Algemeen deel - 02 20211006 Notulen raadsvergadering avond

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad

R

Raadsnotulen

Jaar Vergaderdatum Publicatiedatum

2021 6 oktober 2021 3 november 2021

Avondzitting op woensdag 6 oktober 2021 Voorzitter: mevrouw F. Halsema, burgemeester Plaatsvervangend voorzitter: het raadslid de heer Torn Raadsgriffier: mevrouw Houtman Verslaglegging: mevrouw Van de Belt (Notuleerservice Nederland)

De VOORZITTER heropent de vergadering om 19.33 uur.

14. Instemmen met het initiatiefvoorstel van het lid Bosman van 18 oktober 2019 getiteld Ruimte voor nachtcultuur VN2020-028674 De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Bosman. Mevrouw BOSMAN: Veel dank. Bij het uitbrengen van de nachtvisie als reactie op het initiatiefvoorstel van D66 om meer aandacht voor, meer ruimte te geven aan de nachtcultuur, is echt enorm positief vanuit de sector gereageerd en dat is ook helemaal niet gek want iedereen weet dat de sector het door corona heel slecht heeft gehad. Daarvoor ging het eigenlijk ook al slecht. Club Clair, the Sugar factory, het Veronicaschip, verschillende clubs die het heel lastig hadden om het hoofd boven water te houden en er zijn er ook al failliet gegaan. Wat er nu ligt, is volgens mij een hele mooie basis om verder beleid op te bouwen. Ik vind het heel goed dat die nachtcultuur dus niet alleen in het domein van de Openbare Orde zit, maar ook in het domein van Kunst en Cultuur. Ik denk dat die basis gewoon heel stevig is om nieuw beleid te maken. Ik zeg gelijk dat dat ook wel nodig is omdat dat nog wel de extra's zouden zijn, de duidelijke beleidskeuze is op basis van deze nachtvisie. Daarvoor hebben we de komende maanden nog tijd. Ik dank het college voor de uitgebreide reactie voor de nachtvisie en ik dank de collega's voor de mooie reacties en daar wil ik het bij houden.

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Meliani voor de beantwoording van de vragen. Wethouder MELIANI: Geen vraag, voorzitter, maar wel complimenten en die neem ik me ter harte. Dat vind ik heel fijn. Dat is goed voor de stad. Corona heeft nogmaals bewezen hoe belangrijk de mensen zijn die de nacht bezoeken, mensen die de afgelopen periode nergens naartoe konden. Dat zijn een heleboel mensen; dat zijn heel veel jongeren. Ik ben heel erg blij dat de nachtvisie al veel eerder is aangekaart gezien de urgentie. Ik denk dat we met dit plan heel veel plannen kunnen realiseren en dat kan inderdaad samen met de burgemeester en wat mij betreft met verschillende wethouders

1

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

om handen en voeten te geven aan deze visie. Een visie is immers niet alleen een idee maar die moet vooral landen in deze stad. Daarvoor heb ik goede ideeën en die zou ik graag verder met u vorm willen geven. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten. De VOORZITTER: Dan gaan we terug naar agendapunt 13.

13. Instemmen met het Initiatiefvoorstel Gemeentelijke kunst in de verkoop van het lid Van Soest en kennisnemen van de bestuurlijke reactie VN2021-026096 De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Soest. Mevrouw VAN SOEST: Dank aan het college voor zijn reactie op ons voorstel, eigenlijk wel een teleurstellende reactie, dat wel. Het college is namelijk van mening dat verkoop van kunst uit de collectie van Amsterdam niet op grond van financiële overwegingen gedaan moet worden. Als tot afstoting van kunstwerken zou worden besloten, dan moet dit op basis van collectiebeleid gebeuren, zegt de wethouder. Maar wat is collectiebeleid? Hoeveel geld wordt daaraan uitgegeven? Hoe zit het met de verdwenen kunst uit de Slotervaart? Wat is er met de Appel gebeurd en wat is er met aangifte bij de politie gebeurd? Heeft dat nog iets opgeleverd? De houding van het stadsbestuur is als een gezin dat diep in de schulden zit en blauwe enveloppen niet open maakt en om met de kop in het zand te doen alsof het er niet is. Schulden en ellende in elke stad genoeg. Vorig jaar kwam 140 miljoen euro minder binnen aan toeristenbelasting, vorig jaar daalden de parkeerinkomsten met zo'n 50 miljoen euro en vorig jaar kreeg de gemeente 30 miljoen euro minder winstuitkeringen van bedrijven waarin zij een wezenlijk belang heeft.

En als klap op de vuurpijl neemt de schuld van de gemeente dit jaar toe met 800 miljoen en stijgt die daarmee naar 6,9 miljard euro. Als het college met dit soort gigantische schulden en tekorten de urgentie niet voelt om het een en ander van de omvangrijke kunstcollectie te verkopen, dan kan het stadsbestuur geen enkel Amsterdams gezin dat in financiële nood verkeert met droge ogen de maat nemen. Ik ben van de generatie die de tering naar de nering zet als dat nodig is. Het water staat onze stad aan de lippen terwijl de stad beschikt over een kunstcollectie die honderden miljoenen euro's waard is. Het gaat mij er natuurlijk niet om dat we de Nachtwacht gaan verkopen hoewel dat wel heel wat geld zou opbrengen. Maar het gaat mij erom wel een serieuze blik op de duizenden kunstwerken te werpen die in depots liggen te verstoffen of in kantoren van hoge ambtenaren hangen en misschien wel van wethouders. Die zijn namelijk ontoegankelijk voor het publiek, hetzelfde publiek dat wel eigenaar is van al die werken en tegelijk alle bezuinigingen en belastingverhogingen om de oren krijgt. Ik vind dat onverteerbaar om uit te leggen aan de mensen in de stad. Veiligheid, schone straten, voldoende en betaalbare zorgwoningen en terug naar de menselijke maat. Dat zijn de taken van de gemeente. Ik herhaal het nog maar eens. Het spelen van een museumdirecteur hoort daar niet bij.

Ik reken erop dat de raad dit voorstel steunt want iedere fractie die dat niet doet en de woorden financiële degelijkheid nog in de mond durft te nemen, maakt zich volslagen belachelijk.

2

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Als ik nu even de tijd stilzet, kunt u dan niet over het boek vertellen? Nee? Oh, u heeft daarin een taakverdeling gemaakt. Oké. Dan bemoei ik me daar verder niet mee. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Kunst is als de bijl voor de bevroren zee in ons dus dat ga je niet zomaar verkopen. Dat zei Franz Kafka en daar ben ik het in principe mee eens. Kostbaar erfgoed, kostbare kunsten, dat moet je bewaren voor volgende generaties en dus niet slijten. Het is ook zo als je een museum bent om bepaalde kunst te tonen, dan moet je niet een kunstwerk verkopen om het museum in stand te houden. Toch geldt dat volgens mij niet voor alle kunst. Ik dank mevrouw Van Soest voor haar inbreng. Ik heb in het verleden ook wel eens een ballonnetje opgelaten over mogelijke verkoop van kunst. Inderdaad, in het verleden had ik bij wijze van voorbeeld genoemd Van Lichtenstein As I opened fire. Dat is de ooit gekochte Willem Sandberg voor 30.000 gulden en dat is nu verzekerd voor 60 miljoen euro. Dat heeft enorme woede teweeggebracht in allerlei delen van de samenleving. Ik geloof ook naast mij. Ook in het NRC en ik zie ook raadsleden die erg boos waren.

