Document · PDF

Definitief verslag AZ 02-09-2021

Raadscommissie Algemene Zaken 2 september 2021, gemeente Amsterdam6.924 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken, Communicatie, Raadsaangelegenheden, Preventie Jeugdcriminaliteit, Vluchtelingen en Ongedocumenteerden, Handhaving en Toezicht

Raadscommissieverslag, 2 september 2021

Vergadering Openbare vergadering van de raadscommissie Algemene Zaken Vergaderdatum Donderdag 2 september 2021 van 13.30 uur tot 16.30 uur in de raadszaal Verslag vast gesteld op: Donderdag 23 september 2021 Voorzitter: de heer Vroege en de heer Ernsting (bij punt 8 en 10) Portefeuillehouders: burgemeester Halsema en wethouder Groot Wassink Commissiegriffier: de heer Willems Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: de heer Boomsma (CDA), mevrouw Bosman (D66), de heer Boutkan (PvdA), de heer Ernsting (GroenLinks), mevrouw De Fockert (GroenLinks), de heer Hofland (D66), de heer Khan (DENK), de heer Mbarki (PvdA), mevrouw Nanninga (JA21), mevrouw Poot (VVD), mevrouw Van Soest (PvdO), de heer Taimounti (NIDA), de heer Veldhuyzen (BIJ1), de heer Wijnants (VVD) en de heer Yilmaz (DENK) Afwezige commissieleden: mevrouw A.L. Bakker (PvdD), de heer N.T.

Bakker (SP), mevrouw Bloemberg (PvdD), de heer Van Dantzig (D66), de heer Flentge (SP), mevrouw De Grave (VVD), de heer Groen (GroenLinks), mevrouw Grooten (GroenLinks), de heer Van den Heuvel (ChristenUnie), mevrouw Kiliç (DENK), de heer Kreuger (JA21), mevrouw Kuiper (ChristenUnie), de heer Van Lammeren (PvdD), de heer Olsen (ChristenUnie), mevrouw Roosma (GroenLinks), de heer Van Schijndel (Forum voor Democratie), de heer Torn (VVD) en duoraadslid Verkerke (BIJ1) Overige aanwezigen: de heer Boudewijn (Stop de gekte), de heer Hellenberg Hubaar, de heer Paauw (hoofdcommissaris politie)

Algemeen, 1 a. Opening De VOORZITTER opent de vergadering en heet iedereen welkom in het bijzonder de burgemeester en hoofdcommissaris Paauw. Dank aan mevrouw Rooderkerk voor het vervangen van de voorzitter in de periode voor de zomervakantie. b. Mededelingen De VOORZITTER deelt mee dat wethouder Groot Wassink de vergadering wegens andere werkzaamheden eerder zal verlaten. Burgemeester HALSEMA deelt mee dat nader onderzoek naar het duikincident aan de VOC-kade heeft opgeleverd dat er op korte termijn enkele aanpassingen aan de huidige werkwijze worden gedaan die het waterongevallenteam beter beschikbaar gaan maken. Tijdens de vergadering van 22 november worden aanpassingen en bijbehorende financiële gevolgen aan het Veiligheidsbestuur voorgelegd en daarna aan de gemeenteraad. c. Vaststellen agenda

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

Punt 8 wordt als eerste inhoudelijk agendapunt besproken zodat wethouder Groot Wassink daarbij aanwezig is. Punt 9 wordt verschoven naar later datum. De agenda wordt vastgesteld. d. Conceptverslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken d.d. 24 juni 2021 Het verslag van de openbare raadscommissie Algemene Zaken van 24 juni wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Termijnagenda f. Tkn-stukken De heer KHAN verzoekt om agendering van tkn-stuk 11, voortgangsbrief radicalisering en extremisme en tkn-stuk 12, eindevaluatie proeftuinkazerne Victor. De heer WIJNANTS betrekt graag tkn-stuk 5, gebedsoproepen, bij agendapunt 4 vandaag. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Inhoudelijk, 2 a. Opening inhoudelijk gedeelte b. Inspreekmoment publiek De heer BOUDEWIJN spreekt in namens Stop de gekte. Hij heeft deelgenomen aan de Wallenwacht. Tussen 9 juni en vandaag is er voor de bewoners van de Wallen geen enkele waarneembare maatregel genomen om de toenemende drukte het hoofd te bieden. De drukte is helemaal terug. Bewoners zijn dus weer de klos. De horeca is tot middernacht open, sekstheaters en prostitutieramen gaan daarna gewoon door. Alcohol wordt gewoon op straat genuttigd, overal wordt op straat geblowd en wat rest is dan het afval. Het lawaai gaat de hele nacht door. Op 9 juni had hij nog het idee dat er een verbetering zou komen, maar dat is dus niet het geval geweest deze zomer.

Het stadshart is opnieuw onleefbaar geworden en hij roept alle politieke partijen op op te komen voor de buurtbewoners: i-criterium invoeren, prostitutie naar binnen verplaatsten. Desgevraagd verduidelijkt hij er contact is geweest tussen politie en Wallenwacht. De heer VAN HELLENBERG HUBAAR loopt als lid van de Wallenwacht ieder weekend door de buurt. De drukte ’s avonds is enorm. Hulpdiensten kunnen er niet door. Bezoekers worden aangesproken op overlastgevend gedrag. Schreeuwen, wildplassen, afval achterlaten. Er worden foto’s en filmpjes gemaakt ter bewijsvoering. Aanspreken helpt. Veel buurtbewoners meldden zich spontaan aan bij de Wallenwacht; zelfs ondernemers. Rondhangende straatdealers zorgen voor een grimmige sfeer. Cameraploegen hebben meegelopen en die waren verbijsterd over dit terreurtoerisme. Hosts en boa’s zijn niet zo blij met de Wallenwacht. Boa’s lieten zich weinig zien; hosts spreken mensen niet aan op hun gedrag. Van anderhalvemeter afstand houden is geen

