Bijlage Aangepast preadvies burgerberaad schone stad nav commissie DC

Geachte leden van de gemeenteraad, Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd. Inleiding Hierbij ontvangt u onze reactie en ons preadvies ten aanzien van de uitkomsten van het burgerberaad schone stad. Allereerst wil het college de deelnemers aan het burgerberaad hartelijk bedanken voor hun waardevolle deelname. De inzet en betrokkenheid tonen niet alleen toewijding aan een schonere stad, maar ook de kracht van democratie. Het proces geeft ons veel kennis en ervaringen over het burgerberaad als middel voor het verkrijgen van meer betrokkenheid van onze bewoners bij wat wij doen. De inhoud van de adviezen gaat ons helpen bij het schoner krijgen van de stad. Wij gaan nu samen ervaring opdoen bij het ter hand nemen van de adviezen, waarbij het van belang is om elkaar goed op de hoogte te houden en elkaar te vinden op wat wel en niet uitgevoerd kan worden, wanneer en hoe. Het college hecht grote waarde aan de adviezen en het doel om de stad schoner te maken én houden. Het college heeft een aantal adviezen al opgepakt, zoals het laten rijden van het treintje inzameling – reiniging, en geeft hieronder inzicht hoe het aan de slag wil met het totaal van de aangenomen adviezen.

Preadvies Met de adviezen, maar ook het voorwoord en de definitie van een schone stad, geeft het beraad duidelijk hun boodschap weer. Daarin streeft het beraad een hoog schoonheidsniveau na, namelijk dat er ‘in de hele stad geen zichtbaar afval meer aanwezig is’. Daarnaast zien we dat de adviezen zich niet enkel richten op één aspect van de afval keten, maar juist een mix ten aanzien van al onze inzet én die van bewoners, ondernemers en bezoekers. Meer handhaving of meer vegen en inzamelen wordt niet zozeer alleen genoemd, het gaat vooral over het slimmer omgaan met de bestaande capaciteit. Er is veel aandacht voor het begin van de keten, dus voordat iets ‘afval’ wordt. Preventie en voorkomen van afval is daarin de sleutel. En dat allemaal op een duurzame en circulaire manier. Deze visie onderschrijven we ten zeerste en zullen we in hoofdlijnen laten terugkomen in het stedelijk kader Schoon en Afvalvrij 2025 - 2027 dat we gelijk met de begrotingsstukken en de bespreking van de adviezen van het burgerberaad aan de raad voorleggen. De 15 adviezen van het burgerberaad die een meerderheid hebben gehaald, hebben we apart bekeken en voorzien van een reactie. De uitvoering van de adviezen nemen we op in de bijlage bij de notitie Afval en Reiniging (2025-2027) waar alle maatregelen bijeen staan die de afgelopen periode in beleidsstukken en brieven Schonere Stad zijn opgesomd.

Zo zorgen we voor overzicht en zie je ook waar maatregelen elkaar overlappen of met elkaar verband houden. Het is wel goed om ervan bewust te zijn dat niet alle adviezen binnen een jaar uitgevoerd zijn. Het zijn immers veel maatregelen. Met sommige kunnen we al meteen aan de slag of zijn we al aan de slag, zoals de herinvoering van het zogenaamde treintje. Andere adviezen hebben meer tijd nodig en vragen verder onderzoek en uitwerking. Dat kan ook betekenen dat alsnog maatregelen niet, of aangepast uitgevoerd worden. Omdat niet alle adviezen tegelijk uitgevoerd kunnen worden, zal er een

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

prioritering gemaakt moeten worden van nu, straks, later. De raad en deelnemers zullen we betrekken in de volgende stappen van dit proces. We zijn daarom positief over de monitorgroep die het burgerberaad voorstelt en begeleiden deze vanuit de gemeente. Hieronder geven wij een korte toelichting op de 15 adviezen. Elk advies is voorzien van een reactie van het college. Deze adviezen zijn ingedeeld in drie categorieën:

