Jaarstukken 2025 - gemeente Barendrecht - gecertificeerd
Tekst van het document
94 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025 13 labels D t/m G naar een A label en 1 gebouw naar een B label. Dit is het resultaat van diverse kleine verduurzamingsinvesteringen die tegelijkertijd met planmatig onderhoud zijn uitgevoerd. Financieel overzicht van de gebouwen In de onderstaande tabel wordt per functie een overzicht gegeven van gerealiseerde lasten en baten van het gemeentelijke vastgoed. Functie
Lasten
Baten
Resultaat
Ambtelijke huisvesting
1.674.805
-303.568
Cultuur
1.691.324
-1.022.105
1.371.237 669.219
Multifunctionele accommodaties
3.208.814
-1.994.168
1.214.646
Onderwijs
3.806.001
-807.563
2.998.438
Sport
5.354.254
-1.669.427
3.684.827
Zorg en welzijn
131.069
-259.122
-128.053
Overig
626.460
-171.677
454.783
Totaal
16.492.727
-6.227.630
10.265.097
Kerncijfers paragraaf kapitaalgoederen Asset
Assetonderdeel
Civiele kunstwerken
Licht verkeersbrug
101 stuks
Civiele kunstwerken
Overig kunstwerk
252 stuks
Civiele kunstwerken
Zwaar verkeersbrug
35 stuks
Gemalen
Bergbenzinkvoorziening
1 stuks
Gemalen
Centrale voedingskast
Gemalen
Drukriool
Gemalen
Groot gemaal (hoog)
2 stuks
Gemalen
Groot gemaal (nat)
60 stuks
Gemalen
Oppervlaktewatergemaal
Groen
Beplanting
Groen
Boom
Groen
Gras
2.165.166 vierkante meter
Groen
Haag
56.670 vierkante meter
Openbare verlichting
Armatuur
13.551 stuks
Openbare verlichting
Lamp
13.919 stuks
Openbare verlichting
Lichtmast
13.038 stuks
Riolering
Drukriolering
61.270 strekkende meter
Riolering
Rioolput
8.941 stuks
Riolering
Rioolvoorziening
Riolering
Vrijvervalleiding
Spelen
Schoolplein
17 stuks
Spelen
Speel- en sportplek
271 stuks
Spelen
Speeltoestel
1.490 stuks
Spelen
Valondergrond
17.738 vierkante meter
Verkeer
Verkeersbord
5.164 stuks
Verkeer
Verkeersteken (paal/drager)
3.831 stuks
Water
Natuurlijke over
29.691 strekkende meter
Water
Natuurvriendelijke oever
4.394 strekkende meter
Water
Oeverbeschoeiing
88.868 strekkende meter
Water
Watergang
737.528 vierkante meter
Wegen
Asfaltverharding
Wegen
Elementenverharding
Wegen
Goot
4.830 strekkende meter
Wegen
Kolk
32.418 stuks
Wegen
Overige verharding
160.033 vierkante meter
Paragrafen
Aantal
Eenheid
9 stuks 223 stuks
3 stuks 549.140 vierkante meter 23.525 stuks
2 stuks 344.426 strekkende meter
799.735 vierkante meter 1.858.884 vierkante meter
95 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025
4. § Financiering Algemeen In deze financieringsparagraaf beschrijven wij in hoeverre de plannen en acties, die wij in de begroting 2025 hebben beschreven, zijn uitgevoerd. Naast de onderwerpen die verplicht deel uit maken van de financieringsparagraaf, nemen wij u mee in een aantal ontwikkelingen die van belang zijn voor een goede uitvoering van de treasuryfunctie. Treasurystatuut De wettelijke kaders rondom de financieringsfunctie zijn vastgelegd in de Wet Financiering Decentrale Overheden (Fido). Beheersing van de financiële risico’s speelt daarin een belangrijke rol. De uitwerking van deze kaders zijn vastgelegd in de Financiële Verordening 2023 en het Treasurystatuut 2018.
