Document · PDF

Definitief verslag AZ 29-04-2021

Raadscommissie Algemene Zaken 29 april 2021, gemeente Amsterdam8.578 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken, Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht

Raadscommissieverslag, 29 april 2021

DEFINITIEF VERSLAG Vergadering Openbare vergadering van de Raadscommissie Algemene Zaken Vergaderdatum Donderdag 29 april 2021 van 13.30 uur tot 17.10 uur in de raadszaal Verslag vastgesteld op: Donderdag 3 juni 2021

Voorzitter: mevrouw Rooderkerk Portefeuillehouders: burgemeester Halsema en wethouder Groot Wassink Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: de heer Boomsma (CDA), mevrouw Bosman (D66), de heer Boutkan (PvdA), de heer Ernsting (GroenLinks), de heer Flentge (SP), mevrouw De Fockert (GroenLinks), de heer Van den Heuvel (ChristenUnie), de heer Hofland (D66), mevrouw De Jager (D66), de heer Khan (DENK), de heer Mbarki (PvdA), mevrouw Poot (VVD), mevrouw Van Soest (PvdO), en de heer Wijnants (VVD) Afwezige commissieleden: mevrouw A.L. Bakker (PvdD), de heer N.T. Bakker (SP), mevrouw Bloemberg (PvdD), de heer Van Dantzig (D66), mevrouw De Grave (VVD), de heer Groen (GroenLinks), mevrouw Grooten (GroenLinks), mevrouw Kiliç (DENK), de heer Kreuger (JA21), mevrouw Kuiper (ChristenUnie), de heer Van Lammeren (PvdD), mevrouw Nanninga (JA21), de heer Olsen (ChristenUnie), mevrouw Roosma (GroenLinks), de heer Van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer Torn (VVD), de heer Veldhuyzen (BIJ1), duoraadslid Verkerke (BIJ1) en de heer Yilmaz (DENK) Overige aanwezigen: de heer Helms (Bond van cannabisdetaillisten), de heer Paauw (hoofdcommissaris politie)

Algemeen, 1 a. Opening De VOORZITTER opent de vergadering om 13.30 uur en heet iedereen welkom in het bijzonder de burgemeester in de ambtswoning en hoofdcommissaris Paauw. Tot de zomervakantie vervangt mevrouw Rooderkerk als voorzitter de heer Vroege in verband met zijn werkzaamheden voor de Enquêtecommissie AEB. De regels voor digitaal vergaderen zijn bekend. b. Mededelingen Er is gevraagd om een technische sessie van de politie bij de behandeling van de actualiteit van de heer Veldhuyzen tijdens de raadscommissie AZ op 18 maart over onrust binnen de politie. Na een milde sanctie tegen racisme biedt de korpsleiding deze technische sessie aan op 11 mei van 19.30 tot 21.30 uur. De uitnodiging is in de dagmail naar de raad gekomen. Op 25 mei staat een expertmeeting gepland inzake het ingezetenencriterium van 19.30 tot 22.00 uur en die houdt verband met agendapunt 4, Maatregelen en onderzoeken straatdealers en ingezetenencriterium coffeeshops. c. Vaststellen agenda De agenda wordt vastgesteld.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

d. Conceptverslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken d.d. 8 april 2021 Op verzoek van de heer Khan wordt een tekstuele aanpassing aangebracht. Blz. 22, de zin ‘De heer Khan wil ... aan te kondigen’ vervangen door ‘De heer Khan geeft aan dat dit door de vlogger zelf was gemeld in Vrij Nederland en hij wil dit punt doorgeleiden naar de raad om een raadsenquête aan te kondigen. Het verslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken van 8 april jl. wordt met die wijziging vastgesteld. e. Termijnagenda f. Tkn-stukken g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Ingekomen is een stuk van de stadsdeelcommissie West, een ongevraagd advies inzake een evaluatieonderzoek Gewijzigde werkwijze bezwaarprocedures. Mevrouw DE FOCKERT verzoekt het college op dit ongevraagde advies te reageren en anders zou ze het zelf willen agenderen. Burgemeester HALSEMA heeft eerder aangegeven opnieuw naar de juridische functie van de gemeente te kijken en een uitgebreider oordeel te geven over de wijze van omgang met de bezwaarprocedure. Ze betrekt het advies van de stadsdeelcommissie hier graag bij. Inhoudelijk, 2 a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek Bij punt 4: De heer HELMS spreekt in namens de Bond van cannabisdetaillisten. Vlissingen is gestopt met handhaving van het i-criterium maar nu ligt in Amsterdam dat i-criterium voor. De handhaving wordt ingezet op straatdealers.

Er is een zeer grote toename van het aantal straatdealers. Kwetsbare jongeren worden de illegaliteit ingetrokken. Hopelijk buigt een aantal deskundigen zich hier volgende maand over bij de expertmeeting. Het verbod op lachgas en designerdrugs is uitgesteld mede omdat een handhavingsprobleem wordt voorzien. Zedenzaken liggen jaren op de plank alvorens in behandeling te worden genomen. Er zijn kortom, grote problemen. Daarom is het belangrijk de invoering van dat i-criterium te heroverwegen. De BCD is het ermee eens dat de gemeente al haar beschikbare middelen inzet om de harddrugshandel en de criminaliteit tegen te gaan. De echte oplossing om ondermijning aan te pakken is echter toch reguleren. De BCD heeft veel ideeën over het reguleren van de achterdeur. Amsterdam moet in Den Haag duidelijk maken dat de wietwet moet worden doorgevoerd. Maar voor regulering is

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

geen i-criterium nodig. Dat werkt eerder ondermijning in de hand. Kan men niet in de coffeeshop terecht, dan kom je als vanzelf op de illegale markt uit. Er loopt al jaren een campagne tegen straatdealers. Hij roept de gemeente op de coffeeshops te gebruiken om de jongvolwassenen die naar de Amsterdamse coffeeshops komen, efficiënt te bereiken. Geen uitsluitingscriterium dus. Desgevraagd legt de heer Helms uit dat er een aantal initiatieven loopt waarbij verschillende ondernemers zijn betrokken om de leefbaarheid in de binnenstad te vergroten. Als voorbeeld noemt hij Paying with a good deed. Er loopt ook een initiatief met de Haagse Hotelschool voor een onderzoek met cognitieve mindfulness toeristen te bewegen iets positiefs te doen. De VOORZITTER bedankt de inspreker voor zijn bijdrage. c. Actualiteiten en mededelingen d. Rondvraag De heer KHAN meldt dat het CBS niet langer gebruik zal maken van de categorieën Westers en niet-Westers. Zijn soortgelijke motie afgelopen december preadviseerde het college negatief. Hij hoort graag of het college ook afziet van deze categorieën en dat laat doorwerken in het beleid. Burgemeester HALSEMA wijst erop dat OIS al langer bezig is na te gaan wat de meest effectieve indelingen zijn om de bevolking te onderzoeken. Er wordt kritisch nagedacht over de relevantie van het onderscheid Westers en niet-Westers.