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

sprake. Overlastmeldingen leiden zelden tot concreet optreden. Hij dringt aan op het instellen van een stuurgroep waarin alle relevante directeuren zitten, aangestuurd door een bestuurlijk team met doorzettingsmacht waarin de burgemeester en de stadsdeelvoorzitter zitten. Verplaats de raamprostitutie naar binnen en sluit de bordelen gelijk met de horeca. Verbied alcoholverkoop in het Wallengebied; sluit de Wallen af voor bezoekers als de handhaving naar huis is; voer het i-criterium en een blowverbod zo snel mogelijk in. Desgevraagd geeft hij aan met het DB en de stadsdeelvoorzitter geen contact te hebben gehad deze zomer. Er is wel goed contact met de politie. Hij benadrukt dat de Wallenwacht een signaleringsfunctie heeft. De handhaving moet echt beter. De VOORZITTER bedankt alle insprekers voor hun bijdrage. c. Actualiteiten en mededelingen Mededelingen Actualiteit d. Rondvraag De heer YILMAZ memoreert de liquidatie van Peter R. de Vries deze zomer. Hij oppert in samenspraak met de familie een straat naar hem te vernoemen. Burgemeester HALSEMA vindt de vijfjaarstermijn zeker niet heilig. Als de eerste hectiek wat is afgenomen zal ze in samenspraak met de familie bezien wat er kan en wat gewenst wordt. De heer VELDHUYZEN geeft aan dat alle Amsterdammers een voorstel kunnen aandragen bij de commissie CNOR – hoewel die onlangs een andere werkwijze heeft gekregen.

De heer WIJNANTS ondersteunt het initiatief van de Wallenwacht van harte. Hij is benieuwd hoe de burgemeester dit initiatief beschouwt. Het lijkt een schreeuw om hulp; er is sprake van grote misstanden. Burgemeester HALSEMA benadrukt dat er wel degelijk extra en ook zichtbare maatregelen zijn geweest: eenrichtingverkeer, handhaving crowd management paraat, de inzet van hosts op uitgaanspleinen, extra handhaving op overlast op het water. De gemeente is niet bekend met de bewering dat hulpdiensten niet ter plekke zouden kunnen komen. Het probleem is absoluut zwaar voor de bewoners. Maatregelen vergen tijd. De binnenstad krijgt al lange tijd meer aandacht en meer mankracht dan andere delen van de stad als het om handhaving gaat. De burgemeester is gematigd positief over de Wallenwacht. Het initiatief om verantwoordelijkheid te nemen voor de eigen wijk is heel goed. Er wordt over gesproken om hen met de buurtmoeders in West in contact te brengen; die hebben immers langdurig ervaring op straat opgedaan. Ze roept wel op terughoudend en voorzichtig te zijn daar waar sprake is van agressief gedrag. Dan is het zaak 112 te bellen of 0800 8844. Mevrouw POOT is blij dat de pilot preventief fouilleren nu van start is gegaan. De politie zet extra eigen waarnemers in op de burgerwaarnemers.

Ze hoort graag hoe er is gecommuniceerd met de politie over de waarnemers en hoe er door de bonden op is gereageerd en hoe de burgemeester denkt te bewerkstelligen dat deze pilot daadwerkelijk

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

een goede proef zal zijn. Burgemeester HALSEMA memoreert dat het preventief fouilleren een nadrukkelijk verzoek vanuit de raad is geweest. Die discussie loopt al anderhalf jaar. De driehoek heeft in gezamenlijkheid geoordeeld daaraan tegemoet te willen komen. De driehoek heeft het volste vertrouwen in de Amsterdamse politie en het is prima als er burgers toekijken. Eerder is aangegeven dat raadsleden bij de proef welkom waren maar dat vond de raad onvoldoende. Daarop zijn burgerwaarnemers toegevoegd. Het is het initiatief van de bonden geweest om vanuit die bonden extra waarnemers toe te voegen. Zo is het van start gegaan. De proef moet opleveren wat de effectiviteit is van preventief fouilleren in Amsterdam. De heer ERNSTING begrijpt dat de burgerwaarnemers aan regels zijn gebonden, heel terecht. Hij is benieuwd of dat ook geldt voor de waarnemers van de waarnemers, dus van de politiebonden, ten aanzien van de privacy van de burgerwaarnemers. De heer BOOMSMA benadrukt het belang dat die wapencontroles goed verlopen. Hij vreest dat het wel erg onoverzichtelijk wordt met waarnemers die waarnemers controleren die de politie controleren die de voorbijgangers controleert. De heer KHAN hoort graag waarom die politiewaarnemers überhaupt worden toegestaan. De heer VELDHUYZEN vraagt of het juridisch gezien wel zuiver is dat de bonden waarnemers leveren die de waarnemers controleren.

De bonden zijn immers externe organisaties en daarmee kan toch geen gevoelige informatie worden gedeeld. Hoofdcommissaris PAAUW verduidelijkt dat het nooit de bedoeling is geweest om allemaal verschillende waarnemers in te zetten. Ook bij de politiebonden werden vraagtekens gezet bij al deze ‘lagen’ waarnemers. Het is niet prettig te denken dat er zoveel wantrouwen is dat er waarnemers nodig zouden zijn. Hij heeft uitgelegd wat de bedoeling is en waarom dit gebeurt. De reacties verschilden maar gelukkig zijn er toch voldoende mensen gevonden die de controles op een goede manier willen uitvoeren. De eerste geluiden zijn nu dat de eerste dag goed is verlopen. De bonden zijn met een aantal vakbondsmensen gekomen om vanaf de openbare weg te bekijken wat er allemaal gebeurt. Die komen dus niet uit de politiecapaciteit. Zo is het overeengekomen. Mevrouw BOSMAN stelt dat er normaal gesproken op de NDSM-werf ruimte is voor 12 grote evenementen met 15.000 bezoekers waar nu echter slechts 750 personen mogen komen. Dat heeft één keer plaatsgevonden. Ze heeft begrepen dat er vanwege de overlast geen andere evenementen meer zullen plaatsvinden en ze krijgt graag een reactie hierop. Burgemeester HALSEMA heeft contact gehad met stadsdeel Noord. Er is geen officiële aanvraag geweest.