A. Uitvoeren Dit betreft 7 adviezen. Het college vindt dat deze adviezen bijdragen aan een schonere stad en goed door de gemeente uitgevoerd kunnen worden doordat de adviezen passen bij het bestaande beleid, het beleid goed aanvullen of gewoon een goed idee zijn. Bovendien vallen ze binnen de bevoegdheid van de gemeente. Deze adviezen kunnen wat het college betreft worden opgenomen in het stedelijk kader Afval en schoon. De verantwoording van de uitvoering wordt vervolgens meegenomen in de jaarlijkse rapportage. B. Eerst verder onderzoeken Dit betreft 8 adviezen die interessante aanknopingspunten bieden om mee aan de slag te gaan, maar tegelijkertijd eerst nog een verdiepingsslag (uitwerking) nodig hebben, zowel inhoudelijk als financieel. Bijvoorbeeld om de locatie te bepalen waar het kan worden gedaan, of vanwege de eis van rechtmatigheid. Om die redenen kunnen ze nog niet 1 op 1 opgenomen worden in het beleid. Na verdieping en uitwerking zal het college ook deze adviezen meenemen in de jaarlijkse rapportage. Ook is denkbaar dat uit nader onderzoek blijkt dat een advies toch niet kan worden uitgevoerd. C. Niet uitvoeren In deze categorie valt geen van de adviezen. Dat betekent dat er geen adviezen zijn waarvan het college ziet dat ze niet binnen de gemeentelijke bevoegdheid of kaders vallen, of waarvan het college vindt dat ze onvoldoende doelmatig zijn.

Onderstaand is per categorie, een korte samenvatting gegeven van het betreffende burgerberaad-advies. Naast de korte samenvatting staat de reactie van het college. Deze reactie is per advies ook uitgesplitst naar verschillende deeladviezen, waarbij ook expliciet is aangegeven welke deeladviezen er zijn beoordeeld als niet uitvoeren (C). Voor de deeladviezen die niet kunnen worden uitgevoerd is een korte toelichting opgenomen. Sommige adviezen verdienen nader onderzoek met welke aanpassingen en onder welke voorwaarden ze wel kunnen worden. Dit soort updates worden verder afgestemd met de Monitoring- en Klankbordgroep bestaande uit deelnemers van het burgerberaad. Daarnaast zal de raad hierover worden geïnformeerd via de tweejaarlijkse raadsinformatiebrieven.

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

Adviezen en reacties n.a.v. Burgerberaad Schone Stad

Korte aanduiding

(samenvatting van) Advies

Reactie

1.1.

Stadsreiniging intensiveren: herintroductie via het “treintje”

Op plekken in de stad waar geen ondergrondse containers voor afval zijn, ontstaat veel zwerfvuil door opengescheurde vuilniszakken. Het advies is om de samenwerking tussen de betrokken gemeentelijke afdelingen te verbeteren en efficiënter te werken door kort na het legen van de vuilniswagen de straat te vegen. Met een pilotproject kan bepaald worden waar en hoe het “treintje” het beste kan worden ingezet. Het is belangrijk om het “treintje” continu te verbeteren, onder andere door feedback van bewoners te gebruiken. Bewoners kunnen via verschillende kanalen geïnformeerd worden over de juiste manier van afvalaanbieding. Tot slot worden verschillende suggesties gedaan om mogelijke personeelstekorten tegen te gaan.

A Uitvoeren Het college ziet dit als een waardevol en uitvoerbaar advies. De overlast door opengescheurde vuilniszakken een groot probleem. We gaan dit oplossen door ervoor te zorgen dat er op termijn geen vuilniszakken meer op straat worden aangeboden. Dit willen we bereiken door alternatieve inzamelsystemen in te voeren, zoals afvalverwerking over water en op afspraak. Deze maatregelen voeren we uit binnen het project Alternatieve inzameling, waarbij we ook de samenwerking tussen de betrokken partijen verbeteren. Maar tot die tijd zijn er ook maatregelen voor de korte termijn nodig. Daar past dit advies goed bij. In de zomer zijn we daarom al gestart om in het Centrum op de belangrijkste routes waar zakken worden ingezameld, te werken met een “treintje”. Dit betekent dat de reiniging de straat reinigt kort nadat de afvalzameling langs is geweest. We verkennen op welke manier dit gecontinueerd kan worden, en wat hiervoor nodig is (o.a. extra kosten en inzet van veegploegen).

1.2

Zero Fresh Food Packaging

Wij willen dat zich de Gemeente Amsterdam actief voor een 'zero fresh food packaging' verpakkingsbeleid inzet op weg naar een afvalvrije stad. Daarbij mag vers voedsel alleen worden verpakt als daardoor ecologisch gewin kan worden aangetoond. Voor onvermijdbare voedselverpakkingen gelden strenge verpakkingsrichtlijnen waaraan de verpakkingen moeten voldoen zodat deze milieuvriendelijk zijn. Wij vragen de Gemeente Amsterdam om het duurzame verpakkingsbeleid via de VNG (Vereniging van de Nederlandse Gemeenten) als uitgangspunt te nemen in de onderhandelingen met "Verpact" over de nieuwe UPV. Noodzakelijk hierbij is verlengde verantwoordelijkheid voor producenten.