Het leidde tot woede in het hoofdredactionele commentaar van het NRC en een groot essay in het NRC van iemand die zelfs schreef dat het toch heel belangrijk zou zijn dat er minder Diederik Boomsma's zouden zijn in de wereld. Zelf hoop ik dat het aantal Diederik Boomsma’s ten minste de komende tijd niet heel sterk zal afnemen. Ik begrijp natuurlijk de woede ook wel want dit is een emotioneel thema. Kunst, daar geven mensen om en dat is in die zin ook goed. Ik denk wel dat er kunst is waarvan je zou kunnen zeggen dat de financiële waarde hoger is dan de artistieke waarde en dat je in ieder geval die mogelijkheid moet kunnen overwegen. Als er inderdaad 100.000 kunstwerken liggen in het depot van het Stedelijk Museum, dan zou het natuurlijk kunnen zijn dat er ook kunstwerken tussen zitten die niet goed aansluiten bij de collectie. En daarbij ben ik het wel eens met de collegereactie dat het collectiebeheer natuurlijk leidend moet zijn en niet alleen de financiële waarde. Maar goed, er zijn ook veel miljardairs met grote invloed in de hedendaagse en moderne kunstwereld. Een aantal jaar geleden hebben we een hele discussie over het Stedelijk Museum gehad waarbij men beknorde dat de wereld van het grote geld zoveel invloed had op de hedendaagse kunst en of dat wel wenselijk was. Nou ik denk, dat er heel veel miljardairs zijn met een hele slechte smaak.

Het zou goed zijn als wij daarvan gebruik maken. (De VOORZITTER: Laat ik in ieder geval hebben gezegd dat het artefact van de Diederik Boomsma’s zeer dierbaar is in deze raad.) (Mevrouw NADIF: Boomsma’s, ik weet het niet. Ik wilde vragen waarom het lid Boomsma vindt dat hij dan mag bepalen welke kunst wij wel mogen bewaren en welke niet. Dat vind ik heel erg jammer. Ik ken u als iemand die juist kunst en cultuur heel erg belangrijk vindt. We hoeven niet dezelfde smaak te hebben maar het betekent wel dat we lopend beleid hebben en dat we dat heel dierbaar moeten vasthouden.) Dat is een hele terechte vraag. Ik beweer ook niet dat ik degene mag zijn die dat vaststelt en die zegt die wel en die niet en dat ik door het museum ga lopen. Dat zou ik nooit zeggen en dat heb ik ook nooit beweerd. Ik heb een voorbeeld genoemd dat het een beetje een eigen leven is gaan leiden. Ik heb ook een afspraak gemaakt met directeuren. Er is inderdaad collectiebeheer. Je mag ontzamelen. Dat is ook geen taboe. Dat gebeurt ontzettend veel over de gehele wereld. Ontzamelen is nu eenmaal ook een trend. Alleen,

3

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

dat moet je doen als er kunstwerken zijn die niet tot kerncollectie behoren en in principe niet om lopende tekorten te dichten. Daarmee ben ik het wel eens. Maar goed, dat betekent niet dat je niet met die blik naar je collectie zou kunnen kijken of laten kijken door experts en je vervolgens daarover kunt informeren. Mevrouw Nadif heeft helemaal gelijk: het moet niet zo zijn dat wij hier als gemeenteraad gaan bepalen wat wel en wat niet. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Meliani voor de beantwoording van de vragen. Wethouder MELIANI: De duvel is oud. Dat is het boek dat u ziet. Het staat voor de microfoon van mevrouw Van Soest. Mij moet eigenlijk even iets van het hart. Mevrouw Van Soest zei in een vorig debat over mij, Touria, dat is een elitaire wethouder. Dat ben ik niet. Nee, dat ben ik niet. Ik heb niets tegen de elite maar ik ben geen elitaire wethouder. Dat wordt waarschijnlijk gekoppeld aan kunst. Maar kunst is wat mij betreft en in mijn periode iets voor iedereen en kunst zou voor iedereen toegankelijk moeten zijn. Er is kunst waarvan je denkt, wat moet ik daar nu mee. Moet ik daar iets van vinden, moet ik dat begrijpen? Maar er zijn zoveel verschillende soorten kunst. Alleen, die is nog niet toegankelijk voor iedereen. Wat ik de afgelopen periode als wethouder heb gedaan, is te zorgen dat er voor iedereen toegang is tot kunst.

Zo hebben we allemaal ons eigen ritme en onze eigen manier. Ik kwam u vanmiddag tegen in de lift. Dat was heel bijzonder. U zei, Touria, kijk naar dit boek. Dat boek heeft u daar nu liggen, De duvel is oud. U zei, er is een mooie expositie over een oudere generatie die belangrijk is geweest en die heeft eigenlijk de periode van corona doorgemaakt en kijkt heel anders naar deze beperking. Ze heeft al zo veel andere dingen meegemaakt. Ik vind die vergelijking die is gemaakt door mensen die nu in beperking zitten en die ouderen, heel mooi in dit verhaal. Die oudere generatie vertelt wat het echt is om beperkt te zijn en in onvrijheid te leven of daarvan een staartje te hebben meegekregen. Dat vond ik heel mooi en ik zei, deze expositie verdient inderdaad een plek niet alleen in de Beurs van Berlage maar ook in de hal bij ons hier beneden in de Stopera. We gaan kijken of we daar een plek voor kunnen vinden. Ik dacht, ik heb toch een leuk gesprek met mevrouw Van Soest over kunst en cultuur. Ik denk dat we altijd raakvlakken hebben en dat kunst een heel mooi middel is om dichter bij elkaar te komen. Dus ik vind het ook belangrijk dat even te benoemen dat het niet voor een paar mensen is of moet zijn. U zei net iets over het verstoffen van kunst in kelders.

Ik ben ervan overtuigd dat we experts hebben in deze stad – we hebben het Amsterdam Museum en het Stedelijk Museum – en beide partijen hebben allemaal expertise over het werk dat we als stad in bezit hebben. Dat hebben we bij hen neergelegd. Zij zijn ook degenen die zeggen, deze collectie past bij elkaar en volgens mij kunnen we dit afstoten. Daar hebben we ook weer een leidraad voor. Het klinkt allemaal heel formeel maar er zijn echt mensen die weten, volgens mij kunnen we daar vanaf en kunnen we dat verkopen. Dus in 2015 zijn er heel veel werken verkocht. Maar als u dat vertaalt naar waarde, is het werk dat daaraan vooraf is gegaan, namelijk al die experts die je inhuurt, dat was dat net zo veel waard. Dus als we het hebben over kunst, dan hebben we het niet altijd over geld maar dan heb je het over de waarde die mensen daaraan hechten en wat het met ons doet als mens op het moment dat we het tegenkomen. Elke keer verandert dat. Dus de Nachtwacht bijvoorbeeld die we heel mooi en belangrijk vinden, dat zegt iets over onze geschiedenis en niemand kan zich ooit voorstellen dat we dat gaan verkopen. Dat heeft u zelf net ook gezegd. Maar wie zegt dat Lichtenstein straks wel mag worden verkocht? Wie zegt dat dat niet de nieuwe Nachtwacht is? Ik vind het belangrijk dat we soms dingen moeten

4

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

neerleggen bij mensen die daar iets meer over weten. En natuurlijk zijn er problemen in de stad en moeten we geld genereren voor allerlei andere projecten, maar wij kunnen als stad kiezen om allebei te doen. Wij steunen allerlei initiatieven en projecten op het gebied van kunst en cultuur maar ook allerlei dingen op het gebied van zorg. U heeft gezien hoe wij ons hebben ingezet op allerlei sectoren. Dus dat wilde ik even meegeven. Een vraag die ik nog niet heb beantwoord ging over het werk van Slotervaart. Die vraag hebben we per brief beantwoord. We hebben ook aangifte gedaan. Daar is nog niets uitgekomen. (Mevrouw VAN SOEST: Het gaat mij er niet zo zeer om dat u gaten in de begroting moet dichten of iets dergelijks maar je zou er zo veel andere kunstenaars mee helpen. Dat is mijn intentie: een steuntje in de rug. Maar goed, de boodschap is overgekomen. Ik wil graag weten hoe het zit met de Appel die in Slotervaart misschien nog wel aanwezig is. Er wordt natuurlijk geopperd, als een aannemer het Slotervaart gaat slopen, dan sloopt die mooi de muur eruit van de Appel en die gaat ‘m verkopen. Want ja, daar kraait geen haan naar. Dus mijn vraag is, kunnen we daar niet wat meer achteraan zitten hoe dat zit? De kunst die in Slotervaart hing, daarbij ging het toch ook om een aanzienlijk bedrag.

