Gemeenteraad Voordracht

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

Van

De leden N.A. Renssen en B.M.H. Minderhoud

Datum

21 maart 2024

Portefeuille

Woningbouw

Agendapunt

13 Onderwerp

Instemmen met het gewijzigde initiatiefvoorstel 'Samen woningen blijven bouwen, ondanks de crisis' van de leden Van Renssen en Minderhoud en kennis nemen van de de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel De gemeenteraad van Amsterdam besluit

gezien het initiatiefvoorstel Samen woningen blijven bouwen ondanks de crisis, van de leden Van Renssen en Minderhoud van 18 september 2023 en gewijzigd op 21 maart 2024; mede gezien de behandeling van het initiatiefvoorstel in de raadscommissie Woningbouw en Volkshuisvesting van 15 november en 6 december 2023; 1. In te stemmen met genoemd initiatiefvoorstel; 2. het college van burgemeester en wethouders te verzoeken: 1. 2.

3. 4. 5.

6.

met de gemeenteraad een inspiratiesessie te organiseren met marktpartijen, corporaties en experts waarin gezamenlijk wordt gereflecteerd op de knelpunten in de bouw, waaronder de punten uit het initiatiefvoorstel, en samen te bespreken welke oplossingen er mogelijk zijn; te onderzoeken op welke wijze de uitgangspunten van ‘’Gewoon Goed’’ voor alle woningbouwprojecten kunnen worden geformaliseerd en geborgd in bestaande procesbeschrijvingen en werkwijzen. Hierbij wordt onderzocht hoe deze uitgangspunten toegepast kunnen worden in de gebiedsontwikkeling en gerelateerde beleidsvelden met als doel het realiseren van de complete stad; de versnelling van de bouw en meer lokale borging van de plannen bij de update van het PlaBeRum; de samenwerking tussen meerdere marktpartijen waar mogelijk te faciliteren, zodat de opgaven in het grotere gebied kunnen worden opgelost en niet alleen per kavel; nader te onderzoeken na de zomer van 2024 of het mogelijk is in het Grondprijsbeleid om ook na 1 januari 2025 een prijspeil te hanteren dat voldoende de stand van de markt reflecteert op het moment van start bouw, zodat ook voor komende jaren het gehanteerde prijspeil geen onevenredige invloed heeft op de haalbaarheid van betaalbare woningbouw, daarbij uiteraard rekening te houden met uitgangspunten als marktconformiteit en consistentie; het nog op te richten panel van woningzoekenden en bewoners,

te betrekken bij Gewoon Goed om te reflecteren op de (eerste) resultaten van de en de verschillende voorstellen uit dit voorstel;

3. kennis te nemen van de bestuurlijke reactie op het oorspronkelijke initiatiefvoorstel. Wettelijke grondslag

artikel 147a, lid 1 van de Gemeentewet Initiatiefvoorstel

Gegenereerd: v1.5

1

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

Initiatiefvoorstel 1.

Wooncrisis verdiept

In september 2021 liepen 18.000 mensen mee in het Woonprotest in onze hoofdstad. Nu, twee jaar later, is de woningnood nog net zo hoog. De woningcrisis leidt in de hele stad tot persoonlijke drama’s. Driekamerwoningen waar gezinnen met zes familieleden wonen. Stellen van in de dertig die noodgedwongen bij hun ouders wonen,. Veertigers die net gescheiden zijn en in een bungalow slapen, of op straat. Werkende armen, waar een (te) groot deel van het inkomen opgaat aan een veel te hoge huur waardoor het noodzakelijk is wekelijks in de rij aan te sluiten bij de voedselbank. En onze stad kent minstens 3.000 economisch daklozen, die wel voor zichzelf kunnen zorgen, maar geen woning hebben en daardoor steeds meer problemen tegen komen. Dit soort situaties zijn helaas geen uitzondering meer in Amsterdam.[1] Een woonplek is voor veel mensen een onbereikbare droom. Het persoonlijke leed dat voortkomt uit de woningcrisis is niet enkel persoonlijk, maar een groot maatschappelijk probleem. Het woningtekort is inmiddels namelijk opgelopen tot 279.000 woningen, en dat is een conservatieve schatting[2]. Ander onderzoek laat zien dat alleen Amsterdam al een tekort van 175.000 woningen heeft[3].