A Uitvoeren Het college kan zich vinden in het advies en zal zich in de uitvoering blijvend inzetten om ervoor te zorgen dat er minder (schadelijk) verpakkingsmateriaal wordt gebruikt. Dat doen we in contacten met de landelijke en Europese instanties die wet- en regelgeving opstellen, zoals de UPV Verpakkingen. Daarbij is het een uitdaging dat het gebruik van minder of andere verpakking niet mag leiden tot meer voedselverspilling. Dat is een risico omdat versproducten zonder verpakking minder lang houdbaar zijn.

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd. 1.3

1.4

Introductie smart containers en RFID tags

Het afval efficiënter laten ophalen, routes bepalen op grond van verzamelde data. Kijk vooral naar de juiste handelingen in de verschillende wijken. De smartcontainers werken niet voor de binnenstad. Daar zou het label systeem misschien een oplossing voor kunnen zijn. De burgers hebben duidelijk op een platform zichtbaar wanneer de containers vol zijn en welke nog gebruikt kunnen worden (via app/ website).

Amsterdam tegen afval

We willen een grote en allesomvattende positieve campagne die structureel herhaald kan worden. Voor de verspreiding worden alle informatiekanalen ingezet om iedereen te bereiken, ook de tijdelijke bezoeker (onderhuurder, toerist, expat, dagjesmens). Daarbij zet de gemeente in op het ondersteunen, faciliteren en sponsoren van goed gedrag. We willen dit omdat het saamhorigheid, duidelijkheid en bewustwording creëert binnen de stad. We bereiken dit met een campagne die gebaseerd is op eerdere succesvolle campagnes zoals BOB en ‘poep op de stoep’. Binnen de campagne wordt er een onderscheid gemaakt tussen verschillende doelgroepen en locaties. Ons voorstel is een herkenbare mascotte of herkenbare slogan die op verschillende manieren en momenten kan worden ingezet. Bijvoorbeeld: Proppie. Richting toeristen kan de stad actief worden gebrand als "zero waste city". We willen dat de uiteindelijke invulling wordt ondersteund door gedragsdeskundigen en communicatie-experts bij de gemeente die onderzoeken wat effectief is. De campagne wordt onder andere uitgezet op Schiphol, op trams en bussen, in OV, billboards, sociale media en door middel van partnerschappen met bedrijven. Bestaande buurtcampagnes en de 'landelijke opschoondag' worden meegenomen in de campagnecyclus en deze worden inzichtelijk gemaakt door middel van een buurtinitiatieven kalender.

B Eerst verder onderzoeken Het college ziet dit advies voor het optimaliseren van de afvalinzamelroutes op basis van gebiedskennis en data als een waardevol en een continu proces. Daarbij zetten we ook (meer en meer) sensoren in. We zoeken verder uit op welke plekken de inzet van sensoren toegevoegde waarde heeft (en tegen welk prijskaartje). Het college stelt voor om beschikbare informatie voor bewoners over volle containers verder te onderzoeken. Hiervoor moet de data tijdig aanwezig zijn en beschikbaar worden gemaakt via de website/ Amsterdam app. Er wordt verwacht dat er enige tijd nodig is om dit advies uit te werken en te implementeren. A Uitvoeren We zijn al voor het burgerberaad gestart met de ontwikkeling van een overkoepelende aanpak voor de campagnes en communicatiemiddelen over afval. Hierin zitten we op één lijn met het Burgerberaad en stellen we voor om de adviezen van het Burgerberaad in mee te nemen. Er wordt een overkoepelende campagneaanpak ontwikkeld om gedragsverandering te stimuleren onder verschillende doelgroepen. Doel van deze aanpak is om samenhang te brengen voor de Amsterdammers tussen verschillende communicatiecampagnes over afval, en daarmee herkenbaarheid van de boodschap en het gewenste gedrag voor de Amsterdammers te vergroten.

