Raadsinfbf Evaluatie Pilot werken rond bomen

Raadsinformatiebrief

Aan: Datum Portefeuille(s) Portefeuillehouder(s): Behandeld door Onderwerp Bijlagen:

De leden van de gemeenteraad van Amsterdam 21 februari 2024 Openbare Ruimte en Groen Melanie van der Horst Verkeer en Openbare Ruimte, a.cannoo@amsterdam.nl Pilot ‘bescherm bomen beter bij werk in de openbare ruimte’ in uitvoering van motie 640,21 van het raadslid Van Pijpen van GroenLinks Evaluatie pilot Werken rond Bomen

Geachte leden van de gemeenteraad, Om te zorgen voor structurele bescherming van de bomen tijdens bouw- en graafwerkzaamheden werd door de raad motie 640,21 ‘bescherm bomen beter bij werk in de openbare ruimte’ aangenomen, met de onderdelen: 1) in de vergunningverlening voor werken in de openbare ruimte (WIOR) standaard de verplichting tot een Bomen Effect Analyse (BEA) op te nemen met toepassing van de daaruit voortvloeiende beschermingsmaatregelen, en 2) in de afspraken en communicatie vanuit de gemeente, ook bij kleine werken, goede bescherming van bomen als voorwaarde mee te nemen. Ad 1) Dit door de raad aangenomen voorstel bleek in volledige omvang niet uitvoerbaar. Hierover werd u geïnformeerd in de raadsinformatiebrief van 22 november 2022 1. Gezien het grote aantal en de verscheidenheid in grootte van alle projecten in de stad, is het niet reëel en vooral ook niet effectief om “in de vergunningverlening voor werken in de openbare ruimte (WIOR) standaard de verplichting tot een Bomen Effect Analyse (BEA) op te nemen”. In een pilot werd uitgeprobeerd en gevolgd wat wel effectief is om de bomen optimaal te beschermen bij werkzaamheden. In de pilot werd gestart met maatwerk om te komen tot een werkwijze die voor alle partijen werkbaar is, en voor de bomen de beste bescherming biedt.

Het gaat immers niet zozeer om de theoretische uitvraag van een BEA, maar om het gesprek erover en adviezen op maat. Ad 2) De aanpak in maatwerk sluit goed aan om in de afspraken en communicatie vanuit de gemeente, bij alle werken (groot en klein) goede bescherming van bomen als voorwaarde mee te nemen.

1 Afdoening motie 640.21: ‘bescherm bomen beter bij werk in de openbare ruimte’ van het lid Van Pijpen

van GroenLinks, 22 november 2022, TKN Csie MOW van 12 januari 2023, ter bespreking Csie MOW van 2 februari 2023.

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

21 februari 2024 Pagina 2 van 4

Hierbij de evaluatie en de bevindingen van de pilot ‘Werken rond Bomen’. Aanpak van de pilot De pilot startte op 1 januari 2023 binnen één stadsdeel (Noord) waar in aantal en variatie voldoende projecten te verwachten waren gedurende het jaar 2023. Een boomadviseur met gebiedskennis beoordeelt ter plaatse de juiste beschermingsmaatregel of beslist tot het voorschrijven van een (volledige of gedeeltelijke) BEA. De boomadviseur houdt gedurende het werk controle op de uitvoering en grijpt in wanneer niet gewerkt wordt volgens afspraken ter bescherming van de boom. Het gaat hier dus niet primair om een administratieve afhandeling, maar de boomadviseur is in contact met de aannemer; vooraf en tijdens het werk. In de pilot werd onderzocht of de bescherming van bomen op deze praktische werkwijze van mens tot mens beter gegarandeerd kan worden dan in de huidige, vooral administratieve afhandeling het geval is, en wat dit dan betekent voor benodigde capaciteit (middelen). Verloop van de pilot Gedurende de pilot in het jaar 2023 zijn de projecten getoetst binnen het WIOR traject. De vergunning aanvragers zagen dat in veel gevallen geen BEA werd voorgeschreven, maar dat er praktische aanpassingen als voorwaarden konden worden afgesproken.

