Toelichting compleet (1)

Noorderhof 16 | 5804 BV Venray | (+31) 077 – 208 6099 contact@bureauleefomgeving.nl | www.bureauleefomgeving.nl

TAM-omgevingsplan

Concept: Ontwerp: Vastgesteld:

TAM-omgevingsplan Hoofdstuk 22H Rijksweg 40, Bergen NL.IMRO.0893.TOP25003H22HRIJ40-VA01

13 november 2024 20 mei 2025 10 november 2025

COLOFON

Projectnaam: Identificatienummer:

INHOUDSOPGAVE

1

INLEIDING............................................................................................................................................................3 1.1

Aanleiding............................................................................................................................................................................................................... 3

1.2

Ligging van het plangebied .............................................................................................................................................................................. 3

1.3

Vigerend omgevingsplan .................................................................................................................................................................................. 4

2

HUIDIGE SITUATIE ...........................................................................................................................................6

3

BEOOGDE SITUATIE........................................................................................................................................7 3.1

4

BELEIDSKADER ..................................................................................................................................................9 4.1

Rijksbeleid .............................................................................................................................................................................................................. 9

4.1.1

Nationale Omgevingsvisie ................................................................................................................................................................. 9

4.1.2

Instructieregels Rijk (AMvB’s) ...................................................................................................................................................... 10

4.1.3

Ladder voor duurzame verstedelijking .................................................................................................................................... 12

4.2

Provinciaal beleid ............................................................................................................................................................................................. 12

4.2.1

Provinciale Omgevingsvisie Limburg ......................................................................................................................................... 12

4.2.2

Omgevingsverordening 2021 ....................................................................................................................................................... 13

4.3

5

Voorwaarden ....................................................................................................................................................................................................... 7

Gemeentelijk beleid ....................................................................................................................................................................................... 14

4.3.1

Omgevingsvisie Bergen 2030........................................................................................................................................................ 14

4.3.2

Landschapsplan Bergen 2013........................................................................................................................................................ 14

4.3.3

Beeldkwaliteitsvisie N271 .............................................................................................................................................................. 15

FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU ..................................................................................................... 16 5.1

Milieueffectrapportage .................................................................................................................................................................................. 16

5.2

Bodem- en grondwaterkwaliteit .............................................................................................................................................................. 16

5.3

Bedrijven en milieuzoneringen .................................................................................................................................................................. 17

5.4

Geluid ................................................................................................................................................................................................................... 18

5.5

Luchtkwaliteit .................................................................................................................................................................................................... 19

5.6

Geur ...................................................................................................................................................................................................................... 20

5.7

Externe veiligheid ............................................................................................................................................................................................ 22

5.8

Trillingen .............................................................................................................................................................................................................. 23

5.9

Water ................................................................................................................................................................................................................... 24

5.9.1

Waterschapsbeleid; Waterschap Limburg ............................................................................................................................. 24

5.9.2

Gemeentelijke beleid........................................................................................................................................................................ 25

1

5.9.3

Huidige situatie.................................................................................................................................................................................... 27

5.9.4

Toekomstige situatie ........................................................................................................................................................................ 28

5.10

Kabels, leidingen en straalpaden ........................................................................................................................................................ 28

5.11

Natuur ........................................................................................................................................................................................................... 28

5.11.1

Flora en fauna....................................................................................................................................................................................... 28

5.11.2

Natura2000........................................................................................................................................................................................... 28

5.11.3

Natuurnetwerk Nederland ........................................................................................................................................................... 29

5.12

6

5.12.1

Archeologie .......................................................................................................................................................................................... 29

5.12.2

Cultuurhistorie.................................................................................................................................................................................... 30

5.12.3

Landschap .............................................................................................................................................................................................. 31

5.13

Verkeer en parkeren .............................................................................................................................................................................. 31

5.14

Duurzaamheid............................................................................................................................................................................................ 32

5.15

Gezondheid ................................................................................................................................................................................................. 32

5.15.1

Endotoxinen ......................................................................................................................................................................................... 32

5.15.2

Geitenhouderij .................................................................................................................................................................................... 33

UITVOERBAARHEID...................................................................................................................................... 34 6.1

Financieel - economische uitvoerbaarheid........................................................................................................................................... 34

6.2

Juridische aspecten.......................................................................................................................................................................................... 34

6.2.1

Omgevingswet..................................................................................................................................................................................... 34

6.2.2

Wijziging omgevingsplan van rechtswege ............................................................................................................................... 35

6.2.3

Planregels ............................................................................................................................................................................................... 35

6.3

7

Archeologie, cultuurhistorie en landschap .................................................................................................................................... 29

Maatschappelijke uitvoerbaarheid............................................................................................................................................................ 35

6.3.1

Participatie ............................................................................................................................................................................................. 35

6.3.2

Zienswijzen ........................................................................................................................................................................................... 35

PROCEDURE..................................................................................................................................................... 36

BIJLAGEN: 1. Bodemonderzoek, HMB (kenmerk: 21265401A) 2. Landschappelijk inpassingsplan, Groen en Ruimte (d.d. 16 mei 2025) 3. Omgevingsdialoog

2

1 INLEIDING

1.1

Aanleiding

Aan de Rijksweg 40 in Bergen is de woning van initiatiefnemers gelegen. De locatie is thans bebouwd met een woning en enkele bijgebouwen. Het perceel is bestemd als ‘Agrarisch met waarden’ voor het gebruik als agrarisch bedrijf. Van bedrijfsmatige agrarische activiteiten op deze locatie is echter al lang geen sprake meer. De locatie is aangekocht door initiatiefnemers met de intentie de woning te bewonen als burger. De op de locatie gelegen woning betreft, vanwege de agrarische functie, een bedrijfswoning. Een bedrijfswoning is een woning die alleen bewoond mag worden door een persoon die verbonden is aan het bedrijf waar de bedrijfswoning bij hoort. Aangezien ter plaatse al diverse jaren geen sprake meer is van agrarische bedrijfsactiviteiten c.q. een agrarisch bedrijf, is bewoning van de woning feitelijk in strijd met het omgevingsplan.

Afbeelding 1 Ligging en omgeving projectgebied

Om als burger toch legaal in de woning te kunnen wonen wensen initiatiefnemers de woning om te zetten naar een burgerwoning. Gezien de omliggende burgerwoningen en het ontbreken van een actiefbedrijf, vormt het functioneel wijzigen naar ‘Wonen’ een passende en logische ontwikkeling voor deze locatie. De gemeente heeft reeds principemedewerking verleend om de woning om te zetten naar een burgerwoning. Om de beoogde ontwikkeling te kunnen realiseren is een wijziging van het omgevingsplan (van rechtswege) noodzakelijk, conform de Omgevingswet. Gedurende de overgangsfase zal een wijziging van het omgevingsplan verlopen middels de Tijdelijke Alternatieve Maatregel, ofwel een TAM-omgevingsplan.