Dan denk je, we hebben aangifte gedaan en voor de rest wordt er niet meer naar omgekeken. Dan zou ik zeggen, stel er zelf een onderzoek naar in om dat boven water te krijgen. Het is geld dat we als gemeenschap allemaal bij elkaar hebben gebracht en het is geld dat ik graag de nieuwe kunstenaars gun.) Ik hoor wat mevrouw Van Soest zegt. Dat het zonde is om hier iets waarin we met z’n allen hebben geïnvesteerd, dat we dat moeten zien terug te halen. Ik heb niet gehoord dat het wordt gesloopt. Dat zou wel heel erg jammer zijn. Wat we in ieder geval doen met wandkunst, is dat we het hergebruiken. Dat hebben we al in ons beleidsplan zitten dat ook bestaande wandkunst of iets wat in een gebouw zit, dat we dat verplaatsen en ergens anders heen brengen. Ik ga in ieder geval uitzoeken hoe het zit met het verhaal dat ik net heb gehoord. (Mevrouw VAN SOEST: Het boek is voor iedereen allemaal in te zien. Ik sta er ook in.) De VOORZITTER: Nu willen we het allemaal zien. Laat ik u even helpen. Het maakt deel uit van een tentoonstelling die te zien is in de Beurs van Berlage en die kunnen we allemaal bekijken. En die komt ook nog in de Stopera. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten.

15. Vaststellen van de Verordening meldplicht sensoren VN2021-018442 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van de leden IJmker, Vink, N.T. Bakker en A.L. Bakker inzake van meldplicht naar vergunningstelsel, nr. 684.21

5

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

in de evaluatie van de meldplicht sensoren te onderzoeken of het mogelijk en wenselijk is om deze meldplicht te vervangen door een vergunningstelsel, met daarbij ten minste aandacht voor mogelijke voorwaarden die vooraf kunnen worden gesteld en wat dit zou betekenen voor de administratieve lasten.

Motie van de leden IJmker, Vink, N.T. Bakker, Biemond en A.L. Bakker inzake meldplicht sensoren uitbreiden, nr. 685.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

het genoemde formulier ten minste als verplichte velden te laten bevatten: o o o

-

het verzamel- en verwerkingsdoel van de gegevens; de grondslag voor de verwerking in het geval dat de sensor persoonsgegevens verzamelt; verwijzing naar privacy verklaring in het geval dat de sensor persoonsgegevens verzamelt;

deze informatie ook via het openbare register dat de gemeente opstelt beschikbaar te maken.

Motie van de leden IJmker, Vink, N.T. Bakker en Van Lammeren inzake openbare orde camera’s opnemen in register, nr. 686.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

-

al reeds openbare gegevens over camera’s van de gemeente voor handhaving van de openbare orde onderdeel te maken van deze meldplicht en deze op te nemen in het register; verantwoordelijken voor overige camera’s voor handhaving van de openbare orde en de opsporing van strafbare feiten in de stad aan te moedigen om vrijwillig deze camera’s bij de gemeente te melden volgens de meldplicht sensoren.

De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw IJmker. Mevrouw IJMKER: Wat fijn dat we het hier eindelijk over kunnen hebben. Er worden steeds meer gegevens verzameld in de stad. Denk aan camera’s, druktemeters maar ook bijvoorbeeld de metingen die we doen voor luchtkwaliteit in de stad. Dat gebeurt door bedrijven, door onderzoekers maar ook door de gemeente zelf. Al die dataverzameling betekent dat het steeds lastiger wordt voor bewoners om te weten wie welke informatie over hen heeft. GroenLinks vindt dat bewoners in Amsterdam het recht hebben te weten welke informatie over hen wordt verzameld. Daarom zijn wij heel blij dat nu deze meldplicht voorligt. Hiermee zijn wij de eerste Nederlandse gemeente waar bewoners inzicht krijgen in waar en welke gegevens over hen worden verzameld in de

6

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

stad - een belangrijke stap om privacy in de stad beter te beschermen en ook om het gesprek hierover beter te voeren – ook hier in de raad. Er zijn twee punten waarop GroenLinks nog ruimte ziet voor aanscherping. Zoals ik al eerder zei, krijgen we met dit voorstel beter inzicht in wie wat doet als het gaat om gegevensverzameling, maar wij vinden het belangrijk dat we ook weten waarom gegevens worden verzameld, met welk doel en dat bewoners ook dat kunnen inzien en hun eventuele vragen daarover kunnen stellen. Daarom komen we met een motie die vraagt het doel van dataverzameling en de privacyverklaring van dataverzamelaars toe te voegen aan de meldplicht. Als tweede bevat de verordening nu een uitzondering, een absolute uitzondering voor alle camera’s die worden ingezet voor openbare orde en handhaving. Dat terwijl de huidige wetgeving al voorschrijft dat cameragebieden voor handhaving al moeten worden gepubliceerd. Dus lijkt het GroenLinks meer dan logisch dat niet alle oov-camera’s worden uitgezonderd van deze verordening maar dat we de al openbare informatie over cameragebieden ook aan dit register gaan toevoegen. Een discussie die we trouwens later in de raadscommissie Algemene Zaken in het nieuwe jaar verder gaan voeren. Tot slot, ik zei het net al, is deze meldplicht uniek. We zijn hiermee aan het pionieren zoals de wethouder in de raadscommissie al zei.

De wethouder heeft dan ook aangegeven dat er een evaluatie komt van deze nieuwe meldplicht. Ik ben natuurlijk benieuwd wanneer we die evaluatie kunnen verwachten of wanneer we dat dan gaan evalueren. Wij willen ook nog vragen in deze evaluatie expliciet te kijken naar wat eventueel een vergunningenstelsel zou kunnen opleveren en wat dat nog aan meer voordelen kan opleveren. Met een vergunningenstelsel zouden we de mogelijkheid krijgen voorwaarden te stellen aan wie welke gegevens verzamelt in de stad. Dan kunnen we bijvoorbeeld zeggen dat het mag maar dan moet die partij wel verplicht data van mensen openbaar maken. Het is wellicht een idee voor de toekomst en nu wat te snel, maar we vragen de wethouder wel dit mee te nemen in de evaluatie zodat we hierover op termijn een goed gesprek kunnen voeren. Tot zover. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Vink. Mijnheer Vink, mag ik u een vraag stellen? Is dit uw maidenspeech? De heer VINK: Ik heb begrepen dat je maar een keer kan worden ontmaagd en dat was in 2014. Dat was het antwoord toen ik vroeg of dit een maidenspeech was. De VOORZITTER: Ik zou zeggen, we gaan niet door op dit pad. U heeft het woord. De heer VINK: Op tal van manieren worden gegevens van burgers bekeken en verzameld. Het is begrijpelijk dat overheden dat doen; het is begrijpelijk dat diverse instellingen en commerciële bedrijven dat doen.