Wel is er gesproken met twee organisaties maar daarbij ging het om evenementen die niet pasten in het locatieprofiel en het geluidsbeleid. Er zijn nu twee dagen gebruikt (van de toegestane zes) waarbij er ook nog een vrij weekend moet zitten tussen twee grootschalige, geluidsbelastende evenementen. Zes weken achter elkaar kan dus niet. Gesprekken lopen nog teneinde een oplossing te vinden. 8. Repressieve lijn toevoegen aan plan van aanpak antidiscriminatie (ZD2021010526) Mevrouw POOT benadrukt dat het gaat om het plan van aanpak op de actieonderzoeken waarvan er eentje pas tijdens het reces naar de raad kwam. De actieonderzoeken hebben geleid tot een plan van aanpak met vier onderwerpen en dat is

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

prima maar de repressieve lijn ontbreekt. De burgemeester gaf eerder aan juist te willen inzetten op het vinden van daders en op repressie. Ze hoort dus graag welke repressieve maatregelen bij dit plan van aanpak horen en wat de rol is van de politienetwerken roze in blauw, het joodse netwerk en de andere netwerken als het gaat om het voorliggende plan. Desgevraagd verduidelijkt ze dat de wet uiteraard moet worden gehandhaafd, maar bij een plan van aanpak hoort die handhaving er wel bij. Als het gaat om opsporing, is er volgens haar wel enige intensivering wenselijk. De heer VROEGE wijst erop dat D66 herhaaldelijk met voorstellen is gekomen om hatecrime rechercheurs aan te stellen en voor extra investeringen in het OM maar de VVD geeft dan niet thuis. Mevrouw POOT wil hier in de Amsterdamse raad naar oplossingen zoeken in samenspraak met de burgemeester hier en met de politiecommissaris alhier. De VVD spoort de fractie in Den Haag keer op keer aan om extra capaciteit toe te voegen. De heer KHAN heeft van VVD-collega Martens het artikel in Het Parool gelezen over daderprofielen, veelal groepen niet-Nederlandse jongens. ‘Het benoemen van een daderprofiel maakt een gerichte aanpak mogelijk per buurt, per school.’ Een dergelijke aanpak staat toch op gespannen voet met artikel 1 van de Grondwet.

Mevrouw POOT meent juist dat het juist heel belangrijk is om te snappen wat daders motiveert en daarom is onderzoek van het grootste belang. Dat maakt dan een specifieke aanpak mogelijk. En het gaat nu eenmaal vaak langs lijnen van religie en lijnen van afkomst. Dat is echt wat anders dan een vrijheidsbrigade die helemaal niet op zoek is naar jongens van niet-westerse afkomst. Die is op zoek naar wat er in de samenleving gebeurt en wie dit nu doen. De heer VROEGE haalt aan dat dit onderwerp gisteren al uitgebreid aan de orde is geweest in de commissie KDD. De interseksualiteit is nog niet aan bod gekomen. Amsterdam is een gemengde stad. Iedere dader van discriminatie is veelal ook slachtoffer van discriminatie. Dat maakt het helemaal complex. Hij hoort graag of de burgemeester dader- en slachtofferschap tegelijkertijd meeneemt in de aanpak de komende jaren. Mevrouw DE FOCKERT wijst erop dat er deze zomer veel incidenten zijn geweest. Ook eerder kreeg ze van veel mensen incidenten te horen. Bij onderzoeken stuit de politie vaak op een capaciteitsprobleem. En nu moet er weer worden bezuinigd bij de politie. Een vrijheidsbrigade, graag, maar de bemensing gaat een probleem worden. In de beantwoording van haar schriftelijke vragen las ze dat de capaciteit voor roze in blauw is toegenomen. Ze is benieuwd of dat nu goed functioneert en of de politie zelf daarover tevreden is.

Slachtoffers zijn niet altijd tevreden. Die keten vergt dus versterking. GroenLinks is nooit voorstander geweest van het ophangen van camera’s. Ze hoort graag wat de kaders en voorwaarden zijn voor camera’s bij structurele incidenten. Wat GroenLinks betreft moeten die camera’s zeer beperkt blijven. Burgemeester HALSEMA beaamt dat er veel incidenten waren en dat is heel slecht voor de vrijheid van de LHBTIQ+-gemeenschap in de stad. Het is zorgwekkend en ook de opsporing en vervolging vormen een taai probleem. Gaat het om de repressie, dan is haar niet helemaal helder wat die vrijheidsbrigade behelst. Het is juist de bedoeling dat er zo veel mogelijk agenten in de wijkteams op straat komen. Repressie ligt voor een belangrijk deel in aanscherping van wetgeving, de verhoging van straffen op hatecrimes en dat moet in Den Haag gebeuren. In Amsterdam moet de registratie van LHBTIQ+-incidenten beter. Ook als geen aangifte wordt gedaan maar wel melding wordt gemaakt moet dat leiden tot een overzicht van alle incidenten om bijvoorbeeld hot spots tijdig te detecteren. De afspraak met de stadsdelen is dat er per stadsdeel in overleg met de politie goed wordt geregistreerd om preventief handelen

