsvermogen en risicobeheersing Onderhouden kapitaalgoederen Financiering Bedrijfsvoering Verbonden partijen Grondbeleid Wet Open Overheid (Woo)

11 11 11 15 15 17 21 22 22

3 3.1 3.2

Balans per 31 december 2023 Balans per 31 december 2023 Toelichting op de balans per 31 december 2023 3.2.1 Toelichting algemeen 3.2.2 Toelichting per balanspost

26 26 28 28 31

4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

Rekening 2023 van lasten en baten naar soort Rekening 2023 van lasten en baten naar soort Toelichting Resultaatbestemming Gerealiseerde baten en lasten per taakveld (x € 1.000,-) Controleverklaring van de onafhankelijke accountant

39 39 42 48 48 48

Programmaverantwoording

Belastingsamenwerking Gemeenten en Waterschappen (hierna: BsGW) is een samenwerking voor zowel gemeenten als Waterschap Limburg. Uit de wetgeving volgt dat verslaggeving dient plaats te vinden conform Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV). Via de programmaverantwoording en de (verplichte) paragrafen wordt verantwoording afgelegd over de realisatie van het bij de begroting van 2023 voorgenomen beleid. Bij BsGW betreft dit het programma “Lasten heffing en invordering belastingen”. Daarnaast wordt verantwoording afgelegd over de gerealiseerde baten en lasten middels het overzicht van de algemene dekkingsmiddelen en wordt inzicht gegeven in het gebruik van het geraamde bedrag voor de post onvoorzien. Ingevolge artikel 197 van de Gemeentewet (en de Wet Gemeenschappelijke Regelingen) legt het Dagelijks Bestuur van BsGW ieder jaar verantwoording af over het gevoerde financiële beheer, onder overlegging van de jaarstukken. Overeenkomstig deze wet worden de jaarstukken aangevuld met de controleverklaring ter zake van de accountant. 1.1

Bestuur en organisatie

1.1.1

Deelnemers Gemeenschappelijke Regeling

BsGW is als zelfstandige belastingsamenwerking opgericht per 1 april 2011. Per 1 januari 2023 zijn het Waterschap Limburg en de gemeenten Beek, Beekdaelen, Beesel, Bergen, Brunssum, EchtSusteren, Eijsden-Margraten, Gennep, Gulpen-Wittem, Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Leudal, Maasgouw, Maastricht, Meerssen, Mook en Middelaar, Nederweert, Peel & Maas, Roerdalen, Roermond, Simpelveld, Sittard-Geleen, Stein, Vaals, Valkenburg aan de Geul, Venlo, Voerendaal en Weert deelnemers in BsGW. BsGW beoogt een zo groot mogelijk maatschappelijk rendement te halen uit samenwerking tussen lokale overheden op het gebied van belastingheffing en - inning. 1.1.2

Missie

Gemeenten en het waterschap verwerken als zelfstandige overheden ieder hun eigen decentrale belastingen. Deze organisaties voeren voor de heffing en invordering van hun belastingen nagenoeg dezelfde processen uit. Hiervoor maken zij voor een belangrijk deel gebruik van dezelfde gegevens en gegevensbronnen. Samenwerking tussen het waterschap en gemeenten biedt dan ook de nodige voordelen: veel werk wordt niet meer dubbel gedaan en de belastingheffing wordt efficiënter en dus goedkoper. Daarnaast biedt BsGW een verdergaande digitalisering om burgers en bedrijven beter te bedienen, zoals dat van de uitvoeringsprocessen van lokale overheden wordt verwacht. De missie verwoordt de reden van het bestaan van BsGW en de belangrijkste ambitie die zij in de uitvoering van haar taken nastreeft. Deze vloeit voort uit de taak en positionering als gemeenschappelijke uitvoeringsorganisatie van de deelnemende overheidsorganen. De missie van BsGW luidt als volgt: BsGW heft en int belastingen voor onze klanten, slim en doordacht, op een kosteneffectieve wijze. Inzichtelijk, voorspelbaar en betrouwbaar in wat we doen.

Jaarstukken 2023

Pagina 3 van 48

1.1.3

Bestuur

BsGW heeft, zoals is geregeld in de gemeenschappelijke regeling, twee bestuursorganen: Algemeen Bestuur Het hoogste orgaan van BsGW is het Algemeen Bestuur. De raad van iedere deelnemende gemeente respectievelijk het Algemeen Bestuur van het deelnemend waterschap wijst één lid van het Algemeen Bestuur aan. In 2023 heeft BsGW dertig deelnemers. De vergaderingen van het Algemeen Bestuur zijn openbaar. Het Algemeen Bestuur bestaat per 1-1-2023 uit: • J.H.G.M. Teeuwen Lid Dagelijks Bestuur Waterschap Limburg • R. Diederen Wethouder gemeente Beek • P.L.H.E. Janssen Wethouder gemeente Beekdaelen • B.C.M. Vostermans Burgemeester gemeente Beesel • M.H.E. Pelzer Burgemeester gemeente Bergen • J.L.W. van Dijk Wethouder gemeente Brunssum • G.H.C. Frische Wethouder gemeente Echt-Susteren • M.J.G. Gerritsen Wethouder gemeente Eijsden-Margraten • J.A. van Hulsteijn Wethouder gemeente Gennep • F.J.E. Derksen, plv. AB-lid Wethouder gemeente Gulpen-Wittem • M.E.E. de Beer Wethouder gemeente Heerlen • J.P.M. Paas Wethouder gemeente Kerkrade • C.P.G. Wilbach Wethouder gemeente Landgraaf • H. van Helden Wethouder gemeente Leudal • M.H.E. Wilms Wethouder gemeente Maasgouw • H. Fokke Wethouder gemeente Maastricht • B.P.J. Molling Wethouder gemeente Meerssen • A.F. Herings Wethouder gemeente Mook en Middelaar • J.W. Franssen Wethouder gemeente Nederweert • A.M.H.C.

Mestrom Wethouder gemeente Peel en Maas • A.C.A.G. Smits Wethouder gemeente Roerdalen • D.W.H. Franssen Wethouder gemeente Roermond • D.W.J. Schneider Waarnemend burgemeester gemeente Simpelveld • J.G.L.M. Bühler Wethouder gemeente Sittard-Geleen • N.T.P. Wingelaar Wethouder gemeente Stein • J.P.M.H. Kompier Wethouder gemeente Vaals • N.J.M.M. Dauven Wethouder gemeente Valkenburg a/d Geul • F.P.M. Schatorjé Wethouder gemeente Venlo • R.B.M. Braun Wethouder gemeente Voerendaal • W.P.J. van Eijk Wethouder gemeente Weert

* In de loop van 2023 hebben zich de volgende wijzigingen voorgedaan: H.P.J.M. Waaifoort N.H.C. Ramaekers-Rutjens D.W.J. Schneider

Jaarstukken 2023

Wethouder gemeente Gulpen-Wittem als opvolger van J.M.G.H. Hendriks Burgemeester gemeente Gulpen-Wittem als opvolger van H.P.J.M. Waaifoort Burgemeester gemeente Maasgouw als opvolger van M.H.E. Wilms

Pagina 4 van 48

T.M. Heldens H.P.J. Nijssen S.C.J. Scheepers T.J.J. van Gemert M.A.M. Breugelmans

Waarnemend wethouder gemeente Nederweert als vervanger van J.W. Franssen Wethouder gemeente Peel en Maas als opvolger van A.M.H.C. Mestrom Burgemeester gemeente Simpelveld als opvolger van D.W.J. Schneider Wethouder gemeente Weert als opvolger van W.P.J. van Eijk Lid Dagelijks Bestuur Waterschap Limburg als opvolger van J.H.G.M. Teeuwen

Dagelijks Bestuur Het Dagelijks Bestuur bestaat minimaal uit drie en maximaal uit zeven leden uit het Algemeen Bestuur, te benoemen door het Algemeen Bestuur. Per deelnemer kan niet meer dan één lid van het Dagelijks Bestuur worden aangewezen. Tot de bevoegdheden van het Dagelijks Bestuur behoort onder meer het voorbereiden van besluiten van het Algemeen Bestuur. Het Dagelijks Bestuur bestaat per 1-1-2023 uit: • M.H.E. Pelzer Burgemeester gemeente Bergen • J.H.G.M. Teeuwen Lid Dagelijks Bestuur Waterschap Limburg • G.H.C. Frische Wethouder gemeente Echt-Susteren • C.P.G. Wilbach Wethouder gemeente Landgraaf • H. Fokke Wethouder gemeente Maastricht • F.P.M. Schatorjé Wethouder gemeente Venlo • R.B.M. Braun Wethouder gemeente Voerendaal

**In de loop van 2023 heeft zich de volgende wijziging voorgedaan: M.A.M. Breugelmans Lid Dagelijks Bestuur Waterschap Limburg als opvolger van J.H.G.M. Teeuwen Voorzitter De voorzitter wordt aangewezen door het Algemeen Bestuur. De voorzitter is onder meer belast met de leiding van de vergaderingen van het Algemeen Bestuur en het Dagelijks Bestuur. Hij tekent de stukken die van het Algemeen Bestuur en van het Dagelijks Bestuur uitgaan. De voorzitter vertegenwoordigt BsGW in en buiten rechte. Gedurende heel 2023 was M.H.E. Pelzer, burgemeester van de gemeente Bergen, voorzitter van BsGW (met ingang van 1 oktober 2020, benoemd door het AB op 25 juni 2020).