1.2

Ligging van het plangebied

Betreffende locatie (in het vervolg aangeduid als ‘het plangebied’ is gelegen in het buitengebied van Bergen, ten zuidoosten van de kern Nieuw-Bergen. De locatie staat kadastraal bekend als gemeente Bergen Limburg, sectie T, nummer 1870 en 1869 en heeft een oppervlakte van circa 7.500 m².

3

Afbeelding 2 Luchtfoto locatie en omgeving

De Rijksweg (N271) vormt een van de belangrijkste verkeersassen van de gemeente Bergen. De Rijksweg voert vanaf bedrijventerrein Flammert in zuidelijke richting langs de kern Nieuw-Bergen het buitengebied in waar deze overgaat in de Halve Maan. De Rijksweg vormt een eveneens een belangrijke historisch-landschappelijk structuurlijn. Ter plaatse van het plangebied is sprake van een klein lint bestaande uit woningen aan de westzijde van de weg, terwijl aan de overzijde juist overwegend landbouwgronden en bosschages aanwezig zijn. De woonbebouwing kenmerkt zich door veelal vrijstaande woningen op ruime percelen.

1.3

Vigerend omgevingsplan

Het tijdelijke deel van het omgevingsplan bestaat uit de geldende bestemmingsplannen, de verordeningen tijdelijk deel omgevingsplan en de bruidsschat. Op dit moment geldt voor het plangebied het tijdelijke omgevingsplan, onderdeel ‘Buitengebied 2018’ en de daarop volgende herzieningen. Op grond van het tijdelijke omgevingsplan kent het plangebied de functie ‘Agrarisch met waarden’ en is ter plaatse van de bebouwing voorzien van een bouwvlak met de aanduiding ‘maximum aantal wooneenheden: 2’, rondom het bouwvlak kent de locatie de aanduiding ‘erf’. De wei-/graslanden aan weerszijde van de woning kennen tevens nog de aanduiding ‘Waarde – Archeologie 4’. De voor ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen gronden zijn bestemd voor reële agrarische bedrijven, met uitzondering van intensieve veehouderijen, glastuinbouw en productiegerichte paardenhouderijen, met bijbehorende voorzieningen en voor agrarisch grondgebruik. In dit specifieke geval zijn twee bedrijfswoning toegestaan middels de aanduiding ‘maximaal aantal wooneenheden: 2’, een tweede bedrijfswoning is echter nooit gerealiseerd (vrijstaand ofwel middels splitsing). Conform de agrarische functie is bewoning van de woning uitsluitend toegestaan door (het huishouden van) een persoon, wiens huisvesting daar, gelet op de bedrijfsvoering, in overeenstemming met de agrarische functie, noodzakelijk is. 4

Afbeelding 3 Uitsnede vigerend omgevingsplan

In het tijdelijke omgevingsplan is een bevoegdheid opgenomen om de functie ‘Agrarisch met waarden’ om te zetten naar de functie ‘Wonen’ mits aan de gestelde voorwaarden wordt voldaan. Deze wijzigingsbevoegdheid komt voort uit het voormalige bestemmingsplan. De Omgevingswet kent geen wijzigingsbevoegdheid. De wijzigingsbevoegdheid is onderdeel geworden van het tijdelijk deel omgevingsplan.

5

2 HUIDIGE SITUATIE Het plangebied is gelegen in het buitengebied van Bergen, onderdeel van de gemeente Bergen, gelegen halverwege Nijmegen en Venlo, pal aan de Duitse grens. De gemeente Bergen ligt aan de oostelijke oever van de Maas. Bergen heeft ruim 13.000 inwoners. Ruimtelijk gezien ligt de woning ingeklemd tussen de Rijksweg aan de oostzijde en de Parallelweg aan de westzijde. De Rijksweg (N271) betreft de doorgaande weg richting Venlo in het zuiden en Nijmegen in het Noorden. De Rijksweg kenmerkt zich door de diversiteit aan functies en bebouwing, richting de kern is sprake van overwegend een woonfunctie, meer naar het buitengebied in zuidelijke richting worden woning afgewisseld met bedrijven en agrarische functies. Het plangebied is thans bebouwd met een vrijstaande woning en een bijgebouw. De gronden rondom de woning zijn in gebruik als tuin en ten behoeve van het hobbymatig houden van dieren.

Afbeelding 4 Luchtfoto plangebied

6

3 BEOOGDE SITUATIE Op de locatie Rijksweg 40 in Bergen is de woning van initiatiefnemers gelegen. Jaren geleden overheerste aan de Rijksweg de agrarische bedrijvigheid, echter is dit in de loop van de jaren steeds verder naar de achtergrond verdwenen waardoor thans de woonfunctie overheerst. Ruime tijd geleden was er op de locatie Rijksweg 40 eveneens sprake van een agrarisch bedrijf, maar ook dit bedrijf is de al jaren niet meer actief. Desondanks dat er van agrarische activiteiten allang geen sprake meer is, is formeel de agrarische bedrijvigheid nooit ingetrokken c.q. de agrarische functie van de locatie verwijderd. Door deze agrarische functie betreft de woning een bedrijfswoning. Het bewonen van een bedrijfswoning is enkel toegestaan voor bewoners met een functionele binding met het bedrijf. Derhalve zijn initiatiefnemers voornemens de situatie ter plaatse hierop aan te passen door de agrarische functie om te zetten in een woonfunctie. Hiermee wordt uitgesloten dat er ooit nog een agrarisch bedrijf zich ter plaatse kan vestigingen, de locatie is dan uitsluitend bestemd voor woondoeleinden. Het omzetten van de bedrijfswoning naar burgerwoning sluit uit functioneel oogpunt goed aan op de omgeving, daar het merendeel van de omliggende woningen allen burgerwoningen betreffen.

Daarnaast is het gezien de beperkte omvang van het bouwvlak, het ontbreken van aangrenzende (grote) landbouwpercelen en de planologische beperkingen van het omgevingsplan zeer onwaarschijnlijk dat op de locatie zich nog een volwaardig agrarisch bedrijf kan vestigen. Fysiek gezien wijzigt er ten opzichte van de huidige situatie niets. Er is geen sprake van een fysieke wijziging van de woning. Deze functiewijziging heeft louter betrekking op de functionele wijziging ten behoeve van woondoeleinden.