Meestal wordt er onderscheid gemaakt naar leeftijd, opleidingsniveau of sociaaleconomische positie wat veel relevanter is. Toch zijn er ook onderzoeksonderwerpen waarbij een onderscheid naar herkomst wel wenselijk is bijvoorbeeld bij onderzoeken naar de positie van verschillende groepen arbeidersmigranten of naar de verklaring van gezondheidsverschillen tussen bepaalde bevolkingsgroepen. Mensen nodeloos in hokjes delen is niet aan de orde. De heer MBARKI is benieuwd naar de plannen wanneer Ajax onverhoopt kampioen wordt. Burgemeester HALSEMA licht toe dat de driehoek druk bezig is met de voorbereiding in overleg met Ajax en de supportersvereniging. Een officiële huldiging mag niet plaatsvinden. Bij de wedstrijd aanstaande zaterdag mag geen publiek aanwezig zijn waardoor een eventuele huldiging in het stadion zelf ook niet waarschijnlijk wordt. Bij die voorbereiding wordt ook rekening gehouden met een officieuze huldiging. Er bestaat nog steeds grote zorg voor grote samenkomsten. Die zijn niet toegestaan – ook aanstaande zondag niet. Ajax zelf denkt na over een alternatieve huldiging die op tv wordt uitgezonden. Openbare Orde en Veiligheid 3.

Wijzigen Algemene Plaatselijke Verordening (APV) in verband met een uitbreiding van de grondslagen voor verblijfsverboden en enkele andere wijzigingen (ZD2021-005152) De heer HOFLAND krijgt graag een historische duiding over het verblijfsverbod want hij leest in de stukken dat dit in het verleden met een foutje is weggehaald. Het werd gezien als heftige straf voor een licht vergrijp maar bleek wel heel effectief. Hij hoort graag waar de handhaving straks op gaat letten bij dit verbod en bij welk gedrag iemand niet wordt

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

opgepakt als dealer maar wel wordt weggestuurd op grond van dit verbod. De bedoeling is immers dealers aan te pakken. De heer BOOMSMA vindt de maatregelen verstandig want het is nodig fors in te zetten op het terugdringen van straathandel. Hij onderschrijft de vragen van de heer Hofland en hij gaat ervanuit dat de maatregel ook geldt voor dealers in nepdrugs. Eerder waren de boetes dermate laag dat die niet opwogen tegen de opbrengst van de verkoop. Nagedacht is over een naheffing en in stadsdeel Centrum was ook een maatregelenpakket uitgedacht. Hij is benieuwd of dat allemaal nog loopt en hierbij aansluit. Het CDA bepleit de inzet van loktoeristen of in ieder geval handhavers in burger om het straatdealen te beteugelen. Een blowverbod op straat is ook nodig. Dan wordt het de toeristen helemaal duidelijk. De heer KHAN hoort graag of het verblijfsverbod ook kan worden toegepast in geval van seksuele straatintimidatie. Dat lijkt hem zinvol. Mevrouw VAN SOEST wijst erop dat de Partij van de Ouderen schriftelijk heeft ingediend. Wellicht kan de burgemeester die vragen bij de bredere afweging mee te nemen. Burgemeester HALSEMA licht toe dat net voor haar aantreden artikel 2.9 van de APV gewijzigd. Daarin staan de gronden voor het verblijfsverbod. Een aantal is destijds toegevoegd waaronder zakkenrollerij. Weggevallen is het hinderlijk rondhangen en dat was een omissie.

Politie, handhavers en hulpverleners zien deze omissie graag hersteld want dat hielp erg bij het op tijd van de straat kunnen halen van dealers in zowel nepdrugs als echte drugs. Het blijft een ingrijpend middel. Handhaving is aan de orde wanneer uit feiten en omstandigheden blijkt dat een persoon zich hinderlijk ophoudt bijvoorbeeld in portieken, doorgangen en voor ramen en deuren. Veel bewoners en ondernemers maar zeker ook veel passanten ervaren hun gedrag als heel intimiderend. De mogelijkheid van loktoeristen is eerder onderzocht maar stuitte op bezwaren bij het OM. Ze wil de vraag nog wel eens aan de hoofdofficier voorleggen. In het najaar komt het college met een veel uitgebreidere belangenafweging rond de omgang met straathandel. De politie houdt wel undercoveracties wat tot veel aanhoudingen en verblijfsverboden leidt. Het artikel geldt ook bij intimidatie in het algemeen en dus ook voor andere overtredingen dan alleen het dealen in drugs. Bij de bredere, integrale afweging rond de aanpak straatdealers in het najaar neemt de burgemeester de schriftelijke vragen van de Partij van de Ouderen mee. De heer BOOMSMA is blij met de toezegging dat de burgemeester de inzet van loktoeristen met het OM zal bespreken. De heer PAAUW benadrukt dat de politie in het verleden goede ervaringen heeft gehad met dit artikel.

Het is niet voor niets op voorspraak van de werkvloer geweest om dit artikel te herstellen. Er wordt veel samengewerkt met mensen uit de wijken die meldingen doen. De politie is wel voorstander van loktoeristen hoewel uitlokking natuurlijk een gevaar is. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende aan de orde is geweest en voor een korte behandeling naar de raad gaat op verzoek van de heer Flentge. 4. Kennisneming Maatregelen en onderzoeken straatdealers en ingezetenencriterium coffeeshops (ZD2021-004418) De heer KHAN steunt de inzet om straatdealers harder aan te pakken. Ze veroorzaken veel overlast en hinder. De vraag is wel of de maatregel voldoende zal zijn om de gevolgen van het i-criterium te dempen. En hoe lang kan de stad zich deze extra politieinzet – structureel dan wel tijdelijk - permitteren? Hij is benieuwd of het college al rekening

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

houdt met een waterbedeffect waarbij de straatdealers naar buiten de ring vertrekken. Niet helder is waarom nu nog niet wordt ingezet op een stadsbrede aanpak dus ook buiten de ring. De campagne om te wijzen op de problemen rond straathandel is vooral gericht op toeristen. Dat vergt een toelichting. Een burger roept op in te zetten op een betere straatverlichting wat een afschrikeffect kan hebben en om de daders goed in beeld te krijgen. Hij hoort graag hoe de burgemeester daarover denkt. De heer WIJNANTS hoort graag of dit plan gericht op straatdealers is gericht op de status quo en of er nog een aanvullende inzet mogelijk is voor het aanpakken van straatdealers. Op het moment dat het i-criterium wordt ingevoerd, is er wellicht meer structurele capaciteit nodig. Hij complimenteert het college met de aanpak van straatdealers, al jarenlang een plaag voor bewoners op de Wallen. Bewoners worden wel genoemd in het plan, maar juist zij kunnen de straatdealers heel vroeg spotten. Hij is dus benieuwd naar een verbeterde meldingssystematiek voor bewoners. Wellicht kan er een rechtstreeks telefoonnummer bij de politie voor komen. De koppeling met zorg bij een gebiedsverbod als lokkertje lijkt erg soft. Hij zou graag zien dat deze straatdealers een zorgtraject wordt opgelegd. De campagne om toeristen te waarschuwen voor straatdealers krijgt hij graag verder toegelicht.