Jaarstukken 2023

Pagina 5 van 48

1.2

Beleidsvisie algemeen

BsGW behartigt als uitvoeringsorganisatie van de deelnemende gemeenten en het waterschap de zorg voor het volledig, tijdig, rechtmatig, juist en doelmatig heffen en innen van de lokale belastingen en de uitvoering van de wet WOZ. BsGW werkt daarbij tegen de laagst mogelijke kosten, uitgaande van de beste prijs/prestatie-verhouding gekoppeld aan een optimaal niveau van dienstverlening. Hierbij hoort ook het zoveel mogelijk zoeken en daadwerkelijk aangaan van samenwerkingsverbanden met andere overheden wanneer deze efficiëntievoordelen opleveren.

1.3

Overzicht realisatie per programma

In deze paragraaf wordt inzicht gegeven in de mate waarin de doelstellingen van het programma “Lasten heffing en invordering belastingen” zijn gerealiseerd en de wijze waarop getracht is de beoogde maatschappelijke effecten te bereiken. De dienstverlening van BsGW bestaat uit het heffen en innen van lokale belastingen namens haar deelnemers, het beheren van de authentieke basisregistraties en de uitvoering van de wet WOZ. BsGW voert deze taken uit voor haar deelnemers, zijnde 29 gemeenten en het Waterschap Limburg. Doelstelling De strategische doelstellingen van BsGW zijn: daling kosten deelnemers; minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening; vergroting digitale dienstverlening. Daling kosten deelnemers Eén van de doelstellingen die voortvloeien uit de missie van BsGW is kostenreductie door schaalvergroting. Het Waterschap Limburg en 29 van de 31 Limburgse gemeenten zijn deelnemer in de Gemeenschappelijke Regeling BsGW. De hiermee behaalde schaalvoordelen zijn verwerkt in de begroting van BsGW en hebben de afgelopen jaren geresulteerd tot lagere beïnvloedbare nettokosten voor de deelnemers. Minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening BsGW streeft ernaar om de kwaliteit van de dienstverlening in stand te houden en waar mogelijk te verbeteren. Zij rapporteert hierover periodiek in haar bestuursrapportages.

Vergroting digitale dienstverlening De overheid heeft zich ten doel gesteld een compacte, efficiënte overheid te realiseren met hoogwaardige dienstverlening. Digitalisering is hiervoor een vereiste en het digitale kanaal is dan ook het voorkeurskanaal. In dit kader zijn een aantal overheidsbrede voorzieningen gerealiseerd voor de basisregistraties, gegevensuitwisseling, digitale dienstverlening en de authenticatievoorzieningen (zoals DigiD). Deze voorzieningen worden in het kader van de Overheidsbrede visie op dienstverlening 2021 doorontwikkeld tot de Generieke Digitale Infrastructuur van de overheid (GDI). BsGW implementeert de voorzieningen van de GDI binnen haar informatievoorziening om het elektronische verkeer tussen de overheid (waaronder de deelnemers van BsGW), burgers en bedrijven op een efficiënte en effectieve wijze mogelijk te maken. BsGW sluit aan bij in de praktijk bewezen oplossingen. Ten aanzien van ICT maakt BsGW deel uit van een sterk veranderende

Jaarstukken 2023

Pagina 6 van 48

omgeving, waarin de steeds verdere digitalisering van de informatievoorziening een belangrijke ontwikkeling is en impact heeft op de bedrijfsvoering en kostenontwikkeling van BsGW. Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan? Daling kosten deelnemers Sinds de oprichting van BsGW is het aantal deelnemers gegroeid naar 30. Het totale structurele schaalvoordeel als gevolg van het toetreden van gemeenten bedraagt € 5,675 miljoen. BsGW heeft zich gecommitteerd aan een taakstellende kostenreductie van 12% in de eerste 6 jaar na de verzelfstandiging en heeft in de jaren 2012-2017 daarom de kostenindexering van gemiddeld 2% per jaar niet doorberekend aan de deelnemers. De totale gerealiseerde kostenreductie loopt hiermee op tot € 1,565 miljoen per jaar. Daarnaast zijn nog enkele kostenreductieprogramma’s doorgevoerd, waardoor de netto kosten nog eens met € 1,284 miljoen zijn gedaald. BsGW heeft dit bewerkstelligd via efficiencyverbeteringen van de werkprocessen en aanbestedingstrajecten. De totale, cumulatieve verlaging van de netto-kosten in de begroting van BsGW vanaf 2011 loopt op tot € 8,523 miljoen. Naast voorgenoemde schaalvoordelen draagt de BsGW-organisatie de financiële lasten van de Stimuleringsregeling (incidenteel € 672 duizend), de projectkosten van het OOP (incidenteel € 4 miljoen) alsook de daaruit voortvloeiende bezuiniging (structureel € 1,3 miljoen).

BsGW is hard op weg om in zowel de incidentele als structurele bezuinigingen te voorzien. De structurele bezuiniging komt vanaf 2028 tot uiting. Minimaal gelijkblijvende kwaliteit van de dienstverlening BsGW heeft ook in 2023 verschillende kwaliteitsverbetertrajecten- en projecten uitgevoerd danwel opgestart: Kwaliteitsnormatiek BsGW heeft in 2021 besloten om kwaliteitsmanagement op basis van vooraf gedefinieerde kwaliteitsnormen in te voeren. Het is een instrument om meer (in)zicht te krijgen op de uitkomsten van de diverse werkprocessen. Hiermee wordt aangetoond dat (al dan niet) is voldaan aan alle afgesproken resultaten en aan de voorgeschreven kwaliteitseisen. Vanaf 2022 is dit verder uitgebouwd en opgenomen in de bestuursrapportage. BsGW voldoet tot en met het derde kwartaal nagenoeg aan alle gestelde normen. De migratie naar een nieuw aanbesteed waarderingspakket en belastingapplicatie heffen en innen, de implementatie van de nieuwe kantoorinfrastructuur en alle onderlinge koppelingen hebben tot gevolg gehad dat ultimo jaar niet alle informatie beschikbaar of überhaupt aanwezig was over het vierde kwartaal. Daarnaast vinden er interne en externe audits en controles plaats door BsGW, de Waarderingskamer en de accountant en wordt er (minimaal) jaarlijks een klanttevredenheidsonderzoek uitgevoerd.

Inspecties Waarderingskamer De Waarderingskamer houdt toezicht op de uitvoering van de Wet WOZ. De taken en bevoegdheden van de Waarderingskamer zijn ontleend aan artikel 4 van de Wet WOZ. Op basis van de aan de Waarderingskamer geleverde informatie en de inspecties door de Waarderingskamer uitgevoerde inspecties, heeft zij ingestemd met de verzending van de WOZ-beschikkingen in februari 2023 van alle in BsGW deelnemende gemeenten. (Ten tijde van het opstellen van dit verslag heeft BsGW voor het derde opeenvolgende jaar het predicaat ‘Goed’ ontvangen van de Waarderingskamer.)

Jaarstukken 2023

Pagina 7 van 48

Accountantscontrole jaarafrekeningen belastingen en heffingen Door de accountant is bij de (eind)afrekeningen gemeentelijke belastingen en waterschapsheffingen 2023, net zoals in voorgaande jaren, een controleverklaring afgegeven met een goedkeurend oordeel. Rechtmatigheidsverantwoording Vanaf 2023 dient het Dagelijks Bestuur door een wetswijziging voor het eerst zelf een rechtmatigheidsverantwoording op te nemen in de jaarrekening. Hiermee wordt verantwoording afgelegd over de naleving van wet- en regelgeving, waarbij een duidelijke relatie bestaat met het financieel beheer: baten, lasten en balansmutaties dienen rechtmatig tot stand te zijn gekomen. Het Dagelijks Bestuur is al staatsrechtelijk en bestuurlijk verantwoordelijk voor de rechtmatigheid, echter tot op heden was het nog de accountant die hierover verslag uitbracht en het gesprek voerde met het Algemeen Bestuur. Vanaf nu dient het Dagelijks Bestuur zelf een verantwoording op te stellen die opgenomen wordt in de jaarrekening. De accountant controleert nog wel de verantwoording van het Dagelijks Bestuur. Om te komen tot een goede onderbouwing voor de rechtmatigheidsverantwoording door BsGW heeft in het afgelopen jaar op reguliere basis afstemming plaatsgevonden tussen de functionaris Verbijzonderde Interne Controle (VIC) en de (nieuwe) externe accountant van RSM Accountants.