Renterisicobeheer Risicobeheersing vormt één van de pijlers van de Wet Fido. Voor de bepaling van de renterisico’s die verbonden zijn aan de uitvoering van de treasuryfunctie zijn twee normen verplicht gesteld: De renterisiconorm heeft betrekking op leningen met een looptijd vanaf 1 jaar en de kasgeldlimiet op leningen met een looptijd tot maximaal 1 jaar. Het doel van deze normen is om de budgettaire risico’s als gevolg van rentestijging te beperken. Kasgeldlimiet Met de kasgeldlimiet heeft de wetgever een norm gesteld voor het maximum bedrag aan kortlopende middelen (looptijd tot maximaal een jaar) waarmee de gemeente haar activiteiten mag financieren. Het doel van deze limiet is het risico te voorkomen dat fluctuaties van de korte rente direct grote impact hebben op de rentelasten tijdens het boekjaar. Wanneer in drie opeenvolgende kwartalen de kasgeldlimiet wordt overschreden, dient dit te worden gemeld bij de toezichthouder, de Provincie, inclusief een plan om weer te voldoen aan de kasgeldlimiet. In onderstaand overzicht is de toetsing van de kasgeldlimiet voor het jaar 2025 opgenomen. In 2025 is de kasgeldlimiet niet overschreden zoals in onderstaande tabel is weergegeven. Kasgeldlimiet (bedragen x € 1.000 ) Omvang begroting per 1-1-2025
€ 148.827
Kasgeldlimiet in bedrag
€ 12.650
8,50%
Omschrijving
bedragen x 1.000 euro 1e kw.
2e kw.
3e kw.
4e kw.
Totaal vlottende schuld
9.667
17.667
20.333
10.000
Totaal vlottende middelen
2.634
9.794
14.534
8.774
Gemiddeld saldo schuld (+) of overschot (-)
7.033
7.873
5.799
1.226
Kasgeldlimiet
12.650
12.650
12.650
12.650
Ruimte onder kasgeldlimiet
5.617
4.777
6.851
11.424
Renterisiconorm De renterisiconorm heeft als doel de risico’s te beperken van een toekomstig stijgende kapitaalmarktrente bij herfinanciering (van aflossingen op bestaande leningen) en renteherzieningen op bestaande langlopende leningen. Door toepassing van deze norm ontstaat een goede spreiding van de langlopende leningenpositie, waardoor dit renterisico gelijkmatig over de jaren wordt verdeeld. Jaarlijks komt maximaal 20% van het begrotingstotaal in aanmerking voor herfinanciering en/of renteherziening. Van renteherziening is sprake als in de leningsovereenkomst is bepaald dat de rente gedurende de looptijd in een bepaald jaar wordt aangepast. Onder herfinanciering verstaan we het afsluiten van nieuwe leningen ter vervanging van bestaande financieringen en/of aflossingen op de bestaande leningenportefeuille. Paragrafen
96 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025 In het volgende overzicht geven wij u een beeld van de renterisico’s voor de vaste schuld, waarin zichtbaar is dat we ook dit jaar onder de renterisiconorm zijn gebleven. RENTERISICONORM EN RENTERISICO'S VAN DE VASTE SCHULD (bedragen x 1.000) Renterisico op vaste schuld
2025
1. Netto renteherziening op vaste schuld 2. Betaalde aflossingen
11.215
3. Renterisico op vaste schuld (1+ 2)
11.215
Renterisiconorm 4a. Begrotingstotaal 2025 4b. Het bij ministeriële regeling vastgestelde percentage 4. Renterisiconorm
148.827 20% 29.765
Toets Renterisiconorm 5a Ruimte onder renterisiconorm (4 - 3)
18.550
Renteontwikkeling Renteontwikkelingen op de kapitaalmarkt zijn belangrijk vanwege de risico’s die ze voor ons in kunnen houden. Wij volgen de renteontwikkelingen daarom ook nauwlettend. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van de informatie van geldverstrekkers, waarbij we op ieder moment van de dag de ontwikkelingen volgen. In onderstaande tabel geven wij u inzicht in het renteverloop van lineaire leningen met een looptijd van 20 jaar in de jaren 2024 en 2025.
Liquiditeitsplanning en financieringsbehoefte Algemeen De financieringsbehoefte van de gemeente is afhankelijk van diverse factoren welke de inkomende en uitgaande kasstromen beïnvloeden, zoals de investeringsplanning, de inkomsten en uitgaven van grondexploitaties en mutaties in de geldleningenportefeuille. We maken gebruik van een liquiditeitsplanning om zicht te krijgen en houden op de financieringsbehoefte. Leningenportefeuille In het vierde kwartaal van 2025 is een langlopende lening aangetrokken van € 25 miljoen met een looptijd van 20 jaar en een rentepercentage van 3,24%. In onderstaand overzicht is het verloop van de opgenomen langlopende leningen zichtbaar.
Paragrafen
97 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025 Overzicht Langlopende Leningen (bedragen x 1.000)
1-1-2025 1-1-2026 1-1-2027 1-1-2028
Stand leningen
115.758 129.543 137.907 145.771
Nieuwe lening
25.000
20.000
20.000
20.000
Reguliere aflossingen
11.215
11.636
11.136
11.136
0
0
1.000
2.000
Nieuwe aflossingen De cursief weergegeven bedragen betreffen de geprognotiseerde nieuwe leningen en aflossing o.b.v. de begroting 2025.