Zodra de coronabeperkingen worden teruggeschroefd, verwacht de heer Wijnants dat het toerisme weer aantrekt. Het is dus van belang deze aanpak snel in te zetten. De heer MBARKI is blij dat dit document er nu ligt. Het gaat over het hier en nu in de brief aan de raad en dat is goed. Het debat over het i-criterium is nog gaande, of Amsterdam dat moet doen en vooral hoe. Het moet natuurlijk wel het beoogde effect sorteren. Prima dat er een aantal onderzoeken komt maar daar hoort wel een onderzoek bij naar de redenen waarom andere gemeenten van dat i-criterium zijn afgestapt. De heer Mbarki onderschrijft de zeven maatregelen om het straatdealen tegen te gaan en de resultaten daarvan kunnen worden meegenomen in de discussie over eventuele invoering van dat i-criterium. De heer WIJNANTS wijst de heer Mbarki erop dat er ook gemeenten zijn die al jaren naar volle tevredenheid dat i-criterium handhaven. Ook die gemeenten zouden bij het onderzoek moeten worden betrokken. De heer MBARKI wil vooral met een brede scope kijken en een analyse maken die alle vragen beantwoordt. Alle onderzoeken zijn prima, in gemeenten waar het lukt en waar het niet lukt. De heer HOFLAND ziet het moment dat de toeristen weer terugkomen naar Amsterdam als een cruciaal moment om de straathandel te bestrijden. Het gaat om duizenden jongeren die ten prooi vallen aan die straathandel.

Complimenten voor de zeven actiepunten, maar ook nog wat vragen. De pilot Verbeterde toeleiding naar zorg van kwetsbare overlastplegers klinkt goed en zou nu al in verschillende buurten kunnen worden toegepast. De campagne is gericht op met name toeristen en daarover hoort hij graag meer. Hij leest dat er meer wordt samengewerkt tussen de politie en gemeente en hij krijgt graag toegelicht wat die verbetering dan behelst. De heer BOOMSMA hoort graag of ook is overwogen een naheffing op te leggen aan drugsdealers. Dat maakt het dealen minder lonend. De heer ERNSTING is het er van harte mee eens dat die straatdealerij moet worden tegengegaan om alle genoemde redenen. Die aanpak is prima. Bij het i-criterium beseft hij dat de gemeente daarmee een andere fase in gaat zeker gezien de verwachte aanwas. Hij ziet uit naar de expertsessie op 25 mei. Hij hoort nog graag wat preciezer wat er voor de zomer en wat er na de zomer gaat gebeuren. In de brief wordt immers gesproken van een plan van aanpak rond het i-criterium voor de zomer.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

De heer FLENTGE vindt het een goed stuk met mooie maatregelen, maar als die gaan dienen als geruststelling om vervolgens de stap te zetten naar invoering van het icriterium, wordt het lastig. In het stuk wordt daar nadrukkelijk naar verwezen. Internationaal worden er diverse stappen gezet naar regulering, maar nu zou er in Amsterdam een stap de andere kant op worden gezet. Dat is zorgelijk. Regulering zal het probleem uiteindelijk in goede banen leiden. Juist coffeeshops zijn altijd al een vorm van regulering geweest. Hij is ook wel benieuwd waarom er zoveel steden in Zuid-Nederland zijn afgestapt van dat icriterium en het is goed om dat te onderzoeken. Hij wijst nog op de grote werkloosheid en op het feit dat de crisis tot extra kwetsbaarheid leidt. Hij vreest dat een i-criterium nog wat toevoegt aan het toch al wijdverbreide netwerk in de stad. Burgemeester HALSEMA verwacht voor de zomer de meeste onderzoeken gereed te hebben. Dan kan het plan van aanpak i-criterium samen met de uitkomsten van het onderzoek voor de zomer naar raad om in juni te bespreken. Tegelijkertijd staat de burgemeester een bredere afweging rond de ontwikkeling van de cannabismarkt in het najaar voor. Ze stelt voor de raad de ruwe onderzoeksuitkomsten dan toch nog voor de zomer toe te sturen met gelijktijdig de aanpak van het I-criterium.

Beide stukken kunnen dan bij de discussie worden betrokken in het najaar. De heer ERNSTING vindt het belangrijk om die drie aspecten gezamenlijk en in onderlinge samenhang te bespreken. De heer WIJNANTS vraagt of het nu een vertraging van de bedachte invoering betekent. Een vertraging zou hij wel betreuren. Burgemeester HALSEMA beseft dat er nog wel wat discussie in de raad moet plaatsvinden alvorens er überhaupt sprake kan zijn van invoering van dat i-criterium. Er zal sowieso sprake moeten zijn van een ruime overgangstermijn vanwege het effect op de handel. Vertraging is vooralsnog geen punt van zorg. Rond alle zorgen over het i-criterium constateert de burgemeester dat er telkens een deel van het plan wordt besproken. Regulering van de cannabismarkt ziet ze als de enige weg die nog kan en moet worden begaan. Dat is echter een landelijke discussie en geen lokale en dat vereist dus landelijke oplossingen. Hopelijk komt een nieuw kabinet met een voorstel. De driehoek stelt wel de voorwaarde dat de Amsterdamse cannabismarkt minder explosief en minder groot moet worden. In 2011 is het beleidsmodel ontworpen voor met name lokale gebruikers maar het is inmiddels een internationale markt geworden waarbij de vraag en het aanbod dermate groot zijn dat Amsterdam daardoor niet meer kon meedoen aan het voorgestelde experiment.

Het aantal coffeeshops in Amsterdam was daarvoor veel te groot. Om te kunnen reguleren zal de markt kleiner en beter beheersbaar moeten worden. Met een tijdelijke invoering van een i-criterium wordt beoogd de vraag te verkleinen. Daarbij heeft de driehoek ook andere voorstellen gedaan zoals het verruimen van de handelsvoorraden en het introduceren van een keurmerk en het doorbreken van monopolyvorming door kleinere ketens. Ze hoopt dan ook dat de raad niet zal polariseren. Het doel is hetzelfde: een gereguleerde markt. De heer FLENTGE wijst er dan wel op dat de burgemeester kennelijk voorstander is van invoering van het i-criterium, waarschijnlijk gebaseerd op onderzoek naar het aantal toeristen in het Wallengebied waarvan een deel wegblijft als het geen toegang tot de coffeeshops meer heeft. Daarbij is het voor hem nog maar de vraag of dat de juiste manier is om de vraag van buitenlandse toeristen nu daadwerkelijk terug te brengen. Alleen dat Wallengebied is daarbij onderzocht. Burgemeester HALSEMA hoort nu een heel fundamentele vraag. Ze heeft zojuist onderzoeken aangekondigd naar de effectiviteit van eventuele invoering van het i-criterium. Als het middel z’n doel mist, zal het college dat met de raad overwegen. Het moet echt effectief zijn. Bovendien ziet ze onder invloed van het toerisme de afgelopen jaren een

