3. Toelichting.pdf

Bestemmingsplan Cruquius Brug Nieuwe Vaart E.O.

Vastgesteld

Gemeente Amsterdam Ruimte en Duurzaamheid bestemmingsplan Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o.

Colofon

Opdrachtgever Opdrachtnemer

Ruimte en Duurzaamheid

IMRO_idn

NL.IMRO.0363.M2303BPSTD-VG01

Datum print

1 Mei 2024

Planstatus

vastgesteld

blz. 3

Inhoudsopgave Toelichting Hoofdstuk 1 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 Hoofdstuk 2 2.1 2.2 2.3 Hoofdstuk 3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 Hoofdstuk 4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 Hoofdstuk 5 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 Hoofdstuk 6 6.1 6.2 6.3 Hoofdstuk 7 7.1 7.2 Hoofdstuk 8 8.1

5 Inleiding

7

Aanleiding Doel van het bestemmingsplan Ligging en begrenzing plangebied Geldend bestemmingsplan Leeswijzer

7 8 9 10 16

Het Plan

17

Inleiding Uitgangssituatie - Bestaande situatie Het plan - de ontwikkeling

17 17 27

Inventarisatie en toetsing aan Beleidskader

43

Inleiding Rijksbeleid Provinciaal beleid Regionaal beleid Waterschap Amstel, Gooi en Vecht Gemeentelijk beleid

43 43 47 53 54 65

Milieu aspecten

79

Milieu effect Milieuzonering bedrijven - Bedrijven en milieuzonering Geluid Luchtkwaliteit Externe Veiligheid Bodemkwaliteit

79 79 81 82 83 84

Omgevingsaspecten

85

Waterparagraaf Verkeer Archeologie Cultuurhistorie Natuur

85 92 93 96 97

Juridische planbeschrijving

103

Algemeen Planvorm Artikelgewijze toelichting

103 103 103

Economische uitvoerbaarheid

107

Kostenverhaal Financiele uitvoerbaarheid

107 107

Maatschappelijke uitvoerbaarheid

109

Voortraject / inspraak

109

Gemeente Amsterdam

blz. 4

8.2 8.3

Vooroverleg Zienswijze(n)

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

111 111

blz. 5

Toelichting

Gemeente Amsterdam

blz. 6

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 7

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding

Het voorliggende bestemmingsplan 'Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o.' maakt de realisatie mogelijk van een nieuwe vaste uitneembare brug voor langzaamverkeer over de Nieuwe Vaart in stadsdeel Oost van de gemeente Amsterdam. En als gevolg daarvan ook de mogelijkheid tot vervanging van een woonschip door een woonark op een bestaande woonbootligplaats.

Afbeelding: Spelregelkaart Cruquiusweg e.o. 19-01-2012 met rood omcirkeld de locatie van een nieuw beoogde langzaamverkeerbrug en gestippeld omcirkeld de locatie van woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585 Voor het opstellen van het voorliggend bestemmingsplan hebben de volgende overwegingen een rol gespeeld: Sinds 2005 wordt gewerkt aan de transformatie van het voormalige industrieterrein Cruquius. Met eerst ontwikkelingen langs de Th. K. van Lohuizenlaan en daarna sinds 2009 ook langs de Cruquiusweg. In 2012 zijn met het vaststellen van spelregels en spelregelkaart de ruimtelijke kaders vastgesteld voor transformatie van het gehele Cruquiusgebied van industrieterrein naar een gemengd woon- en werkgebied. Sindsdien vindt de transformatie door sloop en nieuwbouw gefaseerd plaats. Dit door onder meer het per deelgebied gefaseerd vaststellen van nieuwe, op transformatie gerichte bestemmingsplannen. Op de spelregelkaart voor de transformatie zijn naast de bouwvelden voor nieuwbouw, onder andere ook nieuwe indicatief aangegeven langzaamverkeerverbindingen aangegeven. Een van die nieuw beoogde routes loopt van Cruquius over de bestaande Zeeburgersluis in de Nieuwe Vaart naar het Flevopark. Om deze nieuwe verbinding tot stand te brengen is de bouw van een brug over de Nieuwe Vaart noodzakelijk. Gekozen is voor een vaste uitneembare brug.

In vergelijking met het alternatief van een ten Gemeente Amsterdam

blz. 8

allen tijden te openen brug heeft een dergelijk type brug op deze locatie voor- en nadelen. Een nadeel is de beperking van vrije in- en uitvaart voor schepen met een bepaalde hoogte. De belangenafweging daarover resulteert in de keuze om een bestaande woonbootligplaats achter de nieuw beoogde brug, die in het geldende bestemmingsplan bestemd is voor een woonboot van het type woonschip, te wijzigen in een ligplaats voor woonboot van het type woonark. Die specifieke locatiegebonden wijziging is derhalve het directe gevolg van en houdt direct verband met de keuze voor een vaste uitneembare brug op deze locatie in plaats van een ten allen tijden te openen brug. De locatie van de op de spelregelkaart aangegeven nieuwe brug over de Nieuwe Vaart is nog niet eerder in een van de bestemmingsplannen voor de transformatie van Cruquius vastgesteld en daardoor nog in strijd met regels van het geldende bestemmingsplan. Dit betekent dat voor de realisatie van de brug een planologisch-juridische procedure moet worden doorlopen. Dit geldt ook voor de gevolgtrekking van het effect van de brug, namelijk het toestaan van een woonark op een locatie waar op dit moment alleen een woonschip is toegestaan. Voorliggend bestemmingsplan ziet toe op beide onderdelen.