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

mogelijk te maken. Tijdelijk cameratoezicht op plekken waar verschillende incidenten hebben plaatsgevonden vormt een optie waarbij uiteraard niet de privacy van de gemeenschap zelf in het geding komen. Als dat aan de orde is, informeert de burgemeester de raad. Gaat het om het versterken van de positie van de gemeente, dan is dat gisteren uitgebreid aan de orde geweest. De komende vijf jaar komt er een pilot met de inzet van gespecialiseerde rechercheurs voor de aanpak van discriminatie. Er volgt eind 2021 een landelijke pilot waarbij wordt onderzocht welke meerwaarde de specialisatie discriminatie kan hebben. Voor de inzet van lokagenten heeft het OM aangegeven niet snel akkoord te geven. Dat ligt buiten de bevoegdheid van de burgemeester. Bovendien doet de problematiek zich overal in de stad voor en ook dat maakt de inzet van lokagenten buitengewoon ingewikkeld. Het OM zal discriminatie als strafverzwarende omstandigheid in de eis betrekken. De burgemeester doet de raad de (jaarlijkse) rapportage waarin discriminatiezaken worden weergegeven, toekomen. De heer VROEGE heeft de afgelopen jaren regelmatig het belang van goede registratie zelfs met moties onder de aandacht gebracht. Hij verbaast zich erover dat die registratie dan niet op orde is.

Leden van de regenboogcommunity voelen er weinig meer voor aangifte te doen of melding te doen omdat zij het gevoel hebben dat er toch nooit wat mee gebeurt. De kans dat iemand wordt gepakt is nihil; het afgelopen jaar werd slechts vijf keer iemand veroordeeld. Hij is benieuwd hoe de politie het vertrouwen van de community gaat herwinnen. Burgemeester HALSEMA wijst op de regenboogalliantie die de afgelopen tijd in het leven is geroepen. De gemeenschap had tijd nodig om tot een goede representatie te komen. Met de alliantie samen wordt bekeken hoe de aangifte- en meldingsbereidheid kan worden verhoogd. Helder is dat er op veel verschillende plekken wordt gemeld en die meldingen moeten goed bij elkaar worden gebracht. Dat wordt nu aangescherpt. Hoofdcommissaris PAAUW geeft aan dat roze in blauw is versterkt ook om het vertrouwen in de overheid en met name in de politie te versterken. En soms is er ook echt geen opsporingsindicatie. Dan is een reëel verwachtingspatroon wel belangrijk. Melden blijft belangrijk. Dat blijft de politie uitdragen. Alle zaken waarbij discriminatie een rol speelt, krijgen prioriteit bij zowel politie als OM. Het OM vraagt in sommige zaken wel degelijk 50 procent en soms zelfs 100 procent strafverhoging. Hij hoopt dat er met de G4eenheden een landelijk traject komt met gespecialiseerde discriminatierechercheurs. Die beweging is ingezet.

Bij de politie wordt juist ingezet op het weghalen van alle ‘hekwerken’ om meer toezicht te genereren in de wijken. Het gaat hier om een aspect van maatschappelijke verruwing en dat is ook iets wat moet worden bestreden. Mevrouw DE FOCKERT wijst erop dat zaken toch anders worden opgepakt als mensen niet terechtkomen bij roze in blauw. Het is dus zaak agenten die niet aangesloten zijn bij roze in blauw goed te begeleiden. Hoofdcommissaris PAAUW stelt dat het om voortdurende bewustwording gaat. Dat gebeurt structureel door roze in blauw in de richting van de eigen organisatie maar dat gebeurt ook tijdens de opleiding al. Burgemeester HALSEMA benadrukt dat de driehoek grote prioriteit geeft aan zaken van intimidatie van LHBTIQ+-ers. Maar er moet wel aandacht zijn voor diepe, maatschappelijke intolerantie in de lokale samenleving. Daarbij kan niet worden verwacht dat politie en handhaving dat kunnen repareren. Ouders, scholen, woningbouwverenigingen spelen een belangrijke rol in de correctie van jongeren die intolerant zijn en intimiderende uitspraken doen of zelfs tot geweld overgaan. Wethouder GROOT WASSINK begrijpt de gevoelens in de raad wel om meer en

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

meer te willen maar het is nu eenmaal niet gemakkelijk op te lossen. Dit vergt een brede maatschappelijke aanpak. Vanuit de portefeuille Diversiteit wordt nadrukkelijk ingezet op educatie en het versterken van emanciperende krachten, voorlichting en het hervormen van het MDRA. Met de maatregelen zoals die door de politie en burgemeester zijn genoemd en de intensivering die het college voorstelt, is het probleem niet meteen opgelost maar daarmee wordt wel de tolerantie bevorderd en de veiligheid gegarandeerd. Mevrouw VAN SOEST wil horen waardoor het zo lang heeft geduurd dat dit rapport naar de raad is gekomen. Komt er nog verder onderzoek of komen er voortgangsrapportages naar aanleiding van de maatregelen? Wethouder GROOT WASSINK benadrukt dat de actieonderzoeken als één pakket worden aangeboden. Dat was ook de wens van de raad. Dit is gisteren uitvoerig aan de orde geweest. Eén rapport is nog niet af; dat zou na de zomer komen. Vanzelfsprekend rapporteert de wethouder de raad regelmatig over de voortgang. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Algemene Zaken 3.

Uiten van wensen en bedenkingen over een voorgenomen collegebesluit tot oprichting van de Stichting Amsterdam 750 (ZD2021-010649) De heer MBARKI krijgt nog graag een toelichting op de samenwerking met het AFK en het Programmabureau Amsterdam 750 over hoe de verantwoordelijkheden liggen, wie verantwoordelijk is voor eventuele verliezen binnen de stichting, wat er gebeurt met de stichting na de viering van Amsterdam 750 en hoe kennis, ervaring en netwerken later kunnen worden ingezet voor andere doelen in de stad. De heer HOFLAND constateert dat Amsterdam 750 begint met allerlei juridische constructies. De stukken zien er goed uit. D66 vindt het programmaplan veelbelovend maar voegt daaraan graag nog een suggestie toe omdat een stad die prettig is voor lhbtiers prettig moet zijn voor iedereen. In de raad komt D66 met een concrete toevoeging voor de lhbti-gemeenschap. Burgemeester HALSEMA licht toe dat de stichting momenteel samen met het AFK regelingen uitwerkt om subsidieverlening mogelijk te maken. Het AFK zet veel expertise en ervaring in en werkt daarbij in opdracht van de stichting. Na Amsterdam 750 worden zowel de viering als de stichting geëvalueerd. Uiteraard dienen waardevolle kennis, ervaring en netwerken bewaard te blijven. De stichting is zelf verantwoordelijk voor eventuele risico’s; een Raad van Toezicht houdt toezicht op de geldstromen.