Het demissionarie kabinet heeft daarom een hoge ambitie uitgesproken in het Nationaal Bouwplan: vóór 2031 moeten er 900.000 nieuwe woningen worden gebouwd.[4] Tegelijkertijd staat de bouw van nieuwbouwwoningen onder druk. Het leggen van de complexe bouwpuzzel wordt steeds moeilijker.[5][6] Dit komt door factoren buiten de Amsterdamse invloedssfeer, zoals oorlog en crises, de oplopende materiaalkosten, inflatie, hogere rente en de structurele personeelstekorten waar ook de bouwsector (en gemeente) niet aan ontsnapt. Tegelijkertijd zijn er factoren die wel enigszins binnen onze invloedssfeer liggen: complexe en regelgeving, lange en kostbare bouwprocedures, eerder vastgestelde grondprijzen en bouweisen en samenwerking tussen publieke en particuliere partners. 2. Urgentie Het relatief grote aantal nieuwbouwwoningen in Amsterdam levert een forse bijdrage aan de woningbouwproductie in Nederland. Van de ruim 84.000 nieuwgebouwde woningen in Nederland in 2022 zijn er 8.400 gebouwd in Amsterdam (10 %) en 17.328 in de Metropool Regio Amsterdam (MRA) (ruim 20 %). Van de 66.000 nieuwbouwwoningen in 2018 staat 8.639 in Amsterdam (13% van het landelijk totaal). Door deze relatief hoge woningbouwproductie levert de stad een belangrijke bijdrage aan het oplossen van de landelijke woningnood.

De vanzelfsprekendheid waarmee bouwprojecten tussen 2018 en 2022 van de grond zijn gekomen, is verdwenen. Waar in 2022 nog 8400 woningen zijn gebouwd, zien we dat in 2023 5154 nieuwe woningen in aanbouw zijn genomen in Amsterdam. De hogere hypotheekrente zit kopers dwars omdat ze minder kunnen lenen voor relatief dure nieuwbouw, terwijl bouwen al tijdenlang prijzig is door hoge grond- en materiaalkosten. Bovendien is er een tekort aan geschoold personeel in de bouw om aan de vraag te voldoen. De aankoop van dure koopwoningen is door de oplopende rente en kosten niet meer eenvoudig. Projecten moeten worden aangepast of gaan, in sommige gevallen, niet door. Voor de indieners van dit voorstel, GroenLinks en PvdA, is het dan ook hét moment om te onderzoeken op welke manier de betaalbare woningbouw door kan gaan. Daarbij geldt dat we als gemeente er alles aan willen doen om de betaalbare woningbouw niet te laten stagneren, ook als dat betekent dat we anders naar onze eigen processen moeten kijken. Zodat er voor

Gegenereerd: v1.5

2

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

woningzoekenden in Amsterdam perspectief is op een plek om te wonen en thuis te komen in de stad. Het bestrijden van de wooncrisis is een prioriteit van de coalitiepartijen PvdA, GroenLinks, dat is ook te zien in het coalitieakkoord. In Amsterdam wordt gestreefd om langjarig 7.500 woningen te bouwen, met als verdeling 40% sociale huur, 40% middenhuur en 20% vrije sector. Het versnellen en versimpelen van stedelijke ontwikkeling is opgenomen in het Amsterdams Akkoord van deze coalitie. Dit is verder uitgewerkt in het Woningbouwplan 2022-2028. Binnen de MRA is de Woondeal gesloten, waarin gestreefd wordt dat twee derde van de nieuwe woningen (121.940 woningen in Noord-Holland) in het gebied betaalbaar zijn[7]. Daarnaast is het streven van het MRA om minimaal 30% sociale huurwoningen te bouwen. Met dit initiatiefvoorstel willen GroenLinks en PvdA bijdragen aan de ambities van de coalitie en het MRA door het aandragen van concrete oplossingen. Op landelijk niveau heeft het demissionaire kabinet besloten zijn verantwoordelijkheid niet te nemen door dit kabinet te laten vallen in juli 2023, met als aanleiding de asielcrisis. Het demissionaire kabinet schuift hierdoor de verantwoordelijkheid voor het vinden van noodzakelijke oplossingen, zoals voor de wooncrisis, door naar lokale overheden. Gemeenten in het hele land kampen met de woningtekorten en de sociale gevolgen daarvan.