1.2

Doel van het bestemmingsplan

Het bestemmingsplan is ontwikkelgericht en ziet toe op de bouw van een brug. En als gevolg daarvan ook op het met een bestemmingsplan planologisch-juridisch toestaan van een ligplaats voor een woonark in plaats van een woonschip. Binnen de geldende bestemmingen zijn deze ontwikkelingen op de betreffende locaties niet toegestaan. Om de brug en de mogelijkheid voor een woonark op de betreffende locaties mogelijk te maken, dienen de geldende bestemmingsplannen gedeeltelijk te worden herzien. Voorliggend bestemmingsplan heeft tot doelstelling om daar in te voorzien. Het plangebied van het bestemmingsplan bestaat daarvoor uit meerdere deelgebieden. Aandachtspunt procedure De beoogde brug is op grond van het geldende bestemmingsplan niet toegestaan. Om de realisatie ervan mogelijk te maken dient een planologisch-juridische procedure te worden doorlopen. Het omgevingsrecht zoals dat geldt op moment van start opstellen van voorliggend bestemmingsplan (voorjaar 2023) biedt een tweetal mogelijkheden voor het doorlopen van een planologisch-juridische procedure. Dit kan door: hetzij het doorlopen van een bestemmingsplanprocedure op grond van de Wet ruimtelijke ordening (Wro), hetzij door het aanvragen van omgevingsvergunning voor de activiteit afwijken van het bestemmingsplan ("afwijk-omgevingsvergunning)". Dit op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo).

Tot voorjaar 2023 werd het doorlopen van de procedure van de "afwijk-omgevingsvergunning" beoogd, echter gesprekken met de eigenaresse van het woonschip "Hoop op Welvaart" hebben geleid tot de keuze om eerst een bestemmingsplanprocedure te doorlopen. Dit om het idee van bestemmingswijziging ter plaatse van haar woonboot "mee te laten liften" met de procedure voor de brug. Op die wijze kan ten aanzien van dat afgeleide onderdeel "woonbootligplaats" direct rechtszekerheid worden geboden en kan aan eenieder inzichtelijk worden gemaakt dat er een causaal verband is tussen de bestemmingswijziging voor de brug en de bestemmingswijziging voor de betreffende woonbootligplaats. Dit is mogelijk door beide onderdelen op te nemen in één bestemmingsplan. De inzet is er op gericht om nog voor 1 januari 2024 een ontwerp bestemmingsplan ter inzage te leggen. Die datum is belangrijk omdat nadien het omgevingsrecht volledig wordt herzien en het niet langer meer mogelijk is om een bestemmingsplanprocedure te doorlopen. Indien die datum niet wordt gehaald, zal moeten worden overgegaan op de mogelijkheden die het nieuwe omgevingsrecht dan biedt.

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 9

1.3

Ligging en begrenzing plangebied

Het bestemmingsplangebied ligt in stadsdeel Oost van de gemeente Amsterdam en bestaat uit meerdere deelgebieden, namelijk het plangebiedsdeel 'brug', het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' en het plangebiedsdeel 'pad': Het plangebiedsdeel 'brug' betreft het oostelijk deel van de Zeeburgersluis in de Nieuwe Vaart. Het plangebiedsdeel 'brug' sluit aan de noordzijde aan op de Nieuwevaartweg en aan de zuidzijde op het pad op het dijklichaam tussen de Nieuwe Vaart en de voorboezem van het Lozingskanaal. Dit pad is een verlengd deel van de Westelijke Merwedekanaaldijk voor de ontsluiting van het gemaal Zeeburgerdijk 801. Het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' betreft de woonbootlocatie Zeeburgerdijk 585. De grens van dit plangebiedsdeel betreft de grens van de toegestane ligplaats in het Lozingskanaal zoals die in het in 2010 vastgestelde bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark is vastgelegd. Het plangebiedsdeel 'pad' betreft een deel van het toeleidende pad ten zuiden van de beoogde nieuwe langzaamverkeerbrug dat zich bij het bestaande sifongebouw bevindt.

