20230112 BW regio 4e tranche bijlage 3 Projectenbeschrijving 4de envelop Investeringsagenda

Projecten Investeringsagenda Regio Noord-Limburg 4de enveloppe

Investeringsagenda 4de enveloppe Regio Noord-Limburg De Regio Noord-Limburg heeft gekozen voor één nadrukkelijke ambitie: het zijn van de gezondste regio. De Investeringsagenda die tot stand is gekomen met de provincie Limburg geeft een extra impuls aan de regionale samenwerking en het gezamenlijk oppakken van activiteiten met als doel de brede welvaart in de regio te versterken. De zes programma's waarmee gewerkt wordt zijn: 1. Ondernemen en Innoveren 2. Vitaal en Gezond 3. Toerisme en Leisure 4. Landelijk Gebied 5. Mobiliteit en Logistiek 6. Energie en Klimaat Samen met partners zijn binnen de 6 programma's een groot aantal projecten uitgewerkt. Dit boekwerk bevat een overzicht met korte beschrijving van de diverse projecten in de 4de enveloppe van de Investeringsagenda. Dank aan iedereen die hieraan meegewerkt heeft. Op naar een gezonde uitvoering.

Ondernemen en Innoveren Agro Leeft De missie van AgroLeeft is het optimaal aansluiten van het onderwijs op de regionale vraag van het bedrijfsleven naar voldoende en goed gekwalificeerd personeel. AgroLeeft wil dit bereiken door het onderwijsaanbod en de inhoud van het onderwijs te actualiseren en te innoveren. Door deze kwalitatieve impuls wordt de instroom vergroot, de tevredenheid vergroot en de opleiding toekomstbestendig gemaakt. Het doel van het project is het ontwikkelen en implementeren van een brede agrifood-opleiding gebaseerd op de vraag van stakeholders, zodat de opleiding aansluit bij de praktijk. Het agrifood-onderwijs wordt door het project geactualiseerd en toekomstbestendig ingericht. Daarnaast verbindt AgroLeeft opleiden met onderzoek en innovatie op alle niveaus. Hierdoor ontstaat er een systeem van kennisontwikkeling en ontsluiting op mbo niveau met een doorlopende lijn naar het hbo en wo. Hiermee wordt het onderwijs constant vernieuwd en geactualiseerd met nieuwe inzichten. Als derde ontwikkelt en implementeert AgroLeeft een professionaliseringsprogramma, zodat docenten en praktijk begeleiders toegerust zijn voor de studenten. De deelnemers aan het samenwerkingsverband professionaliseren zichzelf en het AgroLeeft netwerk is versterkt.

Tot slot ontwikkelt en implementeert AgroLeeft een gezamenlijk PR en communicatieprogramma, zodat de agrarische opleidingen en sectoren stevig gepositioneerd zijn als een aantrekkelijke, moderne en innovatieve leer- en werkomgeving in deze regio.

Ondernemen en Innoveren Aspergegilde Limburg Van oudsher is Limburg zeer bekend met de teelt van asperges. Menig inwoner in deze omgeving is opgegroeid in een omgeving vol asperges. De lichte en droge zandgronden vormen een zeer geschikte basis voor het telen van asperges. Met name Noord- en Midden-Limburg hebben zich de afgelopen decennia ontwikkeld tot hét aspergegebied van Limburg. Aspergegilde Limburg draagt eraan bij om deze positie naar de toekomst toe te borgen en verder uit te bouwen. Binnen Aspergegilde Limburg werken sinds begin 2022 telers, plantenkwekers, veredelaars, mechanisatie, toeleveranciers en overige partners samen aan een gezonde toekomst van de aspergesector. Promotie, kennisdeling en belangenbehartiging zijn de belangrijkste speerpunten. Hiermee vormt Aspergegilde Limburg een inspirerende en innovatieve vereniging die optimaal bijdraagt aan het ontwikkelen van de aspergesector.