In Amsterdam is er sprake van dakloosheid, waardoor levens en gezinnen worden ontwricht en in alle (publieke) sectoren zijn tekorten aan gekwalificeerd personeel, omdat er geen betaalbare woonruimten te vinden zijn. Hierdoor komt de leeaarheid in de stad onder druk te staan. Net als andere gemeenten, staat de gemeente Amsterdam voor de taak om dan - zonder de oplossingen van de landelijke politiek - de wooncrisis het hoofd te bieden. We moeten als stad met alle partijen de handen in een slaan om ervoor te zorgen dat woningbouw niet stagneert. Uiteraard bouwt de stad zelf geen woningen. Totdat een gemeentelijk woonbedrijf weer wordt opgericht, zal Amsterdam aankelijk zijn van andere partijen om te bouwen. Daarentegen merken wij dat er nog steeds interesse is van partijen om langjarig te investeren in Amsterdam, ondanks verscheidene alarmerende berichten. Zo heeft Altera op 20 juli jl. bekendgemaakt 225 woningen te verwerven in Sloterdijk I, waarvan 175 huurwoningen in het middensegment.[8] Het gaat om duurzame woningen met groene daken, gevels en binnentuinen. Het bouwen van duurzame en betaalbare woningen is dus gelukkig nog steeds mogelijk en er wordt nog steeds in geinvesteerd. De noodzaak en behoefte is overduidelijk. Alleen moeten we wel alles op alles zetten om die bouw niet te laten stilvallen.

Daarbij is het van belang dat we er alles aan doen wat mogelijk is om door te blijven bouwen, ondanks de gestegen kosten en andere bovengenoemde beperkingen. Dit voorstel biedt de handvatten en uitgangspunten om samen met een coalitie van investeerders, pensioenbeleggers, ontwikkelaars, bouwers, bewoners en corporaties die investeren, ontwikkelen, bouwen, verhuren en vooral wonen Amsterdam, het tij te keren en door te blijven bouwen aan een betaalbare, toegankelijke en inclusieve stad. Dit voorstel is geschreven op basis van gesprekken met pensioenfondsen en institutionele beleggers, investeerders, ontwikkelaars, bouwbedrijven, ambtenaren, huurders, bewoners en verenigingen en corporaties. Wij zijn alle partijen die hieraan mee hebben gewerkt dankbaar voor hun inbreng. 3. Woningbouw op peil houden en rol van de gemeente De fracties van PvdA, GroenLinkswillen in Amsterdam verantwoordelijkheid nemen en alle middelen binnen onze invloedssfeer aanwenden om de wooncrisis niet te verergeren tot een bouwcrisis.

Gegenereerd: v1.5

3

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

De gemeente is uiteraard een belangrijke speler in het kader van de woningbouw, aangezien zij in dit proces verschillende rollen vervult. Ten eerste zijn wij als gemeenteraad kaderstellend voor de voorwaarden waaronder gebouwd kan worden, door de financiële besluiten in de P&Ccyclus en door het kader in de Omgevingsvisie en uitvoeringsagenda’s en door de regels in bestemmingsplannen c.q. het omgevingsplan. Voor zover de gemeente nog beschikt over grond die in erfpacht kan worden uitgegeven- de locaties waarbij de gemeente grond kan uitgeven worden steeds schaarser-, heeft de gemeente de rol van erfverpachter/grondeigenaar. Daarnaast is de gemeente een samenwerkingspartner van ontwikkelende partijen en bouwers en investeerder waar het gaat om de inrichting van het openbare gebied c.q. het bouwrijp maken. De raad besluit over investeringen in de projecten met investeringen van meer dan 20 miljoen en de totale grondexploitatie. Ook heeft de gemeente de rol van subsidieverstrekker, voor zover het projecten betreft waar (voor een deel) subsidie kan worden verleend. Ten slotte is de gemeente vergunningverlener en toezichthouder voor de feitelijke bouwwerkzaamheden en zo nodig het afwijken van het omgevingsplan. In al de verschillende rollen zal de gemeente Amsterdam de bouw van betaalbare woningbouw kunnen en moeten stimuleren, wat GroenLinks en PvdA betreft.

