Begrotingsbeschouwing 2024 KERN

Begrotingsbeschouwing 2024.

7 november 2023

Voorzitter:

Dank aan alle ambtenaren die het vele werk verricht hebben bij het maken van deze programmabegroting. De wereld is in de greep van oorlogen tussen Rusland en Oekraïne en tussen Israël en Hamas, het is schrijnend om te zien welk menselijk leed schuilgaat achter al dit oorlogsgeweld. Wij worden steeds meer geconfronteerd met de effecten hiervan. Mensen die het oorlogsgebied ontvluchten en een veilige plek zoeken komen ook in onze gemeente schuilen. Onze inwoners met een smalle beurs kampen met de kosten voor energie, de dagelijkse boodschappen worden steeds maar duurder, sta je met de auto bij de pomp om te tanken dan is dit een aanslag op je portemonnee, de gemeente biedt hulp waar mogelijk. KERN zou graag zien dat een vermogenstoets onderdeel is bij het toekennen van financiële steun vanuit de gemeente aan onze inwoners die dit echt nodig hebben. Het is de laatste begrotingsbehandeling bij ons in de gemeente Bergen voor onze burgemeester Manon Pelzer, dank voor haar inzet voor Bergen en haar inwoners. Het proces om een nieuwe burgemeester voor Bergen te zoeken loopt nu. Mogelijk nemen we ook al snel afscheid van Wethouder Martijn Buijsse en kiest hij niet meer voor Bergen ten faveure van Den Haag. Het is opvallend stil rondom de ontwikkeling van het Energie Landgoed Wellsmeer, we zijn in afwachting van de uitspraak van de Raad van State.

Er zijn grote problemen in ons land met rentestijging, de capaciteit van het stroomnet, er is inmiddels een verbod voor zonneparken en zonneweides op landbouwgrond, grootschalige energieopslag staat nog in de kinderschoenen. De onteigening van de pacht is nog geen feit, de pilot met waterstof is afgeblazen, de eerste proefopstelling is niet verwezenlijkt en ga zo maar door. De discussie over Kernenergie, iets dat KERN nooit heeft uitgesloten, gaat op dit moment over waar en wanneer hiermee gestart gaat worden. Het ambitieuze project waar wij als ondernemer gemeente Bergen mee gestart zijn lijkt een stille dood te gaan sterven en het reeds uitgegeven geld en ingezette energie verdwijnt als sneeuw voor de zon, door dit te risicovolle project. KERN 1

is benieuwd hoeveel vertrouwen andere partijen nog hebben in een goede afloop en of het streven om in 2030 energieonafhankelijk te zijn behaald wordt. En dan te bedenken dat een coalitiepartij tweeëneenhalf jaar geleden al een werkvergadering wilde beleggen over de toekomstige winstbesteding. Wilt de PK dit nog steeds? Bouwen… bouwen…bouwen, roepen we met zijn allen, er zijn wel wat plannen, maar tot nu toe wordt er nog weinig gerealiseerd. KERN hamerde er al jarenlang op dat we vaart moesten maken met het bouwen van woningen voor alle doelgroepen. We dreigen de boot te gaan missen waardoor we als gemeente steeds verder achteropraken ten opzichte van de ons omringende gemeenten. Dit zal enorme gevolgen hebben voor de leefbaarheid in onze dorpen. Wanneer de vaart er echt in gaat komen is een groot vraagteken. Het blijft vreselijk jammer dat plannen zoals bijvoorbeeld Lammerskamp 2 in Well niet voortvarend gerealiseerd zijn door tegenwerking van onze gemeente. KERN zal samen met het CDA en de VVD een amendement indienen, om een krediet beschikbaar te stellen van €725.000 voor het verharden van de hoofdwegen in het Bargapark met straatbakstenen. Deze wegen verkeren nu in een deplorabele toestand, met nat weer is er veel water en modderoverlast, met droog weer is er vooral veel stofhinder.

KERN gaat ervan uit dat het college dit project voortvarend, samen met de inwoners van het Bargapark, op gaat pakken. Amendement Een nieuwe uitgebreide verbouwing van het gemeentehuis zou beter uitgesteld kunnen worden vindt KERN, de digitalisering die zich steeds verder ontwikkeld en het toenemende thuiswerken maken de noodzaak van de verbouwing minder groot. We hebben tot 2030 de tijd om aan energielabel A te voldoen. Het zou ook van echte bestuurlijke moed getuigen als de ogen niet gesloten worden voor het oppakken van het herindelingsadvies vindt KERN. Een dure verbouwing van het gemeentehuis is dan overbodig en de financiële middelen kunnen zinvoller besteed worden voor onze inwoners. KERN krijgt nog te vaak signalen uit de samenleving dat de dienstverlening te wensen overlaat, wanneer gaat onze gemeente de 7 servicebeloften nu eindelijk inlossen? Seurenheide wordt ontwikkeld tot een serieuze concurrent van de plaatselijke horecaondernemers, KERN vindt dit een verwerpelijke actie, horecapanden