Ondernemen en Innoveren Insect Valley Europe Voedselzekerheid, voedselveiligheid en gezonde voeding zijn belangrijke thema’s waar onze regio wel raad mee weet in onze profilering als “Gezondste regio”. De regio Noord-Limburg levert een belangrijke bijdrage aan bovengenoemde thema’s. Het betekent echter niet dat de regio altijd producent van het eindproduct is, maar de kennis van productie én het leveren van productie-en teeltsystemen maakt onze regio, naast primaire productie, erg krachtig en een wereldspeler. insect Valley Europe (IVE)is een paar jaar geleden in onze regio ontstaan om de mogelijkheden voor de productie en het gebruik van insecten (eiwitten olie) in feed en food te vergroten én de kennis over insectenteelt en -productiesystemen te intensiveren. Met dit project kan Insect Valley Europe 2.0 gekapitaliseerd worden op basis van een eerdere investering en is er een uitgelezen kans om de net startende insectenbranche een thuisbasis te bieden, waardoor de branche bijdraagt aan regionale, landelijke en Europese programma’s: De Gezondste Regio, de eiwittransitie en de farm to fork strategie als onderdeel van de Green Deal. Ook levert het een verdere versteviging van de hoekstenen van de Brightlands Campus in Venlo, met gezonde voeding, Future Farming en Circulaire activiteiten.

Ondernemen en Innoveren Eggsperience Er is een nieuw houderij-concept voor de manier van legkippen ontworpen, waarin de dieren op het bedrijf worden geboren (on-farm hatching) en later in dezelfde ruimte haar eieren gaan leggen (onefarm) in combinatie met technieken om emissies af te vangen, circulair met energiestromen om te gaan en restwarmte te benutten voor de productie van een alternatieve eiwitbron. Alle agrosectoren staan voor enorme opgaven: C0-2, stikstof, water, bodem, voldoende veilige en gezonde voeding. Naast het feit dat er veehouders zijn die de komende jaren hun bedrijf beëindigen, moet er ruimte en aandacht zijn voor innovatie om anderen de mogelijkheid te bieden om te kunnen blijven ondernemen. Dit project draagt bij aan een beter milieu en omgeving, aan dierenwelzijn en zet stappen op het gebied van de eiwittransitie. Dit project richt zich op dit moment op de realisatie van het Eggsperience Center (proeflocatie), om in het klein te komen tot een proof of concept van deze dier- en milieuvriendelijke productiewijze van consumptieeieren. Het werken aan technische ontwikkelingen zal leiden tot een (nog) duurzamere landbouw. Het doel is te weten te komen of het concept praktisch werkbaar en realiseerbaar is ten opzichte van het huidige legpluimveebedrijf.

De onderzoeksresultaten gaan leiden tot: Het ontwikkelen van een nieuw verdienmodel (toekomstbestendig) voor de primaire ondernemer. Dit wordt bereikt door een onderscheidend concept in de markt te zetten waar consumenten enthousiast van worden.

Ondernemen en Innoveren Land van de Makers Land van de Makers, de grootste vereniging gelijkgestemde maakbedrijven uit de regio, wil de motor zijn die de maaksector verankerd. Door samen te werken op de belangrijkste bedrijfsoverstijgende thematieken, bedrijven aan elkaar te (ver)binden en samen inhoudelijke kennis- en innovatieprojecten te doen, resulteert dit in sterkere bedrijven, sterkere netwerken van bedrijven, gezonde economische groei, uitbreiding van importantie op het wereldtoneel, een aantrekkelijke regio met een krachtige identiteit en behoud- en aantrekking van talent. Een zeer belangrijke en onlosmakelijk hieraan verbonden doelstelling is vergroting van het imago van de regio en de juiste mensen behouden en werven. Het is geen doelstelling om ‘individueel’ te (lees: bedrijven in soloomgevingen) innoveren. Innovatie is überhaupt geen doel op zich. Innovatie is een gevolg van kennisvermeerdering over een onderwerp. Met meer kennis, andere inzichten en een groter netwerk, kan een onderneming in haar eigen omgeving, solo, of in samenwerking met alliantiepartners innoveren. Met dit project wordt het onderdeel ‘Branding & Human Capital’ uit het Actieprogramma Maakindustrie2 gecreëerd. Er wordt in alliantie met meerdere bedrijven, kennisinstellingen, onderwijs en overheid samengewerkt, om een kennis- en infrastructuur te bouwen en met elkaar te delen.

