282913 22 Inspreek tekst inwoner

INSPREKEN PALEIS SOESTDIJK 9 september 2021

Geachte Dames en Heren, Wij wonen al 25 jaar met veel plezier in Baarn, in het Emmapark, aan de van Reenenlaan. Wij kozen voor Baarn vanwege de centrale ligging, de nabijheid van mijn werk en de uitstekende openbaar vervoer voorzieningen, zoals de trein naar Schiphol. Maar wij kozen vooral voor Baarn vanwege het dorpse karakter en het mooie wonen in een groene omgeving. Een keuze voor rust en voor bos. Ik ben een Delftse civiel ingenieur, een weg- en waterbouwer. Een groot deel van mijn werk bestond uit het organiseren en leiding geven aan de uitvoering van grote projecten. Projecten met meerdere contractpartijen en een omvang vele malen groter dan de renovatie van Paleis Soestdijk. In 2016 heb ik, nog tamelijk neutraal, gelezen over de gekozen procedure m.b.t. de verkoop van Paleis Soestdijk aan een particuliere partij. Het viel mij wel op, dat het Rijk van de betrokken partijen eiste, dat zij een `financieel degelijk plan` zouden voorleggen. Een goede beslissing vond ik toen al. Op 19 juni 2021 wijdt de NRC een uitgebreid artikel aan de gang van zaken rond van Paleis Soestdijk. De MeyerBergman Erfgoed Groep wilde in 2016, zo schrijft de NRC: “het paleis en de omliggende tuin omtoveren in een podium voor innovatiekracht en excellent ondernemerschap” opengesteld voor alle Nederlanders.

Dat klinkt uitstekend! Op het oude marechaussee terrein worden een aantal villa`s gebouwd en een paar keer per jaar worden grote evenementen georganiseerd. In het paleis zelf en in de historische gebouwen ertegenover komen kleinschalige hotelvoorzieningen en excellente horeca. De begroting van de MeyerBergman Groep toonde een gat van bijna 12 miljoen euro. Ondanks de oorspronkelijke eis een financieel degelijk plan voor te leggen, wordt Soestdijk in 2016 toch voor een luttel bedrag verkocht aan MeyerBergman. Drie jaar later, in maart 2019 presenteert MeyerBergman aan U haar `geoptimaliseerde` plan. Een eufemisme! Geen 65 villa`s maar 98 woningen waarvan ongeveer de helft in appartementsgebouwen van 4 verdiepingen. Niet gebouwd op de 2,9 hectare van het oude marechaussee terrein, maar op 6,1 hectare natuurgebied. Niet ruim 40 hotelkamers in de bestaande gebouwen, maar 120 in nieuwbouw. Niet 220 extra parkeerplaatsen maar meer dan 1000. Niet een paar keer per jaar grote evenementen maar 40 dagen per jaar. Daarboven op nog 100 dagen met kleinere evenementen. En een theater in de paleistuin en een auditorium. 1

Allemaal `essentieel`, schrijft MeyerBergman, voor een gezonde bedrijfsvoering. De boodschap: niet akkoord, dan komt het behoud van Paleis Soestdijk in gevaar. Gelukkig leidt dit nieuwe plan, schrijft de NRC op 19 juni, tot een storm van protest. Het oorspronkelijke, bescheiden verdienmodel van MeyerBergman- relatief weinig woningen, geen groot hotel en maar `een paar` grote evenementen, was favoriet bij de inzendingen in 2016. Het Rijk moet geweten hebben dat dit verdienmodel niet realistisch was en heeft desondanks voor MeyerBergman gekozen. Het is dan ook geen verrassing dat zij instemde met de latere, “uitwerking” (sic) van het oorspronkelijke concept. Terecht spreken de andere, 2016 inzenders, van een ongelijk speelveld. Dames en Heren, deze hele gang van zaken is zo herkenbaar, in ieder geval voor mij, gebaseerd op mijn eigen ervaringen met de ontwikkeling en uitvoering van grote projecten. Eerst maar eens een voet tussen de deur krijgen en dan zien we wel hoe het loopt. Maar ik heb nog nooit, ik benadruk `nog nooit`, in mijn loopbaan meegemaakt dat een betrokken partij daar zo openlijk voor uitkomt. Het oorspronkelijke bod in 2016 van MeyerBergman is `onvoorwaardelijk`. MeyerBergman neemt alle risico`s op zich, inclusief de gevolgen van toekomstige problemen.

Ook als de kosten tegenvallen of als de provincie en gemeenten weigeren vergunningen te verlenen of bestemmingsplannen aan te passen. De directeur van MeyerBergman, Mark de Kruijk zegt hierover in de NRC het volgende over: “Het onvoorwaardelijke bod was een `gecalculeerd risico. Als je jezelf uit de gevarenzone wilt houden, dan moet je voorwaarden stellen. Maar dan hadden we niet aan tafel gezeten als winnaar”. Hij zegt ook: “Het Rijk was bezorgd dat we bij geldproblemen zouden terugkomen. Zo konden we daar de angel uittrekken”. Laat u dit eens goed bezinken. Wat hij hier feitelijk zegt is: We doen in eerste instantie allerlei toezeggingen en dan zien later wel hoe we ons daaruit kunnen redden. Ook een andere uitspraak van de directeur van MeyerBergman is opmerkelijk. De Kruijk zegt “Wat we in een bestemmingsplan zetten is bedoeld om maximale speelruimte te creëren, zodat we onze ideeën met Paleis Soestdijk zo goed mogelijk kunnen uitvoeren”. Wat de Kruijk zegt is `We zetten hoog in, dan worden latere aanpassingen gezien als een belangrijke concessie onzerzijds`. Daarmee wordt goodwill gecreëerd. Dames en Heren, zo ging dat vroeger in de toen gebruikelijke gemoedelijke sfeer en zo gaat in feite dus nog steeds. Ondanks alle pogingen in de afgelopen jaren om deze cultuur te veranderen. Het is een fuik waar opdrachtgevers, vooral overheden, steeds weer inzwemmen.