In de planvorming en bij vergunningverlening speelt participatie een belangrijke rol. Het nog op te richten panel van woningzoekenden en bewoners, kan reflecteren op de resultaten van de verschillende voorstellen die worden zijn gedaan. Dit panel is voorgesteld door indieners bij motie 195 van mei 2023, als een panel van verschillende bewoners en woningzoekenden uit alle wijken en voor alle typen woningen die kunnen worden betrokken bij de uitvoering van de woningbouwplannen. 4. Proces van initiatiefvoorstel De eerste versie van dit initiatiefvoorstel is ingediend op 18 september 2023; vervolgens is dit in commissie Wonen en Volkshuisvesting besproken op 15 november 2023 en in tweede termijn op 6 december 2023. De bestuurlijke reactie dateert van 17 oktober 2021. Op 21 december zijn nog aanvullende vragen beantwoord. Naar aanleiding van de bestuurlijke reactie en de behandeling in de commissie is dit voorstel nu aangepast en wordt het aan de raad voorgelegd. 5. Woningbouwplan en grondprijsbeleid De uitgangspunten van het coalitieakkoord zijn opgenomen in het Woningbouwplan 2022-2028. Hierin zijn de uitgangspunten dat we doorgaan met bouwen van 7500 woningen in de verhouding 40/40/20. Daarnaast zijn de uitgangspunten Bouwen van een goede mix en Versnellen en versimpelen opgenomen.

De voorstellen in dit initiatiefvoorstel moeten worden gelezen als een aanvullingen of voorstel tot nadere invulling van de principes uit het Woningbouwplan. Sinds indiening van dit Initiatiefvoorstel en naar aanleiding van het Doorbouwakkoord zijn in het Grondprijzenbeleid voor 2024, meerdere maatregelen uitgewerkt. Voor 25-jaars particuliere sociale en middeldure huurwoningen komt een stadsbreed kader met vaste grondprijzen die periodiek geactualiseerd wordt. Periodiek actualiseren is noodzakelijk om prijsontwikkelingen ten aanzien van de stichtingskosten en vastgoedopbrengsten te kunnen verwerken in de grondprijsberekening. In het Doorbouwakkoord zijn twee verkenningen aangekondigd; (1) grondprijzen bij transformatieprojecten korter voor de erfpachtwijziging kunnen worden afgegeven, (2) om een meer marktconforme indexatie van de grondprijzen te hanteren, die meer recht doet aan ontwikkelingen (en dan in plaats komt van de CPI).

Gegenereerd: v1.5

4

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

Daarnaast is in het Grondprijsbeleid 2024 ook een tijdelijke crisismaatregel opgenomen. Deze geldt vooralsnog tot 1 januari 2025. In lijn met dit Initiatiefvoorstel stelt het college dat de tijdelijke crisismaatregel herijking grondprijzen nodig is om marktpartijen tegemoet te komen in deze economisch moeilijke tijden, waarbij de opbrengsten van vastgoed onder druk staan en de stichtingskosten zijn toegenomen. Door de gevolgen van de huidige marktomstandigheden voor de woningbouwproductie, is besloten om tijdelijk mee te werken aan aanpassing van gesloten overeenkomsten. Voor zover de gemeente nog locaties in eigendom heeft, speelt zij een belangrijke rol bij gronduitgifte, als erfverpachter. Een van de voorstellen was om de grondprijzen beter aan te laten sluiten bij de ontwikkelingen, door de maatregelen in het nieuwe Grondprijsbeleid is daaraan tegemoet gekomen. 6.Vroegtijdige integrale teams en afweging De voortgang in de Gebiedsontwikkeling (het ‘voorkomen van vertraging’) is gebaat bij heldere kaders aan de voorkant. Hier zet de gemeente momenteel dan ook al op in. In haar kaderstellende rol werkt de gemeente gestructureerd, zoveel als mogelijk volgens de stappen van het Plaberum (Plan- en Besluitvormingsproces Ruimtelijke Maatregelen). Zorgvuldigheid is bij Gebiedsontwikkeling van belang.