Deze infrastructuur heeft een langjarig karakter en is per definitie bedrijfsoverstijgend. Het zijn geen oplossingen om incidentele soloproblemen te adresseren. Daarnaast hebben de gewenste oplossingen in essentie zowel fundamentele (lees: bevatten wo/hbo denkniveaus) alsook praktijkgerichte (mbo) kernelementen in zich. Eenvoudig gezegd: de kennis- en infrastructuur is toegankelijk en streeft naast langjarige economische en technische ontwikkeling ook naar direct toepasbare toegevoegde waarde voor de deelnemers.

Toerisme en Leisure Loswal Broekhuizen Het gebied tussen Broekhuizenende Maas is ook onderdeel van Mooder Maas, waarbij in de gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum tal van maatregelen zijn uitgevoerd om de waterveiligheid te verbeteren. Door een integrale benadering en het heropenen van de Oude Maasarm is ook een uniek waterrijk natuurlandschap ontstaan. Rivierverruiming, bescherming en ruimtelijke en economische ontwikkelingengingen in deze gebiedsontwikkeling hand in hand. Broekhuizen is de entree van het gebied daarom wordt in dit project het totale aanzicht van het gebied verbeterd en aantrekkelijk gemaakt. De historische kern Broekhuizen is één van de pareltjes langs de Maas. Samen met ontwikkelingen in o.a. Kessel, Steijl, Arcen en Ooijen Wanssum vormen ze een aantrekkelijke ketting langs de Maas. Om deze parel meer beleefbaar en aantrekkelijk te maken, is dit plan opgesteld. Hierbij is ook gekeken naar mogelijkheden om met routes en elementen het dorp Broekhuizen te verbinden met het natuurgebieden de natuurbeleving te versterken. Het wordt daardoor aantrekkelijker voor de eigen inwoners en toeristen om het dorp en de omgeving te verkennen. Toeristische ondernemers worden actief betrokken bij het verbeteren van de aantrekkelijkheid van het gebied. De inrichting van een deel van het gebied als Promenade maakt het mogelijk meer gebruik te maken van het zicht naar de Maas.

Denk hierbij aan kleine evenementjes, picknickarrangementen en verdere samenwerking tussen de ondernemers. Het project sluit ook aan bij plannen zoals de kaderrichtlijn water en de programmatisch aanpak grote wateren Het resultaat van dit project is de versterking van de beleving van de Maas vanuit Broekhuizen. Daarnaast worden betere recreatieve verbindingen naar de rest van de regio en maasdorpen gerealiseerd.

Toerisme en Leisure Landgoed Bleijenbeek 360 graden beleving Het Paviljoen Bleijenbeek op het Landgoed Bleijenbeek is de noordelijke poort en ontvangstlocatie voor het Nationaal Park De Maasduinen. Het is daarmee zowel begin- als eindpunt van een scala van mogelijkheden van enorme diversiteit. Het aanbod wordt op dit moment niet in samenhang aangeboden. Veel activiteiten zijn alleen in groepsverband en op afspraak mogelijk. Om enerzijds de samenhang in het aanbod te versterken, en anderzijds individueel bezoek te versterken, wordt het project Landgoed Bleijenbeek 360 graden beleving uitgevoerd. Er worden thematische audiotours ontwikkelt en er komt een informatievoorziening bij de ontvangstlocatie over de toeristischrecreatieve mogelijkheden bij het landgoed. Met het project Landgoed Bleijenbeek 360 graden beleving wordt de toeristisch-recreatieve waarde van deze locatie verhoogd, en is daarmee een versterking van het regionale dagrecreatieve product.

Toerisme en Leisure Restauratie Genneper Huys Het Genneper Huys was een burcht en versterkte vesting aan de monding van de Niers in de Maas, nabij Gennep en Milsbeek. Het Genneper Huys was een machtige burcht die de scheepvaart over de Maas controleerde. Het werd gezien als de poort naar Gelderland en de poort naar het Zuiden. De strategische ligging was lucratief. De bezetters van de Gennepse vesting aan de Niersmonding hadden immers de controle over de Maasroute van en naar Holland. De vesting was vaak het toneel van zware gevechten. Vooral tijdens de Tachtigjarige Oorlog was het Genneper Huys een waar strijdtoneel en heeft het verschillende bezetters gekend. Momenteel is het een overgroeide ruïne, waarvan enkel de contouren nog zichtbaar zijn. De ruïne is steeds verder aan het afbrokkelen. In 2009 heeft er een groot project plaatsgevonden in het gebied rondom het Genneper Huys en zijn onder andere de kroonwerken van de vesting weer zichtbaar gemaakt in het landschap. Momenteel is het gebied een van de toeristisch meest interessante plekken uit de gemeente Gennep en lopen onder andere het Pieterpad en de LF3 Maasfietsroute er doorheen. Het is noodzakelijk dat de ruïne geconsolideerd wordt om verder verval te voorkomen. Deze opgave wordt opgepakt in samenwerking met Staatsbosbeheer als grondeigenaar en de RCE, die de noodzaak tot consolidatie onderkent.