In het 4e kwartaal 2023 zijn op basis van een risicoanalyse de belangrijkste controles uitgevoerd, die als minimale onderbouwing zullen dienen voor de rechtmatigheidsverantwoording. Tevens zijn het controleprotocol en het normenkader kritisch bekeken en afgestemd met de externe accountant. Deze documenten zijn in december 2023 door het Algemeen Bestuur vastgesteld. Bestuurlijke taakstellingen heffen en innen BsGW heeft haar taakstellingen met betrekking tot het heffen en innen van belastingen voor het belastingjaar 2023 gerealiseerd. Kwijtscheldingen zijn in 2023 binnen de wettelijke afhandelnormen verwerkt. Ondanks de migratie van het nieuw aanbestede waarderingspakket, de migratie van de nieuw aanbestede belastingapplicatie heffen en innen, de implementatie van de nieuwe kantoorautomatiseringsomgeving en vooral de onderlinge koppelingen is ook het overgrote deel van de ingediende bezwaren in 2023 tijdig afgehandeld. Klachten BsGW heeft een eigen interne klachtenregeling en werkt daarbij nauw samen met de Nationale Ombudsman. Deze samenwerking verloopt naar wederzijdse tevredenheid. BsGW streeft ernaar om door snel en adequaat te reageren, de ontvangen klachten informeel af te handelen. Dat deze manier van werken vruchten afwerpt blijkt uit het lage aantal formele klachten en het feit dat de wettelijke termijnen gehaald worden.

Nieuw waarderingspakket, nieuwe belastingapplicatie heffen en innen, nieuwe kantoorinfrastructuur en onderlinge koppelingen Op basis van een verplichte Europese aanbesteding zijn een nieuw waarderingspakket (dezelfde leverancier), een nieuwe belastingapplicatie heffen en innen (nieuwe leverancier) en een nieuwe kantoorinfrastructuur (nieuwe leverancier) aangeschaft en geïmplementeerd evenals de onderlinge koppeling. De implementatie, die bijzondere inspanningen voor de BsGW-organisatie heeft gevraagd, wordt begin 2024 afgerond.

Jaarstukken 2023

Pagina 8 van 48

Vergroting digitale dienstverlening Klanttevredenheid en Visie op dienstverlening belastingplichtigen Eind 2020 is de visie op dienstverlening van BsGW - gericht op belastingplichtigen - gepresenteerd aan het bestuur. Deze visie bevat de kaders voor BsGW om richting en invulling te geven aan de wijze waarop wij onze klantcontacten inrichten en een goede waardering daarvoor van onze klanten (burgers en bedrijven) te realiseren. Vanaf 2022 worden de effecten middels de bestuursrapportages gerapporteerd en verantwoord. In 2023 is de klanttevredenheid gemeten tot en met het derde kwartaal. De migratie naar een nieuw aanbesteed waarderingspakket en belastingapplicatie heffen en innen, de implementatie van de nieuwe kantoorinfrastructuur en alle onderlinge koppelingen hebben tot gevolg dat niet alle informatie beschikbaar of aanwezig is. Rapportage vindt, voor zover de informatie beschikbaar is, plaats in de loop van 2024. Project Samenwerkingsportaal Per 31 december 2021 is voor alle deelnemers het WOZ-bestand van bruto inhoud naar gebruikersoppervlakte omgezet. De gegevens dienen actueel te worden gehouden en in beheer genomen te worden.

De werkgroep voor het inrichten van de beheerfase - bestaande uit vertegenwoordigers van diverse gemeenten, het Gegevenshuis en BsGW - heeft unaniem als oplossingsrichting gekozen om te gaan werken met een zogenaamd Samenwerkingsportaal (voorheen Regieportaal). Dit is een applicatie die in staat is om relevante gegevens voor zowel de BAG (gemeente) als de WOZ (BsGW) op een efficiënte manier uit te wisselen en te tonen, zowel administratief als geografisch. De samenhang tussen beide administraties blijft zo kwalitatief op peil, gegevens blijven 1 op 1 lopen en er is realtime inzicht in de verschillende databronnen. Het portaal is dus zowel voor de gemeenten, de op GEO-gebied aan de gemeente gerelateerde samenwerkingsverbanden, als ook voor BsGW van belang en voor alle partijen te benaderen en te gebruiken. Tot en met 2022 zijn er kosten gemaakt voor begeleiding van de Europese aanbesteding Samenwerkingsportaal, ontwikkelkosten softwareleverancier, beheer- en regiekosten en de reeds gemaakte onderzoekskosten voor de samenhangende objectenregistratie (SOR) voordat dit werd opgeschort voor in totaal € 284 duizend. In het derde kwartaal 2022 is de applicatie uitgerold en in gebruik genomen door BsGW en alle deelnemers. In 2023 is er verder aan de applicatie ontwikkeld en zijn er met de leverancier afspraken gemaakt voor de doorontwikkeling van de komende jaren.

Afgelopen jaar zijn onder andere de volgende items ontwikkeld en in gang gezet: -

SharePoint ingericht om documenten (bouwvergunningen etc.) te kunnen uitwisselen; Ontsluiting van foto- en kaartmateriaal; API-koppeling met de waarderingsapplicatie in test, uitrol productie Q1 2024; Diverse overzichten en vergelijkingen om de data op peil te houden; Verbetering gebruiksvriendelijkheid.

Uit het oogpunt van continuïteit heeft het Algemeen Bestuur van BsGW besloten om het Samenwerkingsportaal begrotingstechnisch ook voor de jaren 2025 tot en met 2027 voort te zetten (begroting 2023).

Jaarstukken 2023

Pagina 9 van 48

Wat heeft het gekost?

Rekening 2023

Bijgestelde begroting 2023

Oorspronkelijke begroting 2023

Rekening 2022

LASTEN BATEN

30.258 3.479

26.175 2.175

25.131 2.175

22.423 2.326

NETTO KOSTEN

26.779

24.000

22.956

20.097

BIJDRAGEN DEELNEMERS NETTO KOSTEN

25.942

26.275

25.231

20.909

SALDO VAN BATEN EN LASTEN

-837

2.275

812

Werkelijke toevoeging aan reserves Werkelijke onttrekking aan reserves Vennootschapsbelasting (2)

-2.275 1.819 0

-2.275 0 0

0 0 0

EXPLOITATIERESULTAAT

-1.293

Bedragen (x € 1.000)

Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar paragraaf 4.2.

Verwachtingen 2024 Er zijn een aantal interne en externe ontwikkelingen die een majeure impact (gaan) hebben op (de bedrijfsvoering van) BsGW. Wet herwaardering proceskostenvergoeding WOZ (en bpm) Eind 2023 is de Wet herwaardering proceskostenvergoeding WOZ (en bpm) aangenomen. Ondanks de hierin opgenomen reductie van de proceskostenvergoeding - in combinatie met de uitkering hiervan aan de belanghebbenden in plaats van de no cure no pay-bedrijven (ncnp-bedrijven) – is nog onzeker of dit tot lagere proceskosten (uitkerings- en uitvoeringskosten) bij BsGW zal leiden. Het is bijvoorbeeld niet uitgesloten dat genoemde bedrijven op zoek gaan naar andere mogelijkheden zoals intensievere en bredere inzet Artificial Intelligence en/of meer bezwaren tegen andere soorten heffingen. Implementatietraject ICT In 2022 zijn drie grote aanbestedingstrajecten opgestart voor de hosting, de belasting- en de waarderingsapplicatie van BsGW (zie hiervoor). De implementatie hiervan is in 2023 gestart, met een uitloop naar 2024. Dit zal ook in 2024 nog druk op de interne organisatie vergen. Verbetering archiefbeheer BsGW In 2023 is het verbetertraject voortgezet. Het Interbestuurlijk toezicht van de provincie Limburg geeft in haar toezichtbrief 2022/2023 aan te zien dat bij BsGW de juiste stappen richting verbetering worden gezet.

Hierin gaat BsGW voortvarend te werk en zal hierop volop inzetten in 2024. Het oordeel is dat BsGW haar taken voor informatie- en archiefbeheer in redelijke mate (was: onvoldoende mate) behartigt. Het is voor BsGW van belang om komend toezichtjaar de voortgang voor de genoemde aanbevelingen te laten zien in vorm van op-, vaststellen en implementeren van de verplichte bouwstenen. De indiensttreding van een recordmanager per 1 februari 2024 zal hier zeker aan bijdragen.