Liquiditeitsplanning Om de treasuryfunctie adequaat te kunnen invullen is de beschikbaarheid van juiste, tijdige en volledige financiële informatie van essentieel belang. Met behulp van een betrouwbare liquiditeitsplanning krijgen wij een beter beeld van de te verwachten inkomsten en uitgaven en de mogelijke financieringsbehoefte. Het verloop van de inkomsten en uitgaven van investeringen en grondexploitaties blijft echter lastig te voorspellen. Continue verbetering van de sturing op de uitgaven en inkomsten is daarom nog steeds een aandachtspunt. In de tussenrapportage houden we u op de hoogte van relevante ontwikkelingen op dit gebied. Renteomslag In de paragraaf financiering van de Begroting 2025 heeft u inzicht gekregen in de rentelasten en het renteresultaat. Ook de manier waarop rente wordt toegerekend aan investeringen, programma’s en taakvelden hebben wij daarin beschreven. Bij de Begroting 2025 is de omslagrente vastgesteld op 1,0%. Het werkelijke percentage voor 2025 is 0,86%, zoals in onderstaand overzicht te zien is. Schema rentetoerekening a1.
Externe rentelasten over lange financiering
+/+
1.679.592
a2.
Externe rentelasten over korte financiering
+/+
342.424
b1.
Externe rentebaten over lange financiering
-/-
0
b2.
Externe rentebaten over korte financiering
-/-
223.456
Saldo rentelasten en rentebaten
1.798.560
c1.
Rente die doorberekend wordt aan de grondexploitaties
-/-
66.354
c2.
Rentelast projectfinanciering die doorgerekend wordt aan betreffende taakveld
-/-
0
c3.
Rentebaat projectfinanciering die doorgerekend wordt aan betreffende taakveld
+/+
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente d1.
Rente over het eigen vermogen
+/+
d2.
Rente over voorzieningen
+/+
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente e.
Werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
f.
Renteresultaat op het taakveld treasury Toe te rekenen rente Boekwaarde per 1-1-2025 Gemiddelde rente
0 1.732.206 0 0 1.732.206
-/-
1.813.929 -81.723 1.732.206 201.547.528 0,86%
Garantstelling In het verleden zijn regelmatig garantstellingen geweest voor leningen aan derden. Met het oog op de financiële risico’s die de gemeente hierbij loopt, gaan wij terughoudend om met het honoreren van deze aanvragen. Alleen als het maatschappelijk belang ermee gediend is en er voldoende zekerheden gesteld worden, wordt een garantie verleend. Per 31 december 2025 is het totaal van de directe garantstellingen € 8.527.197. Het totaal van de garantstellingen met een achtervangfunctie via het Waarborgfonds Sociale Woningbouw is € 76.197.428 Het risico dat de gemeente loopt bij deze garantstellingen is meegenomen in de berekening van ons weerstandvermogen.
Paragrafen
98 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025
Kas- en relatiebeheer Wat betreft het kasbeheer hanteren we al een aantal jaren de volgende uitgangspunten: • het aantal bankrelaties en bankrekeningen wordt zoveel mogelijk beperkt; • dagelijks worden de liquiditeitsoverzichten onderhouden. De Rabobank is onze huisbankier en de BNG is van overheidswege een relatie. In beide gevallen is sprake van een goede relatie, waarbij wederzijds vertrouwen een belangrijke rol speelt. Verschillende kredietverstrekkers geven regelmatig adviezen over het aantrekken en uitzetten van gelden. Ook in 2025 is gebruik gemaakt van de verschillende adviserende instanties, om op die manier optimaal te kunnen profiteren van de beschikbare financiële instrumenten. In ons treasurystatuut hebben wij de administratieve organisatie, interne controle en informatievoorziening uitvoerig beschreven.