Parallel daaraan is de ambitie om de geschiedenis is van het Genneper Huys en de impact op de Gennepse en Nederlandse historie, beter beleefbaar te maken en de toeristisch-recreatieve potentie van het rijksmonument optimaal te benutten. Het project ‘Restauratie Genneper Huys’ kent meerdere onderdelen. Het eerste onderdeel behelst het herstellen/consolideren van de oudemuurresten. Een tweede onderdeelvan het projectbetreft het beterzichtbaar maken van de ruïneen haar veelbewogen geschiedenis.

Landelijk gebied Doorontwikkeling regionaal interventieteam (ACT) Het Act! Interventieteam en de aanpak van ondermijning richt zich op de integrale bestrijding van ondermijnende criminaliteit in de breedste zin van het woord. Vanaf de start in 2021 was het project gericht op casusgerichte problematiek en op het thema buitengebied. Vervolgens heeft de aanpak zich ook gericht op overige thema’s zoals arbeidsmigranten(uitbuiting), vakantieparken, industrieterreinen en branchegerichte aanpak. Denk hierbij aan ondernemingen die op moeten boksen tegen oneerlijke concurrentie voortvloeiend uit ondermijnende criminaliteit. Met deze nieuwe projectaanvraag wordt de basisaanpak waarin het RIEC voorziet verder doorontwikkeld. Daarnaast is het doel om innovatief te blijven in de aanpak en efficiënt en effectief inspringen op de steeds veranderende wereld van de criminaliteit. Stilstaan is achteruitgaan! Daartoe worden de teamleden opgeleid voor specifieke taken en bepaalde expertises die nodig zijn voor deze aanpak (bijvoorbeeld warmtemetingen, dronepiloot, cybercrime, vastgoedfraude en andere actuele zich voordoende zaken). Ook worden er specifieke middelen voor de aanpak aangeschaft om op innovatieve wijze als team te kunnen functioneren. Denk bijvoorbeeld aan warmtecamera’s, meetapparatuur en drones.

De (integrale) informatiepositie van het team en de aanpak wordt geoptimaliseerd optimaliseren. Een uitdaging is om dit binnen de steeds veranderende en strenger wordende wetgeving vorm te geven. Dit als mogelijke pilot voor een provinciale integratie binnen het RIEC. Door deze aanpak van ondermijning en de doorontwikkeling van onze aanpak op de steeds veranderende criminele wereld werken we aan een meer veilige en weerbare samenleving, een weerbare overheid en een gezond en integer ondernemersklimaat in Noord-Limburg.

Landelijk gebied Voortzetting Campagne “KIJK NIET WEG!” In 2020 is de regio gestart met het ontwikkelen en uitvoeren van de campagne KIJK NIET WEG! De bewustwordingscampagne kent een preventieve insteek in de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Concreet betekent dit dat inwoners en ondernemers in de acht gemeenten informatie ontvangen over wat ondermijning is, handelingsperspectief geboden krijgen, leren hoe te signaleren en uitgedaagd worden ook daadwerkelijk signalen te melden. Alle regionale projecten die tegen ondermijnende criminaliteit zijn gericht, werden en worden door de campagne bij de inwoners en ondernemers uit de regio stelselmatig onder de aandacht gebracht. Denk hierbij aan projecten zoals het Keurmerk Veilig Buitengebied, Internationale medewerkers en Rode en Groene spoor vitale vakantieparken. De inzet is om de doelgroepen deelgenoot te maken van alle inspanningen van de overheid en ze te vragen te participeren door verdachte situaties te melden bij politie of Meld Misdaad Anoniem. Daarnaast is het doel om de WhatsApp Buurt Preventie (WABP) groepen gaan verbeteren, waardoor de samenwerking tussen burgers, politie en gemeenten op het gebied van informatiedeling en vertrouwen wordt verbeterd. Deze inzet van communicatie is gericht op het vergroten van het veiligheidsgevoel en het vertrouwen in de (lokale) overheid.