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

enorme toename van het aantal straatdealers met name in het centrum waar ook nog eens bijna 100 van de 170 van de Amsterdamse coffeeshops zitten. Blijkbaar houdt dat enorme aantal coffeeshops niet tegen dat er veel straatdealers zijn gekomen. Die markt voor straatdealers zou nog wel eens verzadigd kunnen zijn. Neemt het aantal drugstoeristen af, dan is een afname van het aantal straatdealers ook goed denkbaar. De burgemeester wil pragmatisch zijn: draagt het i-criterium niet bij aan een afname van het aantal straatdealers dan moet het echt worden overwogen. De heer FLENTGE meent, als de markt verzadigd zou zijn, dan zou de gemeente ook daadwerkelijk empirisch onderzoek vanuit het zuiden des lands daarbij moeten betrekken. Die stellingname is gebaseerd op aannames en verdient meer terughoudendheid. Burgemeester HALSEMA nam geen stelling in. Het was een vraag waarop nog geen antwoord is. Daarom wordt het onderzocht. Onderzoek naar andere gemeenten is een goede aanvulling. Ook met steden die minder enthousiast zijn, wordt contact gezocht. Wel kan het verschil in dichtheid van coffeeshops zorgen voor een zekere onvergelijkbaarheid. Desgevraagd licht ze toe dat het hanteren van het i-criterium een algemene eis was om mee te doen aan de landelijke pilot. Amsterdam heeft een status-aparte sinds 2013.

Dat was ook een probleem maar het grootste probleem was hoe de markt in Amsterdam zich de afgelopen tien jaar heeft ontwikkeld met het enorme aanbod en de enorme vraag. De burgemeester is op dit moment in overleg met de Bond voor cannabisdetaillisten en heeft de vraag voorgelegd of er alternatieve scenario’s zijn om de vraag vanuit het buitenland te verkleinen. De heer HOFLAND heeft het nagezocht: alleen in de grensgemeenten was het icriterium een vereiste. Burgemeester HALSEMA krijgt dat net ook door maar dan blijft overeind dat de markt in Amsterdam veel te groot was. Dat is destijds uitgebreid met de raad gewisseld. De scheiding tussen soft- en harddrugs is wezenlijk maar die scheiding tussen gebruikers vervaagt aan de achterkant en dat is kwetsbaar. Dan de vragen. Op het i-criterium en het waterbedeffect komt de burgemeester in het najaar terug. Verreweg de meeste straatdealerincidenten vinden in de binnenstad plaats als gevolg van de grote aantallen toeristen, de belangrijkste klanten. Overigens is het aanpakken van straatdealers in andere delen van de stad ook mogelijk. De maatregelen invoeren in de rest van de stad, dat kan later in het jaar nog worden overwogen. Gaat het om straatverlichting, dan horen daar allerlei afwegingen bij maar veiligheid in de publieke ruimte is er daar zeker een van.

Of de huidige maatregelen zijn gericht op de status quo, dat komt ook terug in het najaar. Aan een verbetering van de procedure en aan opvolging van de meldingen door burgers wordt gewerkt door politie en gemeente. Meldingen worden naar TOR en de politie doorgezet. Heterdaadmeldingen worden zo snel mogelijk doorgezet naar politie, meldkamer of het regionale servicecentrum. Voor het overige moet de registratie worden verbeterd om een helder overzicht van de problematiek te krijgen. Melders moeten beter worden geïnformeerd over het hele pakket van maatregelen en ze krijgen een rol in de campagnes. Potentiële doelgroepers van straatdealers vormen de doelgroep van de campagne, de feesttoeristen. Die campagne roept op straatdealers te vermijden en die campagne maakt deel uit van de bredere binnenstadcampagne die nu ontwikkeld wordt. Het is zeker niet de bedoeling dat de pilot Zorgaanbod te soft is, maar daarbij gaat het om een bijzonder kwetsbaar deel van de straatdealers. Die toeleiding naar zorg voor kwetsbare overlastplegers is al in verschillende stadsdelen verbeterd en met deze pilot wordt dat geïntensiveerd in het centrum waarbij dat is gekoppeld aan de gebiedsverboden. Een langdurig gebiedsverbod kan de overlastgever voorkomen door een zorgaanbod te accepteren. Helaas is het zorgaanbod beperkt; ook een reden dat de pilot zich vooralsnog richt op het centrum.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

Gevraagd werd om een naheffing zoals die ook bij illegale wietplantages plaatsvindt. Nu wordt er soms een last onder dwangsom opgelegd maar dat is zeker niet eenvoudig om te handhaven. De burgemeester verzekert dat zij absoluut niet de andere kant op wil bewegen als een deel van de wereld zich juist in de richting van regulering beweegt. Ze zou de Amsterdamse markt gereed willen maken om betekenisvolle stappen te zetten richting regulering. Daarvoor is wel nodig dat de markt minder verhit is. De heer PAAUW vult aan dat de politie wel degelijk onderzoek doet om na te gaan of er sprake is van wederrechtelijk verkregen voordeel. Bij straatdealers gaat het vaak om hele kleine hoeveelheden en dat maakt het lastig. Het moet wel aantoonbaar zijn en een naheffing is dus dikwijls niet erg succesvol. Dealers of leveranciers met grote hoeveelheden is een ander verhaal zeker als er ook onverklaarbare hoeveelheden geld worden aangetroffen. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende aan de orde is geweest. 5. Uitvoering Wet Handhaving Kraakverbod in Amsterdam (ZD2021-004754) Mevrouw POOT wijst op de onlangs aangenomen Kraakwet waarbij krakers binnen 72 uur uit het pand kunnen worden gezet. De burgemeester had het kraakbeleid al aangescherpt om krakers te ontmoedigen. Daarom verwachtte de VVD dat de burgemeester de nieuwe wet zou omarmen.

Door de zwaarte van de maatregel zou het huisrecht eerst volledig moeten worden getoetst door de rechter-commissaris, maar heeft die aangegeven dat dit altijd het geval zal zijn of geldt dat alleen in specifieke gevallen? En leidt dit nu echt tot een fors hogere werkdruk van 231 procent? Het aantal kraken is immers gedaald. Die berekening krijgt ze dan ook graag. De VVD verwacht dat er een preventieve werking van deze wet uitgaat. De heer BOOMSMA onderschrijft dat mensen niet mogen kraken en dat het dus goed is dat zo snel mogelijk te beëindigen. De brief van de Driehoek aan de Eerste Kamer is helder. Er worden dus wel degelijk mensen vervolgd. Toch spreekt de heer Boomsma zijn zorg uit over de in de brief geschetste gevolgen en wellicht zijn die toch te vermijden. De opmerking over de toename van de extra bureaucratische werkdruk krijgt hij graag toegelicht. In de bezwaren wordt het huisrecht genoemd, maar een kraker heeft zeker geen recht op andermans huis. Dat lijkt hem geen groot onderdeel bij de belangenafweging. Hij hoort graag hoe de nieuwe wet wordt uitgevoerd en wat dat betekent voor de bestaande kraakpanden in de stad. De heer ERNSTING constateert dat er bij dit onderwerp veel opportunisme naar boven komt. De nieuwe wet handhaving kraakverbod ligt voor. De politie, het college van procureurs-generaal, advocaten, rechters en de Raad van State zagen het niet zitten.