Tegelijkertijd moeten we opletten dat we niet big brother krijgen die overal alle gangen van ons nagaat en vaststelt. We moeten opletten dat privacy goed gewaarborgd is. Dat geldt ook voor sensoren in de openbare ruimte. Daarom ook is deze voordracht prima. Deze meldplicht is heel goed. Wij zijn als D66 heel blij met deze voordracht. Maar extra waarborgen voor privacy zoals mevrouw IJmker die net heeft ingebracht in haar bijdrage en met haar moties zijn heel erg welkom. D66 vindt het heel belangrijk te zorgen voor die extra waarborgen en daarom hebben wij die moties heel graag mede ingediend. Een vraag nog voor de wethouder. Het is een meldplicht. Hoe

7

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

gaan we er nu voor zorgen dat al die bedrijven zich ook gaan melden? Ik zou het fijn vinden als de wethouder daarover nog iets kan zeggen. Tot zover, voorzitter. Een maidenspeech is het dus niet. Ik zei het misschien wat ongelukkig. De VOORZITTER: Laat ik het zo zeggen, u was vrij precies. Dan is het woord aan wethouder Meliani voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de moties. Wethouder MELIANI: Er zijn drie moties; eentje is er eigenlijk voor de burgemeester. Die kan ik ook door de burgemeester laten beantwoorden. Dat is de motie over de camera’s. Volgens mij heb ik een vraag gekregen van de heer Vink en dat was de vraag hoe je ervoor zorgt dat men gaat melden. Dat is heel veel communicatie. Er zijn ook brancheorganisaties met wie we in gesprek gaan. Dat is de manier op ervoor te zorgen dat het wordt gemeld. Er zijn al gesprekken gevoerd. Het moet echt heel erg onder de aandacht komen. Ik merk eigenlijk dat heel veel ondernemers aangeven dit van belang te vinden maar er moet nog veel gebeuren. Daarmee gaan we aan het werk. Dan de moties. Ik begrijp dat u die heeft medeondertekend. Motie nr. 685.21 gaat over extra informatie. Wij hebben geen bezwaar tegen deze motie. Er worden steeds meer gegevens ingewonnen middels sensoren. Dat kan heel erg nuttig zijn. De informatie die wij vragen aan de melder, kan dus meer inzicht bieden. Geen bezwaar. Dan de motie nr.

684.21 over het vergunningenstelsel. Voordat we daar zijn, moeten we eerst nog wat stappen zetten maar daarover hebben we het in de raadscommissie gehad. Ik heb toegezegd een onderzoek te laten doen, niet door onszelf maar door de commissie persoonsgegevens Amsterdam. Dat gaat ook geëvalueerd worden en dan gaan we kijken of het wenselijk is ook een vergunningenstelsel daar in te voegen. Dat heb ik dus al eerder toegezegd. De evaluatie zal na ongeveer een jaar worden gedaan. Dat gaat dus wel even duren want dan weten we pas na ervaring of het gaat werken. De motie is dan wel overbodig. Dan de motie voor de burgemeester, motie nr. 686.21. Die gaat over het opnemen van de camera’s in het register. Ook tegen die motie is geen bezwaar zo heeft de burgemeester net aangegeven. Het college hecht heel veel belang aan transparantie en openbaarheid en om die reden is er naast de wettelijke publicatieverplichting ook op data.amsterdam.nl een kaart gepubliceerd waarop die cameragebieden inzichtelijk zijn en waarbij wordt verwezen naar het aanwijzingsbesluit. Dus het opnemen van die openbare gegevens uit een aanwijzingsbesluit van cameragebieden van de handhaving van de openbare orde en het sensorenregister bevordert de transparantie rondom cameratoezicht. Dus ook tegen deze motie geen bezwaar. (Mevrouw IJMKER: Laat ik de wethouder nog even bedanken dat deze aanscherpingen er nu gaan komen.

De motie over de evaluatie, dat is een hele duidelijke toezegging. U had ook al zoiets gezegd in de raadscommissie maar ik wilde het nog even sterk aanzetten. Als mijn mede-indieners het goed vinden, trekken we die motie terug. Dat komt vast goed.) De motie-IJmker c.s. (nr. 684.21) ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval.

8

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De discussie wordt gesloten.

16. Vaststellen van uitvoeringsbesluit aanleg beweegbare brug voor langzaam verkeer over Zijkanaal H, inclusief aansluitend fietspad van brug tot Sluispolderweg (gemeente Zaanstad) en een aansluitend fietspad van de brug tot de Toetsenbordweg (gemeente Amsterdam) VN2021-025100 De VOORZITTER: Ik kijk even naar mevrouw Van Soest. Dit punt stond als hamerstuk maar u heeft aangegeven daarover het woord te willen voeren. Is dat nog het geval? Mevrouw VAN SOEST: Ik ga het niet meer behandelen. We hebben het onderling al geregeld. Dank u wel. De VOORZITTER: Kijk, je zou wensen dat dat vaker kan. Dit punt is gehamerd. De voordracht wordt zonder discussie en zonder hoofdelijke stemming goedgekeurd; de raad neemt mitsdien het besluit, vermeld onder nr. VN2021-025100

18. Vaststellen van de Zienswijze van de Adviescommissie Amsterdam op het Ontwerp Programma van Eisen concessie Zaanstreek-Waterland 2024 VN2021-023365 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Vroege inzake de Zienswijze van de Adviescommissie Amsterdam op het Ontwerp Programma van Eisen concessie Zaanstreek Waterland 2024, nr. 672.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

de ambitie voor betere ontsluiting van Hamerkwartier en Oostveer/Javabrug als toekomstige eindpunt van (sommige) lijnen vanuit Zaanstad te verwoorden in de zienswijze.

Motie van de leden Veldhuyzen en Yilmaz inzake Zienswijze van de Adviescommissie Amsterdam op het Ontwerp Programma van Eisen concessie Zaanstreek-Waterland 2024, nr. 690.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

de zienswijze aan te passen en de vervoerregio dringend te verzoeken een hoofdstuk 17 getiteld Due Diligence toe te voegen aan het programma van eisen waarin de expliciete eis wordt geformuleerd dat de concessiehouder in

9

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

de gehele keten gehouden is aan de UN Guiding Principles on Business and Human Rights, de OESO-richtlijnen en het Nationaal Actieplan Bedrijfsleven en Mensenrechten. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Vroege. De heer VROEGE: Wat fijn dat we weer kunnen praten over de toekomst van het OV in de regio en ook in Amsterdam. Want ja, lang zag het eruit alsof de toekomst van het OV somber was maar we gaan nu nadenken over de toekomst van de concessie Zaanstreek Waterland - ook voor Amsterdam-Noord van groot belang. Daarom een verzoek van mij aan het college om in de zienswijze aan te geven dat wij graag een van de bussen die nu nog door de tunnel naar centraal gaat in de toekomst wordt doorgetrokken naar het huidige Oostveer en in de toekomst de Javabrug zodat ook dat deel van Oost beter wordt ontsloten met het regio-OV. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Een korte toelichting van de motie die wij hebben ingediend. Doel daarvan is de Vervoerregio te verzoeken een nieuw hoofdstuk toe te voegen aan het programma van eisen waarin de expliciete eis wordt geformuleerd dat de concessiehouder in de gehele keten is gehouden aan de UN Guiding Principles on Business and Human Rights, de OESO-richtlijnen en het Nationaal Actieplan Bedrijfsleven en Mensenrechten.

In andere woorden komt dat er op neer dat BIJ1 wil dat mensenrechtencriteria moeten worden toegevoegd aan het programma van eisen omdat er hier anders geen toetsingscriterium voor is en wij als gemeente Amsterdam niet zouden moeten willen dat wij samenwerken met bedrijven die betrokken zijn bij mensenrechtenschendingen. Dat is op dit moment wel zo. Het gaat namelijk om EBS. Dat is actief in de bezette gebieden in Israël. Aangezien Nederland de Israëlische nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden ziet als illegaal en in strijd met het Internationaal recht en zegt dat deze een ernstige bedreiging vormen voor het vredesproces, denken wij dat Amsterdam ook niet zou moeten samenwerken met bedrijven die er geld aan verdienen. (De heer VROEGE: Ik dacht in eerste instantie, ik ga de heer Veldhuyzen om verduidelijking vragen, maar uiteindelijk was hij zelf heel duidelijk. Het gaat hem dus om EBS, de vervoerder nu in Waterland, en vooral omdat het een Israëlisch bedrijf is. Begrijp ik dat goed?) Niet zo zeer omdat het een Israëlisch bedrijf is, maar omdat het een bedrijf is dat op de lijst van de VN staat van bedrijven die werken in de bezette gebieden en die zich dus schuldig maken aan mensenrechtenschendingen. (De heer VROEGE: Nu is EBS Nederland gewoon een Nederlands bedrijf en het heeft inderdaad een moeder in Israël.