Jaarstukken 2023

Pagina 10 van 48

Paragrafen

2.1

Lokale heffingen

De paragraaf lokale heffingen is niet van toepassing voor BsGW.

2.2

Weerstandsvermogen en risicobeheersing

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen is een algemene reserve en bestaat uit de middelen waarover BsGW kan beschikken om niet begrote kosten te dekken plus de financiële gevolgen op te kunnen vangen van bedrijfsvoeringrisico’s waarvoor geen maatregelen zijn of kunnen worden getroffen. Het aanhouden van weerstandsvermogen voorkomt dat elke financiële tegenvaller dwingt tot directe begrotingsmaatregelen zoals bezuinigingen en het aanpassen van het vastgestelde beleidskader en de daaruit voortvloeiende programmadoelstellingen. Fluctuaties in de jaarlijkse bijdragen van de deelnemers aan BsGW kunnen hiermee worden voorkomen. Conform de begin 2022 uitgevoerde risico-analyse ten behoeve van de begroting 2023 en meerjarenraming 2023-2027 is het benodigd weerstandsvermogen vastgesteld op € 1,42 miljoen (zie ook 2.2 paragraaf Risicobeheersing). In 2023 is een negatief resultaat behaald van € 1,309 miljoen. Het weerstandsvermogen van BsGW per 31 december 2023 bedraagt € 2,978 miljoen. Financiële kengetallen Op grond van het wijzigingsbesluit BBV is een aantal financiële kengetallen verplicht voorgeschreven. Hiervan zijn drie financiële kengetallen relevant voor BsGW, zoals in onderstaande tabel weergegeven: Kengetallen

JR 2022

B 2023

JR 2023

Netto schuldquote

12,1%

12,7%

36,9%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

12,1%

12,7%

36,9%

Solvabiliteitsrisico

19,5%

14,2%

-31,6%

Grondexploitatie

nvt

Structurele exploitatieruimte

nvt

Belastingcapaciteit

nvt

De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Een laag percentage is gunstig. De VNG adviseert om 130% als maximumnorm te hanteren en daarboven de schuld af te bouwen. Als gemeenschappelijke regeling, die middels bijdragen van de deelnemers haar exploitatie financiert, behaalt BsGW al jaren een lage netto schuldquote. Fluctuaties in de vlottende schulden dan wel vlottende activa zijn slechts tijdelijk (bijdragen worden eerder ontvangen dan uitgaven visa versa). Om deze tijdelijke fluctuaties op te vangen wordt - indien nodig - gebruik gemaakt van kasgeldleningen. Voor eventuele niet-reguliere activiteiten, heeft BsGW in 2023 gebruik gemaakt van een lening langer dan 1 jaar. BsGW verstrekt geen leningen waardoor beide schuldquotes gelijk zijn. BsGW blijft ruim onder de adviesnorm van de VNG en de verwachting is dat dit ook zo blijft.

Jaarstukken 2023

Pagina 11 van 48

De solvabiliteit geeft inzicht in de mate waarin BsGW in staat is aan haar financiële verplichtingen te blijven voldoen. Hoe hoger dit percentage, hoe gunstiger dit is voor de financiële weerbaarheid van BsGW. Risicobeheersing De bedrijfsvoeringsrisico’s van de Gemeenschappelijke Regeling BsGW worden ingeschat door BsGW. Risico’s met betrekking tot de belastingopbrengsten behoren niet tot de bedrijfsrisico’s van BsGW. BsGW voert jaarlijks op basis van een consistente methode, een risicoanalyse uit op haar bedrijfsvoeringsrisico’s. In de risicoanalyse is voor elk van de risico’s de kans dat het zich voordoet realistisch ingeschat en worden de gevolgen benoemd met daarbij de omvang van de financiële impact. Door het treffen van effectieve beheersmaatregelen, kan BsGW de financiële gevolgen hiervan terugbrengen. Het geïdentificeerde risico na het nemen van de beheersmaatregelen (het restrisico) heeft bij de oprichting van BsGW geleid tot een berekend weerstandsvermogen van € 385 duizend, hetgeen ook door de founding fathers initieel is gestort. Begin 2022 is een risico analyse uitgevoerd voor de begroting 2023. De benodigde weerstandscapaciteit, exclusief risico frictiekosten, kwam uit op € 1,42 miljoen, circa 6,5% van de netto-kosten 2023. Een toename van € 91 duizend.

Het weerstandsvermogen is in 2022 aangevuld met € 312 duizend ter dekking van de proceskosten 2023, waarmee de ratio uitkwam op 0,83 (€ 1,19 miljoen/€ 1,42 miljoen). Net als elk jaar is begin 2023 opnieuw een risicoanalyse uitgevoerd, welke is geactualiseerd op basis van de meest actuele begrotingscijfers 2023. Voor de begroting 2024 behoeft BsGW een lager weerstandsvermogen (€ 1,34 miljoen) waarover in de jaarrekening 2024 wordt gerapporteerd.

Tabel: berekening weerstandsvermogen BsGW Marktontwikkelingen

Wet- / regelgeving

Proces Bezwaren en beroepen

Technologie

Personeel

Risico 1. C ovid-19

Kans 4

Gevolg 3

Kans 90%

€

Gevolg 300.000

€

Score (€) 270.000

2. Geen voldoende of goed van de Waarderingskamer

10%

€

500.000

€

50.000

3. Aanbestedingsrisico - IC T-landschap: kennis van het nieuwe applicatielandschap ontbreekt; financieel risico: eventuele dubbele lasten (schaduwdraaien). - accountant: niet tijdig nieuwe accountant, duurdere accountant

10%

€

250.000

€

25.000

4. Rechtmatigheidsverantwoording wordt niet voldoende nageleefd 5. Koepelvrijstelling van de BTW

30%

€

50.000

€

15.000

€

1.733.760

€

86.688

6. Kwijtschelding valt onder bezwaar- en beroepenregime 7. Onvoldoende gestructureerde informatiestromen

1 3

3 3

10% 65%

€ €

100.000 130.000

€ €

10.000 84.500

8. Meer bezwaren en beroepen: ncnp's

90%

€

500.000

€

450.000

9. Meer bezwaren en beroepen: box 3

10%

€

100.000

€

10.000

10. Datalek C yberaanvallen/hack i.c.m. onzekerheid IC T-leverancier

€ 20.000.000

€

200.000

11. IC T-storingen in de piekbelasting

10%

€

200.000

€

20.000

12. Gemankeerde migratie IC T

10%

€

200.000

€

20.000

13. Fraude door medewerkers

10%

€

200.000

€

20.000

14. Kwalitatieve krapte op de arbeidsmarkt

80%

€

100.000

€

80.000

15. Hoog ziekteverzuim

80%

€

100.000

€

80.000

Totaal benodigd weerstandsvermogen:

€

1.421.188

* Kans van optreden: 1 = 0%-10%, 2 = 11%-25%, 3 = 26%-50%, 4 = 51%-100% ** Impact: G(root) / M(iddel) / K(lein) De risicoanalyse wordt elk jaar uitgevoerd, hierbij vervallen voormalige risico’s en/of worden nieuwe risico’s geïdentificeerd ten opzichte van voorgaande jaren uitgevoerde risicoanalyses.

Jaarstukken 2023

Pagina 12 van 48

Voor elk van de risico’s is het bruto risico geïdentificeerd. Dit is het maximale bedrag dat nodig is indien het risico zich daadwerkelijk voordoet, in een situatie waar geen beheersmaatregelen worden genomen. Daarna is voor elk van de risico’s het netto risico gekwantificeerd. Dit is het bedrag dat kan optreden indien de geformuleerde beheersmaatregelen effectief zijn uitgevoerd. Vanuit het netto risico is het restrisico berekend. Het restrisico is het netto risicobedrag vermenigvuldigd met de kans die er bestaat dat het geïdentificeerde risico optreedt, ná het nemen van de geformuleerde beheersmaatregelen. Hierbij is de maximale kans genomen zoals die in de risicoanalyse staat aangegeven. Dit leidt tot een conservatief weerstandsvermogen, dat wil zeggen: met het berekende weerstandsvermogen worden de risico’s afgedekt.

Jaarstukken 2023

Pagina 13 van 48

Tabel: Risico’s en beheersmaatregelen m.b.t. de BsGW

Wet- / regelgeving

Marktontwikkelingen

Nr. Risico

Mogelijk effect

Mogelijke oorzaak

Beheersmaatregelen

1. Covid-19

Meer faillissementen (innen) met als gevolg oninbaarheid van vorderingen. Meer werk. Het niet kunnen opleggen van bepaalde belastingen (met als gevolg minder opbrengst vervolgingskosten). Uitval personeel door Covid. Beperkingen in processen door Covid.