Het strafrecht biedt immers voldoende mogelijkheden en de tijdwinst wordt als nihil ingeschat. De Amsterdamse gemeente heeft al aangegeven dat het voorstel achterhaald is en dat de wet het eigenlijke probleem, leegstand, niet oplost en ze vreest zelfs dat de ontruimingstermijn zal toenemen. Kraken is bovendien geen inbreken want dan was er in 2010 geen apart kraakverbod nodig geweest en nu geen wet handhaving kraakverbod. Inbreken is verboden. Hij kan de huidige actie dan ook niet anders zien als fascisme jegens krakers, tegen links in het algemeen en tegen Amsterdam als symbool daarvan in het bijzonder. Mevrouw POOT weet dat GroenLinks op deze manier tegen deze problematiek aankijkt, dus ze hoort niets nieuws. De wet is aangenomen ook al vindt de heer Ernsting dat de wet niet nodig is. De heer Ernsting is het kennelijk wel eens met het aangescherpte kraakbeleid van de burgemeester.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

De heer ERNSTING klaagde de politieke cultuur van symboolwetgeving aan die in dit geval ook nog contraproductief is voor datgene wat de VVD graag wil bereiken. Hij is benieuwd naar de beantwoording door de burgemeester. Misschien wordt het hierdoor wel moeilijker om kraakpanden te ontruimen. Mevrouw POOT is blij dat de burgemeester de panden sneller wil ontruimen. De positie van GroenLinks wordt hierbij onbegrijpelijk. De heer ERNSTING begrijpt de positie van de VVD niet, want kennelijk is die blij met deze wet terwijl die het aangescherpte beleid in Amsterdam frustreert. De VVD zou zich dus beter tegen de actie van haar eigen partij moeten keren. GroenLinks was niet tegen de invoering van het kraakverbod in 2010, ook niet tegen het aangescherpte kraakbeleid en evenmin tegen de nieuwe wet handhaving kraakbeleid. De burgemeester staat echter voor heel Amsterdam en die maakt daarin een andere afweging dan GroenLinks zou doen. Burgemeester HALSEMA licht toe dat er in 2021 tot nu toe 5 keer is gekraakt in Amsterdam en 5 keer direct is ontruimd zonder tussenkomst van de rechter en zonder enorme dossieropbouw maar op last van de officier van justitie. Wel snel en effectief. De brief is van de volledige driehoek. Diens eerste inbreng liep via de VNG die buitengewoon negatief was over de initiatiefwet.

Daarbij ging het om argumenten van effectiviteit en proportionaliteit, dus pragmatische argumenten. De VVD-initiatiefnemers ontleenden bij de behandeling in de Eerste Kamer hun argumenten aan een volstrekt achterhaalde en inmiddels onjuiste situatie in Amsterdam zonder enige contact met de lokale driehoek. Dat is wel bizar en niet chic. Bij de finale behandeling heeft de driehoek de indieners op de hoogte gesteld van de feitelijke situatie in Amsterdam. Helaas heeft dat geen verschil gemaakt. Het argument van de rechter-commissaris komt van de Raad van State en de Raad voor de Rechtspraak. De berekening is gemaakt door het landelijk Openbaar Ministerie en die is wel gecheckt door de driehoek en het OM. Toename van de werkdruk was eveneens het argument van de Raad van State en de Raad voor de Rechtspraak. De marginale toets zal voor de rechter niet voldoende zijn en de rechter zal eisen dat er een volledig dossier wordt opgebouwd. Dat ondermijnt de effectieve werkwijze die inmiddels is opgebouwd in Amsterdam. De heer BOOMSMA begrijpt dat het alsnog een rechtszaak wordt en hij is benieuwd of het dan een opschortende werking heeft. Burgemeester HALSEMA moet dat nazoeken. Nu wordt ontruimd bij heterdaad. Mocht er geen opschortende werking vanuit gaan, dan wordt dus het tegengestelde bereikt. De wet is aanvaard.

Het OM kijkt nu op landelijk niveau naar de implementatie omdat de wijziging het hele land raakt. Onduidelijk is nog wanneer de wet in werking treedt. Landelijk wordt onderzocht welke aanpassingen er nodig zijn in technische middelen en hoe de werkprocessen zo efficiënt mogelijk kunnen worden ingericht. Het is niet aan het lokaal college om de volgende stappen te zetten. De heer PAAUW vult aan dat dit wetsvoorstel een antwoord is op een niet-gestelde vraag. De wet zal de praktijk die op dit moment zeer goed loopt, bemoeilijken. Het zal de bevoegdheid van de officier van justitie inperken. Het huisrecht is onomkeerbaar en de rechter-commissaris zal geen marginale toets kunnen doen. Of dat een opschortende werking krijgt, is nog niet helder. Waarschijnlijk zullen krakers in afwachting daarvan in een pand kunnen blijven. De politie kan alleen nog bij feitelijke heterdaad optreden maar als een kraak al heeft plaatsgevonden, moet de rechter-commissaris erbij worden betrokken. Dit gaat niet helpen. Mevrouw POOT wil zeker oog hebben voor de uitvoerbaarheid. Ze is heel blij dat er slechts 5 kraken dit jaar waren en dat die op heterdaad zijn ontruimd.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

Burgemeester HALSEMA onderschrijft de lijn van de hoofdcommissaris. De rechter moet toestemming geven voor ontruiming waarbij er een volledig dossier nodig. Dus er gaat redelijkerwijs geen opschortende werking vanuit. Ze vreest langere kraken dan nu het geval is. De heer BOOMSMA zal zeker aandringen op terugdraaien van de wet als blijkt dat de wet in de praktijk zo hindert. Hij begrijpt nog niet dat een dossier opmaken zo veel werk met zich meebrengt. Burgemeester HALSEMA is blij met de bereidheid van de heer Boomsma. Die dossieropbouw is geen argument van de burgemeester maar van de rechterlijke macht zelf. Dat neemt ze wel degelijk serieus. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende aan de orde is geweest; het kan als hamerstuk door naar de raad. Algemene Zaken 6. Initiatiefvoorstel van de leden Taimounti, Mbarki, Veldhuyzen, Ceder en Van Soest getiteld Met beleid werken aan integriteit (ZD2021-005055) De heer MBARKI brengt in herinnering dat de gemeente eerder werd geconfronteerd met de casus van een ambtenaar die verantwoordelijk was voor zaken waarvoor zij als ambtenaar niet verantwoordelijk kan worden gesteld. Dat heeft de aandacht voor het eigen integriteitsbeleid nog eens aan het licht gebracht.

