Raadsvoorstel schrappen adviesrecht BOPA woningbouw

Voorstel aan de gemeenteraad Datum besluitvorming college 5 augustus 2025

Portefeuillehouder Splinter

Datum vergadering 15 september 2025

Onderwerp Raadsvoorstel kaders bindend advies bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten voor woningbouw schrappen

Aan de raad,

Inleiding

Via een Raadsinformatiebrief hebben wij u in februari 2025 op de hoogte gebracht van de uitspraken van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (ABRvS) van 18 december 2024 en de gevolgen daarvan voor het verkrijgen van “stikstofvergunningen” voor woningbouw. In de afgelopen periode zijn er bij een aantal plannen stappen gezet, zoals in de raadsinformatiebrief is vermeld. Er zijn echter ook plannen waarbij deze stappen nog gezet moeten worden. Verschillende plannen bevinden zich in verschillende fases. Het tackelen van het stikstofvraagstuk is hierbij maatwerk. In de basis zijn er 3 procedureroutes om, aangaande stikstof, een woningbouwplan te kunnen vaststellen: 1. het verkrijgen van een Natura 2000 vergunning; 2. het opstellen van een aanvullende ecologische onderbouwing die onderbouwt dat er geen aanzienlijke gevolgen zijn voor Natura2000-gebieden; 3. het toepassen van een omgevingsvergunning voor een Buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) en daarmee doorschuiven van de Natura 2000 vergunningplicht naar de Provincie. Het verschil in de 3 opties is, dat bij optie 1 en 2 het stikstofvraagstuk onderdeel uitmaakt van de ruimtelijke procedure. Alle vergunningen zitten namelijk in 1 spoor. Het stikstofvraagstuk moet dus eerst worden getackeld voordat de omgevingsvergunning kan worden verleend.

Dit zorgt momenteel voor vertraging in de trajecten voor vaststelling van woningbouwplannen. Het voordeel van optie 3 is dat het stikstofvraagstuk pas aan de orde komt nadat de omgevingsvergunning is verleend door de gemeente. De bevoegdheid van de verlening van de natuurvergunning (voor stikstof) ligt in deze procedure bij de Provincie. De initiatiefnemer wordt hierover geïnformeerd. Daarmee kunnen we zaken versnellen. Echter hebben wij ook geconstateerd dat uw raad (met de komst van de Omgevingswet) onder omstandigheden adviesrecht heeft gekregen op de toepassing van een BOPA door ons college. In de raadsvergadering van 16 oktober 2023, in de bijlage van ‘Bevoegdheden onder de Omgevingswet: adviesrecht, delegatie, participatie’ is het bindend adviesrecht van de raad afgebakend voor de toepassing van BOPA’s. Specifiek voor woningbouw geldt dit bindend adviesrecht als volgt: Binnen de bebouwde kom: Buiten de bebouwde kom:

Woningbouwprojecten van meer dan 20 woningen. Woningbouwprojecten van meer dan 10 woningen.

Het versnellen van de woningbouw en het vasthouden aan voornoemd bindend adviesrecht bijt elkaar. Wij stellen daarom uw raad voor om het bindend adviesrecht van uw raad voor wat betreft de BOPA in relatie tot woningbouw in zijn geheel te schrappen. Dit voorstel voorziet hierin.

Pagina 1 van 3

Relatie met begroting / coalitieprogramma / speerpunten

Coalitieprogramma 2022-2026 In het coalitieprogramma 2022-2026 is de ambitie voor meer ruimte voor woningbouw uitgesproken. Wij blijven een actief grondbeleid voeren om te voldoen aan de wens en behoefte om eventueel samen met marktpartijen meer woningen te realiseren in onze gemeente. Bij vrijwel alle kernen zijn er mogelijkheden voor nieuwbouw. In samenwerking met Destion en mogelijk andere woningcorporaties streven wij naar sociale woningbouw op locaties waar de gemeente een belangrijke rol speelt in de ontwikkeling. De ambitie is om in 2026 minimaal 400 bouwtitels te realiseren. Deze aanpak draagt hieraan bij.

Argumenten

Met het toepassen van een BOPA kunnen nu omgevingsvergunningen voor woningbouw worden afgegeven en onherroepelijk worden. Dat kan rechtstreeks of zelfs gefaseerd. Bij een gefaseerde BOPA (of opvolgende BOPA) wordt eerst een vergunning verleend voor het planologisch kader, bijvoorbeeld voor de locatie, bouwhoogte of het bouwvolume. Later volgt een tweede vergunning voor de feitelijke uitvoering, zoals de bouwactiviteit. Op het moment dat deze vergunningen onherroepelijk zijn, wordt pas de afweging gemaakt of ook daadwerkelijk met de bouw wordt gestart en/of alsnog een Natura-2000 vergunning wordt aangevraagd. Pas dan wordt ook een risico inschatting gemaakt, met de kennis van dat moment. Je verlegt daarmee het keuzemoment voor de Natura-2000 vergunning, maar je kan nu wel het ruimtelijk proces doorlopen en afronden. In dat stadium is al veel (voor)werk gedaan. Daarmee liggen vergunningen straks al ‘op de plank’ en kan de bouw sneller van start gaan, als er meer duidelijkheid komt over het stikstofvraagstuk. Dit levert grote tijdwinst op. Hiermee kunnen ook plannen die wachten op een Natura-2000 vergunning in elk geval al planologisch worden afgehandeld. Het versnellen van de woningbouw en het vasthouden aan het bindend adviesrecht bijt elkaar. Een BOPA kan binnen 8 weken worden afgehandeld.

Als echter telkens een positief advies van uw raad nodig is, komt deze termijn in het geding. Daarom is het voorstel deze afbakening in het adviesrecht voor woningbouw in zijn geheel te schrappen. De gezamenlijke wens en vraag naar woningbouw wordt daarmee gediend.

Communicatie

Het raadsbesluit zal worden bekendgemaakt via de bekende kanalen zoals Maasduinen Courant, gemeentelijke website en https://www.officielebekendmakingen.nl.

Juridische aspecten

Bijlage bij ‘Bevoegdheden onder de Omgevingswet: adviesrecht, delegatie, participatie’ wordt met dit besluit gewijzigd. Het adviesrecht voor de gemeenteraad voor BOPA’s aangaande woningbouw vervalt hiermee in zijn geheel. Dit wijzigingsbesluit zal worden bekendgemaakt op de gebruikelijke wijze.

Financiën / fiscale gevolgen --

Voorstel

Wij stellen u voor: De bijlage van ‘Bevoegdheden onder de Omgevingswet: adviesrecht, delegatie, participatie’ te wijzigen overeenkomstig het bijbehorend raadsbesluit (zie bijlage).

Pagina 2 van 3

Burgemeester en wethouders van Bergen (L),

H.H.M. Timmermans De secretaris

M.H.D. Rauner De burgemeester

Bijlage

Raadsbesluit

Pagina 3 van 3