3.1

Voorwaarden

In het tijdelijke omgevingsplan is een bevoegdheid opgenomen (artikel 5.8.2) om de functie ‘Agrarisch met waarden’ om te zetten naar de functie ‘Wonen’ mits aan de gestelde voorwaarden wordt voldaan. Deze wijzigingsbevoegdheid komt voort uit het voormalige bestemmingsplan. De Omgevingswet kent geen wijzigingsbevoegdheid. De wijzigingsbevoegdheid is onderdeel geworden van het tijdelijk deel omgevingsplan. Het omzetten van ‘Agrarisch met waarden’ binnen het bouwvlak en ter plaatse van de aanduiding 'erf' wijzigen in de functie 'Wonen' onder de voorwaarden dat: a. het aantal woningen niet toeneemt; b. voor iedere woning in het wijzigingsplan een afzonderlijk bestemmingsvlak wordt opgenomen; c. de wijziging aanvaardbaar is vanuit stedenbouwkundig, landschappelijk, natuurlijk en cultuurhistorisch oogpunt; d. sprake is van een goede landschappelijke inpassing en van een ruimtelijke kwaliteitsverbetering waarvoor geldt dat: 1. ten behoeve van de landschappelijke inpassing en de ruimtelijke kwaliteitsverbetering een inrichtingsplan wordt opgesteld waarmee burgemeester en wethouders instemmen; 2. burgemeester en wethouders ten behoeve van de beoordeling van het inrichtingsplan advies kunnen inwinnen bij de Kwaliteitscommissie; e.

een bestemmingsvlak met de bestemming 'Wonen' voor ten hoogste 20% mag worden bebouwd met de woning en bijbehorende bouwwerken, tot een absoluut maximum van 1.000 m2, en met inachtneming van de volgende bepalingen: 1. voor een woning, inclusief aangebouwde bijbehorende bouwwerken, geldt dat, ook als het percentage van 20% wordt overschreden, een inhoud van maximaal 800 m3 is toegestaan;

7

2.

f. g. h.

binnen het bestemmingsvlak is, ook als het percentage van 20% wordt overschreden, een oppervlakte van maximaal 400 m2 aan vrijstaande bijbehorende bouwwerken toegestaan; 3. indien de bestaande bedrijfswoning, inclusief aangebouwde bijbehorende bouwwerken, een grotere inhoud heeft dan 800 m3, geldt deze inhoud in afwijking van het bepaalde onder 1 als de inhoud die maximaal is toegestaan; de wijziging aanvaardbaar is vanuit milieuhygiënisch oogpunt; de wijziging niet leidt tot extra belemmeringen voor omliggende (agrarische) bedrijven; sprake is van een hydrologisch neutrale ontwikkeling.

Hierna zal een toetsing en nadere motivatie plaatsvinden met betrekking tot de gestelde voorwaarden: Ad. a. De beoogde ontwikkeling betreft louter een functionele wijziging. Het aantal woningen wijzigt niet. Er wordt voldaan aan de voorwaarde; Ad. b. Binnen het plangebied is enkel sprake van één bedrijfswoning, derhalve is er slechts één bouwvlak beoogd. Er wordt voldaan aan de voorwaarde; Ad. c. Uit de toetsing die in hoofdstuk 3 en 5 plaatsvindt blijkt dat de wijziging aanvaardbaar is vanuit stedenbouwkundig, landschappelijk, natuurlijk en cultuurhistorische oogpunt; Ad. d. Voor het plangebied is een landschappelijke inpassing opgesteld. Met dit landschappelijke inpassingsplan worden enkele nieuwe groene elementen toegevoegd aan de reeds bestaande groene elementen op het perceel. Met de aanplant van de voorgestelde beplanting is gegarandeerd dat de woning op een passende wijze onderdeel uitmaakt van het omringende landschap. Voor een nadere uitwerking wordt verwezen naar paragraaf 5.12.3. Ad. e. In het kader van onderhavige ontwikkeling blijven de woning en bijgebouw behouden. Er wordt geen nieuwe bebouwing opgericht. De bestaande oppervlakte en inhoud wordt derhalve niet gewijzigd en geldt conform sub 3 als maximaal toegestaan. Er wordt voldaan aan deze voorwaarden. Ad. f.

Uit toetsing die in hoofdstuk 5 plaatsvindt blijkt dat de wijziging aanvaardbaar is vanuit milieuhygiënisch oogpunt; Ad. g. Uit toetsing die in hoofdstuk 5 plaatsvindt blijkt dat de wijziging niet leidt tot extra belemmeringen voor omliggende (agrarische) bedrijven; Ad. h. Uit toetsing die in hoofdstuk 5 plaats vindt blijkt dat er sprake is van een hydrologisch neutrale ontwikkeling.

8

4 BELEIDSKADER

4.1

Rijksbeleid

4.1.1 Nationale Omgevingsvisie Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en water robuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.

Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.

Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte;

9

2.

3.

Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties.

Op basis van de vier verschillende prioriteiten en de drie afwegingsprincipes zijn 21 nationale belangen geformuleerd, waarmee het Rijk aangeeft waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Relevante nationale belangen voor onderhavig initiatief zijn als volgt: ▪ Bevorderen van een duurzame ontwikkeling van Nederland als geheel en van alle onderdelen van de fysieke leefomgeving; ▪ Realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit; ▪ Waarborgen en bevorderen van een gezonde en veilige fysieke leefomgeving; ▪ Zorgdragen voor een woningvoorraad die aansluit op de woonbehoeften. Geconcludeerd wordt dat met het initiatief wordt ingespeeld op de geformuleerde nationale belangen. 4.1.2

Instructieregels Rijk (AMvB’s)

Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In hoofdstuk 5 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) staan instructieregels voor het omgevingsplan. Het grootste deel heeft betrekking op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (afdeling 5.1 Bkl). De instructieregels zijn van toepassing op het stellen van regels in het omgevingsplan als bedoeld in artikel 4.2, eerste lid, van de omgevingswet. Aan deze regels mogen geen economische motieven ten grondslag liggen, die leiden tot strijd met de Europese dienstenrichtlijn (artikel 5.1a Bkl). Het Bkl bevat instructieregels voor de volgende hoofdonderwerpen: ▪ Waarborgen van veiligheid (paragraaf 5.1.2); ▪ Beschermen van waterbelangen (paragraaf 5.1.3); ▪ Beschermen van gezondheid en milieu (paragraaf 5.1.4), waaronder instructieregels voor de kwaliteit van de buitenlucht, trillingen, geluid en geur en bodemkwaliteit; ▪ Beschermen van landschappelijke of stedenbouwkundige waarden en cultureel erfgoed (paragraaf 5.1.5), waaronder de ladder voor duurzame verstedelijking; ▪ Het behoud van ruimte voor toekomstige functies (paragraaf 5.1.6) voor autowegen, buisleidingen, natuur- en recreatiegebieden; ▪ Het behoeden van de staat en werking van infrastructuur of voorzieningen voor nadelige gevolgen van activiteiten (paragraaf 5.1.7), waaronder landsverdediging en nationale veiligheid, elektriciteitsvoorziening, rijksvaarwegen en

luchtvaart, fiets- en wandelroutes, aanwijzing van woningbouwcategorieën; ▪ Het bevorderen van de toegankelijkheid van de openbare buitenruimte voor personen (paragraaf 5.1.8). Daarnaast bevat afdeling 5.2 van het Bkl instructieregels voor de uitoefening van taken voor de fysieke leefomgeving. Daarbij gaat het onder meer om het voorkomen van belemmeringen van gebruik en beheer van spoorwegen en rijkswegen. In enkele bijzondere gevallen kan het college van burgemeester en wethouders de Minister vragen om een ontheffing van bepaalde instructieregels te verlenen. Dit volgt uit afdeling 5.3 van het Bkl. Instructieregels van afdeling 5.1 Bkl gelden, zoals gezegd, alleen voor de omgevingsplanregels die nodig zijn met het oog op een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Het grootste deel van de Bkl-instructieregels is dus niet van toepassing op omgevingsplanregels met een ander oogmerk. Over de onderwerpen waarvoor het Bkl geen