Afbeelding: Situering plangebied in Amsterdam

Gemeente Amsterdam

blz. 10

Afbeelding: Situering plangebiedsdeel 'brug' en plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585'

1.4

Geldend bestemmingsplan

1.4.1

Inventarisatie bestaande bestemmingsplanregels

Voor het voorliggende bestemmingsplangebied zijn op het moment van het opstellen, tot aan de vaststelling en het onherroepelijk worden van voorliggend plan, de volgende bestemmingsplannen van kracht: Het plangebiedsdeel 'brug' voor de beoogde brug met toegangstrap en hellingbanen en het plangebiedsdeel 'pad' vallen, tot in werking treding van voorliggend bestemminsgplan, binnen de werking van het volgende bestemmingsplan: 1. Bestemmingsplan Cruquius, vastgesteld 9 april 2013. Het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' valt, tot in werking treding van voorliggend bestemmingsplan, binnen de werking van de volgende bestemmingsplannen: 2. Bestemmingsplan Indische buurt en Flevopark, vastgesteld 8-6-2010. 3. Bestemmingsplan Drijvende bouwwerken, vastgesteld 18-09-2019. 4. Bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken (vastgesteld 24 april 2024). Voorts gelden voor de plangebiedsdelen, tot aan in werking treding van voorliggende bestemmingsplan, ook de volgende paraplubestemmingsplannen: 5. Bestemmingsplan Grondwaterneutrale kelders, vastgesteld 7 oktober 2021. 6. Bestemmingsplan Darkstores, vastgesteld 10 mei 2023. Ad 1.

Bestemmingsplan Cruquius (vastgesteld 9 april 2013) Plangebiedsdeel 'Brug' De gronden ter plaatse van de beoogde brug met toegangstrappen en hellingbanen hebben in het geldende bestemmingsplan de bestemming 'Water', 'Bedrijf-Nutsvoorziening' en 'Verkeer-1' gekregen. Tevens zijn de dubbelbestemmingen 'Waterstaat-Waterkering' en 'Waarde- Archeologie 2' en de

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 11

aanduidingen 'specifieke vorm van water-sluis' en 'industrieterrein' van kracht.

Afbeelding: uitsnede verbeelding bestemmingsplan Cruquius t.p.v. de beoogde brug De gronden met de bestemming 'Water' zijn bestemd voor o.a. kunstwerken ten behoeve van weg- en waterbouw. Ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van water - sluis' is een sluis toegestaan. De brug, inclusief toegangstrap en hellingbaan, is een kunstwerk ten behoeve van wegen en waterbouw en past in zoverre in het bestemmingsplan qua gebruik. De bouwregels bepalen dat de bouwhoogte van overige bouwwerken, geen gebouwen zijnde, maximaal 2 m bedraagt, gemeten ten opzichte van het bestemmingsplanpeil. Het bestemmingsplanpeil is als volgt gedefinieerd: […] b. Als in het water wordt gebouwd: het plaatselijk aan te houden waterpeil; […] d. in andere gevallen: de gemiddelde hoogte van het aansluitende afgewerkte maaiveld; Het brugdeel ter plaatse van de gronden met de bestemming Water heeft een hoogte van 4 meter, gemeten ten opzichte van een waterpeil van NAP-0,4 m. Gemeten ten opzichte van het maaiveld is dat 2,6 meter hoog. Conclusie: de maximale bouwhoogte van het bouwwerk, geen gebouw zijnde overschrijdt de volgens het bestemmingsplan toegestane bouwhoogte (strijd met bouwregel). De bestemming 'Bedrijf-Nutsvoorziening' is bestemd voor o.a.

voorzieningen ten behoeve van de waterhuishouding met de daarbij behorende kunstwerken ten behoeve van weg- en waterbouw en staat bouwwerken, geen gebouwen zijnde ten behoeve van deze bestemming tot maximaal 6 meter hoogte toe. De brug incl. toegangstrap en hellingbaan past hier in. De gronden met de bestemming 'Verkeer - 1' zijn volgens de bestemmingsomschrijving bestemd voor onder andere wegen, straten en pleinen, fiets- en of voetpaden, bruggen ter plaatse van de aanduiding 'bruggen' en de daarbij behorende kunstwerken ten behoeve van weg- en waterbouw. Hoewel op deze locatie geen aanduiding is opgenomen voor bruggen, is niet bepaald dat dit uitsluitend is toegestaan op de locatie van de aanduiding. Een brug incl. toegangstrap en hellingbaan valt voorts te kwalificeren als een kunstwerk ten behoeve van weg- en waterbouw en voorts is het gebruik van de gronden voor fietsen/of voetpaden bij recht toegestaan. Deze regels in samenhang gelezen, geven geen uitsluitsel voor de beantwoording van de vraag of 'een brug' op onderhavige locatie is toegestaan. Op basis van Gemeente Amsterdam

blz. 12

vergelijkbare jurisprudentie heeft de toelichting van het bestemmingsplan in dat geval betekenis. Het bestemmingsplan Cruquius betreft een actualisatieplan (toelichting paragraaf 1.1 bestemmingsplan Cruquius) en het is conserverend van aard waarbij geldende bouw- en gebruiksrechten én de bestaande situatie in het plangebied uitgangspunt zijn voor de nieuwe regeling (dit volgt uit de toelichting paragraaf 1.2 onder 2 van het bestemmingsplan Cruquius). Uit de toelichting valt op te maken dat er geen nieuwe ontwikkeling zoals nieuwe bruggen op nieuwe locaties, zijn beoogd. De bedoeling van de planwetgever was dan kennelijk ook om een brug alleen toe te staan op de locatie met de aanduiding brug. Conclusie: Omdat die aanduiding ter plaatse van de beoogde brug ontbreekt, past 'de brug' niet in de bestemmingsomschrijving van de bestemming Verkeer-1 (strijd met bestemmingsomschrijving). De voor 'Waterstaat - Waterkering' aangewezen gronden zijn, behalve voor de daar voorkomende bestemmingen, primair bestemd voor de bescherming en instandhouding van waterkeringen, bijbehorende beschermingszone(s) en bij deze doeleinden behorende waterstaatkundige voorzieningen.