Schuldpositie In 2025 zijn de langlopende leningen met € 13,8 miljoen toegenomen, zoals in onderstaand kasstroomoverzicht te zien is. Operationeel was er een tekort van € 14 miljoen waar een toename aan financiering van € 13,8 miljoen tegenover staat. Kasstroomoverzicht Omschrijving
1 2
Operationeel Financiële vaste activa (Im)materiële vaste activa Voorraden (grondexploitaties) Uitzettingen looptijd korter dan 1 jaar Overlopende activa Eigen vermogen/resultaat voor bestemming Voorzieningen Nog te betalen bedragen Overlopende passiva Subtotaal operationeel Saldo operationeel (tekort)
3
Financiering Langlopende leningen Saldo financiering (toename)
4=3-2 Saldo operationeel + financiering Mutatie liquide middelen in 2025
mutatie in 2025 + 160.920 9.378.850 6.506.398 10.259.891 522.309 6.933.337 245.494 974.713 3.295.391 12.132.164
26.145.139 14.012.975
13.785.703 13.785.703 -227.272 -227.272
EMU-saldo Het EMU-saldo is het saldo van inkomsten en uitgaven op transactiebasis in een bepaalde periode. Eenvoudig gezegd geeft het EMU-saldo aan of er in een bepaald jaar met reële transacties meer geld uitgegeven is dan er in dat jaar is binnengekomen. Het EMU-saldo is daarmee een indicatie voor de ontwikkeling van de liquiditeitsen financiële positie (eigen vermogen en schulden) van gemeente(n). Overzicht EMU-saldo
2025
(Im)materiële vaste activa
-9.378.850
Voorraden (grondexploitaties)
-6.506.398
Eigen vermogen/resultaat voor bestemming
6.933.337
Voorzieningen Totaal EMU-saldo
245.494 -8.706.417
- = tekort en + = overschot
Paragrafen
99 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026
Jaarstukken 2025
5. § Bedrijfsvoering Rechtmatigheidsverantwoording De rechtmatigheidsverantwoording heeft betrekking op drie criteria: begrotingscriterium, voorwaardencriterium en het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium. Begrotingscriterium De begrotingsrechtmatigheid heeft betrekking op het financiële handelen binnen het kader van de geautoriseerde begroting. In het onderdeel Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid in de jaarrekening is een uiteenzetting gemaakt van de overschrijdingen in de diverse programma’s en de investeringen. Hieruit blijkt dat de verantwoordingsgrens voor begrotingsonrechtmatigheden weliswaar is overschreden, maar het grootste deel van de afwijkingen als acceptabel kunnen worden aangemerkt, omdat ze passen binnen de door de gemeenteraad vastgestelde afspraken. Een bedrag van € 259.226 is onrechtmatig. Dit wordt toegelicht bij het onderdeel Analyse begrotingsafwijkingen en begrotingsrechtmatigheid. Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium heeft betrekking op de eisen die worden gesteld bij de uitvoering van de financiële beheershandelingen. Het voorwaardencriterium levert vooral aandachtspunten op bij de subsidieverstrekking (vooral naleven eigen voorwaarden en niet toegestane staatssteun, aanbestedingen, participatiewet, modelverordening 212 a en 213 a, bevoegdheden, personeelslasten en verordeningen).
Uit het rapport van bevindingen van de Verbijzonderde Interne Controle (VIC) 2025 volgt een bedrag van € 232.880 aan bevindingen op het gebied van participatie, WMO en personeel. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Het misbruik en oneigenlijk gebruik criterium heeft betrekking op het voorkomen, detecteren en corrigeren van misbruik en oneigenlijk gebruik van overheidsgelden en gemeentelijke eigendommen bij financiële beheershandelingen. Uit het rapport van bevindingen van de Verbijzonderde Interne Controle (VIC) 2025 zijn geen bevindingen met betrekking tot het M&O criterium. Informatieveiligheid Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Barendrecht legt over het jaar 2025 verantwoording af over de stand van zaken op het gebied van informatieveiligheid binnen de gemeentelijke organisatie. Dit gaat op basis van de landelijke en voor gemeenten verplichte Eenduidige Normatiek Single Information Audit (ENSIA) systematiek. Zij leggen verantwoording af aan de gemeenteraad (horizontale verantwoording) en vanuit de ENSIA coördinator zal dit gebeuren aan de verschillende toezichthouders (verticale verantwoording).
Scope De ENSIA-verantwoording voor het jaar 2025 gaat over onderstaande onderdelen: • Implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) – Zelfevaluatie; • Structuur Uitvoeringsorganisatie Werk en Inkomen (Suwinet) – Geauditeerde zelfevaluatie; • Digitale Persoonsidentificatie (DigiD) – Geauditeerde zelfevaluatie; • Basis Registratie Personen (BRP) – Zelfevaluatie; • Paspoort Uitvoeringsregeling Nederland (PUN) – Zelfevaluatie; • Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) - Zelfevaluatie op datakwaliteit; • Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) - Zelfevaluatie op datakwaliteit; • Basisregistratie Ondergrond (BRO) - Zelfevaluatie op datakwaliteit. ENSIA-verantwoording Onderstaande tabellen geven per ENSIA-onderdeel de stand van zaken weer. Voor de leesbaarheid is per onderdeel met behulp van kleuren de algemene status weergegeven.
Paragrafen
100 Deloitte Accountants B.V. Voor identificatiedoeleinden. Behorend bij controleverklaring d.d. 1 juli 2026