Naijl-effecten door Covid-19

Kosten inzichtelijk maken en in rekening brengen voor de deelnemers. Contacten leggen met onze deelnemers/afdeling EZ die de economische prognoses met ons moet kunnen volgen.

2. Geen voldoende of goed van de Waarderingskamer

BsGW mag geen aanslagen opleggen.

Onvoldoende kwaliteit van medewerkers. Onvolkomenheden in belastingpakket. Geringe ICT ondersteuning. Te weinig capaciteit, waardoor taken niet tijdig gereed komen. Bezuinigingen.

Opleiden van medewerkers. Voldoende en adequate uitvoer van interne controles. Tijdig nieuwe medewerkers aantrekken danwel zorgen voor een voldoende flexibele schil inhuur. Bij aanbesteding letten op mogelijkheden pakket.

3. Aanbestedingsrisico - ICT-landschap: kennis van het nieuwe applicatielandschap ontbreekt; financieel risico: eventuele dubbele lasten (schaduwdraaien). - accountant: niet tijdig nieuwe accountant, duurdere accountant

Hogere kosten voor de deelnemers. Door kennisgebrek ligt de foutenkans hoger danwel wordt er minder efficiënt gewerkt.

Onvoldoende kennis bij medewekers. Ontbreken van een goede overerall strategie.

Risicomanagement is in het AHA-project opgenomen. Zorgen voor goede strategische visie en mensen die daarop kunnen acteren. Mogelijke extra kosten mee nemen in aanbestedingskosten of trachten uit te sluiten.

4. Rechtmatigheidsverantwoording wordt niet voldoende nageleefd

T.a.v. de jaarrekening: een verklaring met beperking/ een afkeurende verklaring/ een verklaring van oordeelonthouding

Rechtmatigheidsverantwoording is niet goed geimplementeerd in de organisatie. Te weinig capaciteit om het proces te bewaken. Niet voldoende kennis van wet/regelgeving.

Opstellen van een adequaat beleid, procedures en goed uitgevoerde verbijzonderde interne controles/lijncontroles. Voldoende capaciteit voor uitvoer van inyterne controles. Goede tussentijdse afstemming tussen accountant en BsGW: tussentijds zaken voorleggen ogv beleid en processen.

Bezwaren en beroepen

Proces

Meer werk

5. Koepelvrijstelling van de BTW

Kostprijsverhogend voor deelnemers

Wijziging in wet-/regelgeving.

Groot risico, dus onderzoek naar laten doen. Wellicht dat het Btw-compensatiefonds (BCF) hier weer een sleutel geeft ter bestrijding van kostenverhogende factor.

6. Kwijtschelding valt onder bezwaaren beroepenregime (Fiscale vereenvoudigingswet 2017): ombudsman en administratief en beroep (daarna geen adm beroep maar bezwaar, beroep, hoger beroep en cassatie 1-1-2023?) 7. Onvoldoende gestructureerde informatiestromen

Extra proceskostenvergoeding

Wijziging in wet-/regelgeving

Uitvoering van het dynamische plan van aanpak. Dit zit (m.u.v. de Haagse lobby) niet in het huidige plan van aanpak; BsGW zal beleidsvorming vanuit het westen op de voet moeten volgen. Afdelingshoofd Innen zit in landelijke netwerkgroep Lvlb mbt innen.

Gerichter sturen op het proces bezwaar en beroep wordt bemoeilijkt zo niet onmogelijk. Hogere proceskostenvergoedingen. Inefficiënte werkwijzen (excel) en foutgevoelig.

Het Management Informatie Systeem (MIS) sluit niet aan op de informatiebehoefte van de gebruikers.

Herinrichten/verbeteren MIS. Extra capaciteit (uren intern danwel extern) vrijmaken voor inrichting/verbetering MIS

8. Meer bezwaren en beroepen

Overschrijding begroting als gevolg van hogere proceskostenvergoedingen en hogere uitvoeringskosten.

Door gewijizgde wet-/regelgeving Uitvoering van het dynamische plan van aanpak: dit is er voor de ncnp-bedrijven een plan bevat interne acties en 'Den Haag'-gerichte verdienmodel ontstaan. acties; deze stroomlijnen en aan de lijn blijven met con-collega's, zodat de aanpak sluitend blijft.

Gewijzigde wet-/regelgeving: de eigen woning wordt in box 3 gerubriceerd.

Jaarstukken 2023

Pagina 14 van 48

Uitvoering van het dynamische plan van aanpak.

Technologie Personeel

Nr. Risico

Mogelijk effect

Mogelijke oorzaak

Beheersmaatregelen

10. Datalek Cyberaanvallen/hack i.c.m. onzekerheid ICT-leverancier

Boete van de Autoriteit Persoonsgegevens. Afbreukrisico/reputatieschade. Aanvullende kosten door productieverlies.

Hackersaanvallen. Nalatigheid medewerkers/ deelnemers.

1.Procedure meldplicht datalekken BsGW 2.Informatiebeveiligingsbeleid en besluit gegevensverstrekking en privacy-protocol. 3.Bewustwording medewerkers/opleiding/elearning/mistery guest. 4.De FG en CISO toetsen/monitoren op naleving. 5.BsGW zet ICT-beveiligingstoepassingen in zoals beveiligde FTP-server voor uitwisselingen met de deelnemers of andere partijen, mail, adequate antivirusbeveiligingen en data-encryptie, Third Party Memo-randum, ISAE 403-verkaring. 6.Verstrekking aan deelnemers alleen na een privacy toets/doelbinding. 7. Gebruik van Zivver

11. ICT-storingen in de piekbelasting

Het niet kunnen opleggen van aanslagen.

Dienstverleningsovereenkomst (DVO). Regelen van back-ups waardoor werkzaamheden snel opgepakt kunnen worden/uitwijklokatie. Extra inzet externe capaciteit.

12. Gemankeerde migratie ICT

Onbetrouwbare (management)informatie. Aanslagen kunnen niet (tijdig) worden verstuurd. Aanslagen/andere overzichten bevatten onjuiste informatie. Financieel risico: herstelkosten. Afbreukrisico.

Onbetrouwbare ICT-leverancier. Storing bij de energieleverancier. Bouwwerkzaamheden. onjuiste temperatuur serverruimten. Systemen van leveranciers zijn onvoldoende veilig. Kwaliteit (interne/externe) medewerkers onvoldoende.

13. Fraude door medewerkers

Financieel verlies ten gevolge van (incasso/afdracht)fraude zal BsGW dienen te compenseren. Imagoschade BsGW.

Geen sluitende interne controles. Stelsel van sluitende interne controles. Samenspanning medewerkers. Adequate functiescheidingen. Integriteit onder de aandacht blijven houden.

14. Kwalitatieve krapte op de arbeidsmarkt

Niet tijdig kunnen vervullen van vacatures waardoor werk blijft liggen.

BsGW profileert zich te weinig naar buiten als aantrekkelijke werkgever.

15. Hoog ziekteverzuim

Uitval van functionarissen met als gevolg dat de werklast terecht komt bij de andere medewerkers danwel werk blijft liggen. Budgetoverschrijding als gevolg van extra inhuurkosten.

Bezuinigingen/vacatures worden 1.Adequaat HRM beleid gericht op preventie en – zo niet (tijdig) ingevuld. nodig – herplaatsing binnen of buiten BsGW Niet-werkgerelateerd (mantelzorg 2.Mobiliteitsplan en budget etc.) -Vrijwillige mobiliteit (geen kosten) -Verplichte mobiliteit (coaching/detachering etc. dek-king via OOP) -Afscheid bij functie-ongeschiktheid 3.Strategisch HRM-beleid

2.3

Afspraken maken met ICT-leverancier dat oorzaken bij de leverancier vergoed worden/BsGW niet meebetaalt.

Meer stage-/afstudeerplekken aanbieden en in de werving insteken op potentie die BsGW verder intern (traineeships) zal doorontwikkelen. Voorbeeld KCC-medewerker is bereid om taxateursopleiding te volgen, maar ook meedraaien op carrieredagen hogescholen.

Onderhouden kapitaalgoederen

De kapitaalgoederen van BsGW bestaan uit ICT-(innovatie)projecten en aanschaf inventaris. Op deze activa wordt afgeschreven. Kleine aanschaf van hard- en software wordt via de (begrotings)exploitatie afgehandeld. De kaders zoals deze zijn opgesteld in de nota financieel beleid zijn hierop van toepassing.

2.4

Financiering

Voor de financiering van (ICT-)investeringen, kunnen eventueel (langlopende) leningen worden aangetrokken. BsGW kan zelf leningen aangaan sinds de verzelfstandiging is geformaliseerd. Dit geldt ook voor de deelname aan het overige geldverkeer. De bedrijfsvoering heeft BsGW er niet toe genoodzaakt om in 2023 kasgeldleningen op te nemen. De netto-exploitatiekosten van BsGW worden geheel voorgefinancierd via vaste maandelijkse bijdragen van de deelnemers. Wel heeft BsGW net als in voorgaande jaren in 2023 enkele malen tijdelijk gebruik gemaakt van een kredietfaciliteit in rekening courant – roodstand - om tijdelijke fluctuaties op te vangen.