B Eerst verder onderzoeken We willen onderzoeken hoe we bovenstaande aanpak breder kunnen stellen zodat bijvoorbeeld bewonersinitiatieven dit ook kunnen gebruiken. Ook de gerichte campagne t.a.v. toeristen en dagjesmensen heeft meer onderzoek nodig. Op dit moment loopt al een gerichtere aanpak via (momenteel 240) hotels. Het idee van een kalender met buurtinitiatieven vinden we sympathiek. We stellen voor om te onderzoeken hoe dat gerealiseerd kan worden. C Niet uitvoeren We maken bij de inzet van communicatiedragers in de openbare ruimte zoals altijd een financiële afweging die in verhouding moet staan met het verwachte effect. Het advies over reclame op trams raden we daarom af. Ook eventuele

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

3.1

Mc Vuilnis: Ondernemers betrekken bij het schoonhouden van onze stad

Het Amsterdamse straatbeeld wordt tegenwoordig flink verstoord door volle afvalbakken en zwerfafval. Het afval is voornamelijk afkomstig van producten van gevelverkoop, koffietenten, afhaalrestaurants en supermarkten. Denk aan voedselverpakkingen, to-go bekers, afhaalverpakkingen, peuken, flessen, (papieren) tassen, bakjes, servetten, etc. Het advies is om met verschillende maatregelen winkeliers actief te betrekken om hun winkelstraat schoon te houden, hen medeverantwoordelijk te maken om het (zwerf)afval voor en rondom hun winkel op te ruimen, en hen proactief meldingen te laten plaatsen over volle afvalbakken. Als het door deze maatregelen schoner is, profiteren we van het ripple effect: hoe schoner het straatbeeld, hoe hoger de motivatie van Amsterdammers en bezoekers de straat netjes en schoon te houden en afval dus niet gewoon op straat te gooien.

inzet van een campagne op Schiphol raden we af omdat dit niet op de plek van het (verkeerde) gedrag is en met een relatief klein bereik. B Eerst verder onderzoeken Het college ziet net als het burgerberaad een belangrijke rol voor ondernemers bij het voorkomen van (zwerf)afval en het aanpakken van vervuiling. Daarbij levert een schone leefomgeving hun zelf ook wat op, namelijk tevreden bewoners en klanten. De ondernemers hebben hier via de georganiseerde Biz’en en ondernemersverenigingen op buurt- en straatniveau een belangrijk aandeel in. Het college stelt voor om de voorgestelde maatrelen met de Biz’en te bespreken. Het burgerberaad vraagt ook om ‘dagelijks het afval op te halen’. Als het gaat om het legen van afvalbakken (prullenbakken) dan doen we dat al dagelijks op veel drukke plekken in de stad en waar nodig kunnen we ook op andere plekken vaker legen. C Niet uitvoeren Als het gaat over bedrijfsafval dan wordt het inzamelen gedaan door een commerciële inzamelaar of de gemeente via een contract betaald door de betreffende ondernemer. We kunnen bedrijven niet verplichten een contract te nemen waarbij hun afval dagelijks wordt opgehaald. Dagelijks ophalen betekent ook elke dag vele afvalwagens door de stad en een duur contract voor ondernemers. Dit maakt het niet gewenst.

De nadruk moet liggen dat aanbiedmogelijkheden op orde zijn en dat eenieder zich aan de afvalregels houdt. Het advies bevat nog vele andere punten. Het college stelt voor om nog niet aan de slag te gaan met het voorstel voor de uitbreiding van de zorgplicht van ondernemers voor het schoonhouden van hun eigen omgeving van vijfentwintig naar honderd meter. Het is technisch mogelijk om zo’n besluit te nemen, maar het college wil zich eerst richten op de huidige 25 meter regel.

3.2

Introductie Adviespunt & afvaldepot bedrijven

Een adviespunt met experts of adviseurscirculaire verpakkingen. Zij kunnen helpen tot nieuwe oplossingen voor het verminderen van verpakkingen te komen. De gemeente faciliteert dit adviespunt.

B Eerst verder onderzoeken De gemeente vindt dit een goed advies en stelt voor om samen met partners als Rijkswaterstaat en Milieucentraal te kijken op welke wijze hier invulling aan gegeven kan worden.

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

4.1

Circulair centrum “Goed bezig” incl. mini milieustraat

4.2

Informatie rondom afvalscheiding verbeteren

De goede ideeën en oplossingen vanuit het adviespunt worden stadsbreed uitgevoerd. De gemeente faciliteert zo ondernemers en winkeliers om meer circulaire verpakkingen te gebruiken in hun horecazaken. Mensen weten niet waar ze met verschillende soorten afval naar toe kunnen en moeten naar diverse plekken om hun afval gescheiden in te leveren, of moeten hiervoor naar de werf (=ver). We willen dat bewoners zelf zoveel mogelijk, in de buurt, op één plek al hun afval gescheiden kunnen aanbieden. We willen het bewoners zo makkelijk mogelijk maken door zoveel mogelijk drempels weg te nemen. Dit door: (1) Introductie van circulair centrum "goed bezig!" (een soort mini mileustraat) In elke wijk en (2) Realisatie van "goed bezig!" centra.