Voor de stedelijke projecten geldt dat per projectgebied wordt gewerkt met een integraal Projectteam, waarin alle aspecten van Gebiedsontwikkeling, zoals stedenbouw, gronduitgifte, inrichten van het openbaar gebied, vergunnings- en participatietrajecten, bij elkaar komen. De projectteams zijn essentieel voor de Gebiedsontwikkeling. Zij zorgen voor de voorbereiding en uitvoering van plannen, zijn eerste aanspreekpunt voor betrokken partijen en bewoners in een gebied en schalen eventuele knelpunten op. Voor specifiek benodigde expertise gaan Projectteams te rade bij zogenaamde Expertiseteams. Deze Expertiseteams, bestaande uit experts van verschillende afdelingen binnen de gemeente, geven gericht advies aan een Projectteam, over bijvoorbeeld woningbouwprogrammering en maatschappelijke voorzieningen. Veelal gaat het om complexe, vaak portefeuille-overstijgende dilemma’s in de gebiedsontwikkeling. In het verbetertraject Impuls Gewoon Goed, waar op dit moment hard aan gewerkt wordt, is versnelling en versimpeling een belangrijk thema. De Impuls Gewoon Goed, één van de acties in het Woningbouwplan, is erop gericht de haalbaarheid en uitvoerbaarheid van woningbouwprojecten in Amsterdam te vergroten, zonder door een kwalitatieve ondergrens te zakken.

Dit vraagt: • Vergroten van financieel bewustzijn in stedenbouwkundige plannen en kaders, zowel qua kostenbeperking als opbrengstoptimalisatie (in het Woningbouwplan aangeduid als “rekenen en tekenen”). • Meer ruimte scheppen voor optimalisaties en alternatieven in de bouwplanuitwerking. • Experimenteren met standaardisatie en (modulair) bouwen bij (flex)woonprojecten. • Lessen delen en direct vertalen in de gemeentelijke werkwijze, inclusief het tijdig opschalen van dilemma’s Hierbij gaat het onder andere om bij het opstellen van de stedenbouwkundige plannen bewust te zijn van de financiële consequenties. Het is van belang dat in de gehele organisatie de uitgangspunten van Gewoon goed doorleefd en toegepast worden. Indieners kunnen zich voorstellen dat in aanvulling op de aanpak van Gewoon goed, ook goed gekeken wordt naar de consequenties voor leeaarheid en de gevolgen voor de andere onderdelen van het bouwen van de complete stad, zoals het uitgangspunt is opgenomen in de Omgevingsvisie Amsterdam 2050. Daarbij is het van belang om onder de noemer van ‘Gewoon goed’ ook na te

Gegenereerd: v1.5

5

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

denken over de consequenties van keuzes. Voorbeelden zijn bijvoorbeeld tijdrovende en vaak ook kostenopdrijvende voorwaarden over beeldkwaliteit, over gemeentelijke monumenten of inpandige parkeergarages. In mei 2023 hebben GroenLinks en PvdA een motie 196 ingediend om nader onderzoek te doen naar het mogelijk aanpassen van deze eisen en de vermindering van kosten die dit kan opleveren. Dit onderzoek wordt nu uitgevoerd. Voor veel projecten geldt dat het niet zozeer de eisen als zodanig zijn. Immers, bijna elke ontwikkelaar, bouwer en belegger wil duurzame en veilige huizen bouwen. Wat indieners van dit voorstel betreft hoeven eisen niet zozeer verminderd te worden, als wel beter op elkaar afgestemd en integraler worden beoordeeld aan de voorkant. De acties betreffen de volledige gebiedsontwikkeling. Doel van de acties is dat hiermee de hoge woningbouwproductie en het bouwen van een complete stad kunnen worden voortgezet.[9] Daarbij geldt dat hoe integraler de afweging aan de voorkant is, hoe meer tijd kan worden gewonnen in het vervolgproces. Ontwikkelaars en corporaties merken echter op dat er zich nog verbeteringen mogelijk zijn in de werkwijze van de gemeente, onder andere in de combinatie van haar kaderstellende en vergunningverlenende rol. Sommige inefficiënties leiden volgens hen in bepaalde gevallen tot discussie, vertraging en daarmee ook oplopende kosten.