Jaarstukken 2023

Pagina 15 van 48

Voor de financiering van de projectkosten van het Ondernemings- en ontwikkelplan 2018-2020 is in 2020 een lening ad. € 2 miljoen met een looptijd van 7 jaar afgesloten (DB 31-5-2018). De rente wordt jaarlijks achteraf verrekend. Wet FiDO Met als doel het bevorderen van een solide financiering en kredietwaardigheid van de decentrale overheden, is per 1 januari 2001 de Wet FiDO (Financiering Decentrale Overheden) in werking getreden. Uit hoofde van deze wet is een treasurystatuut van toepassing, waarin onder andere de taken, bevoegd- en verantwoordelijkheden, beleid, doelstellingen en uitgangspunten omtrent de treasury functie zijn uitgewerkt. Verplicht dient in de begroting en de jaarrekening in de treasuryparagraaf verslag te worden gedaan van de uitvoering van het treasurybeleid, bedoeld voor het sturen en beheersen van, verantwoorden over en toezicht houden op de treasury. Treasurybeheer Het risicoprofiel van BsGW kan als laag worden gekwalificeerd. Onderkende risico’s in dit verband zijn: renterisico’s, kredietrisico’s en liquiditeitsrisico’s. Renterisicobeheer 1. Kasgeldlimiet Tijdelijke (exploitatie-)tekorten kunnen worden gefinancierd middels kasgeldleningen. Het renterisico op deze vlottende schuld wordt ingeperkt door het hanteren van de kasgeldlimiet: de maximaal toegestane netto korte schuld.

De hoogte van de kasgeldlimiet is wettelijk bepaald op 8,2% (wet Fido) van de totale brutolasten (€ 26,2 miljoen) en komt daarmee voor het begrotingsjaar 2023 uit op een bedrag van € 2,2 miljoen. BsGW voldoet aan de norm. (Bron: art. 3 Wet Financiering decentrale overheden en art. 2 lid 1d Uitvoeringsregeling Financiering Decentrale overheden)

bedragen * € 1.000,Kasgeldlening werkelijk Totale brutolasten

Kwartaal 1

Kwartaal 2

Kwartaal 3

Kwartaal 4

26.175

Max. %

8,2%

Maximale toegestane hoogte kasgeldlimiet

2.146

2. Renterisiconorm Naast de kasgeldlimiet geeft de renterisiconorm inzicht in de feitelijke risico’s op de vaste schuld. Het financieren en (op korte termijn) uitzetten van gelden houdt in dat er renterisico wordt gelopen. De renterisiconorm geeft het maximale leningbedrag aan dat binnen 1 jaar onderhevig mag zijn aan rentewijziging. Dit per jaar te berekenen normbedrag is wettelijk bepaald op 20% van de netto vaste schuld. Toepassing van deze norm heeft tot gevolg dat jaarlijks geen al te grote verschillen in rentelasten (en -baten) kunnen voorkomen. BsGW voldoet aan de norm. (Bron: art. 5 Wet Financiering decentrale overheden en art. 2 lid 2d Uitvoeringsregeling Financiering Decentrale overheden)

bedragen * € 1.000,Lening werkelijk < 1 jaar rentewijziging Netto vaste schuld Max. % Maximale leningbedrag rentewijziging < 1 jaar

Jaarstukken 2023

Kwartaal 1

Kwartaal 2

Kwartaal 3

Kwartaal 4

1.143

20% 229

Pagina 16 van 48

Kredietrisicobeheer Het kredietrisicobeheer (of debiteurenrisicobeheer) is het beheersen van risico’s die voortvloeien uit de mogelijkheid van een waardedaling van de vorderingspositie ten gevolge van het niet (tijdig) na kunnen komen van verplichtingen door de tegenpartij. Aangezien BsGW geen geldleningen heeft verstrekt aan derden geldt het kredietrisico uitsluitend voor de vorderingen op debiteuren. Dit risico is laag gezien het feit dat de bijdrage of vergoeding van de deelnemers/klanten van BsGW vooraf in vaste maandelijkse termijnen wordt ontvangen. Liquiditeitenbeheer Het te volgen financieringsbeleid ligt vast in het Financieringsstatuut en houdt in dat beleidsmatig wordt gestreefd naar een gemiddelde nulstand van het rekening-courantsaldo. Gezien het tijdens het jaar niet-synchroon lopen van ontvangsten en uitgaven zijn fluctuaties rond het nulpunt onvermijdelijk. Om deze (tijdelijke) fluctuaties op te kunnen vangen maakt BsGW gebruik van haar kredietfaciliteit. Kasbeheer Via verplicht schatkistbankieren zijn alle decentrale overheden verplicht om overtollige (liquide) middelen aan te houden in de schatkist. Dit betekent dat overtollige liquide middelen automatisch naar de schatkist zullen worden afgeroomd met als gevolg dat BsGW geen kasbeheer meer voert.

In verband met de noodzakelijk geachte scheiding tussen de heffingengeldstromen en de BsGWexploitatiegeldstromen, lopen deze geldstromen via twee aparte rekening-courantverhoudingen met de staat. 2.5

Bedrijfsvoering

Kostenverdeelmethode De processen voor het waterschap en de gemeenten overlappen elkaar in grote mate en de benodigde basisgegevens worden gelijktijdig voor alle deelnemers opgebouwd. Omdat BsGW de processen voor alle belastingsoorten integraal uitvoert, zijn de daarmee samenhangende kosten zodanig met elkaar verweven dat kosten niet per belastingsoort gedifferentieerd kunnen worden. De uitvoeringskosten van de productieprocessen worden om die reden toegerekend aan eenduidige, herkenbare hoofdprocessen, overeenkomstig de organisatieopzet van BsGW. Dit resulteert in vijf primaire producten van dienstverlening: Heffen, Waarderen, Innen, Klantzaken en het sub-product Parkeerbelasting. De verdeling van deze kosten over de deelnemers gebeurt hierna met behulp van eenheidstarieven per product van dienstverlening. De kosten van de activiteiten en processen op BsGW-niveau die dienen ter ondersteuning van de organisatie als geheel (zoals ICT, de ondersteuning van het personeel en de ontwikkeling van BsGW) worden eveneens als apart product inzichtelijk gemaakt zijnde Organisatieondersteuning & Ontwikkeling (O&O). Deze kosten zijn, zonder arbitraire verdeelsleutels, niet te splitsen naar de primaire processen en worden daarom verdeeld naar rato van het aandeel dat de deelnemers hebben in de kosten van de vijf producten van de primaire processen.

In het AB van 8 oktober 2020 is besloten de kosten uit hoofde van GDI apart in de begroting en doorbelasting op te nemen, omdat het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijkrelaties (BZK) de beheerkosten verdeelt via de door haar vastgestelde verdeelsleutel 40% gemeenten/60% waterschap. De kosten voor het gemeentelijke deel worden vervolgens omgeslagen op basis van het aandeel in O&O. Fixeren productieaantallen ten behoeve van vaststellen verdeelsleutels De verdeelsleutels voor de kosten van de vijf primaire processen zijn gebaseerd op de productieomvang van de deelnemers: bruto-aanslagbiljetten, aanslagregels, gemeentelijke WOZobjecten en klantcontacten. De niet-reguliere belastingsoort Parkeerheffing – een zogenoemde exoot Jaarstukken 2023

Pagina 17 van 48

– wordt apart met de deelnemers afgerekend. Als verdeelsleutel geldt hierbij het aantal aanslagregels. De bijdrage per deelnemer dient een bestendige lijn te laten zien. Een jaarlijks schommelende bijdrage is voor de deelnemers niet gewenst en levert ook bij de voorstellen voor nieuwe toetreders een verkeerde verwachting over de te betalen bijdrage en per saldo te behalen voordeel in de toekomst. Afgesproken is zowel de aantallen die als verdeelsleutels gehanteerd worden bij de bijdragebepaling als ook de opzet van de kostenverdeelmethode te fixeren. Alleen een wezenlijke, substantiële wijziging van belastingsoorten, kan invloed hebben op de opzet van de kostenverdeelmethode. Voor de berekening van de bijdragen 2023 liggen voor de huidige deelnemers de productiegetallen op hetzelfde niveau als in de voorgaande begrotingen (2013-2022). In de volgende tabel worden de productenaantallen en percentages per deelnemer weergegeven, zoals deze als verdeelsleutel zijn opgenomen in de kostenverdeelmethode.