Wij willen dat … 1. Iedereen goed geïnformeerd is over de spelregels (do’s & dont’s, maar deze waarden niet gebruiken in de communicatie), dus dat bewoners weten hoe ze hun afval moeten aanbieden, wat niet mag en waarom, en hoezo afvalscheiding belangrijk is; 2. De bestaande en nieuwe informatievoorzieningen worden toegespitst op de verschillende doelgroepen en aangevuld. Belangrijkste aanvulling is de buurtconciërge, die aanspreekpunt is in de wijk voor overlast ervarende bewoners, en ervoor zorgt dat het gesprek gevoerd wordt met de overlast veroorzakende

B Eerst verder onderzoeken Het college realiseert zich dat bestaande recyclepunten niet voor iedereen even goed bereikbaar zijn, maar wijst er ook op dat bijvoorbeeld elektrische apparaten en batterijen al kunnen worden ingeleverd bij de winkels waar ze zijn gekocht. Ook leert het verleden met tijdelijke inzamelpunten, in Noord, Oost en Zuidoost, maar ook de ‘chemokar’ in vier stadsdelen, dat de kosten voor huur en personeel niet in verhouding staan tot de hoeveelheid afval dat op die manier wordt ingezameld. Tegelijkertijd vraagt de transitie naar een circulaire economie méér nieuwe functies in de stad, zoals plekken om reparaties uit te voeren of nieuwe vormen van deel/ leen- of hergebruik functies te faciliteren. Momenteel worden door en samen met ondernemers in Amsterdam studies en pilots uitgevoerd en nieuwe business cases ontwikkeld. Mogelijke keuzes zullen eerst worden voorbereid. Daar zullen kansen voor nieuwe inzamelpunten in worden meegenomen. Op dit moment zorgt de gemeente er zelf voor dat we in alle buurten van Amsterdam via gerichte informatiecampagnes op straat bewoners informeren over waar zij terecht kunnen met hun afval, waar kringloopgoederen heen kunnen en waar spullen te repareren zijn. Het college ziet de potentie van het advies van het burgerberaad, maar stelt voor om dit eerst nog verder uit te werken.

Om dit goed te kunnen realiseren moet ook eerst capaciteit gevonden worden. A Uitvoeren We onderschrijven het belang van toegankelijke en betrouwbare informatie. Naar aanleiding van het advies stelt het college voor om: - Standaard de informatie over afval in zowel het Nederlands als Engels aan te bieden en waar nodig in andere talen - Vaker wijkgericht de afvalregels te communiceren, passend bij de leefwereld van de verschillende doelgroepen. We zoeken daarvoor de samenwerking op met de communicatieteams van de stadsdelen. - De samenwerking met verhuurders te intensiveren, om via hen bewoners te informeren.

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

4.3

Promotiecampagne container adoptanten

4.4

Doelgerichte aanpak voor stadsdeel "Centrum"

bewoners (evt. Met Handhaving/gebiedsmakelaar/relevante partijen).; 3. Bewoners een handelingsperspectief krijgen, zowel om de situatie te verbeteren (overlastervaarder) als in de toekomst te voorkomen (veroorzaker); 4. Afvalpunten beter georganiseerd worden en voorzien worden van belangrijke informatie m.b.t. correcte afvalscheiding. We willen dat dat meer Amsterdammers in de wijk besluiten tot de adoptie van een container door meer bekendheid te geven aan de mogelijkheden van adoptie en door meer publiciteit voor adoptanten. Hoe kunnen we dat bereiken: • Publiciteit: zet de media in om meer bekendheid te geven aan demogelijkheden tot adoptie, en meer publiciteit aan bestaande adoptanten. QR code op container met info om adoptant te worden. • Waardering: organiseer 1x per jaar een containeradoptantenfeest waar veel publiciteit aan wordt gegeven en koppel de verkiezingen van de schoonste wijk van de gemeente aan een beloning. Daarbij krijgt elke adoptant een vergoeding (bijvoorbeeld cadeaubon of voucher) van minimaal 50 euro of een wekelijks bloemetje. De adoptanten moeten beloond worden voor het werven van nieuwe adoptanten. De huidige beloningen zijn te karig. • Vastigheid: vragen en verzoeken van adoptanten worden direct behandeld (krijgen de hoogste prioriteit).