Erkend wordt dat de gemeente al flinke slagen gemaakt heeft op het gebied van integraler werken: bij de verkenning van de mogelijkheden voor een gebiedsontwikkeling stelt de gemeente zo kort en bondig mogelijk de spelregels voor het projectgebied vast en deelt deze met de ontwikkelaar. Dat is vaak de basis voor de tender in het geval de gemeente de grond nog kan uitgeven. In het geval van transformaties gaan ontwikkelaar en gemeente aan de slag met het opstellen van de Afsprakenbrief Een belangrijk onderdeel van de Afsprakenbrief en ook de tender wordt gevormd door de Bouwenvelop, een hoofdcomponent van ex-wethouder Duco Stadig’s ‘’Grote Vereenvoudiging’’. De gemeente legt in een envelop het gewenste bouwprogramma, volume, rooilijnen, ambities en uitgangspunten voor een bepaald project globaal vast. Deze wordt opgesteld door ambtenaren van G& O en Ruimte en Duurzaamheid (Stedenbouw). Voorheen werden de Afsprakenbrief en Bouwenvelop hoofdzakelijk en vaak enkel door deze afdelingen opgesteld, maar tegenwoordig worden de plannen aan de voorkant al integraler besproken. Projectteams kunnen voor advies terecht bij Expertiseteams, de zes integrale Expertiseteams bestaan uit vertegenwoordigers van verschillende beleidsinhoudelijke directies van de gemeente die op aanvraag vrijblijvende adviezen opstellen om (voorziene) knelpunten weg te nemen.

Door eerder in het proces experts vanuit andere beleidsdisciplines mee te laten kijken worden mogelijke knelpunten later in het proces al voor een deel weggenomen. Dat betekent niet dat er later in de ontwikkelfase alsnog knelpunten kunnen ontstaan door bijvoorbeeld kostenoverschrijdingen of wensen en eisen die elkaar later in het ontwikkelproces lijken te bijten. Daarbij spelen ook veranderende voorwaarden ten tijde van de vergunningaanvraag en verlening een rol. Een aantal van deze knelpunten worden snel en adequaat besproken tijdens de tweewekelijkse Opdrachtgeversoverleggen (Team GO), andere knelpunten blijven langer liggen, met vertragingen en kostenstijgingen tot gevolg. Deze knelpunten komen met name voort uit de soms tegenstrijdige adviezen en wensen van de gemeente of door de veranderde omstandigheden rondom een ontwikkelgebied. Een onvermijdelijk gegeven bij complexe projecten met meerdere ontwikkelende partijen met een relatief lange looptijd. Daarbij zijn indieners van mening of het zinvol is om ook voor andere projecten gelegen buiten de stedelijke gebieden, een overleg zoals het Opdrachtgeversoverleg te organiseren. Ontwikkelaars en corporaties geven daarbij aan dat de eisen die de verschillende toetsers (supervisor, M&A, COK, maar ook eisen uit andere beleidsvelden) elkaar later in het proces kunnen bijten stellen en in de praktijk geregeld botsen.

Een aantal voorbeelden: • Isolatie en welstand: binnen een projectgebied moest tegemoet worden gekomen aan duurzaamheidseisen door de buitengevel met steenstrips te isoleren: van de supervisor mag

Gegenereerd: v1.5

6

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

het, M&A zegt dat het mag mits het niet ten koste gaat van de architectuur en van COK mag het niet en wordt geëist om de isolatie aan de binnenkant te regelen. • Ruimte op de daken van appartementengebouwen: binnen verschillende projectgebieden is er geregeld discussie over de invulling van de daken. Daken moeten rainproof zijn, duurzame energie opwekken, aan bepaalde eisen rondom flora en fauna voldoen, toegankelijk en veilig zijn en van buitenaf aan de juiste eisen rondom esthetica tegemoetkomen. Hierbij levert de projectontwikkelaar plannen aan bij meerdere afdelingen die vervolgens geregeld tegenstrijdige adviezen geven, waarbij de supervisor zaken goed vindt maar COK bijvoorbeeld niet. • Er zijn projecten zoals Entreegebied Gulden Winckel, die lang in de voorbereiding hebben gezeten en na drie jaar rekenen en tekenen (ook vanwege de lastige locaties bijvoorbeeld langs de A10) uiteindelijk geen doorgang kunnen vinden. • De keuze om een gemeentelijk monument te willen behouden of te herstellen kan zodanig drukken op de grondexploitatie dat het niet mogelijk is om nog kwalitatief openbaar groen of laag temperatuur warmte te realiseren. Ontwikkelaars en corporaties stellen voor al deze knelpunten vaak een alternatief voor, maar zodra een item niet gehaald wordt, loopt het project vast. Dan moet de ontwikkelaar terug naar de tekentafel.