Verdeelsleutels per deelnemer

aantal aantal WOZaanslagregels objecten

aantal biljetten

aandeel in de aantal aantal aandeel in de productkosten klantcontacten aanslagregels productkosten (GDI)

Gemeente Beek

31.000

8.250

15.000

3.442

1,12%

0,56%

Gemeente Beekdaelen

70.717

17.887

36.552

7.617

2,45%

1,22%

Gemeente Beesel

26.851

7.628

8.311

2.833

1,01%

0,50%

Gemeente Bergen

24.650

6.500

9.100

2.800

0,89%

0,44%

Gemeente Brunssum

65.100

16.350

18.800

6.073

2,22%

1,10%

Gemeente Echt-Susteren

66.115

17.500

14.000

6.698

2,37%

1,17%

Gemeente Eijsden-Margraten

108.165

13.247

50.278

5.217

2,11%

1,05%

Gemeente Gennep

45.426

8.507

14.826

3.595

1,24%

0,61%

Gemeente Gulpen-Wittem

25.204

7.741

7.475

3.012

1,02%

0,51%

Gemeente Heerlen

209.000

54.700

59.500

18.515

6.100

7,69%

3,82%

Gemeente Kerkrade

147.101

28.106

50.707

8.481

716

3,96%

1,97%

Gemeente Landgraaf

80.300

19.750

23.700

7.918

2,71%

1,35%

Gemeente Leudal

50.500

18.000

17.000

7.634

2,36%

1,17%

Gemeente Maasgouw

50.000

12.500

14.900

5.054

1,71%

0,85%

Gemeente Maastricht

276.000

69.600

69.750

25.316

9,41%

4,67%

Gemeente Meerssen

76.686

9.572

10.477

4.190

900

1,62%

0,80%

Gemeente Mook en Middelaar

16.184

4.221

11.319

1.633

0,57%

0,28%

Gemeente Nederweert

31.350

8.200

14.100

3.400

1,12%

0,55%

Gemeente Peel en Maas

59.200

22.100

21.900

8.983

2,86%

1,42%

Gemeente Roerdalen

38.500

11.000

13.000

4.493

1,48%

0,73%

Gemeente Roermond

100.500

30.000

36.500

11.575

4.000

4,24%

2,10%

Gemeente Simpelveld

22.550

5.700

6.600

2.270

0,78%

0,39%

Gemeente Sittard-Geleen

212.000

51.900

70.500

19.554

4.325

7,36%

3,65%

Gemeente Stein

71.500

12.900

12.500

5.330

1,90%

0,94%

Gemeente Vaals

33.100

6.300

15.600

2.050

0,88%

0,44%

Gemeente Valkenburg

26.735

9.846

8.665

3.465

1,25%

0,62%

Gemeente Venlo

165.000

56.000

53.000

51.500

17.000

9,82%

4,87%

Gemeente Voerendaal

25.300

6.250

7.300

2.634

0,86%

0,43%

Gemeente Weert

74.181

25.079

25.902

10.106

4.235

3,57%

1,77%

Waterschap Limburg

1.800.000

594.000

198.500

19,42%

60,00%

Totaal verdeelsleutels BsGW

4.028.915

565.334

1.311.262

443.887

37.276

100%

Majeure projecten In 2023 kent BsGW twee majeure projecten waarvoor separate afspraken zijn gemaakt met betrekking tot de dekking van de projectkosten. Aanbesteding en implementatie Hosting en Applicaties (AHA) In 2022 zijn drie grote aanbestedingstrajecten opgestart voor de hosting, de belasting- en de waarderingsapplicatie van BsGW. De implementatie hiervan is in 2023 gestart, met een uitloop naar 2024. De verwachte implementatiekosten van dit programma Aanbesteding Hosting en Applicaties (voortaan genoemd: AHA) zijn ingeschat op € 2,775 miljoen.

Jaarstukken 2023

Pagina 18 van 48

Het jaar 2023 heeft in het teken gestaan van de implementatie van de drie bovengenoemde aanbestedingen. De implementatie van de Waarderingsapplicatie is afgerond. De belastingapplicatie wordt gefaseerd opgeleverd gedurende Q4-2023 en het eerste half jaar 2024 en is voor een belangrijk gedeelte al in gebruik genomen. Net als de belastingapplicatie, wordt ook de nieuwe Hosting-omgeving gefaseerd opgeleverd. Ook deze is al grotendeels in gebruik genomen en zal medio 2024 volledig opgeleverd zijn. De drie implementatietrajecten hebben veel van de interne organisatie gevraagd bovenop de reguliere werkzaamheden en processen die BsGW uitvoert voor haar deelnemers. Het Algemeen Bestuur heeft op 30 juni 2022 besloten om voor de implementatiefase een bestemmingsreserve te creëren. Dit besluit is doorvertaald in een voorstel, waarmee het Algemeen Bestuur op 8 december 2022 heeft ingestemd. De bestemmingsreserve is gevoed (dotatie) middels een storting van € 500.000 via de resultaatbestemming bij de jaarrekening 2022 (besluit Algemeen Bestuur BsGW d.d. 29 juni 2023) en een verhoging van de deelnemersbijdrage 2023 à € 2.275.000 op basis van de vigerende Kostenverdeelmethode (KVM). De gerealiseerde implementatiekosten worden vervolgens onttrokken aan deze reserve.

Kostenverdeelmethode en bijdragen deelnemers Door het bestuur is afgesproken (AB 25-6-2020) dat er een nieuwe kostenverdeelsystematiek aan de orde zal komen, omdat de indruk bestaat dat er diensten worden verleend, die niet één op één worden doorberekend. Harmonisatie van de beleids- en uitvoeringsregels en de daarmee samenhangende processen is onlosmakelijk verbonden met de kostenverdeelmethode (KVM). Er is daarom samen met de deelnemers een Harmonisatietraject opgestart (AB 9-12-2021) waarbij de verschillende producten, die BsGW levert aan haar deelnemers op het gebied van belastingheffing en -inning, zijn onderverdeeld in: Voorkeursvarianten, waarbij nog onderscheid wordt gemaakt in de meer arbeidsintensieve -

belastingsoorten; Maatwerkvarianten;

Externe heffingen.

Dit heeft er in geresulteerd dat vanaf 2024 de laatste twee categorieën voortaan via een separaat offerte- en factureringstraject in rekening worden gebracht bij de betreffende deelnemers. De kosten voor de reguliere belastingsoorten c.q. voorkeursvarianten worden via de kostenverdeelmethode bij de deelnemers in rekening gebracht. Tevens is in opdracht van het bestuur (AB 23-3-2023) de evaluatie van de vanaf de oprichting van BsGW vigerende KVM uitgevoerd door een onafhankelijke, externe adviseur. Nadat in december 2023 de uitgangspunten en aanbevelingen door het bestuur zijn bekrachtigd (AB 7-12-2023), is de nieuwe KVM opgesteld, waarbij de uitgangspunten en aanbevelingen één op één zijn doorvertaald en vastgesteld (AB 25-1-2024). De nieuwe KVM treedt per 1 januari 2025 in werking. De opbrengst vervolgingskosten zal vanaf 2025 rechtstreeks aan de deelnemers worden afgedragen. Ze maakt derhalve geen onderdeel meer uit van de begroting van BsGW zelf. Buiten dat heeft de nieuwe KVM geen financiële gevolgen voor de begroting van BsGW zelf, maar wel in de doorbelasting van de kosten aan de deelnemers van BsGW. In de vergadering van 28 maart 2024 heeft het Algemeen Bestuur besloten om te werken met een ingroeimodel voor wat betreft de nieuwe bijdragen als gevolg van de nieuwe KVM. Formatie De bestuurlijk vastgestelde formatie van BsGW bedraagt per 1-1-2023 162,8 fte.