Vier maal per jaar wordt er gerapporteerd. Ze stuurt het organogram van de stichting naar de raad. Een extra toevoeging voor de lhbti-gemeenschap lijkt de burgemeester overbodig. Er vindt een vrijdenkersconferentie plaats in samenwerking met De Balie onder de titel Stadslucht maakt vrij. De positie van minderheidsgroeperingen in Amsterdam zorgt voor een rijke variatie waarbij de lhbti-gemeenschap wezenlijk onderdeel uitmaakt van de viering. In 2025 zal de Pride extra feestelijk zijn. Gesprekken lopen. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. 4. Mogelijkheden tot regulering van (excessieve) gebedsoproepen (ZD2021-008058) De heer WIJNANTS waardeert het onderzoek zeer. Het is bemoedigend dat het punt van gebedsoproepen door moskeeën afneemt en dat ook de klachten afnemen. Dat

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

maakt het minder noodzakelijk voor de overheid om hier op te treden. In de uitspraak van de Raad van State wordt de vraag genoemd of niet-religieus klokgelui valt onder de regulering van de wet Openbare manifestaties – wat volgens de gemeente wel maar volgens de Raad van State niet het geval is. Als de gemeente besluit in een verordening gebedsoproepen te reguleren zal dat geen effect hebben op het klokgelui van de Westertoren. Niet-religieus klokgelui valt immers buiten het bereik van hetgeen in artikel 10 van de WOM is bepaald. Voorts ziet hij graag dat de burgemeester in de gesprekken dit najaar dit punt met de moskeebesturen bespreekt en de raad informeert over eventuele klachten. Burgemeester HALSEMA verzekert dat er goed contact is met de moskeeën over dit onderwerp en over de klachten in de buurt. Er is dus weinig urgentie om dit punt aan de orde te stellen. De WOM maakt het mogelijk excessief klokgelui of niet-religieus klokgelui te regulieren. In de APV kunnen regels worden opgenomen over de duur en het geluidsniveau maar die regels zijn heel algemeen en gelden dan voor alle uitingen – dus inclusief het gelui van bijvoorbeeld de Westertoren. Die inperking vindt het college te groot. Ook in de raad ontbreekt daarvoor een heel breed draagvlak. De heer WIJNANTS stelt dat de Raad van State zich toch echt anders uitspreekt over niet-religieus klokgelui.

Reguleringen zien dus niet op niet-religieus klokgelui. Dat betekent dat er een keer per week een gebedsoproep mag zijn of klokgelui mag weerklinken maar vanuit de Westertoren mag Hazes weerklinken zo vaak men wil. Deze uitspraak van de Raad van State geeft wat dat betreft ruimte om beperkingen op te leggen die niet direct impact hebben op niet-religieus klokgelui. Burgemeester HALSEMA is blij dat de heer Wijnants het klokgelui op de melodie van Hazes in ieder geval niet wil beperken of verbieden. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. 5. Voortgang Masterplan Nieuw-West (ZD2021-005465) De heer KHAN ziet dat de burgemeester middels de brief met 14 andere burgemeesters het rijk verzoekt om maatregelen grootstedelijke problematiek toe te passen in Nieuw-West en Zuid-Oost. In Rotterdam wordt deze wet toegepast om mensen met lage inkomens te weren uit bepaalde wijken. Hij hoopt dat dit in Amsterdam toch niet het geval is. Nieuw-West en Zuid-Oost zijn door het rijk geselecteerd op basis van de leefbaarometer waarvan een aantal indicatoren toch dubieus is – bijvoorbeeld het aantal mensen met een Marokkaanse of Surinaamse afkomst. Hij is benieuwd of progressie wordt gemeten aan de hand van die leefbaarometer en of de rijksfinanciering daaraan wordt verbonden. Dat zou DENK echt problematisch vinden.

De heer HOFLAND geeft aan dat het plan wordt opgesteld met een brede maatschappelijke alliantie. Hij wijst op het risico dat er altijd organisaties zijn die er dan niet bij worden betrokken en die dan vrezen niet meer te kunnen afwijken van de vastgestelde uitgangspunten. De heer VELDHUYZEN wijst op de rol van de betrokken organisaties. Hij zou graag zien dat de politie en betrokken woningcorporaties meer doen aan zelfreflectie en bijvoorbeeld met een plan komen hoe ze institutioneel racisme binnen de eigen organisatie gaan ontmantelen. Gentrificatie blijft een punt van zorg. Mevrouw DE FOCKERT wijst erop dat bewoners in Zuid-Oost eerder het gevoel hadden van een topdownaanpak. Ze hoort graag hoe bewoners en ondernemers structureel onderdeel zijn van de alliantie.