Wederkerigheid is hierbij een belangrijke voorwaarde voor vertrouwen. Gezien het feit dat de komende jaren op regionaal vlak meerdere projecten gecontinueerd/ uitgevoerd gaan worden, wordt de bewustwordingscampagne KIJK NIET WEG! voortgezet en verder uitgebouwd. Het project blijft zich richten op het verder vergroten van het veiligheidsgevoel, participatie en vertrouwen in de overheid van inwoners en ondernemers van Noord Limburg.

Landelijk gebied Uitvoeringsfase “Rode en groene spoor vakantieparken” De Regio Noord-Limburg is al geruime tijd bezig met het vitaliseren van de kampeer- en bungalowsector. In totaal kent de regio Noord-Limburg ruim 100 kampeer- en bungalowbedrijven. Vanuit een positieve, pragmatische aanpak bedrijven (op vrijwillige basis) worden ondernemers geholpen hun bedrijf vitaler te maken. Op deze wijze zijn de afgelopen jaren ruim 30 bedrijven in de regio aantoonbaar geholpen hun bedrijf vitaler te maken. Hiervoor zijn diverse vitaliseringsinstrumenten ingezet. Uit de analyse van de sector door de vitaliteitsmanager is echter ook gebleken dat een aantal bedrijven niet vitaal is en dat er bij sommige bedrijven zelfs sprake is van ongewenste activiteiten als illegale huisvesting en mogelijk zelfs criminaliteit of ondermijning. In 2022 is daarom begonnen met een pilot project “Rode en groene spoor vakantieparken” (project uit de 2e tranche Regiodeal Noord-Limburg). Die pilot beoogt de implementatie van het zogenaamde ‘rode spoor’ in aanvulling op het groene ‘spoor’. Het nu voorliggende projectvoorstel met bestaande en bewezen succesvolle methodieken uit de Regiodeal projecten en uit andere provincies te continueren en daarmee te borgen voor een langer tijdbestek dan de Regio Deal-pilot.

Het gaat om een structurele borging van de regionale aanpak van vakantieparken bij gemeenten door een vaste projectorganisatie met slagkracht ten behoeve van sanering en revitalisering van parken. Ook wordt een geautomatiseerd (data)monitoringssysteem geïmplementeerd dat een continue actueel beeld geeft van alle relevante indicatoren van de vakantieparken en campings in Noord-Limburg en wordt een model opgezet door middel van welke internationale medewerkers op een gecontroleerde manier gehuisvest worden op parken. De behaalde resultaten worden in het kader van kennisborging en kennisverspreiding met een regionale intranetpagina met “best practises” toegankelijk voor handhavers en toezichthouders.

Landelijk gebied Jonge Helden Het project ‘Jonge Helden’ bestaat uit een praktisch leerprogramma waarbij de nadruk komt te liggen op de bewustwording en het ontwikkelen van sociale vaardigheid-skills van jongeren. Jongeren die zich nu al onderscheiden in een positieve mindset en houding richting de omgeving en autoriteiten. Zij kenmerken zich door een goede en positieve werkhouding zowel op school als op straat als in de vrijetijdsbesteding met hun leeftijdgenootjes. Het versterken en de aandacht richten op deze individuen heeft als doel dit gedrag positief te belonen en uit te lichten. Door deze jongeren als positieve rolmodellen centraal te zetten en hun gedrag te versterken, is het doel een positieve voorbeeldfunctie te zijn bij het benaderen en beïnvloeden van hun eigen leefgroep. De inhoud van het aanbod is gebaseerd op het belonen en erkennen van positief gedrag en dit in het cursusaanbod zo in te richten dat hierdoor hun bewustzijn vergroot wordt. Door in een vroegtijdig stadium, nog voordat jongeren zich oriënteren op een (crimineel) levenspad, positief te voorzien in een positieve beïnvloeding (door trainen, door het inzetten van jongeren als bemiddelaar in conflicten in de klas en door positieve eigenschappen te benadrukken, verkleinen we de kans op het instromen van jongeren richting criminele carrière.

