Gemeenteraad Voordracht

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

Portefeuille

Financiën

Agendapunt

5

Datum besluit

College van B en W 14 mei 2024 Onderwerp

Voorjaarsnota 2024 De gemeenteraad van Amsterdam besluit

Gelezen hebbende de Voorjaarsnota 2024 (bijlage 1) waarin onder andere zijn opgenomen: • a. Hoofdlijnen met daarin een beeld van de bestuurlijke keuzes die ten grondslag liggen aan deze voorjaarsnota, ontwikkelingen in het financiële beeld en in de beleidsprogramma’s, de investeringen en de kasschuiven. • b. Per programma(onderdeel) de ontwikkelingen met de bijbehorende toelichtingen. • c. Bijlagen met daarin de verloopstaat reserves en voorzieningen en de doelenraming. 1. De begrotingswijziging van het lopende jaar (2024) zoals opgenomen in de Voorjaarsnota 2024 (bijlage 1) vast te stellen; 2. Kennis te nemen van: • a. De verwachte uitgaven in 2024 voor investeringen; • b. De (nieuwe) investeringen waarvan de besluitvorming niet kan wachten tot de Begroting 2025; 3. In totaal € 13 miljoen van de reserve Economische Structuur- en Arbeidsmarktversterking, reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur en de reserve Amsterdam Investeringsfonds te laten vrijvallen; 4. Aan de reserve Wooncoöperatieven € 0,4 miljoen toe te voegen die aomstig is uit een vrijval van de reserve Actieplan bouwstimulering, en het paspoort Wooncoöperatieven aan te passen; 5. Een overige bestemmingsreserve in te stellen: Iedereen Kans Op Werk, en aan deze reserve € 20,0 miljoen toe te voegen die aomstig is uit een vrijval van de reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur; 6.

De reserve vastgoed Weesp van € 0,7 miljoen te laten vrijvallen; 7. In lijn met het coalitieakkoord middelen toe te voegen aan de reserve Coalitiemiddelen 22-26. De middelen zijn bestemd voor energietransitie en verduurzaming (€ 10,0 miljoen) en betaalbare huisvesting voor leraren (€ 15,0 miljoen); 8. De egalisatiereserve Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag tot 2027 te verlengen; 9. De reserve egalisatie WMO tot 2028 te verlengen. Wettelijke grondslag

De Voorjaarsnota 2024 zelf kent geen wettelijke grondslag. De begroting daarentegen wel. De Voorjaarsnota 2024 is het document waar wijzigingen voor het lopende jaar worden voorgesteld.

Gegenereerd: v1.24

1

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

Op basis van artikel 189, lid 1 van de gemeentewet brengt de raad voor alle taken en activiteiten jaarlijks op de begroting de bedragen die hij daarvoor beschikbaar stelt, alsmede de financiële middelen die hij naar verwachting kan aanwenden. In artikel 192, lid 1 van de gemeentewet staat dat besluiten tot wijziging van de begroting tot uiterlijk het eind van het desbetreffende begrotingsjaar kunnen worden genomen. Bestuurlijke achtergrond

De Voorjaarsnota 2024 is het eerste moment in 2024 om te bezien of de Begroting 2024 bijsturing behoeft. Met deze voordracht wordt de gemeenteraad de Voorjaarsnota 2024 met de daarbij voorgestelde wijzigingen in de Begroting 2024 ter vaststelling van de gemeente Amsterdam formeel aangeboden. De Voorjaarsnota 2024 wordt in de raadscommissies van 12, 13, 19 en 20 juni 2024 behandeld. Op 26 en 27 juni 2024 ligt de Voorjaarsnota ter instemming voor in de gemeenteraad. Onderbouwing besluit

Gelezen hebbende de Voorjaarsnota 2024 (bijlage 1) waarin onder andere zijn opgenomen: • a. Hoofdlijnen met daarin een beeld van de bestuurlijke keuzes die ten grondslag liggen aan deze voorjaarsnota, ontwikkelingen in het financiële beeld en in de beleidsprogramma’s, de investeringen en de kasschuiven. • b. Per programma(onderdeel) de ontwikkelingen met de bijbehorende toelichtingen. • c. Bijlagen met daarin de verloopstaat reserves en voorzieningen en de doelenraming. In de hoofdlijn geeft het college een beeld van de bestuurlijke keuzes die ten grondslag liggen aan deze voorjaarsnota. Daarnaast komt de budgettaire situatie aan de orde. Hierin zet het college de autonome ontwikkelingen en inzichten in de uitvoering van de begroting uiteen en de keuzes voor het lopende jaar. Als een wijziging van het financiële beeld ook meerjarige effecten heeft, wordt dit toegelicht. De toelichting is beknopt en bedoeld om alvast de richting te laten zien die bij de Begroting 2025 verwacht kan worden. In de Voorjaarsnota 2024 zijn in hoofdstuk 3 de financiële toelichtingen per programmaonderdeel opgenomen. Per programmaonderdeel staat aangegeven wat de ontwikkelingen zijn voor het lopende jaar ten opzichte van de Begroting 2024. Wijzigingen groter dan € 1 miljoen zijn toegelicht. In de bijlagen van de Voorjaarsnota 2024 is het verloop van de reserves en voorzieningen opgenomen.