Het is een vervoersbedrijf in de regio dat mensen al jarenlang van A naar B vervoert, van Volendam naar Amsterdam en vice versa. Vindt u dat de Vervoerregio en de gemeente Amsterdam als grote partner in de Vervoerregio een blokkade moet opwerpen voor een bedrijf als EBS dat al jarenlang een goede dienstverlener is voor de mensen uit de regio?) Ja, dat vinden wij absoluut. Wij vinden dat wij als stad niet zouden moeten samenwerken met bedrijven die geld verdienen aan de onderdrukking van de Palestijnen

10

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

en de bezetting van Palestijns gebied. Zoals ik net heb uitgelegd, de Nederlandse staat zegt ook dat ze daar absoluut op tegen is. Ik vind het eigenlijk heel vreemd dat D66 dit wel zo willen steunen. (De heer VROEGE: D66 steunt dat omdat D66 vindt dat het Europese aanbestedingsrecht voor alle bedrijven geldt die daar recht op hebben. Vindt BIJ1 dat het Europees aanbestedingsrecht en dat is hier van toepassing, hier niet van toepassing moet zijn op bedrijven waarvan BIJ1 vindt dat ze politiek niet correct zijn?) Het gaat niet zo zeer om wat BIJ1 vindt wat politiek correct is of niet, het gaat gewoon om een bedrijf dat op een lijst staat van de VN met andere bedrijven die geld verdienen aan het mogelijk maken van de kolonisatie van Palestijnse gebieden. De Nederlandse staat spreekt zich heel duidelijk uit tegen de kolonisatie van de Palestijnse gebieden dus ik denk dat het een hele logische keuze is dat wij als Amsterdam ook niet willen samenwerken met bedrijven die daaraan geld verdienen omdat daar heftige mensenrechtenschendingen plaatsvinden. Het lijkt mij een hartstikke gezonde keuze om ons daartegen uit te spreken. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder De Vries voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de moties.

Wethouder DE VRIES: De fractie van D66 sprak erover dat het zo fijn is weer eens te spreken over de ontwikkeling van het openbaar vervoer en dat is precies waarover deze aanbesteding gaat. Met deze aanbesteding zorgen we er niet alleen voor dat er straks over drie jaar weer gewoon bussen kunnen rijden in Zaanstreek Waterland in verbinding met Amsterdam. Wij zorgen er dan ook voor dat dat elektrische bussen zullen zijn en we zorgen ervoor dat het vervoer op het niveau is gebracht van de toekomst. Dus dit is bouwen aan beter openbaar vervoer voor onze regio. Ik ben het met de fractie van D66 eens dat het goed is na te denken over de ontsluiting van nieuwe gebieden, bijvoorbeeld het Hamerkwartier aansluiten op het gehele systeem. Inderdaad is het ook een optie om te denken dat de Zaanlijnverbinding zou kunnen doorlopen tot in het Hamerkwartier tot de nieuwe pont of misschien straks wel de brug. Dus die optie ligt wel degelijk op tafel en het kan dan ook zeker geen kwaad dat al te noemen in deze aanbesteding die immers over vijftien jaar gaat, die dus een langere periode bestrijkt. Dus in die zin kunnen wij deze motie positief preadviseren. Problematischer is het met de motie van BIJ1 . Het college heeft er uiteraard geen enkel bezwaar tegen om de Human Guiding Principles op te nemen als een toetssteen voor aanbestedingen die wij doen.

Waarom zou je daartegen zijn? Het zijn ten slotte Human Guiding Principles. Alleen, in de motie zitten allerlei veronderstellingen die het wat lastig maken. U veronderstelt in uw motie dat we daarmee een bepaald bedrijf kunnen gaan uitsluiten van de aanbesteding en dat is niet het geval. Het bedrijf dat op dit moment de concessie uitvoert, EBS, daarmee is al eens in het verleden mede misschien op verzoek van uw fractie en andere onderzoek naar gedaan en daar is uitgekomen dat er juridisch gezien onvoldoende grond is om hen als EBS op voorhand van de aanbesteding uit te sluiten op basis van het feit dat het moederbedrijf dienstregelingen uitvoert richting de illegale nederzettingen in Palestina. Daarnaar is dus ooit juridisch onderzoek gedaan en daaruit bleek dat dat niet een voldoende uitsluitingsgrond voor EBS. Die veronderstelling zit wel in de motie en dat is het lastige. Het dictum van de motie dat de Human Guiding Principles zouden kunnen worden gebruikt voor deze aanbesteding, daartegen bestaat uiteraard geen bezwaar.

11

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

(De heer VELDHUYZEN: Hoor ik daar dan als ik twee overwegingen of constateringen uit de motie haal, dat de motie dan wel een positief preadvies krijgt?) Ik wijs er slechts op dat in uw motie een aantal overwegingen staat waarvan ik niet weet of die juridisch staande te houden zijn mede gelet op het advies dat daarover in het verleden is gegeven. (De heer VELDHUYZEN: Dan even een andere vraag aan deze wethouder. Hoe denkt dit college erover als een van de gemeenten die invloed kan uitoefenen op de zienswijzen dat er wordt samengewerkt met een bedrijf dat geld verdient aan de bezetting in Palestina?) Ik zou u er in de eerste plaats op willen wijzen dat wat we nu gaan vaststellen in de eerste plaats uw zienswijze is en niet die van het college. We hebben uiteraard een voorstel gemaakt maar u stelt deze zienswijze vast. Dus dat is belangrijk om voor ogen te houden. Ten tweede, wij werken samen met EBS. EBS voert deze dienstregelingen in Israël niet uit. (De heer VELDHUYZEN: De wethouder weet ook dat EBS onderdeel is van een bedrijf dat die dienstregelingen wel uitvoert. Dat bedrijf heeft daar 120 buslijnen. Die bussen zijn gepantserd. Ik heb net gezegd hoe de Nederlandse staat denkt over die bezette gebieden en volgens mij weet het college dat ook heel goed.

Voelt dat dan wel goed voor het college om zaken te doen met zo’n bedrijf dat zo overduidelijk geld verdient aan mensenrechtenschendingen?) Nogmaals, het bedrijf waarmee wij zaken doen, EBS, maakt zich nadrukkelijk niet aan deze mensenrechtenschendingen schuldig. (De heer VROEGE: Het lijkt een beetje alsof de wethouder nu de kool en de geit probeert te sparen. Het is goed dat we daarover toch duidelijkheid krijgen. Wethouder De Vries is namens de gemeenteraad afgevaardigde in de Vervoerregio en daarmee ook voorzitter van het Dagelijks Bestuur aldaar. De motie waarover hij net niet heel negatief oordeelde als wethouder van het college, zegt gewoon letterlijk dat EBS, de partner van de Vervoerregio, onderdeel is van een bedrijf dat mensenschendingen faciliteert. Ik zou toch wel duidelijkheid willen van de wethouder hoe hij daar nu in staat. Vindt hij dat EBS een bedrijf is dat onderdeel is van een groter bedrijf dat mensenrechten faciliteert?) Zover ik ben geïnformeerd is het bedrijf Egged dat in die motie rechtstreeks werd genoemd inderdaad het bedrijf dat buslijnen exploiteert die die nederzettingen verbindt met Israël. In die zin inderdaad tegenwerking doet aan het beleid dat wij proberen na te streven namelijk zo weinig mogelijk nederzettingen. Dus in die zin snap ik de redenering wel. Alleen, wat ik dus zeg, Egged is niet een bedrijf waarmee wij zaken doen.