Gekeken is met welke waarborgen in de toekomst enerzijds integriteit goed kan worden gepositioneerd binnen de gemeente en anderzijds hoe ambtenaren kunnen worden beschermd tegen informatie die (nog) niet klopt. Als werkgever heeft de gemeente daarin toch een rol. Het college heeft de voorstellen omarmd en de heer Mbarki is blij met de bestuurlijke reactie. Dit is een eerste stap op weg naar het nog beter maken van het beleid. De heer KHAN sluit zich aan bij de woorden van collega Mbarki. Ook hij is blij met de positieve bestuurlijke reactie. Complimenten voor de ambtelijke ondersteuning. De heer VAN DEN HEUVEL is blij dit voorstel zo te hebben kunnen vormgeven met verschillende fracties en hij is ook blij met de bestuurlijke reactie. Goed dat dit onderwerp onder de aandacht ligt. Mevrouw VAN SOEST is het met de voorgaande sprekers eens en ze zal het in de raad bekrachtigen. Burgemeester HALSEMA vindt het een initiatiefvoorstel. Een sterk integriteitsbeleid is voor de gemeente van wezenlijk belang. Het college heeft een aantal voorstellen gedaan voor waarborgen om het beleid verder te verfijnen. De burgemeester gaat ervanuit dat dit initiatiefvoorstel is verwelkomd door bureau Integriteit. Ook voor hen is het plezierig als er voldoende waarborgen in het beleid zitten.

Hun werk is af en toe buitengewoon ingewikkeld omdat ze zich niet kunnen verweren en door de aard van hun werk aan geheimhouding zijn gebonden. Het Amsterdamse bureau Integriteit doet buitengewoon secuur zijn werk en dit initiatiefvoorstel helpt hen daarbij verder. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Het initiatiefvoorstel gaat naar de raad van 16 juni. 7.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

Voorstel Versteviging van de MRA samenwerking (ZD2021-005225) De heer BOUTKAN stelt dat de toekomst niet alleen aan de steden is maar ook aan de regio’s. Samen kom je verder en dat betekent intensieve samenwerking. Een aantal thema’s dient echt regionaal te worden aangepakt: mobiliteit, wonen, de energietransitie en het klimaat. In de Vervoerregio zijn daarmee goede ervaringen opgedaan. Belangrijk daarbij is de democratische legitimatie goed te borgen; dat is nog te mager in dit voorstel. Een raadslid met een ambassadeursfunctie legt weinig gewicht in de schaal ook al komen de MRA-agenda, de contouren en kaders wel naar de raad. Hij oppert net als in Rotterdam de Vervoerregio en de Metropoolregio in elkaar te schuiven. Daar komt bij dat het noordelijk deel wat kansarmer en minder rijk zou zijn dan het zuidelijk deel. Die verdeling moet wel nadrukkelijk worden meegenomen in de regio om bijvoorbeeld tot een goede spreiding van werkgelegenheid te komen en van betaalbaar wonen. Het is zaak interne competitie en belangen te overstijgen. Voorop staat het gemeenschappelijk doel van een sterke regio. De MRA-partners wordt gevraagd om-niet ambtelijke capaciteit vrij te maken. Sympathiek, maar leidt dat een goed werkbare situatie? Amsterdam moet ook weer niet te dominant zijn. Een evenwichtige verdeling van kosten, macht en expertise verdient de aandacht.

Mevrouw VAN SOEST ziet nog wel problemen bij het samengaan in de energietransitie. De heer BOUTKAN stelt dat de energietransitie uitgebreid wordt besproken in de raadscommissies Duurzaamheid en FED. Daar wil hij het laten. Mevrouw VAN SOEST stelt vast dat de MRA geen enkele status heeft. Besluiten worden uiteindelijk in de gemeenteraad en in de provincie genomen. In de provincie buigt men zich over de woningnood, maar de MRA kampt met onbekendheid bij de gemeenteraadsleden. Samenvoegen van de MRA met de Vervoerregio lijkt efficiënt want dan is er ook meteen een ambtelijke organisatie bij. Mevrouw Van Soest vindt de RES in feite ook iets dat bij de MRA op tafel zou moeten liggen. De MRA zou regelmatig bij de raad aan de orde moeten komen. Mevrouw POOT vindt ook dat de MRA vaker aan de orde zou moeten komen. Het huidige voorstel komt toch een beetje als verrassing. Veel problemen kunnen alleen in de regio worden opgelost en dat maakt het des te belangrijker afstemming te zoeken met de verschillende raden en met de Staten. De VVD steunt het voorstel en de ambities. Wat er nog ontbreekt, zijn werkgelegenheid en vestigingsklimaat. De bestuurlijke organisatie moet helder zijn, dus welke onderwerpen in de MRA worden behandeld en welke taken dat met zich meebrengt voor raden en Staten. Dat geldt ook voor het aantal ambtenaren: niet meer maar een aantal verplaatsen.

Borging van de democratische legitimiteit moet goed worden geregeld. Dat verdient nog aandacht. Mevrouw DE JAGER constateert dat er in Amsterdam veel ruimte te kort is: voor huizen, voor groen, voor bedrijven, voor maatschappelijke voorzieningen. Het past niet allemaal, dus dat betekent groter denken dan de stadsgrenzen. Samenwerking met de MRA is dan ook een noodzaak. De versterkte samenwerking moet wel gelijk opgaan met versterkte controle vanuit de raad. De heer VAN DEN HEUVEL is dan wel benieuwd hoe de MRA gaat zorgen voor extra woningen. De MRA heeft immers helemaal geen beslissingsbevoegdheid. Mevrouw DE JAGER licht toe dat bij verdichting wordt gekeken naar het ombouwen van bedrijventerreinen naar woningbouwlocaties waar ook wel mengfuncties komen. Daarbij is meer regie nodig vanuit de MRA om de bedrijvigheid die niet samengaat met wonen, elders te vestigen binnen de MRA. Nu lukt het niet goed om te bepalen waar die bedrijvigheid mogelijk is.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

Mevrouw VAN SOEST draagt aan dat woningbouw onder druk komt door het plaatsen van windturbines en dat moet ook worden meegenomen in de MRA. Mevrouw DE JAGER vindt die adhocsessies bij de MRA niet zo werkbaar. De heer FLENTGE hoort graag of D66 bereid is de plannen binnen de MRA in een referendum voor te leggen. Mevrouw DE JAGER stelt dat de wens voor een referendum vanuit de inwoners moet komen en niet vanuit de politiek. Het is lastig grip op de MRA te krijgen en te sturen en dit punt moet dus eerst beter worden geadresseerd. Ze bepleit meer aansluiting te zoeken bij de bestaande structuren van de gemeenteraad in Amsterdam. Al die verschillende bijeenkomsten voor de raad over specifieke onderwerpen uit de MRA is een model dat niet zo goed werkt. Die onderwerpen horen thuis in de verschillende raadscommissies waardoor regionaal denken zich nestelt in de reguliere debatten en besluitvorming. Hopelijk deelt de burgemeester die gedachte en kan dit verder worden uitgewerkt. D66 ziet weinig toegevoegde waarde in de voorgestelde raadtafel. De democratische legitimiteit moet echt komen van de gemeenteraden zelf. Dat zo’n raadtafel adviseert, is prima, maar het is aan het college om de raad goed te informeren en dat er een transparant proces volgt. De heer FLENTGE vindt de plannen niet goed. Het is een instituut van, voor en door bestuurders.