Stel daarnaast vaste vuilophalers aan in de wijk, zodat ze herkenbaar zijn en je ze als adoptant of bewoner kunt aanspreken. Voor ouderen en andere groepen Amsterdammers die minder mobiel zijn is het gescheiden aanleveren van chemisch afval, elektronica etc. ondoenlijk. Ook is er veel zwerfvuil als gevolg van de invoering van statiegeld op flesjes en blikjes. Het advies is om meer en voor alle doelgroepen toegankelijke inleverpunten voor chemisch, elektronisch afval te realiseren. In het centrum zou bijvoorbeeld gedacht kunnen worden aan inleverpunten op boten. Voor statiegeld is het advies om te zorgen dat de flesjes en blikjes

Naast deze extra inzet, gaan we onverminderd door met de lopende communicatie-inzet die in lijn is met de adviezen van het Burgerberaad.

A Uitvoeren Het college staat achter het voorstel om meer containeradoptanten te werven. Uit ervaring weten we dat containeradoptanten een waardevolle toevoeging zijn aan het schoonhouden van onze stad. We zetten ons daarom in om voor zoveel mogelijk ondergrondse containers een containeradoptant te werven. We geven prioriteit aan plekken waar dringend verbetering nodig is. Het totale aantal adoptanten is in 2024 gegroeid van 2.754 naar 2.833 en deze groei zet door. Ongeveer 34 procent van de containers heeft nu een adoptant. De gemeenteraad streeft naar 67 procent.

A Uitvoeren Het advies voor inleverpunten voor chemisch en elektronisch afval komt veel overeen met advies 4.1. Het college stelt voor om dat te onderzoeken en samen met 4.1 op te pakken. Het andere deel van dit advies is gericht op de problemen door statiegeld. Het openscheuren van vuilniszakken wil het college oplossen door ervoor te zorgen dat er op termijn geen vuilniszakken meer op straat worden aangeboden. Het college wil dit in lijn met het advies bereiken door alternatieve inzamelsystemen

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd. niet in het afval belanden door met duidelijk herkenbare kistjes/bakjes flesjes en blikjes apart in te zamelen en door een sticker op de afvalbakken te plakken met de boodschap: ‘geen blik erin’.

5.1

Afval educatie op scholen

Wij adviseren de gemeente afvaleducatie te stimuleren door: a) Het ondersteunen van de duurzaamheid- en afvallessen die ontwikkeld worden door de Amsterdamse schooltuinen. b) Initiatieven van ouders/schooldirecties etc. laagdrempelig faciliteren met lespakketten, informatie en financiële middelen. Daarnaast moet de gemeente onderwijskoepels stimuleren afvaleducatie in hun curriculum op te nemen. c) Voor de middelbare scholieren zou je kunnen werken met maatschappelijke stages. Dit kan bij afvalverwerkingsbedrijven of bij de gemeente Amsterdam die deze mogelijkheid duidelijk aan moet geven. d) Er kan ook gebruik gemaakt worden van MDT een soort maatschappelijke stage tussen de 11 en 30 jaar, waarbij de deelnemers zich gaan inzetten voor een goed doel, door coaches worden begeleid en hiervoor aan het einde ook een certificaat ontvangen. Dit is een bestaand project dat wordt gefinancierd door de overheid.

in te voeren, zoals afvalverwerking over water en op afspraak. Om te voorkomen dat afvalbakken en afvalzakken worden opengemaakt door verzamelaars is het tevens belangrijk dat er veel meer innamepunten beschikbaar komen voor statiegeld verpakkingen. Het is de verantwoordelijkheid van de verpakkingsproducenten om deze te realiseren. We hebben afgesproken hen hierbij te helpen door bijvoorbeeld samen te onderzoeken of er bulkinnamepunten voor statiegeld op strategische plekken in de stad kunnen komen. Verder doen we proeven met magneten op de deuren van afvalbakken in combinatie met de boodschap om geen statiegeld in de afvalbak te doen. En met het doneren van blikjes en flesjes bijeen statiegeld-inleverzuil en met rolcontainers voor statiegeldverpakkingen in parken en drukke plekken. Deze proeven sluiten aan op het advies. Afhankelijk van de uitkomsten van de proeven gaan wij de maatregelen verder uitwerken en implementeren. We leggen verband met de adviezen die het Leefbaarheidspanel op de Wallen in januari 2024 heeft gegeven over de aanpak van afvalproblemen op de Wallen. B Eerst verder onderzoeken Als gemeente Amsterdam onderschrijven wij het belang van aandacht voor duurzaamheid, natuureducatie en een schone leefomgeving op scholen. Het advies valt uiteen in meerdere onderdelen die niet allemaal even eenvoudig meteen opgepakt kunnen worden.