Conclusie: De brug inclusief toegangstrap en hellingbaan zijn hier mee in strijd omdat: Voor wat betreft de primaire bestemming: de brug heeft niet als doel het beschermen en in stand houden van waterkeringen, bijbehorende beschermingszone(s) en bij deze doeleinden behorende waterstaatkundige voorzieningen (strijd met bestemmingsomschrijving). Voor wat betreft de overige hier voorkomende bestemmingen: de brug is op onderdelen in strijd met overige bestemmingen (zie hiervoor). De gronden met de dubbelbestemming 'Waarde- Archeologie 2' zijn behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor de bescherming en veiligstelling van archeologische waarden. Nadere regels ten aanzien van bouwen of werken en werkzaamheden gelden niet op een bodemverstoring die betrekking heeft op een gebied met een kleiner oppervlak dan 10.000 m² en dieper dan de waterbodem. De brug beslaat een veel kleiner oppervlak en is boven het wateroppervlak gebouwd en in overeenstemming met de dubbelbestemming. Plangebiedsdeel 'pad' (Pad ten zuiden van de brug) Voor het pad van en naar de beoogde brug, ten zuiden van de brug, geldt dat een deel reeds de bestemming Verkeer heeft, maar een klein deel nog niet. Dit betreft de gronden met de bestemming 'Bedrijf - Nutsvoorzieningen' (zie onderstaande afbeelding).

Het gebruik van de desbetreffende gronden voor verkeer dat niet gerelateerd is aan de betreffende bedrijfsbestemming is in strijd met de bestemmingsomschrijving. Aan deze locatie zijn voorts de aanduidingen 'geluidzone - industriegebied cruquius' en 'vrijwaringszone - vaarweg' toegekend. Een bestaand pad toegankelijk maken voor openbaar gebruik is niet in strijd met de regels voor die aanduidingen.

Afbeelding: uitsnede verbeelding bestemmingsplan Cruquius ter plaatse van het pad ten zuiden van de beoogde brug. Ad 2. Bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark (vastgesteld 8-6-2010)

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 13

De woonbootligplaats van het woonschip 'Hoop op Welvaart' aan de Zeeburgerdijk 585 heeft de bestemming 'Water' met, naast de aanduidingen 'maximum breedte (m)', 'maximum hoogte (m)', 'maximum lengte (m)' en 'maximum aantal ligplaatsen voor woonboten' ook de aanduidingen 'specifieke vorm van water - woonschip (swa-ws)' en 'woonschepenligplaats (wl)'. Voorts is aan de locatie de dubbelbestemming 'Waterstaat - Waterkering' toegekend en de aanduiding 'geluidzone - industriegebied Cruquius'. Wat dit laatste betreft geldt dat de gronden ter plaatse van de aanduiding 'geluidszone industriegebied Cruquius', behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd zijn voor het tegengaan van een te hoge geluidsbelasting vanwege het Industrieterrein "Cruquius" op geluidsgevoelige bestemmingen.

Afbeelding: uitsnede verbeelding bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark met daarin rood omlijnd de ligplaats van Zeeburgerdijk 585 Naast bepaald watergerelateerd gebruik, zoals het gebruik van het water voor vaarwater, waterstaatsdoeleinden, etc, is in de regels van de bestemming 'Water' voor de locaties met de aanduidingen 'woonschepenligplaats' en 'specifieke vorm van water - woonschip' bepaald welk specifiek gebruik ook is toegestaan. Met de aanduiding 'woonschepenligplaats' is eerst bepaald dat de locatie mag worden gebruikt als ligplaats voor dienstwoonboten, woonschepen en overige woonboten (artikel 14.1 onder h). Echter, niet al deze soorten woonboten zijn hier toegestaan. Met de aanduiding 'specifieke vorm van water - woonschip (swa-ws)' is namelijk bepaald dat deze ligplaats voor woonboten uitsluitend mag worden gebruikt als ligplaats voor het woonboottype 'woonschepen' (artikel 14.3.3). Voor wat de betreft de toegestane afmetingen is in de specifieke gebruiksregels voor woonschepen verwezen Gemeente Amsterdam