Wij doen zaken met EBS. (De heer VROEGE: Dat is toch lastig. Want met welk bedrijf doen wij dan zaken? Connexxion is toch ook een Frans staatsbedrijf. U kunt niet zeggen dat Frankrijk niet meedoet bij Connexxion. Dus ziet u wel die link tussen EBS, het vervoerbedrijf dat in Waterland nu de busdiensten uitvoert en mogelijk gaat meedoen in de tender van de volgende concessie of zegt u, nee, dat bedrijf staat helemaal los van de aandeelhouder met de problematiek die in Israël en Palestina speelt?) Als het bedrijf Egged zich zou inschrijven, wat ik niet erg waarschijnlijk acht, dan heb je een heel andere situatie. Ik weet nu niet wat de exacte juridische verbinding tussen

12

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

Egged en EBS exact is. Ik weet wel dat het mogelijk is dat EBS gaat inschrijven en dat Egged gaat inschrijven, acht ik zeer onwaarschijnlijk. (De heer VROEGE: Als EBS inschrijft, de huidige concessienemer in Waterland die de bussen rijdt van Volendam en al die dorpen naar Amsterdam en vice versa, als dat bedrijf inschrijft, gaat de Vervoerregio en wethouder De Vries namens de gemeenteraad daarin, dit bedrijf verwelkomen als een van de partijen die kans maakt of is uw lijn die van de heer Veldhuyzen, zet u een streep tegen dit bedrijf?) Voor zover ik het heb begrepen, is al eens juridisch getoetst of deze grond een uitsluitingsgrond voor EBS is. Daarop is negatief juridisch geadviseerd. Dat wil zeggen dat deze grond niet zal worden gebruikt in de toekomstige situatie als uitsluitingsgrond voor EBS. (De heer N.T. BAKKER: Deze discussie volgend is de vraag aan de wethouder of het niet veel gemakkelijker is de hele marktwerking uit het OV te slopen zodat we dit soort buitenlandse partijen niet meer in Waterland hoeven laten rondrijden. Overigens vind ik dat Carthago vernietigd dient te worden.) Het college is van mening dat marktwerking wel degelijk zijn meerwaarde heeft bewezen juist bij het busvervoer. We weten allemaal dat er een zekere samenwerking in die sector heeft plaatsgevonden waardoor er ook, en dat is zeker, goede producten uit het buitenland komen.

Trans Sef werd net al genoemd, een Frans bedrijf met gewoon kwaliteitsproducten. Inderdaad, juist in de situatie waarin we nu zitten, zal het zeker voorkomen dat internationaal georiënteerde of internationale bedrijven zich ook op de Nederlandse markt zullen oriënteren voor het busvervoer. (De heer N.T. BAKKER: Alle gekheid op een stokje, is het niet zo dat we juist nu we met het OV de komende tijd in ongelooflijke problemen zijn gekomen vanwege de financiering dat het veel efficiënter zou zijn die marktwerking uit het OV te slopen om weer echt naar een solide, degelijk OV te komen?) (De VOORZITTER: Ik breng wel even in herinnering dat we het nog steeds hebben over de concessie Zaanstreek Waterland en dat ik wel moet zeggen dat het mondiaal bewustzijn hier in de raad behoorlijk groot is.) Het was natuurlijk de zegenrijke werking van de komst van collega Wedemeijer die ervoor heeft gezorgd dat de mondiale bewustwording hoger op de agenda van de raad is gekomen. Er is natuurlijk best een debat te voeren als je een aanbesteding doet over het feit of je een aanbesteding moet gaan doen. Dat geef ik de heer Bakker mee. Het gaat hier over een aanbesteding. Maar we hebben de afgelopen twintig jaar dat dit bestaat wel gemerkt, de wet Personenvervoer leidend is.

En voor alle helderheid, het is niet zo dat wij als Vervoerregio kunnen bepalen gaan we eens aanbesteden of inbesteden, daarvoor zijn hele harde regels zowel vanuit Europa als van de nationale overheid waaraan wij ons moeten houden en die het waarschijnlijk onmogelijk maken voor elkaar te krijgen dat je deze concessie zou kunnen inbesteden. Er is vaker aanbesteed; de vorige keer is er aanbesteed; de huidige uitvoerders Connexxion en EBS doen dat op een hele goede manier, krijgen een hoge klantwaardering en doen het efficiënt. Uiteraard kan ik niet in een glazen bol kijken of het bij een inbesteding net zo’n goede klantwaardering zou hebben en net zo veel efficiëntie zou hebben opgeleverd als we nu in deze situatie hebben, maar ik kan u wel zeggen dat er op dit moment voor de bedrijven die nu rijden, een hoge klantwaardering is en een hoge mate van efficiëntie.

13

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten.

23. Kennisnemen van de notitie Bouwstenen voor de Goede (rechts)orde. Andere bestuursstijl? VN2021-025719 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden N.T. Bakker en Bloemberg-Issa inzake het Rapport Bouwstenen voor de Goede (Rechts)orde, nr. 677.21 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -

de procedures bij Ruimtelijke Ordening te toetsen op algemene beginselen van behoorlijk bestuur.

De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Bakker. De heer N.T. BAKKER: Zoals u allen weet, is dit bouwstenenrapport geagendeerd bij de raadscommissie Ruimtelijke Ordening maar ook bij de raadscommissie Algemene Zaken. Wij vonden het in de SP-fractie heel belangrijk om het bij Ruimtelijke Ordening te agenderen omdat een belangrijk hoofdstuk over ruimtelijke ordening gaat. Specifiek op dit punt zou ik u willen vragen aandacht te besteden aan de titel Bouwstenen. Als we het over bouwstenen hebben, hebben we het eigenlijk over de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Zoals u weet, zijn dat de gedragsregels om het gedrag van de overheid ten opzichte van de burger te regelen. Aan deze regels moet de overheid zich houden bij het nemen van besluiten of het aangaan van overeenkomsten zeker als het gaat om ruimtelijke ordening. Dat zal bijvoorbeeld niet het geval zijn wanneer een bestuursorgaan onredelijk vertraagt waardoor het voor een burger moeilijk wordt zijn recht uit te oefenen. Helaas zien we bij ruimtelijke ordeningsprocedures dat bewoners vaak worden vermorzeld. Een goed voorbeeld was het amendement dat ik zojuist bij het bestemmingsplan De Pijp indiende. Het is namelijk onbehoorlijk om in dit geval niet met bewoners in overleg te treden en in zo’n geval kan de rechter het besluit vernietigen.

Ook wij als raad hebben de plicht daarop toe te zien, juist wanneer bijvoorbeeld de ombudsmanrapporten zich herhalen zoals we bij een volgend agendapunt zullen zien. Vandaag ligt er weer een rapport van onbehoorlijk bestuur voor van de ombudsman. Ik heb daarstraks een motie over om dit nu voor eens en altijd te herstellen en onze ambtsplicht hier na te leven om zo een goed bestuur te bewerkstelligen. Ik vraag de wethouder niets meer dan wat waar u allen uw ambtsplicht of belofte op heeft afgelegd, te respecteren en uw plichten die daarop rusten, na te leven. Toets de ruimtelijke ordeningsprocedures dus op algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Alleen onder die voorwaarden is uw de discretionaire bevoegdheid toegekomen. Kortom, college, ik roep u op uzelf, uw eed en het volk niet te verloochenen; begin vandaag een betere toekomst voor de Amsterdammer, uw bewoners. Daartoe heb ik een

14

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

motie ingediend om de procedures bij ruimtelijke ordening te respecteren. Ik roep u als raad allemaal op om deze motie te steunen in de hoop dat we ervoor kunnen zorgen dat de bewoners in ruimtelijke ordeningsprocedures veel meer rechten krijgen. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boutkan. De heer BOUTKAN: Dit is een thema waarover veel Amsterdammers zich terecht zorgen maken. Het is ook niet voor het eerst dat het hier ter sprake komt. Het is ook bij de raadscommissie Algemene Zaken aan de orde gekomen en het gaat ook over het rechtsgevoel van bewoners. Maar het gaat natuurlijk ook over het vertrouwen dat Amsterdammers hebben in hun bestuur maar ook het vertrouwen dat Amsterdammers hebben in de politiek. Ik zie ook de samenhang die er is in de discussie die we hebben over openbaarheid van stukken maar bijvoorbeeld ook over het goed kunnen ontsluiten van informatie waarover ook veel vragen zijn en waaraan hard wordt gewerkt om dat te verbeteren. Ik denk dat meer transparantie uiteindelijk leidt tot meer inzicht in besluitvorming en daarmee hopelijk ook tot meer vertrouwen van Amsterdammers in het openbaar bestuur maar ook het vertrouwen dat men heeft in participatietrajecten waarover we eerder al hebben gesproken.