Dit is de vastgestelde formatie 2022 verhoogd met 1 fte functionaris Verbijzonderde Interne Controle. De BsGW bezetting bedraagt per eind 2023 143,7 fte. Jaarstukken 2023

Pagina 19 van 48

Formatie 2023

fte 162,8

Totale bezetting 31 december 2022 In dienst Uit dienst Meer/minder Stimulering Totale bezetting 31 december 2023

146,8 10,4 -11,3 0,6 -2,8 143,7

Bezetting 31 december 2023 Kosten stmuleringsregeling Totaal kosten 31 december 2023

143,7 7,1 150,8

In 2023 zijn 12 medewerkers (10,4 fte) in dienst getreden. In 2023 zijn veertien medewerkers (11,3 fte) uit dienst gegaan. BsGW-medewerkers kunnen tijdelijk enkele uren meer of minder werken met behoud van de formele aanstelling. Deze flexibiliteit is vastgelegd in de wet. Per saldo maakt per 31 december 0,6 fte gebruik van deze mogelijkheid. BsGW kent een stimuleringsregeling, waar medewerkers in 2020 voor het laatste jaar in kunnen stappen. De werkingsduur van deze regeling loopt tot en met 2029 wanneer de laatste deelnemers aan de regeling de pensioengerechtigde leeftijd bereiken. In 2023 maken 28 medewerkers gebruik van de stimuleringsregeling (17,7 fte). De stimuleringsregeling wordt voor de deelnemers in BsGW budget neutraal uitgevoerd. De kosten die hiermee gemoeid zijn, bedragen omgerekend naar fte bij benadering 7 fte. Eind 2019 is het interne plaatsingsproces afgerond. Als basis voor het plaatsingsproces gelden de afdelingsplannen die een nadere uitwerking zijn van het Ondernemings- en Ontwikkelplan BsGW. In de afdelingsplannen staat onder meer de gewenste bezetting per functiecategorie. De stand per 3112-2023 is een momentopname. Enkele functies zijn nog niet structureel ingevuld maar zijn in 2023 ingehuurd (diensten derden). Het ziekteverzuim van BsGW ligt in 2023 op 3,48% (2022: 5,4%). Dit is het laagste percentage sinds 2015.

Het landelijk gemiddelde (CBS: Openbaar bestuur en overheidsdiensten) is 5,9% over de eerste drie kwartalen van 2023. Met het aantrekken van een nieuwe, meer pro-actieve arbodienst, is het doel gesteld te komen tot een verlaging van het ziekteverzuim. In onderstaande tabel wordt de procentuele verdeling van het aantal ziektedagen per periode weergegeven.

Verzuim per 31 december 2023 BsGW 2023

Totaal aantal verzuimde dagen 195

Kort: ≤ 7 dagen 74%

Middellang: 8-42 dagen 13%

Lang ≥ 43 dagen 13%

Per 31 december 2023 is er sprake van drie langdurige verzuimdossiers, inmiddels zijn deze drie medewerkers weer in opbouw van werkzaamheden zijn. Huisvesting Het kantoorpand van BsGW wordt gehuurd tegen een marktconforme (kale) huurprijs voor het gebouw plus parkeerplaatsen. Daarnaast zijn er servicecontracten afgesloten voor gas, water, licht, schoonmaak et cetera.

Jaarstukken 2023

Pagina 20 van 48

Rechtmatigheidsverantwoording Het Dagelijks Bestuur is van mening dat de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties niet rechtmatig tot stand zijn gekomen binnen de daarvoor gestelde grens. De geconstateerde afwijkingen hebben betrekking op: -

Begrotingsoverschrijdingen voor een totaalbedrag van € 4.083.000,-. Hiervan betreffen de belangrijkste overschrijdingen: Afschrijvingskosten € 344.000,-: Door met name de overgang naar de applicatie van GouwIT is de boekwaarde van oude applicaties vervroegd afgewaardeerd. ICT-kosten: € 2.466.000,-: o € 775.000,- betreft de overschrijding a.g.v. stijgende prijzen en de aanschaf van extra noodzakelijke, aanvullende software welke extra (structurele) kosten met zich meebrengen; o Projecten € 1.691.000,-: dit betreft de gerealiseerde projectkosten van het project AHA. Deze worden gedekt vanuit de bestemmingsreserve; o Overige diensten door derden en de kostenvergoedingen bezwaar- en beroepszaken € 4.103.000,-. Naast het grote aantal extra bezwaren en zeker ook vanwege de consequenties van het aangenomen Wetsvoorstel herwaardering proceskostenvergoedingen WOZ en bpm voor de ncnp-bedrijven is er ook sprake van een forse stijging van het aantal beroepen. Voor het afhandelen van deze bezwaren en beroepen zijn de inhuurkosten ook hoger dan begroot. Aanbestedingsonrechtmatigheden, bestaande uit: o € 237.000,- t.a.v. Europese aanbestedingsregels o € 299.000,- t.a.v. de interne aanbestedingsregels

Bij enkele leveranciers is de aanbesteding niet conform de regelgeving verlopen. BsGW heeft daarop de volgende acties uitgezet: Met medewerkers die betrokken zijn geweest bij inkopen waarbij de aanbesteding niet conform de regelgeving is verlopen, is contact geweest. Adviezen zijn gegeven om het inkoopproces in de toekomst te verbeteren. Intern zijn en worden gericht sessies georganiseerd om het inkoopproces en de bijbehorende regelgeving te verduidelijken; Extra controles zijn ingebouwd om te toetsen of: o minimaal 3 offertes worden opgevraagd bij inkopen hoger dan het - in het inkoopbeleid vastgestelde - normbedrag; o de hardheidsclausule is toegepast, daar waar wordt afgeweken van het inkoopbeleid. Het verantwoordingsformulier (het document dat gebruikt wordt om inkopen formeel aan te vragen en te onderbouwen) is vereenvoudigd. Het inkoop- en aanbestedingsbeleid wordt in 2024 geactualiseerd. Op deze manier hoopt BsGW afwijkingen met betrekking tot aanbestedingen in de toekomst te voorkomen.

2.6

Verbonden partijen

Partijen worden als verbonden beschouwd indien de ene partij de zeggenschap over de andere partij bezit of belangrijke invloed kan uitoefenen op de financiële en operationele beslissingen van de andere partij en een financieel belang heeft. BsGW heeft geen verbonden partijen.

Jaarstukken 2023

Pagina 21 van 48

2.7

Grondbeleid

De paragraaf grondbeleid is niet van toepassing voor BsGW. 2.8

Wet Open Overheid (Woo)

Openbaarheid De Wet open overheid (Woo), in werking getreden op 1 mei 2022, verplicht BsGW onder andere om in de jaarstukken verslag te doen van de uitvoering ervan en de in dit kader (in de begroting) genomen beleidsvoornemens. Woo-contactfunctionaris Een Woo-contactfunctionaris beantwoordt vragen over de beschikbaarheid van publieke informatie en leidt de steller (zijnde mensen van buiten de organisatie) naar de juiste plek of persoon. Het betreft hier informatievragen niet zijnde Woo-verzoeken. Bij BsGW is deze rol reeds in 2022 toegewezen aan meerdere functionarissen. Zowel deze functionarissen krijgen als het Klantcontactcentrum krijgt niet of nauwelijks informatievragen. Passieve openbaarmaking BsGW ontving in het verslagjaar 11 Woo-verzoeken. Veelal werden verzoeken (gedeeltelijk) afgewezen, omdat de gevraagde informatie al openbaar was, niet voorhanden is of valt onder de geheimhoudingsplicht van artikel 67 Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR).

De beslistermijn is voor drie verzoeken met vier weken verdaagd en de besluiten zijn binnen de verdagingstermijn genomen. Tegen één besluit is vervolgens bezwaar ingediend. Dit is afgewezen en hiertegen loopt momenteel nog een beroep. Actieve openbaarmaking De komende jaren zal BsGW de in de Woo genoemde informatiecategorieën gefaseerd actief moeten publiceren. In 2023 is op hoofdlijnen een stappenplan opgesteld om de actieve openbaarmaking te implementeren conform de aanpak die landelijk wordt geadviseerd en gehanteerd (m.n. op initiatief van de VNG). Eind 2023 is gestart met de concrete uitwerking hiervan en de inrichting van het proces, zodat BsGW -op het moment dat de eerste tranche in werking treedt- op efficiënte, veilige, en AVG-conforme wijze kan publiceren. Gelet op de vele ontwikkelingen en projecten binnen BsGW heeft het Dagelijks Bestuur BsGW in 2023 ambitieniveau Basis vastgesteld voor de implementatie van de Woo. Daarmee voldoet BsGW aan de wettelijke verplichtingen. Informatiehuishouding op orde De Woo verplicht dat de digitale informatiehuishouding binnen acht jaar op orde wordt gebracht. Op basis van een op te stellen meerjarenplan moeten maatregelen worden genomen om informatiebestanden duurzaam toegankelijk te maken en te houden. In 2023 heeft BsGW hier verder uitvoering aan gegeven i.c.m.

de realisatie van het Informatiebeleidsplan 2022-2025 en het Verbetertraject Informatiehuishouding BsGW. Zo is het Handboek Vervanging in concept gereed en zijn voorbereidingen getroffen voor de aanschaf van een document managementsysteem (DMS) voor alle niet-belasting gerelateerde documenten. BsGW beschikt over zowel een (intern en extern) fysiek archief als een digitaal archief. In het verslagjaar is gestart met de opschoning van het fysieke archief en de controle op het digitale archief in de diverse applicaties. Dit gebeurt conform de Archiefwet 1995. Gelet op de grootte van deze opgave en de structurele kwaliteitsborging van de digitale informatiehuishouding heeft het AB BsGW in 2023 besloten extra formatie te genereren in de vorm Jaarstukken 2023

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14105959/1