Er zijn al gemeenteraden, provincies, het rijk. Daar hoeft geen vierde laag tussen. Hij is niet tegen samenwerking of afstemming maar hij voorziet ongewenste concurrentie langs regionale weg. Hij ziet niet in hoe hier democratische legitimering nog een plaats krijgt. Amsterdammers hebben hier geen behoefte aan. De heer ERNSTING ziet dit als poging voor meer samenwerking en coördinatie tussen al die verschillende gemeenten en hij begrijpt niet wat daarop tegen kan zijn. De raden blijven aan zet. Deze regionale partners hebben meer gemeenschappelijke belangen dan met gemeenten in bijvoorbeeld de kop van Noord-Holland. De heer FLENTGE leest in het stuk al een eerste waarschuwing: de systeemsprong voor Schiphol. Werkgelegenheid, windturbines, moeilijke zaken. Hij vreest dat met dit voorstel de democratische legitimering wordt losgelaten. Er is op dit moment al heel veel coördinatie. Dat verder institutionaliseren is echt niet nodig. De verschillende lagen gaan elkaar allemaal voor de voeten lopen. In het landelijk debat komt de behoefte aan meer democratie, meer transparantie steeds sterker naar voren. Dit voorstel niet doen dus. De heer VAN DEN HEUVEL steunt de lijn van de SP. De vraag is nog niet gesteld welk doel de MRA dient los van samenwerking en afstemming, zaken die ook in een portefeuilleoverleg aan bod zouden kunnen komen.

Bij de ambities staan zaken die elders worden geregeld: de energietransitie in de RES, mobiliteit in de Vervoerregio, luchtvaart zit bij het rijk. Wat rest is het lobbyen en het vestigingsklimaat. Voor de ChristenUnie is het nog maar de vraag of het een goed idee is dat allerlei internationale bedrijven zich in en om Amsterdam gaan vestigen die allemaal werknemers meenemen waardoor de druk op de stad en de regio verder toeneemt. De belangrijkste vraag is dan toch: wil Amsterdam dat? Voorts hoort hij ook graag wat dit betekent voor de financiën. De heer ERNSTING heeft het ontstaan van de stadsregio nog net meegemaakt die werd afgeschaald tot een Vervoerregio. Voor vervoer en mobiliteit is het nut van afspraken maken op iets grotere schaal dan de stadsgrenzen voor iedereen helder. De Vervoerregio kan verordeningen uitschrijven en het is dus goed dat er ook nog een regioraad is gevormd

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

uit raadsleden. Dat ligt voor een MRA wel weer anders hoewel streven naar meer regionale samenwerking absoluut goed is. De heer VAN DEN HEUVEL is dan benieuwd of de MRA zou moeten lobbyen voor de vestiging van meer internationale bedrijven in de regio. De heer ERNSTING vindt het zeker niet slecht als er meer internationale hoofdkantoren in bijvoorbeeld Almere komen. Die spreiding van werkt leidt ertoe dat inwoners van Almere minder ver hoeven te reizen naar hun werk. Meer coördinatie in de komst van hotels lijkt hem ook goed. Het gaat ook over duurzaamheid, de haven, openbaar vervoer, leefkwaliteit, groen en wonen. En natuurlijk blijft de gemeenteraad aan zet. Het is helemaal niet zo dat er met dit voorstel een extra bestuurslaag wordt toegevoegd; het is helemaal geen besluitvormend orgaan. De heer FLENTGE stelt dat met zo’n nieuw gremium een abstracte moloch wordt opgetuigd waarmee de lokale, democratische legitimering op het spel wordt gezet. De heer ERNSTING heeft ook wel twee vragen bij het voorstel dat voorligt. Wie zit er in de Algemene vergadering? Wethouders en/of raadsleden? Twee raadsleden per gemeente van bijvoorbeeld oppositie en coalitie bij die raadstafel lijkt hem beter. De heer VAN DEN HEUVEL voorziet dat er juist een hele onhandige tussenvorm ontstaat vooral met twee raadsleden uit de coalitie en oppositie.

De heer ERNSTING wijst erop dat het in de Vervoerregio heel normaal is dat kleinere gemeenten met een of twee raadsleden zijn vertegenwoordigd. Die bereiden in hun gemeenteraad voor wat de inbreng namens hun gemeenteraad zal zijn. Dat depolitiseert enigszins en dat is dat nadrukkelijk op zoek zijn naar gemeenschappelijkheid. Het kan juist de betrokkenheid van de gemeenteraad vergroten bij zo’n regionaal samenwerkingsverband. Burgemeester HALSEMA is al een tijd bezig met de voorbereiding van het stuk dat nu voorligt. Samenwerking in de MRA is oud, vindt al decennia plaats en heeft in 2017 de vorm aangenomen van de MRA. Die wordt dus niet nu opgericht maar bestaat al lang. In 2019 vond een evaluatie plaats waarbij raadsleden betrokken waren. In de regio was men over het algemeen tevreden over de samenwerking, maar men ervoer wel problemen met de fragmentatie, de grote bestuurlijke drukte en de bureaucratie daaromheen. Amsterdam moet daarin een voortrekkersrol nemen. Die rol heeft de burgemeester als voorzitter van het Amsterdams college op zich willen nemen. Nagedacht is over de toekomstvisie voor de MRA en een verheldering van de bestaande samenwerking. Er waren weliswaar veel overleggen, maar niet iedereen voelde zich goed vertegenwoordigd. Het verminderen van de bestuurlijke drukte en het verhelderen van de bestuurlijke samenwerking werden daarna de twee doelen.

Daarmee vindt in feite een versobering van de bestuurlijke samenwerking plaats. Er komt een bestuur dat verantwoording aflegt in de Algemene Ledenvergadering waarin alle gemeenten en de provincies zijn vertegenwoordigd. Voorts vroeg de versterking van het democratisch mandaat de aandacht. Ze begrijpt het verlangen naar medezeggenschap vanuit de raden en naar het versterken van de positie van de raden. Uiteraard ligt het budgetrecht bij de gemeenteraden. De agenda wordt door de raden en de provincie vastgesteld. De MRA is geen en wil ook geen extra bestuurslaag zijn. Het is een samenwerkingsverband. Het is ook nadrukkelijk niet de bedoeling richting een stadsprovincie te gaan. De burgemeester onderschrijft dat het democratisch mandaat heel sterk moet zijn. Vanuit de regiegroep is er een transitiecommissie samengesteld. Die heeft dit voorstel opgesteld met een inhoudelijke richting voor de MRA die beperkter is dan de agenda van de MRA de afgelopen jaren maar dat de MRA ook ruimte geeft en waarbij Amsterdam een voortrekkersrol gaat spelen met name op het gebied van wonen.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