Daarbij is per reserve en voorziening inzichtelijk wat het totale verloop is in het begrotingsjaar, inclusief de wijzigingen als gevolg van deze voorjaarsnota. Ook is de doelenraming als bijlage toegevoegd. Hierin zijn op het niveau van de programmaonderdelen per doel de baten en lasten opgenomen en het saldo daarvan. 1. De begrotingswijziging van het lopende jaar (2024), zoals opgenomen in de Voorjaarsnota 2024 (bijlage 1), vast te stellen. In deze voorjaarsnota staan de begrotingswijzigingen van het lopende jaar. Het gaat om wijzigingen ten opzichte van de begroting zoals vastgesteld door de gemeenteraad op 9 november 2023. Deze voorjaarsnota heeft daarmee hetzelfde karakter als vorig jaar, maar een ander karakter dan in eerdere jaren. De gemeenteraad besluit bij de voorjaarsnota alleen over de wijzigingen in het lopende jaar. Besluiten over het meerjarig beeld (2025-2028) volgen bij de Begroting 2025. Dan is

Gegenereerd: v1.24

2

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

meer bekend over de hoeveelheid geld die de gemeente van het Rijk ontvangt. Het Rijk maakt dat bekend in de meicirculaire van het gemeentefonds. Het geld van het Rijk bepaalt in belangrijke mate de financiële ruimte van de gemeente. In de voorjaarsnota is de begrotingswijziging voor 2024 per programma en programmaonderdeel opgenomen. 2. Kennis te nemen van: • a. De verwachte uitgaven in 2024 voor investeringen; • b. De (nieuwe) investeringen waarvan de besluitvorming niet kan wachten tot de Begroting 2025; De uitgaven voor investeringen in 2024 zijn geactualiseerd en bijgesteld naar € 685 miljoen. Dit is € 58 miljoen lager dan bij de Begroting 2024 is geraamd. Bij de Begroting 2025 liggen de meerjarige investeringsportfolio’s 2024-2028 voor. De portfolio’s bevatten enkele nieuwe of gewijzigde investeringen met verwachte uitgaven in 2024. Ook is van sommige lopende investeringen de investeringssom verhoogd. Omdat besluitvorming over deze investeringen bij de Begroting 2025 zou leiden tot vertraging heeft het college ingestemd met de voorgestelde versnelling en legt de betreffende investeringen hierbij ter kennisname voor Het betreft onderstaande investeringen:

Gegenereerd: v1.24

Domein

Nieuwe investering

Totale Investeringssom

1

ORM

Czaar Peterstraat

€ 8,7 miljoen

2

ORM

Kalverstraat/Nieuwedijk

€ 10,0 miljoen

3

ORM

Recyclepunt Toetsenbordweg

€ 4,5 miljoen

4

BO

Digitalisering In- Door- en Uitstroom medewerkers

€ 10,2 miljoen

5

BO

Vervanging servicemanagementsysteem

€ 7,0 miljoen

6

BO

Voorbereiding vervanging bestuurlijk besluitvormingssysteem

€ 0,6 miljoen

7

BO

Ontwikkeling Octopus (juridisch systeem)