blz. 14

naar de aanduidingen op de verbeelding, zijnde een maximale lengte van 25 meter, maximale hoogte van 5 meter en een maximale breedte van 6 meter. Het maximum aantal toegestane woonschepen op deze locatie bedraagt volgens de aanduiding op de verbeelding één. Een woonschip is in de regels van het hier geldende bestemmingsplan gedefinieerd als een woonboot die aan de romp en de opbouw herkenbaar is als een schip (artikel 1.54). Andere soorten woonboten, zoals een woonark of anderszins (bijvoorbeeld woonvaartuig), zijn hier dus niet toegestaan. Dit volgt uit de wijze van bestemmen van het bestemmingsplan Indische buurt en Flevopark waarin voor andere woonboten dan woonschepen andere aanduidingen worden gebruikt. Zo wordt op de verbeelding en in de regels de aanduiding 'specifieke vorm van water - dienstwoonboot (swa-dwb)' gebruikt voor het toestaan van dienstwoonboten en 'specifieke vorm van water - overige woonboot (swa-owb)' voor het toestaan van het type 'overige woonboot' (artikel 14.3.3 in samenhang met artikel 14.3.4). Dit laatste is in het bestemmingsplan Indische buurt en Flevopark gedefinieerd als 'woonboten niet zijnde woonschepen' (artikel 1.38). Die aanduidingen 'swa-dwb' en 'swa-owb' zijn niet toegekend aan de ligplaats Zeeburgerdijk 585.

Conclusie: Volgens het bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark is op de locatie Zeeburgerdijk 585 uitsluitend een woonboot in de vorm van een woonschip toegestaan en geen andere type woonboot, zoals een woonark . Ad 3. Bestemmingsplan Drijvende bouwwerken (vastgesteld 18 september 2019) Het parapluplan Drijvende bouwwerken is vastgesteld op 18 september 2019. Het paraplubestemmingsplan is opgesteld naar aanleiding van de op 1 januari 2018 in werking getreden Wet Verduidelijking voorschriften woonboten (Wvvw). Met de Wvvw is geregeld welke gevallen van (woon)boten en bedrijfsvaartuigen worden aangemerkt als bouwwerken die omgevingsvergunningplichtig zijn voor de activiteit bouwen. Dat was voor de Wvvw in formele zin niet expliciet bij wet geregeld. De gevolgtrekking van de wettelijke verduidelijking was dat eerdere bestemmingsplannen zonder bouwregels voor woonboten en bedrijfsvaartuigen met een vaste ligplaats (hoofdzakelijk gebruikt voor verblijf ter plaatse), gewijzigd dienden te worden. Dit door aan de betreffende bestemmingsplannen bouwregels toe te voegen voor de betreffende drijvende bouwwerken. Het parapluplan Drijvende bouwwerken voorziet daarin.

In artikel 1 van het bestemmingsplan Drijvende bouwwerken is bepaald dat het plan onder andere van toepassing is op het bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark en daarmee ook op het voorliggende plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585'. Ad 4. Bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken (vastgesteld 24 april 2024) Voor het plangebied van het bestemmingsplan Drijvende bouwwerken (zie ad 3) is op 28 juni 2023 een voorbereidingsbesluit genomen waarmee de gemeenteraad heeft bepaald dat een partiële herziening van het bestemmingsplan Drijvende bouwwerken wordt voorbereid. Tevens is met het voorbereidingsbesluit bepaald dat in concrete gevallen een omgevingsvergunning kan worden verleend indien naar het oordeel van het college de aanvraag niet in strijd is met de waterbeleidsregels. Met het op 28 december 2023 voor zienswijze ter inzage leggen van het ontwerp bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken is de voorbescherming van het voorbereidingsbesluit niet meer aan de orde. Het bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken is op 24 april 2024 vastgesteld.

Het bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken heeft tot doelstelling het voorkomen van het onbedoeld mee moeten werken aan bepaalde initiatieven voor vervanging van woonschepen door een woonvaartuig of een woonark die beleidsmatig niet zijn gewenst. Voorliggend bestemmingsplan heeft echter om moverende redenen tot doelstelling om bewust medewerking te verlenen aan het vervangen van een woonschip door een woonark. In zoverre verstoort voorliggend bestemmingsplan de doelstelling van de beoogde partiële herziening niet. Het voorliggende

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 15

bestemmingsplan wordt dan ook niet genoemd in de bestemmingsplannen die met Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken worden herzien. Ad 5. Bestemmingsplan Grondwaterneutrale kelders (vastgesteld 7 oktober 2021) Het parapluplan Grondwaterneutrale kelders is vastgesteld op 7 oktober 2021 en heeft betrekking op de op dat moment vigerende bestemmingsplannen binnen het gehele grondgebied van de gemeente Amsterdam. De grens van het parapluplan valt samen met de gemeentegrens. Het parapluplan is een vertaling van het Afwegingskader Grondwaterneutrale Kelders Amsterdam in een juridisch planologisch kader. Het doel van het Afwegingskader Grondwaterneutrale Kelders Amsterdam is het voorkomen van negatieve effecten van (cumulatieve) aanleg van kelders op de stand en de stroom van het grondwater. In aansluiting hierop is het paraplubestemmingsplan vastgesteld met als doel om via dat instrument te zorgen dat alle kelderbouwaanvragen in Amsterdam moeten voldoen aan de eis van grondwaterneutraliteit. Ad 6. Bestemmingsplan Darkstores Het bestemmingsplan Darkstores heeft tot doel te voorzien in een actueel planologisch kader voor flitsbezorging vanuit een darkstore.