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

De heer MBARKI gaat ervanuit dat er buurtbewoners betrokken zijn geweest bij de missie. Nieuw-West zou internationaal georiënteerd zijn. Dat krijgt hij graag toegelicht. Voorts ziet hij graag dat de woonparagraaf een sterke positie krijgt. Wonen vormt zeker in Nieuw-West een probleem. Beleggers gaan door de hoge prijzen op zoek naar delen buiten de binnenstad en dat is echt te zien in Nieuw-West. Daar wordt massaal doorverkocht en verkamerd. In Zuid-Oost is gekozen voor een aanjager, iemand die de processen aan elkaar rijgt. Hij is benieuwd of er voor Nieuw-West ook een programmadirecteur wordt gezocht. Burgemeester HALSEMA licht toe dat er nog geen masterplan ligt; het gaat om eerste opzetten. Ondertussen leert de gemeente veel van de aanpak in Zuid-Oost dus in het masterplan Nieuw-West worden verbeteringen aangebracht ten opzichte van ZuidOost. De wet geeft de stad experimenteerruimte en daarom haalt Amsterdam het goede uit de ‘Rotterdamwet’ maar het slechte laat ze in Rotterdam. De leefbaarometer is een landelijk onderzoeksinstrument. Er kan geen sprake van zijn dat de gemeente de variëteit in de wijken als een negatief criterium benoemt en daarmee bedoelt dat een wijk witter moet worden. De doelstelling is het vergroten van de leefbaarheid voor de mensen in de wijk. Daar zit absoluut geen enkele verborgen of discriminatore agenda in.

Er ligt een grote opdracht om de maakbaarheid van onderop te organiseren in zowel Zuid-Oost, Nieuw-West en Noord. Daarom moeten de masterplannen rusten op de medewerking en instemming van inwoners. Niet alleen geïnstitutionaliseerde belangenverenigingen maar ook nieuwe groepen en jongeren worden erbij betrokken. De gemeente probeert zo veel mogelijk inwoners zo vroeg mogelijk te betrekken en daarbij wordt naar allerlei nieuwe manieren gezocht. Inmiddels heeft de gemeente 40 miljoen euro ontvangen uit het Volkshuisvestingsfonds voor Zuid-Oost. Zojuist heeft de burgemeester gezien dat het manifest van de 15 burgemeesters voor de 16 gebieden – waarvan 2 in Amsterdam – om de kloof te dichten, is overgenomen. Dat betekent dat het rijk de komende jaren ook inspanningen verricht om de gemeenten te helpen de achterstanden te verminderen. Daarbij gaat het echt om de verbetering van de kwaliteit van leven en absoluut niet om een verandering van kleur. De burgemeester weet niet op welke onderzoeksinstrumenten het rijk zijn criteria baseert. Als de zorg van de heer Khan terecht blijkt, zal ze protest aantekenen tegen die criteria. Het tegengaan van institutioneel racisme en discriminatie vormt een belangrijke inzet van het masterplan. Alle deelnemende organisaties zullen zich daaraan committeren.

Al voor de coronacrisis heeft de politie samen met de driehoek een grote bijeenkomst in Nieuw-West belegd over de boosheid bij jongeren over het gevoel van etnisch profileren. Ze zal in de alliantie deze zorgen nog eens onder de aandacht brengen. Ook in Noord worden stappen gezet. Samen met de bewonersorganisaties wordt gekeken hoe de plannen kunnen worden opgezet. Gaat het om de term internationaal georiënteerd, dan kent Nieuw-West een enorme culturele variatie. Daar komt Haven-Stad nog bij. Nieuw-West is zeker geen naar binnen gekeerd stadsdeel. De woonparagraaf moet inderdaad sterker worden. Vooral in Noord vrezen bewoners te worden verdrongen bij de gebiedsontwikkeling. In Nieuw-West moet op grote schaal worden gerenoveerd en dat geldt ook voor Noord. Dat heeft expliciet de aandacht. Er moet absoluut voldoende worden gebouwd voor het middensegment en daarbij gaat het in de eerste plaats om de bewoners uit de wijk zelf. Op dit moment zijn er veel te weinig ontwikkelmogelijkheden voor de jongeren uit de wijk. Er moet variatie in werk zijn, in inkomen, in woningen – dus in eerste instantie gericht op de bewoners van de wijk zelf. In Zuid-Oost is in vervolg op het programma Rotterdam-Zuid gekozen voor een directeur. De drie stadsdelen verschillen sterk en dus wordt er goed gekeken naar wat er past en waar de grootste verantwoordelijkheid wordt neergelegd.

De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken.

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

Openbare Orde en Veiligheid 6. Initiatiefvoorstel van de leden Taimounti en Veldhuyzen getiteld Intrekken APV bevoegdheid burgemeester (ZD2020-014860) De heer TAIMOUNTI denkt nog steeds dat gerichte wapencontroles in de stad heel negatief zullen zijn en niet zullen bijdragen aan een grotere veiligheid in de stad. De burgemeester wil tegen de wens van de raad in de proef doordrukken en gezien de ontstane onrust heeft de burgemeester daar misschien wel spijt van. Hij is benieuwd hoe de burgemeester de onrust bij bijvoorbeeld de politiebonden gaat wegnemen. De heer Taimounti heeft veel mensen gesproken die de inzet van waarnemers een slecht idee vinden. Het zou gaan om objectieve, onafhankelijke waarnemers – maar die objectiviteit is volgens hem ver te zoeken. En hoeveel waarnemers komen er straks voor de waarnemers van de waarnemers? Hij hoort graag waar en hoe de waarnemers hun constateringen bekend kunnen maken, welke procedure er volgt wanneer er alsnog misstanden worden geconstateerd en hoe de verslaglegging plaatsvindt. De indieners willen gezien de enorme onrust het initiatiefvoorstel vooralsnog intrekken. De proef loopt immers al met alle risico’s op etnisch profileren, onrust bij de politie, wantrouwen tussen politie, burgers/waarnemers en dat terwijl de pakkans op wapens minimaal is. De indieners gaan ervanuit dat de proef na een maand niet meer wordt voortgezet.