10

instructieregels heeft opgenomen (onderwerpen die buiten het toepassingsbereik van de instructieregels vallen) is de gemeente vrij om regels te stellen, mits dat past binnen de andere kaders natuurlijk. Het Rijk hanteert verschillende typen instructieregels, die meer of minder afwegingsruimte bieden: 1. Betrekken bij: de gemeente moet aandacht schenken aan feiten of verwachtingen over feiten, maar heeft daarbij veel keuzeruimte; 2. Rekening houden met: deze formulering stuurt inhoudelijk de belangenafweging; als de gemeente daar goede redenen voor heeft, is afwijken gemotiveerd toegestaan; 3. In acht nemen of een vergelijkbare dwingende formulering: de gemeente moet zich bij de uitoefening van de bevoegdheid aan de achterliggende norm houden. Een belangrijke verbeterdoelstelling van de Omgevingswet is dat decentrale overheden meer bestuurlijke afwegingsruimte krijgen. Deze afwegingsruimte is in de instructieregels van het Bkl vormgegeven door voor een aantal thema´s (geluid, geur en trillingen) standaardwaarden en grenswaarden op te nemen. Overname van de standaardwaarde kan in beginsel zonder aanvullende motivering. Gebruikmaking van de ruimte tussen standaard- en grenswaarde vergt wel een aanvullende motivering. Samenvattend is de afwegings- of beslisruimte afhankelijk van: 1. het type instructieregel (zie hierboven); 2. de aard van de norm (open of gesloten); en 3.

flexibiliteitsopties die binnen de instructieregel worden geboden. Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Als het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) of het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) voor een bepaalde activiteit geen regels stellen, heeft de gemeente in principe de beleidsvrijheid om in het omgevingsplan daar zelf regels over te stellen. Daarbij gelden uiteraard grenzen: ▪ het moet de fysieke leefomgeving betreffen; ▪ als het al uitputtend geregeld is in wetgeving die niet opgaat in de Omgevingswet, kan het niet in het omgevingsplan geregeld worden, tenzij het met een ander oogmerk gebeurt; ▪ de instructieregels van het Bkl kunnen bepalen dat voor een bepaald onderwerp regels moeten worden gesteld in het omgevingsplan en daarbij ook hoe. Als het Bal of Bbl voor bepaalde activiteiten of bouwwerken wel regels stellen, in het mogelijk dat er maatwerkregels worden opgenomen in het omgevingsplan. Maatwerkregels zijn gebiedsgerichte algemene regels in het omgevingsplan waarmee wordt afgeweken van Bal- of Bbl-regels. Bij de regels uit het Bal is generiek maatwerk mogelijk, tenzij er specifieke uitzonderingen worden aangegeven. Bij de regels in het Bbl is dat andersom: maatwerkregels zijn alleen mogelijk als dat specifiek wordt toegestaan.

Als maatwerkregels mogelijk zijn, geven Bal en Bbl aan binnen welke grenzen daarmee kan worden afgeweken of nader worden ingevuld ten opzichte van de Bal-/Bbl-regels. De gemeente heeft op grond van het Bal en Bbl vaak ook de bevoegdheid om maatwerkvoorschriften te stellen. Maatwerkvoorschriften landen niet in het omgevingsplan, maar zijn afzonderlijke besluiten die gericht zijn tot één initiatiefnemer. Toch zijn ook verleende maatwerkvoorschriften van belang bij het opstellen van het omgevingsplan. In ieder geval moet de gemeente, bij het beoordelen of maatwerkregels zullen worden gesteld, ook nagaan of over het betreffende onderwerp al eerder maatwerkvoorschriften zijn gesteld. Die maatwerkvoorschriften kunnen mogelijk worden geïntegreerd in de maatwerkregels, en dan (na inwerkingtreding van de wijziging van het omgevingsplan) worden ingetrokken. Met name als er voor een bepaald onderwerp in het verleden veel maatwerkvoorschriften zijn gesteld, is het aan te raden om te bekijken of maatwerkregels in het omgevingsplan niet tot een evenwichtiger en toekomstbestendiger resultaat kunnen leiden.

11

4.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking Conform artikel 5.129g Bkl geldt dat bij een wijziging van het omgevingsplan en buitenplanse omgevingsplanactiviteit voor een nieuwe stedelijke ontwikkeling de ladder van toepassing is, dit om zorgvuldig ruimtegebruik te bevorderen. De ladder is uitsluitend van toepassing als een ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt gerealiseerd. Zoals de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State eerder heeft overwogen (uitspraak van 20 april 2016, zaak nr. ECLI:NL: RVS:2016:1075), is een planologische functiewijziging geen stedelijke ontwikkeling. Hiervan is met onderhavig initiatief sprake. Onderhavig initiatief heeft immers betrekking op een functiewijziging van een bestaande woning. Er hoeft in het kader van dit initiatief dan ook niet aan de ladder voor duurzame verstedelijking getoetst te worden.

4.2

Provinciaal beleid

4.2.1 Provinciale Omgevingsvisie Limburg Op 1 oktober 2021 hebben Provinciale Staten de Provinciale Omgevingsvisie Limburg, met bijbehorend m.e.r vastgesteld. De Provinciale Omgevingsvisie is per 25 oktober 2021 in werking getreden. De Provinciale Omgevingsvisie Limburg vervangt het voormalige ‘Provinciaal Omgevingsplan Limburg’ (POL2014). In de Omgevingsvisie wordt de lange termijnvisie (2030-2050) beschreven. Er wordt continue gezocht naar de goede balans tussen beschermen én benutten van de fysieke leefomgeving. In de Omgevingsvisie komen vraagstukken aan bod, die er op provinciaal niveau echt toe doen. Daarnaast komen er ook autonome vraagstukken aan bod die van groot provinciaal belang zijn. Het Rijnlands model, dat staat voor overleg en samenwerking, solidariteit en vakmanschap en dat zich richt op de lange termijn, op waarden als kwaliteit en geluk, is hierbij het uitgangspunt. Het document is dynamisch en flexibel, dit biedt mogelijkheden om het document te actualiseren met het oog op (eventuele) toekomstige veranderingen. In de provinciale omgevingsvisie Limburg zijn een aantal hoofdopgaven te onderscheiden, namelijk: 1. Een aantrekkelijke, sociale, gezonde en veilige leefomgeving; a. In stedelijk c.q. bebouwd gebied; Zowel in de stedelijke centra als in de landelijke kernen liggen er diverse uitdagingen.