Een darkstore is daarin gedefinieerd als vorm van bedrijfsvoering die in hoofdzaak is gericht op de verkoop en bezorging binnen zeer korte termijn (flitsbezorging) van online aangeboden producten, overwegend dagelijkse goederen, vanuit een opslagruimte, al dan niet met uitstalling ten verkoop, al dan niet met een afhaalloket of afhaalbalie en die al dan niet toegankelijk is voor winkelend publiek. In het bestemmingsplan is voor alle in het plan betrokken gronden bepaald dat deze niet mogen worden gebruikt als darkstore. 1.4.2

Doelstelling - afweging over geldend bestemmingsplanregime

Ad 1 en ad 2. Bestemmingsplan Cruquius en bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark Zoals uit paragraaf 1.4.1 is op te maken is een aantal onderdelen van de beoogde ontwikkeling in strijd met het geldend bestemmingsplanregime. Om het initiatief voor de brug en de gevolgtrekking daarvan voor wat betreft de woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585 mogelijk te maken, dienen de bestemmingsplannen 'Cruquius' en 'Indische buurt en Flevopark' ter plaatse van voorliggend plangebied gedeeltelijk te worden herzien. Voorliggend bestemmingsplan heeft tot doelstelling om daar in te voorzien. Ad 3. Bestemmingsplan Drijvende bouwwerken Met betrekking tot het bestemmingsplan Drijvende bouwwerken zijn de volgende afwegingen aan de orde: Bouwregels in plaats van specifieke gebruiksregels: In artikel 5.1.2 onder a tot en met c van het bestemmingsplan Drijvende bouwwerken is voor de situatie waarin een moederplan geen bouwregels bevat voor drijvende bouwwerken bepaald dat de bouwregels van artikel 5 aanvullend werken. En in het geval dat regels van een moederplan voor hoogte, lengte en breedte onderdeel zijn de specifieke gebruiksregels, die regels gelden als bouwregels. Dit laatste is van toepassing op het bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark.

Voor die bepalingen over de toegestane hoogte, lengte en breedte voor het bestaande woonschip op de ligplaats "Zeeburgerdijk 585" wordt verwezen naar het bestemmingsplan Indische buurt en Flevopark. Die regels worden overgenomen in de bouwregels van voorliggend bestemmingsplan. Op die wijze wordt de werking van het paraplubestemmingsplan Drijvende bouwwerken op dat onderdeel, voor dit deelgebied, overgenomen door voorliggend bestemmingsplan. Maatvoering bij verbouwing en vervanging: In artikel 5.1.2 onder e.1 van het bestemmingsplan Gemeente Amsterdam

blz. 16

Drijvende bouwwerken is bepaald dat bij het verbouwen en vervangen van drijvende bouwwerken de daartoe geldende voorschriften omtrent specifieke en beperkende maatvoeringen uit de zogeheten "waterbeleidsregels" in acht moeten worden genomen. Met waterbeleidsregels wordt in voorliggende situatie de regels bedoeld van het document "Beleidsnota regels woonboten en oevergebruik stadsdeel Oost, vastgesteld bij besluit van het dagelijks bestuur, de deelraad Oost op 25-06-2013". Voor voorliggend bestemmingsplan heeft dat de consequentie dat de desbetreffende specifieke en beperkende maatvoeringsregels uit dat document als bouwregels voor een woonark worden opgenomen in voorliggend bestemmingsplan. Ad 4. Voorbereidingsbesluit partiële herziening Drijvende bouwwerken en (ontwerp) bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken Ten tijde van het opstellen van voorliggend bestemmingsplan werd een voorbereidingsbesluit genomen waarvan de werking daarna is overgenomen door het op 28 december 2023 ter inzage gelegde ontwerp bestemmingsplan Partiële technische herziening Drijvende bouwwerken. Uit dat ter inzage gelegde ontwerpbestemmingsplan en het daarna vastgestelde bestemmingsplan is op te maken dat dat bestemmingsplan niet van toepassing is op voorliggend bestemmingsplan. Voor de redenering daarvoor wordt verwezen naar voorliggende toelichting onder "Ad 3.

Bestemmingsplan Drijvende bouwwerken". Ad 5 en ad 6. Bestemmingsplan Grondwaterneutrale kelders en bestemmingsplan Darkstores De regels van het paraplubestemmingsplan Grondwaterneutrale kelders worden overgenomen in het voorliggende bestemmingsplan zodat die op beheer gerichte regels niet worden wegbestemd. De regels van het bestemmingsplan Darkstores (verbod op darkstores) treffen in voorliggend bestemmingsplan in beginsel geen doel omdat voorliggend bestemmingsplan alleen een nieuwe brug mogelijk maakt en de ligplaats van een woonboot wijzigt. Een darkstore, in welke vorm dan ook, is op gronden met een infrastructurele bestemming en een bestemming voor woonbotenligplaats, niet toegestaan. Volledigheidshalve is de overweging om darkstores in de algemene regels toe te voegen aan de algemene verbodsbepalingen.