Wanneer er geen oplossing bestaat, zoals o.a. bij tegenstrijdige eisen zit er niks anders op dan op te schalen. Dat wordt door ontwikkelaars als onwenselijk ervaren en voelt in de woorden van een initiatiefnemer mogelijk als een teken van wantrouwen naar de lokale projectmanager of het eerste aanspreekpunt. Dat gevoel van wantrouwen moet worden weggenomen, want het is voor de snelheid van belang dat bij botsende belangen snel een knoop kan worden doorgehakt. Ontwikkelaars en corporaties hebben het gevoel dat er in de praktijk niemand is bij de gemeente die alle eisen en adviezen van deze toetsers tijdig tegen elkaar afweegt en een knoop kan doorhakken wanneer deze elkaar bijten. Dat is jammer want de gemeente spant zich in het kader van ‘’Gewoon Goed’’ wel degelijk al in om hier een cultuuromslag te bewerkstelligen, door enerzijds binnen de organisatie het vertrouwen aan lokale projectteams te geven beslissingen te nemen en knopen door te hakken, maar ook advies beschikbaar te stellen. Zoals eerder gesteld wordt aan het uitvoeren van de uitgangspunten van ‘’Gewoon Goed’’ hard gewerkt. Daarbij is het doel om te komen tot een versimpeling en versnelling van de ontwikkeling. Daarbij wordt dit ook bevorderd door de zes Expertise-teams en later in het proces o.a. door de Opdrachtgeversoverleggen.

Indieners stellen voor om de uitgangspunten te formaliseren en te borgen voor het vervolg van het proces. Daarbij is het voorstel om te onderzoeken of dit naar alle onderdelen van de gebiedsontwikkeling en gerelateerde beleidsvelden, betrokken bij het realiseren van de complete stad, kan worden uitgebreid. Uiteindelijk is het doel om mogelijke knelpunten, bij alle woningbouwprojecten in Amsterdam, zo vroeg mogelijk in beeld te hebben en hierover een integrale afweging te maken. De uitgangspunten worden hier nog voornamelijk informeel uitgedragen door te benadrukken dat Projectteams de autonomie hebben om bepaalde beslissingen te nemen en dat opschalen niet gelijkstaat aan falen. Deze boodschap wordt ook verkondigd aan ontwikkelaars. Indieners roepen het college op om de uitgangspunten van Gewoon Goed organisatorisch en procesmatig in te bedden en zoveel als noodzakelijk te formaliseren.

Op die manier is het voor Projectteams en ontwikkelaars vooraf duidelijk hoe discussies beslecht kunnen worden, welke beslissingen er precies op welk niveau gemaakt kunnen worden en hoe zo snel mogelijk kan worden opgeschaald indien dat noodzakelijk is, zonder dat dit leidt tot een vertrouwensbreak tussen Projectteam en ontwikkelaar Het doel is dat voor een ieder vooraf duidelijk is hoe discussies beslecht kunnen worden, welke beslissingen er precies op welk niveau gemaakt kunnen worden en hoe zo snel mogelijk kan worden opgeschaald indien dat noodzakelijk is, zonder dat dit leidt tot een vertrouwensbreak tussen

Gegenereerd: v1.5

7

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

Projectteam en initiatiefnemers. Dit geeft helderheid over de te maken integrale afwegingen in het belang van de stad. 7. Samenwerking Naar aanleiding van de reeds ingeslagen verbeteracties kunnen we ons voorstellen dat de gemeente onderzoekt hoe zij in haar rol als samenwerkingspartner, de volgende mogelijkheden in de toekomst nader kan onderzoeken. Indieners kunnen zich voorstellen dat we daarbij naar mogelijkheden zoeken om samenwerking tussen meerdere ontwikkelende partijen te faciliteren, zodat dit bijdraagt aan oplossingen voor de opgaven een geheel gebied in plaats per kavel. Denk bijvoorbeeld aan een gemeenschappelijke WKO of een buurttuin in het projectgebied, waar verschillende kavels aan bijdragen en baat bij hebben.