2

worden niet her bestemd, het ontbreekt aan visie op het stimuleren en enthousiasmeren van horecaondernemers. In het coalitieprogramma is het volgende opgenomen: Uitgangspunt is dat elk dorp in onze gemeente beschikt over een goed functionerende multifunctionele accommodatie. Gemeenschapshuizen dienen als belangrijke schakel voor de leefbaarheid in de dorpen en moeten wat KERN betreft kunnen blijven voortbestaan. Aijen ontbeert een eigen plek voor ontmoetingen, voor al hun culturele dorpsactiviteiten, zoals het schuttersgilde, carnaval en de Köpkesmert en als uitvalsbasis bij hoog water. Het veerhuis was min of meer de “huiskamer” voor de inwoners van Aijen. Nu het veerhuis weer te koop staat zou het de moeite waard zijn om te onderzoeken of dit door de gemeente verworven kan worden t.b.v. de inwoners van Aijen. Wat KERN betreft is de aankoop van het Veerhuis voor inwonersdoeleinde belangrijker dan de aankoop van bijvoorbeeld Pico Bello om te voorkomen dat hier weer een seksinrichting verrijst. De exploitatie zou mogelijk in samenwerking met de dorpsraad onderzocht kunnen worden. Is het college bereid dit te onderzoeken en hoe gaat het college dit doen? Motie Nader onderzoek ten behoeve van Den Asseldonk in Nieuw Bergen wordt uitgevoerd. Hierbij wordt bezien of en op welke wijze verplaatsing gerealiseerd kan worden.

KERN vindt dat de mogelijkheid voor een nieuw zwembad bij het onderzoek betrokken moet worden, dit past bij positieve gezondheid en de gezondste regio, KERN hoort vaak van inwoners dat ze dit ook graag willen. Wil het college dit serieus meenemen in het onderzoek? Wanneer zal Siebengewald zijn nieuwe schoolgebouw krijgen? De inwoners van Siebengewald willen hier duidelijkheid over. De vrijwilligers die de gymnastiekzaal beheren vragen ook om duidelijkheid. Wanneer kunnen we iets concreet zien van het college? Bij de Catharinaschool wordt gevraagd om een veilige voetgangersoversteekplaats te realiseren, het zou in het belang van de kinderen uit Wellerlooi zijn om dit voortvarend op te pakken. Het zou goed zijn om alvast na te denken over een Cruijff Court in de dorpen waar straks geen voetbalterrein meer is, zodat kinderen in hun eigen dorp kunnen blijven spelen en sporten. Motie KERN vraagt zich af of het afdoende is dat burgemeesters de handen ineenslaan tegen drugscriminaliteit en -gebruik. Is er wel een voldoende beeld van de situatie in onze gemeente m.b.t. overlast en gebruik, om passende acties te kunnen ondernemen en preventie in te zetten?

3

De gemeente reserveert geld voor jongerenwerk en straatcoaches. KERN vindt dat er een deugdelijk plan moet komen, zodat onze jeugd het weer “fijn” gaat hebben in de gemeente Bergen en dat ouderen onbezorgd van hun oude dag kunnen genieten. De gemeente moet hierbij faciliteren en realiseren waar nodig. Dorpsraden kunnen een belangrijke gesprekspartner worden als ze serieus genomen worden, KERN vindt dat de jaarlijkse vergoeding voor dorpsraden met € 3.500,- verhoogd moet worden en vervolgens jaarlijks verhoogd moet worden conform de inflatie-index. Amendement Verkeersveiligheid is belangrijk, de rotonde in Well wordt op dit moment aangelegd. KERN vraagt zich af wanneer de passende actie ondernomen wordt om de wortelopdruk aan de Siebengewaldseweg aan te pakken, er moet geen half werk afgeleverd worden! In 2019 werd er al krediet voor vrijgemaakt voor laanbeplanting en wortelopdruk! KERN vraagt om terughoudend te zijn met het inrichten van wegen waar nu 80 km per uur gereden mag worden naar het verlagen van de snelheid naar 60 km per uur. De straatverlichting in Aijen is verouderd en nog niet verled, wat betreft KERN wordt de verlichting in Aijen met voorrang opgepakt, verledding in combinatie met nostalgische straatlantaarns in de hoofdstraat in overleg met de dorpsraad zou voortvarend opgepakt moeten worden. Onze pachtgronden worden in erfpacht gegeven aan de Marke Stichting.

KERN verbaast zich erover dat andere fracties dit geruisloos laten gebeuren. De raad staat buitenspel en onze stille reserves worden in het beheer gegeven aan een stichting die volgens haar statuten voornamelijk natuurdoelen nastreeft. We geven daarbij notabene ook nog een rijkelijke “bruidsschat” mee. Biodiversiteit voert sowieso de boventoon in deze programmabegroting. Er wordt ervan uitgegaan dat met doelen en beloningen op het gebied van natuur-inclusieve landbouw de agrarische sector in onze gemeente economisch toekomstbestendig wordt. KERN vreest dat de agrarische ondernemers steeds meer afhankelijk worden van de grillen van een natuurstichting en nog meer beknot worden, waardoor de agrarische sector in onze gemeente verder zal krimpen. Onze solvabiliteitsratio is in de loop der jaren dramatisch gezakt en we bevinden ons inmiddels in de meest risicovolle categorie, dit zal de komende jaren ook zo blijven lezen we in de meerjarenprognose. Het college geeft aan dat meevallers de komende jaren zullen worden toegevoegd aan de algemene reserve, om hiermee de solvabiliteit te verbeteren. Onze netto schuldquote is 4

aan de hoge kant en kan een probleem worden bij oplopende rente. Wij hebben sterk de indruk dat het college de oplossing zoekt in het uitstellen van broodnodig onderhoud in de openbare ruime en het doorschuiven van raadsbesluiten. KERN heeft grote zorgen over de financiële positie van de gemeente Bergen. Verhoging van de gemeentelijke belastingen vindt KERN echter uit den boze! Wij leggen de rekening van het beleid van de afgelopen jaren niet w bij onze burgers.

Bergen toen nu en later……Hoe moet dit verder!

5