€ 0,8 miljoen

8

Overig

Stadsbank van Lening

€ 3,1 miljoen

Domein

Verhoging van investering

Verhoging investeringssom

9

ORM

Tunnels indexatie

€ 5,6 miljoen

10

ORM

Wagenpark afval

€ 3,0 miljoen

11

ORM

Stalen containers vervanging

€ 10,7 miljoen

12

ORM

Stalen containers uitbreiding

€ 5,4 miljoen

13

BO

Aanvullend krediet AFIS

€ 9,5 miljoen

14

BO

Aanvullend krediet hardware 2024

€ 3,2 miljoen

3

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

15

BO

Laadinfrastructuur € 24,5 miljoen wagenpark - maatschappelijk

ORM Laadinfrastructuur wagenpark- tariefdiensten Domein

Versnelling van investering

Totale investerings som

16

ORM

Verhardingen

€ 8,0 miljoen

17

BO

Stadsloketten 2024

€ 0,4 miljoen

3. In totaal € 13 miljoen van de reserve Economische Structuur- en Arbeidsmarktversterking, reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur en de reserve Amsterdam Investeringsfonds te laten vrijvallen. Vrijval uit de reserve Economische Structuur- en Arbeidsmarktversterking (ESA) (€ 1,6 miljoen): De stand van de reserve ESA is geïnventariseerd. Het budget uit voorgaande coalitieperioden is niet tot besteding gekomen. Een deel van deze reserve kan daarom vrijvallen. Vrijval uit de reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur (€ 11,3 miljoen): Op basis van het af te dekken risico voor de reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur is geconstateerd dat een deel van deze reserve vrij kan vallen ten gunste van de algemene middelen. Vrijval uit de reserve Amsterdam Investeringsfonds (AIF) (€ 0,1 miljoen): Op basis van de te ontvangen aflossingen op de AIF-leningen kan een deel van deze reserve vrijvallen. 4. Aan de reserve Wooncoöperatieven € 0,4 miljoen toe te voegen, die aomstig is uit een vrijval van de reserve Actieplan bouwstimulering en het aanpassen van het paspoort Wooncoöperatieven. Bij de vaststelling door de raad van de Stimuleringslening is een leningplafond van € 20 miljoen tot 31 december 2023 ingesteld. Daarbij is rekening gehouden met een risicoreservering van 10 procent, dat wil zeggen € 2 miljoen.

Bij het starten met tien projecten voor wooncoöperaties is niet een 1 op 1 vertaalslag gemaakt van het bedrag per woning en de verwachte aantallen woningen in relatie tot het leningplafond van € 20 miljoen. Selectieprocedures moesten eerst nog worden doorlopen, ontwerpen gemaakt en het was niet zeker of alle wooncoöperaties tot een optieovereenkomst zouden komen. Drie wooncoöperaties hebben hun financiering afgerond en zijn klaar of gestart met de realisatie van hun woongebouw (De Warren, Het Nieuwe Bajesdorp en De Nieuwe Meent). De gemeente heeft met de overige zeven wooncoöperaties optieovereenkomsten gesloten: Woonwolk, Bonte Hulst, Torteltuin, Akropolis IJburg, Eureka, Stroom en De Bundel. Het leningplafond van € 20 miljoen is bereikt met de verstrekking van een Stimuleringslening aan Stroom. Voor het verstrekken van een Stimuleringslening aan de laatste wooncoöperatie De Bundel moet het leningplafond verhoogd worden naar € 23,5 miljoen. De benodigde extra risicoreservering van € 0,4 miljoen wordt gedekt uit een vrijval van € 0,4 miljoen van de reserve Actieplan bouwstimulering. Hiervoor passen we het paspoort van de reserve Wooncoöperatieven aan. In bijlage 2 is het paspoort van de reserve Wooncoöperatieven bijgevoegd.

Gegenereerd: v1.24

4

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

5. Een overige bestemmingsreserve in te stellen: Iedereen Kans Op Werk, en aan deze reserve € 20,0 miljoen toe te voegen die aomstig is uit een vrijval van de reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur Voor de periode tot en met 2026 is € 20 miljoen beschikbaar gesteld voor Iedereen Kans op Werk. De middelen waren opgenomen in de ‘Reserve egalisatie inkomensdeel en conjunctuur’. Voor Iedereen Kans Op werk is tot en met 2026 een aantal ambities geformuleerd en een uitvoeringsagenda opgesteld. De uitvoering kent een geleidelijke aouw waardoor de beschikbare middelen niet in gelijke mate over de jaren worden ingezet. Deze bestemmingsreserve biedt de ruimte om de middelen in te zetten conform de opgave in de verschillende jaren. De feitelijke onttrekking vindt plaats op basis van de uitvoering van de activiteiten die deels vanuit de reguliere begroting en deels vanuit de reserve worden gefinancierd. Indien een vertraging in uitvoering optreedt op één van de vastgestelde initiatieven van Iedereen Kans op Werk kan er minder onttrokken worden.