Hij hoopt dat er een andere manier wordt gevonden om wapens van de straat te halen. De heer MBARKI draagt aan dat de heer Khan geen raadslid is maar duoraadslid en geen doorlaatpas heeft. Hij kan dus burgerwaarnemer zijn. De VOORZITTER legt uit dat ook het lid Khan een doorlaatpas kan aanvragen. De heer VELDHUYZEN stelt dat de voorzitter van de Nederlandse politiebond heeft aangegeven dat het onacceptabel is dat er burgerwaarnemers worden ingezet omdat dat het wantrouwen voedt terwijl er geen enkele aanleiding is om aan het vertrouwen van de politie te twijfelen. Hij hoort graag of de burgemeester dat ook vindt. Elders vreest men dat dit een voorbode is van meer bestuurlijke controle op het politieapparaat en ook de SP huldigt dit standpunt. De meerderheid van de Amsterdamse gemeenteraad heeft zich uitgesproken tegen deze proef met preventief fouilleren en de driehoek gaat er toch mee door. Politieonderzoek laat zien dat preventieve fouilleeracties etnisch profileren in de hand werken en Amnesty International stelt dat etnisch profileren een vorm van discriminatie is die bijdraagt aan stigmatisering van etnische minderheden. Ander onderzoek laat zien dat 35% van de Amsterdamse agenten niet bekend is met maatregelen tegen etnisch profileren; een deel ziet het ook helemaal niet als een probleem. Eerdere controles leverden teleurstellend weinig wapens op.

Kortom: er is alle reden om preventief fouilleeracties te stoppen. De afgelopen jaren zijn er 50 mensen na aanhouding door de politie overleden. Er is dus wel degelijk alle reden om aan het vertrouwen van de politie te twijfelen en al helemaal omdat de politiebonden meer bestuurlijke controle vrezen. De overheid heeft een deel van het monopolie op geweld aan de politie uitbesteed en ook dat is een reden genoeg voor meer controle. Mevrouw NANNINGA vindt het belangrijk voor een gezonde democratie om met elkaar van mening te kunnen verschillen maar wel gebaseerd op de realiteit. Het plan om de bevoegdheid van de burgemeester om noodzakelijke veiligheidsmaatregelen te nemen bij haar weg te halen, is een slecht idee. Dat voorstel is nu gelukkig ingetrokken. De burgemeester mag samen met de driehoek veiligheidsgebieden aanwijzen en daarover heeft de raad niets te zeggen. Het idee met de waarnemers is in een brief gelanceerd en natuurlijk hebben de bonden niet alle brieven aan de raad gelezen en voelen ze zich overvallen. Het is zaak de bevoegdheid van de burgemeester helder toe te passen. Ze

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

verwacht dat de proef niets meer gaat opleveren met al die verschillende waarnemers er omheen en de uiteindelijke winnaar is de messentrekker. Ze is benieuwd hoe de proef nu wordt uitgevoerd en ze hoort graag hoe de burgemeester gaat voorkomen dat in de toekomst door rommelige inmenging van de raad zo veel problemen ontstaan. Een bestuurder moet zijn recht gewoon gebruiken. De heer MBARKI wijst op het echte probleem: wapens op straat. Al anderhalf jaar lang zegt ook de raad dat er iets moet gebeuren. De discussie spitst zich nu toe op het niet doen van de proef en deels op de waarnemers. De echte discussie moet echter gaan over het van de straat halen van wapens. Hij hoopt dat een goede evaluatie van de proef mogelijk is. Een proef op deze manier is volgens hem niet eerder in Nederland gedaan. Doorgaan dus. Burgemeester HALSEMA is blij dat het voorstel is ingetrokken en ze hoopt dat afstel volgt. In 2021 heeft de burgemeester 8 keer een veiligheidsrisicogebied aangewezen – 7 keer naar aanleiding van samenkomsten op het Museumplein en daar was de woordvoerder van BIJ1 toen heel blij mee en 1 keer bij een uitvaart in Noord voor een bijeenkomst van Ajaxsupporters. Bij die wapencontroles zijn wel degelijk diverse wapens gevonden van molotovcocktails tot ploertendoders, boksbeugels, een taser, vechthandschoenen en nog veel meer.

Spijt van het experiment heeft de burgemeester helemaal niet. De onrust bij de politiebonden is heel beschaafd opgelost: een uitgebreid gesprek met de politiebonden heeft ertoe geleid dat de bonden zelf een aantal waarnemers toevoegt. De eerste dag is buitengewoon goed en rustig verlopen. De waarnemers zijn juist geen teken van wantrouwen maar van groot vertrouwen. Daarmee is de burgemeester tegemoet gekomen aan de herhaalde wens van de raad: raadsleden én burgers als waarnemers. Overigens komen de teksten van de politiebonden voor rekening van de politiebonden. Amnesty International heeft inmiddels laten weten dat er is geciteerd uit een eerdere reactie van ruim een jaar geleden en ze kan zich vinden in de proef zoals die inmiddels is gestart. Ook de burgemeester van Den Haag beschouwt preventief fouilleren als een effectief instrument dat kan worden ingezet indien nodig. Er is nu meermaals uitgebreid in de raad en commissie gesproken over de burgerwaarnemers en daarbij had JA21 feitelijk geen inbreng. De voorstanders van preventief fouilleren hebben zich nooit uitgelaten over de burgerwaarnemers. Van een clash met de politiebonden is geen sprake. Een deel van de raad vindt kennelijk dat de burgemeester haar bevoegdheden niet mag gebruiken tegen de wens van een meerderheid van de raad in.