De gemeente Amsterdam stimuleert natuureducatie onder andere door dit aan te bieden op de schooltuinen en via de Natuur- en Milieueducatie gids (NMEgids). In deze gids staan aanbieders bij wie scholen die levendige natuurlessen op natuureducatie-locaties in het openbaar groen willen afnemen terecht kunnen. Meer kennis over natuur, milieu en landschap, maakt je bewust van de omgeving en vergroot de betrokkenheid op thema’s als duurzaamheid en afval. De gemeente faciliteert basisscholen daarnaast via de primair onderwijsvoorziening ‘Bevorderen burgerschap, diversiteit en gedeelde geschiedenis’. Scholen kunnen geld per leerling aanvragen en bijvoorbeeld inzetten om onderwijsactiviteiten en lessen te organiseren rondom duurzaamheid. Sinds 2014 – 2015 zijn maatschappelijke stages in het voortgezet onderwijs niet meer verplicht. Scholen kunnen zelf bepalen of ze hun leerlingen stage laten lopen en hoe en met wie zij dat organiseren. Het college stelt voor om de

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd. thema’s duurzaamheid en schone leefomgeving onder de aandacht brengen in de gesprekken met het primair en voortgezet onderwijs in Amsterdam.

6.1

Handhaving optimaliseren door efficiëntere samenwerking

De gemeente Amsterdam kampt met een personeelstekort wat betreft handhaving, monitoring en afhandeling van afvalcycli in de stad. Gevolg daarvan is dat meldingen die gedaan worden, niet snel kunnen worden afgehandeld. Het duurt lang voordat het opgeruimd wordt. Daarnaast constateren wij dat er niet goed genoeg wordt samengewerkt tussen gemeentelijke afdelingen, terwijl er zo wel synergie kan ontstaan waardoor je het personeelstekort beter kan opvangen. Tot slot zijn er technische ingrepen mogelijk, zoals een app, dronetechnologie, scanauto's, etc. om verschillende informatie beter te verzamelen, delen en verwerken. • Door gebruik te maken van de scanauto kan je sneller in kaart brengen wat de probleemgebieden zijn in Amsterdam qua afval. Daar kan je gerichter te werk gaan en het personeel op inzetten. • Een gebruikersapp voor deze afdelingen waarin ze informatie kunnen zetten/ delen en waarop de desbetreffende afdeling kan prioriteren en reageren. Door gebruik te maken van de scanauto kan je sneller in kaart brengen wat de probleemgebieden zijn in Amsterdam qua afval. Daar kan je gerichter te werk gaan en het personeel op inzetten.

C Niet uitvoeren Het Rijk bepaalt aan welke curriculumeisen scholen moeten voldoen, dus het advies om onderwijskoepels te stimuleren afvaleducatie in hun curriculum over te nemen kan niet worden uitgevoerd. Hoewel de gemeente Amsterdam dus niet over de inhoud van het onderwijs gaat, kan de gemeente scholen wel stimuleren aandacht aan bepaalde onderwerpen, zoals afval, te besteden. Scholen bepalen wel zelf de inhoud van hun onderwijs, welke lesmethode ze gebruiken en welke lessen ze wel of niet geven. B Eerst verder onderzoeken De directie Toezicht en Handhaving Openbare Ruimte maakt al op verschillende onderdelen gebruik van scanauto’s en scanfietsen. Zo zijn er in het Centrum van de stad scanfietsen die bouwcontainers scannen en checken of hiervoor een vergunning is afgegeven. Als dit niet het geval is, wordt er een melding gedaan en komt het signaal, via de meldkamer, binnen bij handhaving. Handhavers kunnen zo gericht actie ondernemen en dit draagt dus bij aan het informatiegestuurd handhaven. Daarnaast is er in de hele stad een samenwerking met scanauto’s die de nummerborden van verkeerd geparkeerde auto’s op de stoep scannen en direct beboeten. Voor toezicht en handhaving op verkeerd aangeboden afval werken we o.a. met informatie over de meest vervuilde containers/plekken per stadsdeel. Deze locaties zitten in een app die we met meerdere afdelingen gebruiken.