Hierdoor groeide het besef en het vertrouwen bij de aanvragers dat de pilot ook voor hen iets kan opleveren, namelijk goede afspraken met de gemeente waardoor het risico op stagnatie of stil leggen van de werkzaamheden wordt geminimaliseerd. De aanvragers kwamen zelf ook met goede ideeën om de schade aan bomen te beperken. De projectleiders gaan sinds september 2023 zorgvuldiger om met de bomen binnen hun projecten. Namelijk vanaf deze tijd worden de nieuwe projecten vanaf de start structureel getoetst binnen het WIOR traject. Het eerste half jaar konden we niet veel meer dan reactief reageren op reeds doorlopen WIOR aanvragen. De pilot toont aan dat de beste bescherming voor de bomen ligt in maatwerk met als basis een persoonlijk contact tussen aanvrager en de boomadviseur met uitgebreide kennis van het gebied. Dit is goed voor de boom en het bespaart de aannemer middelen en tijd. De aanvullende inzet van de boomadviseur laat een positief resultaat zien om de bomen te kunnen beschermen bij het werken rond bomen. Wat is hiervoor nodig? De uitvoering volgens pilotresultaat kan worden georganiseerd voor de hele stad mits daarvoor voldoende middelen voor personele capaciteit beschikbaar komt. Dit betekent een uitbreiding van taken van de huidige boomadviseurs. Voor ieder stadsdeel kan goede boomzorg worden geleverd met een volle fte per stadsdeel.

Het gaat om de functie van een deskundig boomadviseur met gebiedskennis die in het algemeen adviseert over de bomen binnen het eigen gebied, adviseert op vergunningaanvragen, adviseert op het werken rond bomen en toeziet op de uitvoering. De boomadviseur wordt daarmee in aanvulling van de huidige taken verantwoordelijk voor het werken rond bomen binnen de WIOR zoals dat in de pilot is gevolgd. In een volledige takenpakket van de boomadviseur per stadsdeel worden de nieuwe WIOR-taken gecombineerd met het huidige werkpakket.

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

21 februari 2024 Pagina 3 van 4

Namelijk: – Beoordelen van kapaanvragen (huidig bestaande taak) – Inspectie ziektes en plagen zoals iepziekte en eikenprocessierups (huidig bestaande taak) – Herplant-inspectie (nieuwe aanvullende taak) – Inspectie van stormschades (nieuwe aanvullende taak) – Afhandelen van klachten en meldingen (nieuwe aanvullende taak) – Advies en toezicht voor werken in de openbare ruimte (WIOR) (nieuwe aanvullende taak) Deze werkzaamheden dragen bij aan een duurzaam bomenbestand door intensieve inzet van vakkundig en gebiedsgericht maatwerk. Hiermee hoeven minder taken te worden uitbesteed. Wat betekent dit? In de pilot werd de boomadviseur twee dagen in de week (extra) ingezet voor advies en toezicht op werken in de openbare ruimte. Om deze succesvolle werkwijze in de gehele stad in te voeren, zal er voor ieder stadsdeel op overeenkomstige wijze een gemeentelijke boomadviseur nodig zijn. Op dit moment zijn er 3,5 fte boomadviseurs voor alle stadsdelen. Met uitbreiding van nieuwe adviestaken op boombescherming, zal 3 fte moeten worden toegevoegd om alle 7 stadsdelen te kunnen bedienen in duurzame, vakbekwame boomzorg in maatwerk. Als we dat willen doorvoeren kost dat € 400.000/ jaar. Binnen de huidige budgetten is daar geen ruimte voor. Samenvattend De pilot toont een verbetering in controle en toezicht op het werken rond bomen.

Het overleg met de uitvoerder vooraf en controle tijdens de werkzaamheden door de gemeentelijk boomadviseur blijkt effectief om de bomen op de juiste wijze te beschermen. Niet alleen in de specifieke gevallen, maar vooral ook in een lerend inzicht naar de toekomst toe. De oplossing ligt vooral in maatwerk en communicatie, en niet in de standaard van een opgelegde en uit te werken BEA. Met toezichthoudende boomexperts op straat kan verschil worden gemaakt in het verbeteren van beheer en bescherming van bomen in de stad. Zoals aangegeven is daar binnen de huidige budgetten geen ruimte voor. Het is aan de raad om de afweging te maken of u daar geld voor wenst vrij te maken. In de verwachting u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Met vriendelijke groet, Namens het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Amsterdam,

Melanie van der Horst Wethouder Openbare Ruimte en Groen

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

Gemeente Amsterdam, raadsinformatiebrief

Een routebeschrijving vindt u op amsterdam.nl

21 februari 2024 Pagina 4 van 4