De benadering die de directeur van MeyerBergman beschrijft illustreert in detail hoe we gekomen zijn waar we nu staan. Het laat ook zien wat er gaat gebeuren als u nu meewerkt aan

2

de uitvoering van de voorliggende plannen. De enige partij, die er zeker van kan zijn straks geen cent te kort te komen is de MeyerBergman Erfgoed Groep. Het hele traject dat MeyerBergman met dit project tot nu toe heeft doorlopen is een schoolvoorbeeld uit het handboek van de projectontwikkelaar. Aan tafel komen daar gaat het om, daarna is alles vloeibaar. Ik was vorig jaar opgelucht toen U de plannen van MeyerBergman afwees. Ik dacht dat daarmee het gevaar geweken was. Maar toen ik onlangs de opnieuw aangepaste plannen zag vond ik het nodig actie te ondernemen. Het verschil met de vorige versie is gering, dit plan wijkt nog steeds significant af van het oorspronkelijke voorstel Ik verzeker u, dat de nu ter goedkeuring voorliggende plannen in korte tijd zullen muteren tot de plannen uit 2019 of nog erger. En dan zitten we allemaal met de gebakken peren. Dames en heren, er wordt een pretpark gebouwd op het terrein van Paleis Soestdijk. Als straks blijkt dat het hotel niet rendeert, worden activiteiten ontwikkeld om meer opbrengsten te genereren. Als de bezoekers aantallen tegenvallen, zullen meer en andere evenementen georganiseerd worden. Als de winkels en horeca te weinig opbrengen zullen aanvullende commerciële maatregelen genomen worden. Dat alles onder de dekmantel dat anders de restauratie van het Paleis in gevaar komt. U bent de vis die met open ogen het fuik inzwemt.

Baarn is een rustige, fraaie, groene gemeente waar het prettig wonen is. Een pretpark aan het einde van de Amsterdamsestraatweg past daar helemaal niet in. De door MeyerBergman voorgestelde ontwikkeling is funest voor de uitstraling en het karakter van Baarn, dat moet u niet aan meewerken. Ook de recente juridische check van HBR advocaten op de koopcontracten levert schrikbarende conclusies op. Ik noem er een paar. Geen realisatieverplichting t.a.v. de uitvoering van de renovatie in de koopovereenkomst. Geen kwalitatieve noch kwantitatieve restauratiecriteria opgenomen in de koopovereenkomst. Geen relatie tussen de opbrengsten van de woningen op het marechaussee terrein en de aanwending daarvan voor de restauratie. De door MeyerBergman gekozen juridische structuur verdient nader toelichting. Wie is de `echte` eigenaar van Paleis Soestdijk? Is dat MeyerBergman of een nieuw opgerichte Stichting? Wat betekent dat voor de juridische verhoudingen en aansprakelijkheden bij een mogelijk faillissement van MeyerBergman? Of wanneer MeyerBergman zich uit het project terugtrekt? Voorbehouden worden vooralsnog gemaakt met betrekking tot de verkeersplannen en de parkeercapaciteit. Voorzien zijn twee nieuwe kruispunten op de Amsterdamsestraatweg. Hebt u zich al eens afgevraagd wat dit betekent voor de doorstroming van het verkeer op de 3

Amsterdamsestraatweg? Het is nu al moeilijk om vanuit de van Reenenlaan of Emmalaan over te steken of in te voegen. Als er 2 kruisingen met stoplichten bijkomen wordt oversteken straks onmogelijk en moeten waarschijnlijk ook bij de van Reenenlaan stoplichten geplaatst worden. Het resultaat zal zijn de het verkeer dagelijks tot voorbij de Escherrotonde vaststaat. Is dat wat wij in Baarn willen? Een dagelijkse file vanaf de A1 tot aan Soestdijk! M.b.t. de verdiencapaciteit wijzen de advocaten erop dat de gewijzigde plannen voor de MeyerBergman leiden tot een miljoenen verlies ten opzichte van de oorspronkelijke inzet in 2016. Volgens de advocaten zullen de prijzen van de te ontwikkelen appartementen hoog moeten zijn en bedienen derhalve een hoog marktsegment. Dit betekent dat deze woningbouw geen enkele bijdrage levert aan het oplossen van het tekort aan huisvesting voor starters en jonge gezinnen. Alle signalen staan op rood. Baarn doet er goed aan een pas op de plaats te maken en zich af te vragen of dit plan wel past bij Baarn. Dank U.

4