In stedelijke centra heeft dit met name te maken met de versterking van de stedelijkheid, in de landelijke kernen met het behoud van de leefbaarheid. Limburg is rijk aan volkscultuur en tradities en heeft een rijk verenigingsleven. Hoewel sociale verbanden zoals verenigingen vroeger vanzelfsprekend waren, staan deze nu steeds meer onder druk. Er zijn daarnaast uitdagingen op het gebied van de verbetering en verduurzaming van de woningvoorraad, de toegankelijkheid, beschikbaarheid en bereikbaarheid van voorzieningen en het klimaatbestendig maken van de bebouwde omgeving. Ook kent het bebouwd gebied opgaven met betrekking tot de arbeidsmarkt en ruimte voor bedrijvigheid. b. In landelijk gebied; Limburg kent een uniek landschap en prachtige natuurgebieden. Dit is niet vanzelfsprekend. In het landelijk gebied ligt de nadruk op uitdagingen die te maken hebben met onder meer klimaatadaptatie, de transitie van de landbouw, de inpassing van energie en het zoeken van de balans tussen natuur(behoud), ruimtelijke kwaliteit en het mogelijk maken van ontwikkelingen. Daarnaast zijn schaalvergroting en leegstand van agrarische bebouwing, toeristisch-recreatief (mede)gebruik, biodiversiteit, stikstof en (grond)waterkwaliteit belangrijke thema’s. 2. Een toekomstbestendige, innovatieve en duurzame economie; inclusief landbouwtransitie; Tot 2020 groeide het aantal banen in Limburg.

De welvaart en het gemiddelde opleidingsniveau nemen toe, maar niet voor iedereen. Hoewel de werkloosheid gelijk is aan het landelijk gemiddelde (peildatum 2019, 3e kwartaal), is de bruto participatiegraad in Limburg relatief laag. In sectoren als de bouw, horeca en toerisme, zorg en ICT wordt een krapte op de arbeidsmarkt ervaren. Demografische ontwikkelingen maken dat de beroepsbevolking slinkt en het aantal ouderen toeneemt. Een bijzonder punt van zorg is de groeiende maatschappelijke tweedeling die zich ook fysiek uit in de vorm van de ruimtelijke concentratie van kwetsbare groepen. Samen met het verhogen van de 12

3.

arbeidsparticipatiegraad en het aantrekken van internationale werknemers kunnen ontwikkelingen als digitalisering, robotisering en automatisering het tekort aan arbeidskrachten – onder meer als gevolg van demografische ontwikkelingen – tegengaan. Klimaatadaptieve en energietransitie; Klimaatverandering vergroot de kans op overstromingen en wateroverlast, hittegolven en hittestress en langdurige perioden van droogte. Dit brengt uitdagingen en veiligheidsoverwegingen, maar ook kansen met zich mee. Bijvoorbeeld het koppelen van thema's. Deze klimaatontwikkelingen hebben invloed op onze voedselvoorziening, de leefbaarheid, gezondheid en de natuur. Ook verandert de komende jaren de energievoorziening in Nederland fors. Deze energietransitie zal ook een grote impact hebben op de woon- en leefomgeving in Limburg. Energiebesparing in industrie, landbouw, woningen en mobiliteit én het accommoderen van de ruimtevraag voor de opwekking van duurzame energie, zoals zonne- en windenergie, zijn hierbij uitdagingen met impact op de omgeving.

De Omgevingsvisie Limburg bestaat uit twee delen: ▪ Een thematisch deel waarin gedetailleerd wordt ingegaan op de provinciale ambities en opgaven voor de diverse thema’s; ▪ Een gebiedsgericht deel waarin de thema’s op hoofdlijnen verbonden worden op regionale schaal voor de drie regio’s Noord-, Midden en Zuid-Limburg. Onderhavige ontwikkeling voorziet in het functioneel wijzigen van een bedrijfswoning naar een burgerwoning. De ontwikkeling voorziet in een passende ontwikkeling daar hierdoor aangesloten wordt bij de omliggende burgerwoningen. Daarnaast wordt hiermee voorzien in de woonwensen van initiatiefnemers. Het initiatief voldoet daarmee aan de provinciale beleidskaders, zoals gesteld in het POVI. 4.2.2 Omgevingsverordening 2021 In de Omgevingsverordening Limburg staan regels op het gebied van milieu, wegen, water, grond, landbouw, natuur, wonen en ruimte. Alle regels die betrekking hebben op het omgevingsbeleid zijn ondergebracht in één verordening, die grofweg twee typen regels bevat: ▪ Instructieregels gericht tot gemeenten of het waterschap; ▪ Regels voor activiteiten die rechtstreeks voor eenieder gelden of voor specifieke doelgroepen. De volgende regels uit de Omgevingsverordening zijn in dit geval van toepassing: ▪ Wonen, werken en recreëren.

Wonen, werken en recreëren In de Omgevingsverordening Limburg 2021 is opgenomen dat de motivering bij een plan dat betrekking heeft op de realisatie van een of meerdere woningen beschrijft dat: a. Rekening is gehouden met de hoofdstukken 3 (Limburgse principes en algemene zonering) en 5 (wonen en leefomgeving) van de provinciale omgevingsvisie; b. Sprake is van behoefte in kwaliteit en kwantiteit op basis van actueel onafhankelijk behoefteonderzoek; c. Over de behoefte aan realisatie van deze woningen overeenstemming bestaat binnen de regio Noord-Limburg of Midden-Limburg of Zuid- Limburg. De regio’s bepalen eigenstandig de regionale overeenstemming, organiseren hun eigen regionale overleggen en dragen zorg voor actuele regionale woonvisies en regionale onderzoeken; d. Het omgevingsplan is opgenomen in de Limburgse systematiek van monitoring, bedoeld in Afdeling 14.5; e. Realisatie van de woningen beoogd is binnen 5 jaar na vaststelling van het omgevingsplan en dat, als deze termijn niet wordt gehaald, hoe en wanneer de mogelijkheid tot realisatie van deze woningen komt te vervallen.

13

Conclusie Onderhavig initiatief voorziet niet in het toevoegen van een woning maar heeft betrekking op het omzetten van een bedrijfswoning naar een burgerwoning. Gelet op bovenstaande blijkt dan ook dat de voorgenomen ontwikkeling passend is.