De kerngegevens van de nieuwe reserve Iedereen Kans Op Werk zijn de volgende: • Doel: De reserve wordt gebruikt voor de dekking van de lasten van de uitvoering Iedereen Kans op Werk • Type reserve: Overige bestemmingsreserve • Programmaonderdeel: 7.2 Werk, Participatie en Inburgering • Opheffingsjaar: 2026 In bijlage 2 is het paspoort van de reserve Iedereen Kans Op Werk bijgevoegd. 6. De reserve Vastgoed Weesp van € 0,7 miljoen te laten vrijvallen. Het doel van deze reserve is ‘Dekking van toekomstige exploitatietekorten van maatschappelijke organisaties voor gemeentelijk vastgoed in Weesp middels subsidieverstrekking.’ Het is niet mogelijk gebleken de middelen conform dit doel in te zetten. Daarom kunnen de middelen uit de reserve vrijvallen om anderszins ingezet te worden voor maatschappelijke organisaties. 7. In lijn met het coalitieakkoord middelen toe te voegen aan de reserve Coalitiemiddelen 22-26. De middelen zijn bestemd voor energietransitie en verduurzaming (€ 10,0 miljoen) en betaalbare huisvesting voor leraren (€ 15,0 miljoen). De reserve Coalitiemiddelen 22-26 is gevormd in 2022. De middelen in deze reserve betreffen niet alleen de incidentele intensiveringen uit het coalitieakkoord, maar ook latere intensiveringen die de doelstellingen uit het coalitieakkoord ondersteunen.

Zo is in 2022 een toevoeging van € 20,0 miljoen gedaan voor een noodfonds voor het MKB en maatschappelijke organisaties. Wij vragen nu instemming voor het opnieuw, in lijn met het coalitieakkoord toevoegen van middelen aan de reserve Coalitiemiddelen 22-26. De middelen zullen ingezet worden voor energietransitie en verduurzaming (€ 10,0 miljoen) en betaalbare huisvesting voor leraren (€ 15,0 miljoen). De kerngegevens van de reserve worden hiermee als volgt: • Doel: De reserve Coalitiemiddelen is bedoeld om de specifieke incidenteel aangewezen middelen in lijn met het coalitieakkoord 2022-2026 beschikbaar te houden. • Maximale omvang: De omvang wordt bepaald door specifiek besloten toevoegingen. • Systeemafspraken toevoegingen: In het coalitieakkoord 22-26 is een bedrag van € 305,6 miljoen opgenomen aan middelen die ten tijde van het sluiten van het akkoord nog niet aan bestedingsjaren waren toe te rekenen. Deze middelen zijn daarom in een reserve opgenomen. Het ritme van de toevoegingen wordt expliciet door de raad besloten. Daarnaast is in 2022 incidenteel € 20 miljoen voor een Amsterdams noodfonds voor het MKB (€

Gegenereerd: v1.24

5

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

10 miljoen) en maatschappelijke organisaties (€ 10 miljoen) toegevoegd. In lijn met het coalitieakkoord worden verder middelen toegevoegd voor energietransitie en verduurzaming (€ 10,0 miljoen) en betaalbare huisvesting voor leraren (€ 15,0 miljoen). • Systeemafspraken onttrekkingen: onttrekkingen vinden plaats wanneer de specifiek incidenteel aangewezen (coalitie)middelen die in de reserve zijn opgenomen tot besteding komen. Het aangepaste paspoort van de reserve Coalitiemiddelen 22-26 is opgenomen in bijlage 2. 8. De egalisatiereserve Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag tot 2027 te verlengen. Met de egalisatiereserve Parlementaire Ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag (POK) egaliseren we de van het Rijk te ontvangen POK-middelen en uitgaven hiervan voor extra ondersteuning van mensen in kwetsbare posities en het voorkomen dat mensen in zo’n positie terecht komen. Het aangepaste paspoort van de reserve POK is opgenomen in bijlage 2. 9. De reserve egalisatie WMO tot 2028 te verlengen. De egalisatiereserve WMO heeft een einddatum tot en met 2026. Het beroep op de reserve loopt nog door in 2027. De looptijd van de reserve wordt daarom met een jaar verlengd tot 2028, zodat een uitname van € 10,5 miljoen in 2027 gedaan kan worden. Het aangepaste paspoort van de reserve WMO is opgenomen in bijlage 2. Financiële onderbouwing Overige toelichting

De financiële consequenties van de besluitvorming zijn verwerkt in de begroting. Conclusie

De genoemde beslispunten in de voordracht hebben geen financiële consequenties. Geheimhouding

Niet van toepassing.

Welke stukken treft u aan

Gegenereerd: v1.24

6

Gemeenteraad

VN2024-007433 Directie Middelen en Control

RAAD

Voordracht voor de raadsvergadering van 26 juni 2024

Meegestuurd

Registratienr.

Naam

AD2024-031341

Bijlage 1 - Voorjaarsnota_2024.pdf (pdf)

AD2024-031332

Bijlage 2 - Paspoort reserves.docx (msw12)

AD2024-031326

Gemeenteraad Voordracht (pdf)

Registratienr.

Naam

Ter Inzage

Behandelend ambtenaar (naam, telefoonnummer en e-mailadres)

Ella Krommendijk, ella.krommendijk@amsterdam.nl, 06 – 3926 8596 Arjan Langeveld, arjan.langeveld@amsterdam.nl, 06 – 1482 4996

Gegenereerd: v1.24

7