De toezichthouders worden voornamelijk op die plekken ingezet zodat we die langdurig kunnen controleren en handhaven. De informatie die we nu gebruiken voor de inzet van onze toezichthouders en handhaving kunnen we mogelijk aanvullen met informatie van scanfiets/scanauto's. We zullen daarvoor een aantal zaken onderzoeken voordat dit advies kan worden uitgevoerd: • Kan de scanfiets/scanauto worden geleerd om afval te herkennen? • Hoe gebruiken we de informatie die het scannen oplevert? Een handhaver moet adresgegevens hebben om te kunnen beboeten. Een

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd.

7.2

Zeggenschap over AEB

7.3

Speciale aanpak luiers

7.5

Zwerfafval uit het water halen

Gemeente stelt zich op als zeer kritische klant van het ‘huidige’ AEB die er niet voor wegdeinst om bij een volgende aanbesteding afval elders weg te zetten als de volgende voorwaarden worden geschonden: Europese Regelgeving, opleveren rapportage over gerecyclede producten, zodat duidelijk wordt welke bruikbare grondstoffen in de over belanden, ecologische voorwaarden gaan boven economische belangen. Het mooiste is als de gemeente stopt met de verkoop. Onderzoeken of op termijn luiers en incontinentiemateriaal als een aparte afvalstroom kan worden gecreëerd en daarbij kijken naar de samenwerking met ARN en de gemeenten Arnhem, Nijmegen en Renkum.

Tijdens het zwemseizoen belandt er meer zwerfafval in het water. Dat is slecht voor het ecosysteem en de biodiversiteit. Ook ontstaan hierdoor micropalstics die een gezondheidsrisico opleveren. Advies is om te voorkomen dat (zwerf)afval in het water belandt door meer afvalbakken en rolcontainers (kliko’s) neer te zetten tijdens het zwemseizoen. Daarnaast is het advies om visnetten naast deze bakken te zetten om zwerfafval mee uit het water te vissen.

optie zou ook kunnen zijn om de informatie aan afvalophaaldienst te versturen zonder dat er handhaving aan te pas komt. • Hoe prioriteren we deze informatie ten opzichte van meldingen van burgers? B Eerst verder onderzoeken In samenwerking met AEB worden er o.a. middels de nascheider zoveel mogelijk grondstoffen terug gewonnen. Na de voorgenomen verkoop zal de gemeente via een inkoopprocedure de verwerking van het afval opnieuw bij een verwerker onderbrengen. Het college stelt voor om (technische) ontwikkelingen die bijdragen aan het realiseren van de circulaire economie daarin mee te nemen.

B Eerst verder onderzoeken De gemeente streeft ernaar om zoveel mogelijk grondstoffen terug te winnen ten behoeve van de circulaire economie. Luiers kunnen ook via nascheiding worden gesorteerd. Gezien de beperkte mogelijkheden in de openbare ruimte en bij private instellingen zoals kinderdagverblijven voor inzamelvoorzieningen heeft een oplossing via nascheiding voor Amsterdam de voorkeur. Amsterdam gaat onderzoeken of luiers via nascheiding beschikbaar kunnen worden gesteld. ARN is op dit moment de enige verwerker van luiers. Er zijn echter ook mogelijk nieuwe toetreders op deze markt. Het college stelt voor alleen te kijken naar nascheidingsmogelijkheden en om de bestaande en nieuwe toetreders op de voet te volgen. A Uitvoeren In de zomermaanden nemen we vanuit onze Zomeraanpak verschillende maatregelen in 40 parken, stadsstranden en recreatiegebieden om deze schoon te houden. Binnen deze aanpak plaatsen we al extra afvalbakken waar meer afval in kan zoals rolcontainers (kliko's) en afvalpiramides. We gaan nu kijken of het wenselijk is om tijdens de zomermaanden meer afvalbakken en rolcontainers te plaatsen. Het college stelt voor om het advies over visnetten uit te werken aan de hand van een eerdere proef met uitgifte van netten aan woonbootbewoners.

We verwachten dat netten plaatsen in de openbare ruimte lastig uitvoerbaar is, aangezien deze worden meegenomen of snel kapotgaan.

Dit document is een aangepast versie van het preadvies n.a.v. de bespreking in de raadscommissie DC in 24-10-2024. De doorgevoerde wijzigingen zijn geel gemarkeerd. Gemeente Amsterdam heeft een partnership met de Plastic Whale foundation. Daarin wordt bewustwording gecreëerd voor de plastic soep en plastic uit de grachten gevist. In Amsterdam worden drie ‘’plastic soup catchers’’ getest in het samenwerkingverband ‘’solving the urban plastic soup’’. Hiermee verminderen we het plastic dat naar zee stroomt.