4.3

Gemeentelijk beleid

4.3.1 Omgevingsvisie Bergen 2030 In de afgelopen jaren is ook in de gemeente Bergen veel veranderd op het gebied van onder andere bevolkingsopbouw, duurzaamheid en economie. Daarom heeft de gemeenteraad op 23 april 2019 de Omgevingsvisie Bergen 2030 vastgesteld. Deze visie bepaalt in welke richting de gemeente zich wil ontwikkelen. De Omgevingsvisie heeft betrekking op het hele grondgebied van de gemeente Bergen, met uitzondering van het gebied Wells Meer. Concrete aanvragen van overheden, organisaties, ondernemers en burgers toetst gemeente Bergen voortaan aan de tien navolgende uitgangspunten van deze visie: 1. Waterbeheer op maat; 2. Voorzieningen bereikbaar houden; 3. Verder bouwen aan een gezonde leefomgeving; 4. Energie onafhankelijk in 2030; 5. Woningvoorraad op maat; 6. Versterken natuurwaarden en biodiversiteit; 7. De meest toekomstbestendige gemeente; 8. Leefklimaat in de dorpen verbeteren; 9. Landschap en Landbouw in balans; 10. Kwaliteitsslag en zonering recreatievoorzieningen. De beoogde ontwikkeling levert een positieve bijdrage aan het realiseren van de ambities uit de Omgevingsvisie. Er wordt met het omzetten van de bedrijfswoning naar een burgerwoning voorzien in een woningvoorraad op maat, daar de woning nu ook door een burger bewoond kan worden en voorziet in de woonwensen/eisen van initiatiefnemers.

Met het wijzigen van de agrarische functie naar een woonfunctie en de bijbehorende landschappelijke inpassing levert dit plan een positieve bijdrage aan het versterken van de natuurwaarden en de biodiversiteit. Door het aanplanten van diverse groensoorten, bosplantsoen en houtwallen wordt de biodiversiteit ter plaatste bevorderd. 4.3.2 Landschapsplan Bergen 2013 In 2013 is voor de gemeente Bergen het Landschapsplan Bergen 2013 opgesteld. In dit landschapsplan wordt een samenvattend overzicht gegeven van de ontstaansgeschiedenis van het gebied, wordt kort ingegaan op het (regionaal) landschapsbeleid en wordt een compleet overzicht gegeven van de thans aanwezige landschapselementen. Het meer dan 11.000 hectare grote, langgerekte buitengebied van de gemeente Bergen in Noord-Limburg kent een aantal kenmerkende landschappelijke kwaliteiten. Het Maasdal, de rivierduinen en de verschillende grote en kleinere landbouwgebieden zijn de belangrijke beelddragers. Het concreet benoemen en herkennen van de bouwstenen van deze landschappen, met name groene en cultuurhistorische elementen, vormt de basis van een verantwoorde omgang ermee. Het plangebied is gelegen aan de rand van het gebied ‘Middenterras’. Het middenterras betreft het overgangsgebied tussen de Maas en de Maasduinen.

Vanouds een vestigingsplaats, dus dorpen en boerderijen, de weg N271 en veel relatief klein en soms grotere akkercomplexen omzoomd met (voormalig) eikenhakhout. De dynamiek in deze gebieden is zeer hoog, met name rond de dorpen.

14

Als gewenste landschapsstructuur dienen de kleinschalige en middenschalige akkercomplexen behouden te blijven, de ontwikkeling van dorpen en bedrijvigheid vindt plaats als organische uitbreiding van een bestaand dorp óf als afzonderlijk ‘akkercomplex’ met een eigen beslotenheid van houtwallen, al dan niet met een pad, en kleine bosjes. Het plangebied is voorzien van een gedegen landschappelijk inpassingsplan dat goed aansluit bij de waarden van dit gebied. Voor een nadere uitwerking hiervan wordt verwezen naar paragraaf 5.12.3. 4.3.3 Beeldkwaliteitsvisie N271 Op 16 september 2021 is het 'Beeldkwaliteitsvisie N271' vastgesteld door de gemeenteraad van Bergen. Aanleiding hiervoor was de vraag van de gemeenteraad om een integrale visie te maken voor de ‘Poort van Nieuw Bergen’. Het college heeft daarop besloten een visie voor de gehele N271, het gedeelte dat in de gemeente Bergen ligt, te ontwikkelen. In deze visie zijn de dijkversterking, de nieuwe rotonde bij Well en woningbouwontwikkelingen meegenomen. De visie helpt om de N271 en omgeving door te ontwikkelen naar een aantrekkelijk en vitaal landschap en zorgt voor samenhang en structuur. De N271 heeft grote cultuurhistorische betekenis als oude Rijksweg en historische ontwikkelas van het gebied en loopt als een autonome lijn door het reliëfrijke landschap van Noord-Limburg, op de overgang van hoog naar laag.

De N271 is de belangrijkste verkeersader van de regio, en verbindt verschillende woonkernen met elkaar. De N271 loopt langs en door talrijke natuurgebieden en ontsluit het Nationaal Park De Maasduinen voor recreanten. De weg is een belevingsroute met panoramische zichten op het Maasdal, door bossen en open gebieden en langs bezienswaardigheden zoals kastelen, historische dorpjes en boerderijen. Conclusie Onderhavig omgevingsplan heeft geen impact op de inrichting zoals geschetst in de Beeldkwaliteitsvisie N271, daarbij betreft het slechts het functioneel wijzigen van een reeds bebouwde locatie.

15

5 FYSIEKE LEEFOMGEVING EN MILIEU Met de voorgenomen ontwikkeling dient rekening gehouden te worden met de invloed op de diverse aspecten van de fysieke leefomgeving en er dient sprake te zijn van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

5.1

Milieueffectrapportage

De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage (m.e.r.) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet en in hoofdstuk 11 en bijlage V van het Omgevingsbesluit. Of een besluit over een project m.e.r.-plichtig of m.e.r.beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit bijlage V van het Omgevingsbesluit, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 van het Omgevingsbesluit. Om te bepalen of m.e.r. noodzakelijk is dient bepaald te worden of de activiteit voor komt in de tabel in bijlage V Ob. Bijlage V heeft als ingang (1e kolom) de omschrijving van een project. In kolom 4 staan de besluiten genoemd waarvoor dan de mer-verplichtingen gelden. Het gaan dan om besluiten waarmee toestemming voor een project wordt verleend. Of voor een besluit een mer-plicht of mer-beoordelingsplicht geldt volgt uit de tweede en derde kolom als het project voldoet aan de voorwaarde uit kolom 2, geldt een mer-plicht. Anders geldt een mer-beoordelingsplicht, tenzij ook in klom 3 nog voorwaarden staan. Beoordeling Op grond van categorie J11 geldt een m.e.r-beoordelingsplicht voor een ‘stedelijk ontwikkelingsproject’ met inbegrip van de bouw van winkelcentra en de aanleg van parkeerterreinen. Onder deze categorie vallen ook onder andere woningbouw, de bouw van kantoren, universiteiten, bioscopen, theaters, woonboulevards, ziekenhuizen en scholen.

Ook dergelijke stedelijke projecten in “dorpen” vallen eronder. Hiertoe moeten ook alle voorzieningen worden gerekend die moeten worden getroffen voor dat project, zoals de aanleg van infrastructuur. Opgemerkt wordt dat het begrip verschilt van het begrip ‘stedelijke ontwikkeling’, zoals dat wordt gehanteerd bij de Ladder van duurzame verstedelijking. Conclusie Onderhavige ontwikkeling voorziet niet in het realiseren van nieuwe bebouwing, maar slechts in een kleinschalige functiewijziging van reeds bestaande bebouwing. Deze activiteit komt niet voor in bijlage V Ob. Aangezien in dit geval sprake is van het omzetten van een bedrijfswoning naar een burgerwoning is er geen sprake van een m.e.r.beoordelingsplicht.