Participatie betekent voor mij natuurlijk niet dat iedereen zijn zin krijgt, maar wel is het belangrijk dat men kan meedoen en dat men zijn mening kan geven zodat je aan de voorkant van trajecten bij bijvoorbeeld Ruimtelijke Ontwikkeling of bij Mobiliteit heel duidelijk weet waar participatie wel of niet over gaat. Een goede juridische functie moet de rechtsbescherming van Amsterdammers borgen. Dat deze functie aan vervanging toe is, is al eerder erkend door de burgemeester die heeft toegezegd met een brief daarover te komen. In het rapport wordt genoemd dat een studie onder de motorkap naar de juridische functie wenselijk is voor de stad. Dat deed mij enigszins denken aan de financiële functie van de stad die we behoorlijk onder de loep hebben genomen. Ik heb daar zelf aan deelgenomen met de raadsenquête. Nu wil ik niet de parallel trekken tussen de financiële functie zoals die er toen bij hing en de juridische functie want ik denk echt dat dat heel andere uitgangspunten zijn maar ik denk wel dat het belangrijk is om te kijken of we de dingen die er binnen de juridische functie zijn nog goed genoeg zijn en voldoende op orde zijn.

Als die niet voldoende op orde zijn, hoe gaan we die dan aanpassen? Ik ben het eens met een van de aanbevelingen uit het rapport om als gemeente ook te proberen in onderling overleg en contact met Amsterdammers problemen op te lossen voordat een zaak heel erg juridisch wordt. Dat kan natuurlijk een oplossing zijn en ik denk dat nabijheid van bestuur, bijvoorbeeld via stadsdeelbestuurders, daaraan heel erg kan bijdragen omdat die voelsprieten hebben in een stadsdeel en vaak weten wat er gebeurt op lokaal niveau, op straatniveau en vaak ook op wijkniveau. Maar tegelijkertijd begrijp ik ook heel goed dat er een klem wordt ervaren vanuit de gemeente. Want ja, je wil geen ongewenste precedentwerking en sommige belangen zijn zo groot of zo tegenstrijdig dat de gang naar de rechter onvermijdelijk is of omdat je je eigen beleid wilt laten toetsen. Een levendig voorbeeld dat ik zelf heel vaak gebruik in de gesprekken die ik voer met Amsterdammers is de saga over het verbod op de bierfiets met alle bijbehorende rechtszaken van de ondernemers. Of bijvoorbeeld rechtszaken die er zijn geweest van ondernemers van toeristenwinkels en de stad Amsterdam. Dus een gang naar de rechter wordt regelmatig ondernomen juist door die andere partij. En ze hadden ook het recht dat te doen. Maar daarbij helpt natuurlijk ook geen enkele mediation. Dus daarin moeten we ook niet al te naïef zijn.

Het idee van de SP dat men eerder heeft geopperd om een expertsessie dan wel een symposium te organiseren over dit thema onderschrijven wij

15

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

van harte. Ik wil de indieners, de schrijvers van het stuk, de heer Schrijver en de heer Dommering bedanken voor deze notitie. Ik hoor natuurlijk heel graag van het college, van de wethouder dan wel van de burgemeester wanneer wij verder kunnen debatteren over de brief en wanneer de brief komt. Ik denk dat het belangrijk is en dat de stad er aan toe is en dat we over de aanbevelingen uit deze notitie in ieder geval kunnen debatteren en dan kunnen kijken welke we exact willen overnemen. (De heer N.T. BAKKER: Dank voor dit betoog tot nu toe want daar kan ik me helemaal in vinden. Maar de cruciale vraag die nu boven deze discussie hangt, is natuurlijk hoe wij hier in Amsterdam een behoorlijk bestuur krijgen. Dat is een politieke vraag die we hier stellen. Daar heb ik een motie voor ingediend. Dat is ook een vraag aan de PvdA. Wat is uw opvatting om dat behoorlijk bestuur hier te krijgen. Dat bouwstenenrapport komt er niet voor niets. We gaan er wellicht later in de raadscommissie Algemene Zaken over praten, maar wat is uw opvatting daarover? Hoe krijgen we hier een behoorlijk bestuur?) Dat gaat dus uit van de vooronderstelling dat er sprake is van een niet goed bestuur of van onbehoorlijk bestuur. Ik zie u nee schudden maar dat is volgens mij de vooronderstelling die u heeft.

De vraag hoe wij komen tot een goed bestuur is niet alleen afhankelijk van de brief die de burgemeester gaat schrijven over de juridische functie van de stad. Als we het moeten hebben over wat goed bestuur is, dan moeten we dat misschien ook gaan bespreken in de expertmeeting die u zelf heeft voorgesteld. (De heer N.T. BAKKER: Ik zeg het natuurlijk in de context van wat ik net zei, dus over de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, de beginselen van de algemene bestuurswet. Hoe vindt u dat we op grond van die algemene beginselen van behoorlijk bestuur tot een behoorlijk bestuur kunnen komen?) Ik vind het een nogal brede vraag maar ook een nogal brede veronderstelling. Kijk, ik ben het niet helemaal eens met de veronderstelling van mijn collega dat er spake is van onbehoorlijk bestuur. Ik ben het wel met de heer Bakker eens dat we heel goed moeten kijken naar de juridische functie en dat we die juridische functie ook onder de loep moeten nemen en moeten kijken wat we daarin kunnen aanpassen. Ik ben het ook heel erg eens met bijvoorbeeld het betoog van de ombudsman – ik heb recentelijk nog even kort met de ombudsman gesproken – die zegt, probeer nu juridische trajecten te voorkomen als het enigszins kan. Daarom zeg ik ook in mijn betoog dat de nabijheid van bestuur, aanwezig zijn in wijken, aanwezig zijn in straten, ontzettend belangrijk is. (De heer N.T.

BAKKER: We hebben nu twee ombudsmanrapporten gehad die uitdrukkelijk onbehoorlijk bestuur hebben uitgesproken in het geval van de woonboten, wat is uw antwoord daarop dan? Hoe gaan we behoorlijk bestuur realiseren op grond van die rapporten? Een onafhankelijk raadsinstrument de ombudsman zegt twee keer onbehoorlijk bestuur in een duidelijke casus. Hoe gaan we dat dan realiseren?) De heer Bakker loopt volgens mij vooruit op het agendapunt dat we zo meteen gaan bespreken ten aanzien van de woonboot. Ik heb natuurlijk het rapport gelezen. Dat zijn nogal wat stevige uitspraken van de ombudsman. Ook daarin zeg ik als het gaat om de veronderstelling dat er sprake is van onbehoorlijk bestuur dat het best wel veel is om dat in de breedte te zeggen. Dat er in individuele gevallen – daaraan refereert mijn collega – soms fouten worden gemaakt, ja, dat ben ik met de heer Bakker eens. Dat is natuurlijk

16

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

niet goed. En volgens mij hebben we daarvoor nu juist een onafhankelijk ombudsman om te voorkomen dat mensen worden vermalen in procedures en in regels. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boomsma. De heer BOOMSMA: Bouwstenen voor een goede rechtsorde. Ik kan het nu kort houden. Ik wil wel dankzeggen aan de heren Schrijver en Dommering voor dit doorwrochte rapport. Ik denk dat wij dat zeer serieus ter harte moeten nemen en goed moeten bestuderen. We hebben het er in de raadscommissie al over gehad. Ik denk dat het heel goed is dat er een notitie wordt opgesteld door de burgemeester over de juridische functie. In de raadscommissie is ook wel toegezegd dat de aanbevelingen van dit rapport daarin zullen worden meegenomen en dat op elke aanbeveling wordt ingegaan. In de raadscommissie is ook al toegezegd waarom ik had gevraagd om te kijken of er niet een onafhankelijke bezwaarcommissie kan worden ingesteld. Ik denk dat dat veel zou kunnen bijdragen. Verder wil ik alleen nog opmerken dat behoorlijk bestuur natuurlijk buitengewoon belangrijk is en het de principes van behoorlijk bestuur dient toe te passen maar dat je ook nog zoiets hebt als goed bestuur. Dat zou eigenlijk ons streven moeten zijn. Niet alleen behoorlijk dat het net de toets van de rechter passeert, maar ook goed bestuur.