Landelijk gebied Maasheggen deel 2 Het ultieme doel is het opwaarderen van de kwaliteit van het landschap rondom de Maas in de drie noordelijkste gemeenten van de provincie Limburg; Mook & Middelaar, Gennep en Bergen, aangevuld met Beesel. Hierbij gaat het om de ontwikkeling van een biodivers, vitaal en aantrekkelijk landschap. Maasheggen deel II is vooral gericht op de uitvoering, faciliteren en organisatie. Daarmee wordt een duurzame instandhouding van tientallen jaren beoogd. Maasheggen II is een doorgroei van de projectaanpak van Maasheggen I (1e tranche Investeringsagenda) waarbij de inwoners betrokken blijven en zich trots op hun prachtige landschappelijke omgeving zullen voelen.

Mobiliteit en Logistiek Zero Emissie stadslogistiek Venlo Venlo onderkent het belang van ZES en heeft de ambitie om samen met ondernemers, inwoners, logistieke- en bouw gerelateerde bedrijven en andere belanghebbenden te blijven werken aan een gezond en aantrekkelijk stadscentrum en aan de economische vitaliteit van de stad. Onderzoek heeft uitgewezen dat een proactief beleid rond stadslogistiek voor de gemeente Venlo kan leiden tot meer zero emissie voertuigen, meer bundeling van aan- en afvoerbewegingen en minder loze ritten in het algemeen naar de binnenstad. Dit zal een gunstig effect hebben op de luchtkwaliteit. Het groeiend aantal (verschillende) gebruikers en met meer bewoners in de binnenstad dient (gelijktijdig) gebalanceerd te worden tussen onder meer de onderwerpen energiegebruik, veiligheid en toegankelijkheid. Het streven is een integrale en efficiënte aanpak in de stadslogistiek (minder ritten, overlast en uitstoot). Een schone binnenstad is een aantrekkelijke binnenstad, dat vraagt om slimme en schone mobiliteit. Venlo streeft ernaar om -net als in andere grotere steden in Nederland- een zero emissie zone stadslogistiek (ZES) in te voeren. Daarmee wil Venlo de transitie naar een emissievrije mobiliteit versnellen.

Energie en Klimaat Onderzoek woningen verduurzamen met kleinschalige collectieve All-electric oplossingen Alle gemeenten hebben in 2021 een Transitievisie Warmte opgesteld. Daarin staat voor elke wijk en elk dorp wat het duurzame alternatief wordt voor aardgas. Voor landelijke gemeenten waar geen restwarmtebronnen zijn, blijkt het all-electric scenario voor bijna alle bestaande woningen de beste optie te zijn. Op dit moment is een all-electric oplossing vaak een individueel traject. Elke woning gaat zelfstandig en meestal stapsgewijs aan de slag met isoleren. Het traject eindigt met het plaatsen van een eigen warmtepomp. Zowel bij gemeenten als bij inwoners ontstond de vraag: zijn er in het all-electric scenario ook kansen voor collectieve oplossingen? Geen grootschalige warmtenetten, maar juist kleine ‘maatwerk’ oplossingen voor bijvoorbeeld een rijtje van zes woningen. Of voor twee-onder-een-kap woningen. Er is nog weinig bekend over de haalbaarheid en de voor- en nadelen van zo’n ‘micronet’. Daarom wordt dit gezamenlijk in Noord-Limburg onderzocht. Met het onderzoek worden de technische mogelijkheden van een ‘all-electric micro-net’ in kaart gebracht. Het onderzoek richt zich op de twee meest gebruikte all-electric warmtebronnen: de luchtwarmtepomp en de bodemwarmtepomp. Voor allebei wordt een casus uitgewerkt, met hulp van de woningcorporaties.

De huurwoningen wordgen gebruikt voor deze casestudies, omdat daarover veel energetische informatie beschikbaar is. Daarnaast wordt globaal in beeld gebracht wat er nog meer is aan technische opties voor allelectric micro-netten.

www.rn-l.nl www.gezondsteregio.nl januari 2023