5.2

Bodem- en grondwaterkwaliteit

Uitgangspunt van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties is voor de beoogde activiteiten en de daarin toegestane gebruiksvormen. Dit betekent dat het aspect bodemkwaliteit voor vrijwel alle ruimtelijke plannen relevant is en daarom onderzocht, beoordeeld en beschreven moet worden. De mate waarin beoordeling van de bodemkwaliteit aan de orde is, is met name afhankelijk van aard en omvang van het initiatief. Ter bescherming van de gezondheid en het milieu zijn voor het aspect bodem instructieregels opgenomen in het Besluit kwaliteit leefomgeving. De inhoud van deze regels is via het Aanvullingsbesluit bodem opgenomen in paragraaf 5.1.4.5. Hierin wordt bepaald voor welke activiteiten kan worden volstaan met een melding. Er worden drie basisvormen van bodemgebruik onderscheiden: landbouw/natuur, wonen en industrie. De kaders zijn gebaseerd op de risicogrenswaarden die voor de betreffende situaties zijn afgeleid.

16

In het kader van de voorgenomen ontwikkeling is een bodemonderzoek1 uitgevoerd. Op basis van het uitgevoerde bodemonderzoek kan concluderend gesteld worden dat de hypothese 'verdachte locatie' ten aanzien van de onderzoekslocatie stand houdt. In de grond zijn geen verontreinigingen met de onderzochte parameters aangetoond en in het grondwater is een verhoogde gehalten naftaleen boven de streefwaarde aangetoond. Voor de verontreiniging in het grondwater is geen duidelijke bron aan te wijzen. Voor de druppelzone van de schuur blijft de hypothese ‘verdacht’ op het voorkomen van een bodemverontreiniging met PCB in stand. In de bodem is namelijk een verhoogde gehalte PCB boven de landbouw-/natuurnorm aangetoond. De verontreiniging is vermoedelijk veroorzaakt door erosie en uitloging van de golfplaten. De verwachting is dat dit veelal voor 1987 is gebeurd, derhalve is er geen sprake van zorgplicht. Voor de ondergrondse tank blijft de hypothese ‘verdachte locatie’ eveneens in stand. In de bovengrond is namelijk een verhoogd gehalte minerale olie boven de landbouw-/natuurnorm aangetoond. Het verhoogde gehalte minerale olie is vermoedelijk te linken aan de baksteenresten en niet aan het gebruik van de voormalige ondergrondse HBO-tank. De bodemvreemde bijmengingen zijn vermoedelijk al voor 1987 in de bodem aanwezig. Er is derhalve geen sprake van zorgplicht.

De vastgestelde milieuhygiënische bodemkwaliteit vormt geen belemmering voor het gebruik van het terrein en/of de bestemmingsplanwijziging.

5.3

Bedrijven en milieuzoneringen

Milieuzonering is het aanbrengen van een noodzakelijke ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende en milieugevoelige functies ter bescherming of vergroting van de kwaliteit van de leefomgeving. Met ingang van de Omgevingswet worden het ruimtelijke en fysieke spoor verder geïntegreerd. Als hulpmiddel voor de inpassing van bedrijvigheid in haar fysieke omgeving of van gevoelige functies nabij bedrijven, heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG), in samenwerking met de Ministeries van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer en Economische zaken, in 2009 een indicatieve bedrijvenlijst opgesteld. In het licht van de Omgevingswet is deze indicatieve bedrijvenlijst niet meer geschikt. De lokale praktijk vraagt om maatwerk en een lokale afweging. Derhalve is in 2022 de uitgave ‘Activiteiten en milieuzonering Omgevingswet 2022’ uitgebracht. Kern van deze publicatie is om de toelating van bedrijven te reguleren op basis van een voor een locatie beschikbaar gestelde milieuruimte per bedrijf, aan de hand van concrete milieuwaarden. De zone “FM” is een nieuwe toevoeging ten opzichte van de vorige VNG-uitgave. FM staat voor functiemenging. Dit betreffen functies die naar aard en invloed op de omgeving geschikt zijn binnen een gebied met diverse functies, zoals woon- en centrumgebieden.

De Lijst van bedrijfsactiviteiten in bijlage 1 van de VNG-uitgave Bedrijven en milieuzonering 2009 biedt goede aanknopingspunten voor een indicatie van de inpasbaarheid van activiteiten, aan de hand van de SBI-codes (2008). Deze lijst is geactualiseerd in de publicatie ten behoeve van het functiemenging en het mogelijk maken van maatwerk. Daarnaast zijn de toetsbare aspecten geur en geluid (gevaar en stof komen te vervallen). Om tot een optimale invulling van de ruimte te komen worden diverse omgevingstypen onderscheiden. Het achterliggende idee is dat de gevoeligheid van een gebied mede afhankelijk is van het omgevingstype. De gevoeligheid van een gebied kan daarom aanleiding zijn om af te wijken van de standaardafstanden in de bedrijvenlijst die uitgaan van de ligging in een rustige woonwijk. Afhankelijk van het type gebied kan een correctie worden toegepast op de afstanden die

1 Bodemonderzoek, HMB (kenmerk: 21265401A)

17

zijn genoemd in de standaardlijst en wel per hinderaspect dat in de lijst is genoemd. Het plangebied is te typeren met het omgevingstype ‘gemengd gebied’. De milieuruimte van de milieubelastende functies in de omgeving is geïnventariseerd aan de hand van de SBI-code en de grootste bijbehorende zone voor geur en geluid. In de directe omgeving (straal van 250 meter) bevinden zich de volgende milieubelastende functies. Tabel 1. Bedrijven in de omgeving van het plangebied

Soort bedrijf

SBI-2008

Adres

Aan te houden afstanden

Agrarisch bedrijf (akkertuinbouw) Dagbesteding agrarisch bedrijf (Buitengewoon werk) Maatschappelijk (De Melkfabriek)

011, 012, 013

635 (naast 41)

011, 012, 013

Rijksweg 44

Geluid: Geur: Geluid: Geur:

10 meter 0 meter 10 meter 0 meter

9004

Rijksweg 46

Geluid: Geur:

0 meter 0 meter

Afstand tot plangebied 130 meter 150 meter 200 meter

Onderzocht is of de hindercontouren het plangebied overlappen. Er is géén hindercontour die het plangebied overlapt. Aan alle richtafstanden kan worden voldaan. Omliggende bedrijven vormen daarmee geen belemmering voor de bestemmingswijziging, er is in de woning sprake van een goed woon- en leefklimaat. Daarnaast worden de omliggende bedrijven niet belemmerd door de voorgenomen wijziging omdat de woning reeds een bestaande woning betreft, waarmee omliggende bedrijven reeds rekening moeten houden bij eventuele ontwikkelingen.