• De samenwerking tussen meerdere marktpartijen waar mogelijk te faciliteren, zodat de opgaven in het grotere gebied kunnen worden opgelost en niet alleen per kavel • Daarbij kunnen we ook voorstellen dat in aanvulling op het Grondprijsbeleid 2024 na de zomer van 2024 het onderzoeken waard is of het mogelijk is om ook na 1 januari 2025 een prijspeil te hanteren dat voldoende de stand van de markt reflecteert op het moment van start bouw, zodat ook voor komende jaren het gehanteerde prijspeil geen onevenredige invloed heeft op de haalbaarheid van betaalbare woningbouw, daarbij uiteraard rekening te houden met uitgangspunten als marktconformiteit en consistentie. 9. Reflectie panel van woningzoekenden en bewoners De gemeenteraad heeft op 10 mei 2023 twee moties aangenomen die oproepen tot het onderzoeken van een woningraad en een panel van woningzoekenden (motie 195 inzake een panel van woningzoekenden en motie ‘Geef Amsterdamse woningzoekenden een stem’). Het onderzoek naar de wijze waarop bij woningbouwplannen, behalve bewoners in de omgeving, ook woningzoekenden betrokken kunnen worden is in gang gezet en wordt volgens verschillende lijnen uitgewerkt. Eén van deze lijnen is het betrekken van bewoners bij beleidskeuzes. Woningzoekenden en bewoners vragen om een reflectie op de aangescherpte inzet van het college in deze tijden van crisis, sluit aan op deze lijn van uitwerking.

Indieners roepen het college op om hier verdere stappen in te nemen. Afsluiting Met bovengenoemde voorstellen, dragen alle partijen gezamenlijk bij aan het realiseren van de woningbouw en wordt op deze manier een oplossing geboden voor de aanhoudende maatschappelijke crisis bij een blijvend tekort aan huisvesting. Door als gemeente in de verschillende rollen de juiste instrumenten in te zetten, met als doel het stimuleren van het bouwproces, kan een bijdrage worden geleverd aan meer betaalbare woningen voor de stad. Want elke betaalbare woning erbij, draagt bij aan het oplossen van de wooncrisis. [1] Niet bij te benen: de helft van alle woningzoekenden wil in Amsterdam wonen (parool.nl) [2]

https://nos.nl/op3/collectie/13877/artikel/2397348-jongeren-over-woningcrisis-zo-veel-geld-hebik-gewoon-niet [3]

https://www.parool.nl/amsterdam/niet-bij-te-benen-de-helft-van-alle-woningzoekenden-wil-inamsterdam-wonen~b524428b/

Gegenereerd: v1.5

8

Gemeenteraad

VN2024-003944 Griffie

RAAD

Initiatiefvoorstel voor de raadsvergadering van 27 maart 2024

[4]

https://nos.nl/artikel/2420767-kabinet-komt-met-nationaal-bouwplan-vanaf-2024-100-000woningen-extra [5]

https://www.parool.nl/nederland/terwijl-de-wooncrisis-voortwoekert-sneuvelt-het-ene-na-hetandere-nieuwbouwproject~b9c4d0e1/ [6]

https://www.ftm.nl/artikelen/bouwplannen-de-jonge-onhaalbaar? share=KE8rhJZLxO97BBsRhVnMPSDuKRUYkHmuCCGzQWPrqU3cJv1IL56Js6DWbiL7udw%3D [7]

https://www.metropoolregioamsterdam.nl/wp-content/uploads/2023/03/WoondealMRA-2023-1.pdf [8]

https://www.alteravastgoed.nl/nieuws/altera-verwerft-225-woningen-innieuwbouwontwikkelingde-pionier-in-amsterdam/ [9] https://openresearch.amsterdam/nl/page/92965/woningbouwplan-2022-2028

Welke stukken treft u aan Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2024-016146

Bestuurlijke reactie initiatiefvoorstel (1).pdf (pdf)

AD2024-016135

Gemeenteraad Initiatiefvoorstel (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Gegenereerd: v1.5

9