De heer VAN DEN HEUVEL heeft niet bedoeld te zeggen dat hij een grotere politieke rol in de MRA zou willen zien met een extra laag. Hij heeft veel kritiek op die raadstafel. Hij ziet niet in waarom wethouder Ivens een raadstafel nodig heeft als hij ook bij een portefeuilleoverleg kan aanschuiven. Burgemeester HALSEMA legt uit dat al die onderwerpen niet geïsoleerd zijn. Werken, wonen, vervoer, toerisme, daarin speelt de regio een grote rol. Die portefeuilleoverleggen zijn er al heel lang maar juist vanuit die overleggen is er behoefte aan meer coördinatie met andere onderwerpen. Alles wat gemeentelijk kan, moet gemeentelijk gebeuren. Maar voor veel ontwikkelingen geldt dat die zich net tussen de gemeenten bevinden waarbij intergemeentelijke samenwerking heel hard noodzakelijk is. Ook bij die RES speelt die samenwerking een grote rol. De Vervoerregio is wél een bestuurslaag. Dat is een gemeenschappelijke regeling. Onderlinge competitie levert niets op; inzetten op meer samenwerking wel. Daarom is het zo belangrijk een gezamenlijke opvatting van de MRA te presenteren. Amsterdam concurreert niet met Purmerend voor een internationaal bedrijf maar wel met Frankfurt. Het uiteindelijke mandaat ligt toch in de raden en in de Staten. De burgemeester zoekt nu overeenstemming over de hoofdlijn in wat er nu voorligt.

In het najaar krijgt de raad stukken voorgelegd waaronder een samenwerkingsovereenkomst ter besluitvorming. De drie hoofddoelen, de meest inventieve regio van Europa die streeft naar de best opgeleide bevolking, een regio voor iedereen met toch de menselijke maat waarbij de MRA aandacht houdt voor bijvoorbeeld de nabijheid van publieke voorzieningen, het sociale evenwicht, de werkgelegenheid. En als derde een duurzaam verbonden regio. Dat gaat ook over het vestigingsklimaat en de toegankelijkheid van de MRA op de lange termijn. Daarin speelt nu het doortrekken van de Noord/Zuidlijn een rol net als bij de systeemsprong voor de haven en bij de digitale hub die de regio wil zijn. Dat democratisch mandaat is ingewikkeld. In het voorstel dat nu voorligt, zegt de regiegroep de raden veel actiever te willen betrekken door in een eerder stadium stukken met de raden te delen. De regiegroep zou de rol van de raadstafel willen versterken. Daarin is men nog zoekende en men staat open voor suggesties. Natuurlijk kan het niet zo zijn dat één raadslid namens de hele raad een opvatting gaan verkondigen. De raadstafel bewaakt vooral de procedures; kent een sterk procedureel gehalte en veel minder sterk een inhoudelijk gehalte. En misschien kan die raadstafel advies geven aan het Algemeen bestuur en aan de ledenvergadering.

Zoekt de raad een mandaat in de MRA, dan neigt het naar een extra bestuurslaag en dat zou problemen geven. Maar buiten het budgetrecht, buiten de MRA-agenda die de raden vaststellen, buiten de raadstafel en buiten dat alle bestuurders die lid zijn van de ALV verantwoording afleggen aan de eigen raden, is het de vraag hoe dat democratisch mandaat verder versterkt kan worden. Dat is ook een vraag aan de raad. Het is echt niet de bedoeling er een vierde bestuurslaag van te maken. Het gaat echt om de samenwerking juist met bureaucratische versobering. De MRA bestaat al en er wordt dus geen nieuw instituut opgezet. In het verleden voelden sommige gemeenten zich onvoldoende gehoord. De samenwerking wordt beter gecoördineerd en die vindt plaats in minder gespreide overleggen waarbij de deelregio’s een sterkere rol krijgen dan in het verleden. Die deelregio’s kunnen hun invloed vergroten. Suggesties voor versteviging van de raadstafel of over de rol van de raden zijn zeer welkom. In de Algemene ledenvergadering hebben straks 32 gemeenten en 2 provincies zitting onder tijdelijk voorzitterschap van de burgemeester van Almere. De heer Ernsting stelt voor nog raadsleden toe te voegen, maar nu controleert de raad al het functioneren van de ALV via de gewone bevoegdheden. De burgemeester zet er vraagtekens bij of het verstandig is als de raden gaan meebesturen daarin.

Dat ondermijnt hun controlerende taak. Eén of twee raadsleden in de raadstafel, die suggestie neemt ze mee in de verdere overleggen. Dit heeft geen gevolgen voor de financiële bijdrage. Voorgesteld wordt dat het bureau van de MRA vooral zijn werk blijft doen met de ambtenaren die in de deelregio’s al actief zijn binnen de MRA.

Definitief Raadscommissieverslag, 29 april 2021

De heer ERNSTING zou graag in het vervolg van dit proces een overzicht krijgen van moties die in andere raden zijn ingediend op dit gebied. Burgemeester HALSEMA zal daarvoor zorgdragen. Het lijkt haar het best hanteerbaar om de zienswijzen te verzamelen en die in een document aan de raad door te sturen. Mevrouw DE JAGER benadrukt dat de democratische legitimering vooral in de informatiepositie van de raad zit. Daarom heeft ze verzocht om betere aansluiting bij de huidige structuur via reguliere raadscommissiebehandeling en niet in adhoc-sessies. Het kan helpen als het college met een voordracht naar de raad komt. Burgemeester HALSEMA wordt nu overvraagd; hier gaat de raad zelf over. Uiteraard keren de verschillende onderwerpen op een groot aantal momenten terug bij de raad. De MRA-agenda en de MRA-begroting vergen een separate bespreking en hoe dat moet gebeuren, dat is aan de raad. Ze gaat met het college na hoe die behandeling in Amsterdam kan worden geregeld en ze vraagt het MRA-bureau of dat voor de hele MRA misschien een optie vormt. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken; op verzoek van de heer Van den Heuvel gaat dit punt naar de raad van 16 juni. Handhaving en Toezicht 8.

Kennisnemen van Actieplan Handhaving Openbare ruimte 2021 (ZD2021-003667) De heer WIJNANTS stelt voor dit punt door te schuiven – ook gezien het feit dat bij veel fracties de spreektijden op zijn. Burgemeester HALSEMA nodigt de fracties dan uit om de al binnengekomen schriftelijke vragen aan te vullen met de vragen van andere. Dan volgt er een schriftelijke ronde. Overigens bedankt ze graag de handhavers voor het enorm moeilijke werk de afgelopen maanden – en onlangs ook weer op Koningsdag. De handhavers hebben veel inspanningen geleverd en dat heeft ook voor de nodige stress gezorgd. Ook namens hele hier aanwezige raad: hartelijk bedankt. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt verder schriftelijke wordt afgehandeld. Sluiting De VOORZITTER bedankt iedereen voor zijn inbreng. De voorzitter sluit de vergadering 17.10 uur.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10301049/1