Ik ben ook blij dat de commissie inmiddels heeft toegezegd daarover een expertmeeting te organiseren, over de beginselen van goed bestuur. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Soest. Mevrouw VAN SOEST: Mijn voorgangers hebben al mijn vragen al gesteld dus ik wacht eerst de beantwoording af van de wethouder. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Van Renssen. Mevrouw VAN RENSSEN: Dank aan de schrijvers, de opstellers van dit rapport en ook aan de SP om het te agenderen want het is namelijk een heel belangrijk onderwerp op welke manier we met de juridische functie van de gemeente de bewoners serieus nemen en hun vooral duidelijkheid geven. Ik denk dat het een hele goede aanbeveling is om onafhankelijke leden te benoemen in de bezwaarcommissie. Ik begrijp dat daarover uitgebreid is gesproken in de raadscommissie Algemene Zaken en ik was blij dat dit was naar aanleiding van onder andere het advies van de stadsdeelcommissie West, onze collega Anneke Veenhof die daarnaar uitgebreid onderzoek heeft gedaan. Wij denken ook dat het juist goed is te kijken naar een onderzoek of naar de mogelijkheden voor een cultuuromslag dus wij zijn benieuwd wanneer het advies van de burgemeester daarover kan worden verwacht.

Daar kijken we zeker naar uit net als we uitkijken naar de expertmeeting die we graag samen met de SP organiseren en waarin we over dit soort onderwerpen nog grondiger kunnen doorpraten met experts. Ik denk dat we in ieder geval met het beleidskader participatie dat we vandaag eerder hebben besproken, een begin kunnen maken om de verhoudingen en het vertrouwen te verbeteren en onder andere ook met de motie die we daar hebben ingediend. Die gaat over het terugkoppelen van wat is opgehaald tijdens de participatie om dat voor de officiële besluitvorming met de bewoners te bespreken. Dus ik denk dat we die stappen nu al gaan zetten en dat dat nog altijd beter kan.

17

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Doorninck voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de motie. Wethouder VAN DOORNINCK: Dank ook aan de leden die in de raadscommissie Ruimtelijke Ordening dit rapport hebben geagendeerd. Uiteraard ook veel dank aan de heren Schrijver en Dommering voor het opstellen van het rapport. Ik denk dat een van de belangrijke punten die we daar uithalen, en verschillenden van u hadden het daar ook over, is dat we steeds moeten kijken hoe we de verhoudingen kunnen verbeteren. Het is vervelend als bestuur en bewoners tegenover elkaar komen te staan. Dat wil je natuurlijk zo veel mogelijk voorkomen. Ook zijn er momenten dat het soms ten behoeve van bewoners is en dat je af en toe tegenover elkaar komt te staan omdat er nu eenmaal heel veel belangen in de stad spelen. Maar dat je voortdurend kijkt hoe dat beter kan en hoe je extreme vormen van juridisering tegengaat, dat is natuurlijk heel mooi. De burgemeester heeft natuurlijk al aangegeven in de behandeling in de raadscommissie Algemene Zaken dat zij hier uitgebreid op ingaat en dat ze hierop nader terugkomt in een brief en ik neem aan ook behandeling in de raadscommissie Algemene Zaken volgende maand en dan met name over de verschillende punten die u allemaal heeft genoemd. Ik wil u eigenlijk daarheen verwijzen.

Verschillende vragen over met name die juridische functie, of de burgemeester hierover met de ombudsman heeft gesproken, excuses, de voormalige ombudsman, dat is in volle gang gezet om hiermee aan de gang te gaan en ik laat het heel graag bij de burgemeester. Dan denk ik als het specifiek om de ruimtelijke ordening gaat, want daarover gaat de motie van de heer Bakker namelijk dat het bij de procedures in de ruimtelijke ordening moet worden getoetst op algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Ik kan het niet meer dan eens zijn met de heer Bakker maar ik moet de motie dan meteen als overbodig ontraden want wij doen dat. De algemene beginselen van behoorlijk bestuur zijn uitgangspunt bij het handelen van de gemeente. Die zijn vertaald in het vergunningenbeleid Wabo en worden herijkt bij het nieuwe VTH-beleid 2022. Belangrijke uitgangspunten in het huidige vergunningenbeleid zijn het integer en integraal toetsen en het adequaat coördineren in geval er meerdere toestemmingen nodig zijn. Dus het is uitgangspunt van beleid; het wordt ook toegepast en een herijking vindt plaats bij het nieuwe VTH-beleid. Wellicht als u dan zegt dat u het daar niet genoeg in tegenkomt, kunnen we het op dat moment weer bespreken maar vooralsnog is het een overbodige motie. (De heer N.T.

BAKKER: Ik herhaal mijn punt zoals ik dat net heb verkondigd maar dan met een heel specifieke passage uit het rapport van Dommering en Schrijver. Er wordt eenzijdig gekeken naar het belangenrecht van de aanvrager. Die van omwonenden worden pas in de afweging betrokken als die van zich laten horen. Voor hen is het een uphill battle omdat de ambtenaren dan al een defensieve, formeel juridische houding aannemen of soms zelfs de hand lichten met de regels om hun besluiten te stutten. Dit rapport spreekt expliciet van onbehoorlijk bestuur zoals het ook in het ombudsman wordt gezegd. Dus het toetsen van procedures in ruimtelijke ordeningszin aan die beginselen van behoorlijk bestuur zijn cruciaal op dit moment. Dus de motie is niet overbodig; het is uiterst actueel. Wat is de mening van de wethouder hierover?) De punten die u net noemt, het stuk dat u citeert, dat is nu specifiek het punt als het gaat om de juridische functie waarop de burgemeester in haar brief uitgebreid zal ingaan. Daar gaat volgens mij de discussie plaatsvinden. Als u zegt, dat moet dus ook

18

Jaar

2021

Vergaderdatum 10 maart 2021

Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Raadsnotulen

R

gelden voor de ruimtelijke ordening voor zover dat nu het uitgangspunt van behoorlijk bestuur is, dan is dat meegenomen in ons Wabobeleid. Mocht het vanuit de discussie die u heeft van invloed zijn op onze herijking van het VHT-beleid, dan zal dat daarin terugkomen maar dat kan ik op dit moment helemaal niet overzien. De punten die u noemt, zijn specifiek zaken die terugkomen in de discussie die thuishoort in de raadscommissie Algemene Zaken en die op dit moment door de burgemeester wordt voorbereid. (De heer N.T. BAKKER: Een van de beginselen van behoorlijk bestuur is dat niet telkens wordt doorverwezen naar andere instanties. Ik heb dat bouwstenenrapport specifiek behandeld in de commissie Ruimtelijke Ordening omdat er zo veel klachten binnenkomen van bewoners en dat staat ook nadrukkelijk in dat bouwstenenrapport van Dommering en Schrijver. Het doorverwijzen daarvan is expliciet datgene wat zij in het bouwstenenrapport melden.