Een ander deel van de raad meent dat de burgemeester überhaupt niet naar de raad had mogen luisteren. De inzet van dit experiment is een buitengewone secure wijze van de inzet van het middel preventief fouilleren. Het is een bevoegdheid van de burgemeester en de driehoek maar die hebben de zorgen van de raad altijd serieus willen nemen. Ze is heel benieuwd naar de uitkomst van de proef. Mevrouw NANNINGA heeft nog niet gehoord wat de burgemeester gaat doen aan de verstoorde verhouding met de bonden. Het is niet voor niets dat er nu waarnemers op de waarnemers zijn ingesteld en kennelijk zijn de bonden daarin niet meegenomen. Burgemeester HALSEMA heeft haar bevoegdheid genomen. Het experiment wordt op dit moment uitgevoerd. Maar ze heeft de zorgen van de raad wel serieus willen nemen. De heer TAIMOUNTI wijst op zijn vragen betreffende de procedure en de verslaglegging. Burgemeester HALSEMA legt uit dat waarnemers en de toegevoegde waarnemers zelf rapportages opstellen. Die worden verwerkt door Onderzoek en Statistiek. Daaruit komt een verslag voort dat met de raad zal worden gedeeld.

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

Hoofdcommissaris PAAUW voegt hieraan toe dat het gesprek met de bonden heel constructief is geweest. Het gaat om vertrouwen in de kwaliteit van de dienders. Hij neemt de vakbonden uiterst serieus. Ook de voorzitter van de OR heeft een heel rustig geluid laten horen. Hij vindt het onverstandig maar te blijven aanjagen op dat vertrouwen. Hij wil de proef graag een eerlijke kans geven. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. 7. Reactie op motie (1970) inzake het capaciteitsgebrek bij de Amsterdamse politie (ZD2020-014321) Burgemeester HALSEMA zal de eerder ingediende vragen van mevrouw Poot schriftelijk afhandelen. Ook andere raadsleden kunnen nog vragen indienen. De VOORZITTER constateert dat hiermee dit punt is behandeld. 9. Raadsinformatiebrief stand van zaken acties en maatregelen drillrapgerelateerde problematiek (ZD2021-007968) Dit punt wordt uitgesteld tot nader order Openbare Orde en Veiligheid 10. Brand studentenflat aan de Krelis Louwenstraat in Amsterdam West Nr. VN20210230127 Mevrouw NANNINGA hoort graag wat er tot nu toe bekend is, wat er wordt gedaan om de bewoners en de buurt veilig te houden en hoe de veiligheid van expressie er nu voor staat. Iedereen in Amsterdam moet immers wel zijn mening kunnen uiten – ook visueel.

De heer VROEGE ziet dat het gevoel van onveiligheid bij mensen in hun eigen huis groot is waarbij het ook big eens om lhbtiq-gericht geweld gaat. Er heerst veel onrust in de regenboogcommunity. De reacties van veel inwoners in West waren hartverwarmend. Brandveiligheid in studentencomplexen heeft D66 in het verleden al vaker aan de orde gesteld. Duo brengt dat nu naar voren terwijl het ongenoegen toch van een heel andere orde is. Misschien kan de burgemeester de reactie van Duo duiden. Hij hoort graag de stand van zaken aangaande het onderzoek. Hopelijk blijkt het saamhorigheidsgevoel hier in West duurzaam. Mevrouw DE FOCKERT voegt hieraan toe dat ze geschokt was door het feit dat er melding werd gemaakt van andere incidenten. In Het Parool las ze dat er ook discriminatoire uitlatingen tegen Vietnamese studenten en anderen zijn gedaan. Dat dient ook bij dit onderzoek te worden betrokken. De heer MBARKI weet dat dit onderwerp al aan de orde is geweest in een andere commissie. Duo heeft aangegeven dat er geen posters meer mogen worden opgehangen in verband met de brandveiligheid, maar wellicht kan de burgemeester het gesprek aangaan met Duo om bijvoorbeeld een vlag op het dak te hijsen: daar kan niemand bij en dat is toch veilig. Er zijn mensen uit hun woning geëvacueerd en nu blijkt er ook nog in die woningen te zijn ingebroken. Dat krijgt hij graag toegelicht.

Definitief Raadscommissieverslag, 2 september 2021

Burgemeester HALSEMA geeft aan dat het een buitengewoon ernstig incident is geweest. De reacties van omwonenden waren ontroerend. Er was grote saamhorigheid. Over het lopende onderzoek kan ze geen uitspraken doen. De brandweer heeft twee keer een inspectie uitgevoerd: op de dag zelf en kort daarna weer. De brandweer heeft voorlichting gegeven. Er is intensief contact tussen Duo en de bewoners. Dat loopt goed. Ook het stadsdeel staat in nauw contact met de bewoners en de buurt. Omwille van de brandveiligheid is er een dringend verzoek gedaan vanuit de brandweer en de politie om alle brandbare materialen uit de gangen te verwijderen. Daar heeft Duo de eerste keer vooral de regenboogvlaggen uitgepikt en dat geeft een verkeerd signaal. Dat heeft Duo in zijn latere communicatie met de bewoners gecorrigeerd. Het ophangen van vlaggen voor de ramen kan wel degelijk. De suggestie om een vlag op het dak te plaatsen zal ze doorgeleiden. Er is inderdaad sprake geweest van een aantal incidenten en ook die maken deel uit van het onderzoek. Hoofdcommissaris PAAUW kan niet ingaan op de inhoud van het onderzoek. Alle informatie om dit op te lossen – buurtonderzoek, digitaal onderzoek, forensisch onderzoek – wordt nagetrokken. Het is een complexe zaak en er wonen allerlei verschillende soorten mensen waaronder studenten, tijdelijke bewoners, zelfs gezinnen op doortocht.

Gaat het om de inbraak/insluipingen, dan wordt daarvan op dit moment een reconstructie gemaakt. Die kan schriftelijk naar de raad komen. Op verschillende momenten heeft het gebouw onder verschillend toezicht gestaan: brandweer, politie, Duo. De VOORZITTER concludeert dat hiermee dit punt voldoende is besproken. Sluiting De VOORZITTER bedankt iedereen voor zijn inbreng en sluit de vergadering net voor 16.30 uur.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10600942/2