5.4

Geluid

Vele functies in de fysieke leefomgeving hebben te maken met geluid. De regels over geluid gaan over het beheersen van geluid door wegen, spoorwegen en industrieterrein en de bescherming van geluidgevoelige gebouwen en andere objecten. Het Bkl bevat geluidsregels die zullen gelden voor individuele bedrijven die geluid voortbrengen. Voor andere belangrijke geluidsbronnen zoals industrieterreinen, wegen en spoorwegen worden via de Aanvullingswet geluid en het Aanvullingsbesluit regels toegevoegd aan de Omgevingswet en het Bkl. Bij het toelaten van een geluidgevoelig gebouw in een geluidaandachtsgebied gelden instructieregels. De volgende geluidbronsoorten hebben een aandachtsgebied: rijkswegen, provinciale wegen, gemeentewegen, waterschapswegen, hoofdspoorwegen, lokale spoorwegen en industrieterreinen. Het bevoegd gezag houdt bij het toelaten van een geluidgevoelig gebouw in een geluidaandachtsgebied rekening met het belang van het beschermen van gezondheid en milieu. Het Bkl bevat standaardwaarden en grenswaarden voor geluid op een geluidgevoelig object gelegen binnen het aandachtsgebied van een geluidbronsoort. Als het geluid op een geluidgevoelig gebouw voldoet aan de standaardwaarde, dan is het geluid in ieder geval aanvaardbaar (hoofdregel Bkl). Het bevoegd gezag mag meer geluid dan de standaardwaarde als aanvaardbaar toelaten.

Bij geluid tussen de standaardwaarde en de grenswaarde vindt een bestuurlijke afweging plaats. Geluid boven de grenswaarde is, behoudens enkele uitzonderingen, niet toegestaan. De eisen uit het Bkl zijn van toepassing op het realiseren van nieuwe geluidsgevoelige objecten. Artikel 5.78r van het Bkl stelt dat de eisen niet van toepassing zijn op geluidgevoelige gebouwen voor zover die al rechtmatig op een locatie zijn toegestaan.

18

Geluid door activiteiten Artikel 5.1.4.2 kent een splitsing tussen geluid door activiteiten en geluid door specifieke activiteiten, dit artikel is dan ook van toepassing op alle denkbare activiteiten, met uitzondering van geluid van woonactiviteiten. Het gaat hierbij niet alleen om geluid van bedrijven en/of instellingen, maar bijvoorbeeld ook geluid afkomstig van locaties waar openbare voorzieningen zijn voorzien, zoals groen of speeltuinen. Het staat echter de gemeenteraad vrij om hier geluidwaarden aan te stellen. Wegverkeerslawaai Geluid afkomstig van wegen, spoorwegen en industrieterreinen heeft invloed op de omgeving. De Centrale Voorziening Geluidgegevens (CVGG) bevat de geluidsgegevens van heel Nederland. Aan de hand van de CVGG kan worden afgelezen of een bepaalde locatie binnen een geluidsaandachtsgebied is gelegen. Momenteel is de CVGG nog niet volledig en ontbreken er nog gegevens. Op grond van het overgangsrecht (art. 17.5 Or) geldt in dat geval aan weerszijde van de weg een geluidsaandachtsgebied op basis van richtafstanden. Beschrijving

Aandachtsgebied

Een weg, bestaande uit 1 of 2 rijstroken met een rijsnelheid van ≤ 30 km/u

100 meter

Een weg, bestaande uit 1 of 2 rijstroken met een rijsnelheid > 30 km/u, of;

200 meter

Een spoorweg bestaand uit 1 of 2 sporen Een weg bestaande uit 3 of meer rijstroken, of;

350 meter

Een spoorweg bestaande uit 3 of meer sporen

Conclusie De huidige bedrijfswoning betreft reeds een geluidsgevoelig object. Door de functiewijziging van bedrijfswoning naar burgerwoning is er dus geen sprake van een nieuw geluidsgevoelig object. De woning blijft zoals aanwezig in stand. Een akoestisch onderzoek naar (spoor)wegverkeerslawaai is daarom niet benodigd.

5.5

Luchtkwaliteit

Het gebruik van de fysieke leefomgeving kan ongewenste bijwerkingen met zich meebrengen op het gebied van luchtkwaliteit. De hoofdlijnen voor regelgeving rondom luchtkwaliteitseisen staan beschreven in de instructieregels zoals opgenomen in het Bkl. Ter bescherming van de gezondheid zijn voor het aspect luchtkwaliteit instructieregels opgenomen in paragraaf 5.1.4.1 Bkl. Hier worden de grenswaarden beschreven voor zwaveldioxide, stikstofdioxide en stikstofoxiden, fijn stof, lood en koolmonoxide en benzeen. Hierbij zijn in Nederland met name de grenswaarden voor stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM2,5 en PM10) van belang. De vigerende grenswaarden voor stikstofdioxide en fijn stof zijn in de navolgende tabel weergegeven. Achtergrondwaarden De grenswaarden gelden voor de buitenlucht, met uitzondering van een werkplek in de zin van de Arbeidsomstandighedenwet en op plaatsen die niet toegankelijk zijn voor publiek en waar geen vaste bewoning is, zoals akkerland en de rijbaan en ontoegankelijke middenbermen van wegen. Stof Stikstofdioxide (NO2) Fijn stof (PM10) Fijn stof (PM2,5)

Toetsing van Jaargemiddelde concentratie Jaargemiddelde concentratie Jaargemiddelde concentratie

19

Grenswaarde 40 µg/m3 40 µg/m3 25 µg/m3

Als aan minimaal één van de volgende voorwaarden wordt voldaan vormen luchtkwaliteitseisen in beginsel geen belemmering voor het toestaan van de activiteit: a. er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde; b. een project leidt – al dan niet per saldo – niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit; c. een project draagt 'niet in betekenende mate' (NIBM) bij aan de luchtverontreiniging; Rondom het plangebied bevinden zich diverse wegen als emissiebronnen van luchtverontreinigende stoffen (uitlaatgassen van verkeer). Deze bronnen zijn opgenomen in de achtergrondconcentraties, zoals die door het RIVM jaarlijks in kaart worden gebracht. Normaal gesproken zijn er in het oosten en zuiden van Nederland geen knelpunten op het gebied van de luchtkwaliteit met betrekking tot fijn stof en stikstofdioxide te verwachten. De grootschalige concentratiekaart Nederland (GCN) geeft per km-vak de huidige achtergrondconcentraties weer. Volgens de kaarten van het RIVM bedraagt momenteel de concentratie fijn stof (PM2,5) ter plaatse 7,5 µg/m³, de concentratie fijn stof (PM10) 14,1 µg/m³ en de concentratie stikstofdioxide (NO2) 8,3 µg/m³. Volgens de kaarten van het RIVM is de luchtkwaliteit ter plaatse voldoende. Het Besluit NIBM Een aantal veelvoorkomende activiteiten dragen niet in betekenende mate (NIBM) aan de concentratie van een bepaalde stof.