1.5

Leeswijzer

Het voorliggende bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding met bijbehorende regels, vergezeld van een toelichting. De regels en de verbeelding vormen de juridisch bindende elementen van het bestemmingsplan. In de toelichting is een beschrijving van het plangebied opgenomen en zijn de aan het plan ten grondslag gelegen keuzes en beleidsuitgangspunten beschreven. De toelichting bestaat uit 8 hoofdstukken. Hoofdstuk 2 beschrijft het plan. De voor het plan relevante beleidskader van rijk, provincie en regio en het eigen gemeentelijke beleid zijn in hoofdstuk 3 beschreven. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de verschillende milieuaspecten en hoofdstuk 5 behandelt de relevante omgevingsaspecten. Hierbij vindt er een toets aan de diverse milieu- en omgevingsaspect plaats. Een toelichting op het juridische systematiek, een omschrijving van de afzonderlijke bestemmingen is beschreven in hoofdstuk 6. In hoofdstuk 7 wordt de economische uitvoerbaarheid beschreven en in hoofdstuk 8 de maatschappelijke uitvoerbaarheid en de te doorlopen procedures.

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 17

Hoofdstuk 2 2.1

Het Plan

Inleiding

Het plan betreft de realisatie van een vaste uitneembare brug over het water van de Nieuwe Vaart met een maximale doorvaarthoogte van 2,5 meter. In paragraaf 2.3 van dit hoofdstuk is deze ontwikkeling beschreven. Daartoe is eerst in paragraaf 2.2 de uitgangssituatie beschreven. Dit betreft een beschrijving van de bestaande situatie van de te onderscheiden plangebiedsdelen zelf en een beschrijving van de omgeving. Dit als onderdeel van de inventarisatie van belangen die met de keuze voor een vaste uitneembare brug voor langzaamverkeer zijn gemoeid. Als gevolg daarvan bestaat het plan namelijk ook uit het wijzigen van een woonbootliglaats. Dit wordt nader toegelicht in paragraaf 2.3.

Afbeelding: impressie nieuw beoogde vaste uitneembare brug met hellingbanen over het water van de Nieuwe Vaart (bron: document "DO – berekening van bovenbouw brug Nieuwe vaart Vaste voetgangersbrug gelegen in de Nieuwevaartweg over de Nieuwevaart; Ingenieursbureau Amsterdam; versie 7 november 2022).

2.2

Uitgangssituatie - Bestaande situatie

2.2.1

Inventarisatie bestaande situatie plangebied

Navolgend is een inventariserende beschrijving opgenomen van de volgende planonderdelen: 1. Plangebiedsdeel 'brug'; 2. Plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585'. 3. Plangebiedsdeel 'pad'. Ad 1. Plangebiedsdeel 'brug' - bestaande situatie Het plangebiedsdeel 'brug' betreft een deel van de Nieuwe Vaart en het oostelijke deel van de Zeeburgersluis. Zeeburgersluis De Zeeburgersluis in de Nieuwe Vaart is gebouwd als zogeheten 'keer- of schutsluis', maar anders dan de functie 'keersluis', is de functie van schutsluis tegenwoordig niet meer aan de orde.

Gemeente Amsterdam

blz. 18

De sluis is gebouwd in 1872-1873 en heeft onder meer een (mogelijke) functie in het proces van het spoelen van de Amsterdamse grachten. Tegenwoordig gebeurt dat machinaal, maar destijds gebeurde dit tijdens de getijdenstromen van de toenmalige Zuiderzee. Als nodig, kon op deze spoelmomenten de Zeeburgersluis worden gesloten. Tot 2010 werd daarvoor water uit het IJmeer door de Amsterdamse grachten gepompt. Dit gebeurde tot die tijd een paar keer per week. Tegenwoordig gebeurt dit alleen nog als er te weinig zuurstof in het water zit. Via een buis onder het Amsterdam-Rijnkanaal kan door het gemaal IJmeerwater binnengelaten worden. Bij veel regen loost het gemaal via de buis juist water. Dat komt in het IJmeer, het zuidelijke deel van het Markermeer. Het complex van de Zeeburgersluis bestaat uit de volgende onderdelen (gegevens inventarisatie 2019): Twee sluishoofden: 1. Hoogte constructie 1,00+ NAP. Sluiskolk: 1. Wanden vernieuwd in 2015. 2. Hoogte wanden 1,00+ NAP. Twee sets dubbele deuren: 1. Hoogwaterdeuren (4 stuks) aan de zijde van het Amsterdam-Rijnkanaal ontbreken (situatie 2019). 2. Kerende hoogte < 1,00+ NAP. 3. Binnendeuren (4 stuks) aan stadszijde ontbreken twee stuks. 4. Tijdelijke maatregel van schottenbalkkering gerealiseerd. Ad 2.

Plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' - bestaande situatie Ter plaatse van de woonbotenligplaats aan de locatie Zeeburgerdijk 585 ligt het woonschip "Hoop op Welvaart". De ligplaats bevindt zich in het Lozingskanaal. Het initiatief voor de realisatie van een nieuwe langzaamverkeerbrug bij de Zeeburgersluis was aanleiding voor overleg met de eigenaresse. Dit om te bepalen wat de gevolgen zijn van het initiatief voor een vaste uitneembare brug met een doorvaarthoogte van maximaal 2,5 meter. De boot 'Hoop op Welvaart' is geschikt voor de vaart. Dit omdat de boot destijds in 1914 voor dat doel is gebouwd. Destijds was dat het vervoer van vracht. De boot is in latere jaren niet alleen onderhouden voor de vaart, maar tevens verbouwd om als woning te kunnen functioneren. Daarmee verloor de boot haar functie voor de vrachtvaart, maar bleef de mogelijkheid behouden om er mee te kunnen varen.

Afbeelding: woonschip "Hoop op Welvaart" op woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585 De huidige eigenaresse heeft aangegeven de boot niet alleen te gebruiken als woonboot op de locatie Zeeburgerdijk 585, maar ook om te varen. Enerzijds voor het halen van nieuwe brandstof en onderhoud op een werf en anderzijds voor recreatief gebruik. Het recreatief varen vindt niet continue plaats, maar "vrijelijk". Hiermee wordt bedoeld dat de momenten niet vastliggen waarop de woonboot de bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 19

woonbootligplaats verlaat om er recreatief mee te gaan varen. Ook de duur van de recreatievaart ligt niet vast. Door eigenaresse is aangegeven dat de woonboot in de praktijk meer op de woonbootligplaats aanwezig is dan dat er daadwerkelijk mee gevaren wordt. De huidige eigenaresse heeft wat dat betreft echter aangegeven dat de mogelijkheid voor vrije recreatieve vaart voor haar persoonlijk een motief was voor aankoop in 2019. Ook is aangegeven dat het onderhoud van de boot gericht is op het varend houden van de boot. Over het onderhoud van de boot is door de eigenaresse aangegeven dat het gecertificeerd varend houden voor recreatievaart, voor haar een financiële last is. Volgens de eigenaresse heeft een vaste uitneembare brug die lager is dan haar woonboot en die alleen op gezette tijden open kan, voor haar een nadelig gevolg. Namelijk dat de eigenaresse de boot niet meer recreatief kan gebruiken op een "vrijelijke" wijze die zij voor ogen had toen de boot in 2019 werd gekocht. En, al doorredenerende, dat het dan voor haarzelf niet zinvol is om de boot voor het vaardoel te onderhouden en de kosten daarvoor te maken. In dat opzicht zou beredeneerd kunnen worden dat de onderhoudskosten minder worden als de woonboot niet meer voor het recreatieve vaardoel hoeft te worden onderhouden.

De eigenaresse heeft echter aangegeven dat het onderhouden van een woonboot van het type woonschip zoals de "Hoop op Welvaart" ook dan duurder is dan het onderhouden van woonboot van het type een woonark. Dat is een type woonboot die elders in de omgeving veelvuldig aanwezig is. Ad 3. Plangebiedsdeel 'pad'. Ten zuiden van de beoogde nieuwe brug ligt een pad dat in de bestaande situatie niet openbaar toegankelijk is. Het pad is in de bestaande situatie onder andere de toegang tot het gemaal Zeeburg (adres: Zeeburderdijk 801) en bijbehorende waterstaatkundige werken, zoals het sifongebouw dat zich langs het Amsterdam Rijnkanaal bevindt. Het bestaande pad heeft in het geldende bestemmingsplan Indische buurt en Flevopark nagenoeg helemaal de bestemming 'Verkeer'. Dit geldt echter niet voor het deel van het bestaande pad dat langs het sifongebouw loopt. Dat deel is in dat bestemmingsplan bestemd voor Bedrijf - Nutsvoorzieningen.

Afbeelding: uitsnede bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark .

Gemeente Amsterdam

blz. 20

Afbeelding: bestaand pad bij sifongebouw langs het Amsterdam-Rijnkanaal. 2.2.2

Inventarisatie bestaande situatie omgeving plangebied

Transformatiegebied Cruquius - bestaande situatie Het plangebiedsdeel 'brug' is onderdeel van de transformatie van het Cruquiuswerkgebied naar gemengd woon- en werkgebied en het plangebiedsdeel 'woonboot' ligt in de nabijheid er van. De transformatie van Cruquius is in volle gang. Cruquius is een schiereiland dat in de bestaande situatie voor wegverkeer ontsloten is door de Cruquiusweg en de Th.K. Van Lohuizenlaan. De Th.K. Van Lohuizenlaan gaat via de Ad Grimmonbrug (brugnummer 1915) over de Nieuwe Vaart en via de John Rädeckerbrug (brugnummer 1916) over het Lozingskanaal. In opzet bestaat het Cruquiusgebied na voltooiing van de nieuwbouw uit een centraal in de lengterichting ontsloten gebied met dwars op deze ontsluiting een aantal erven die zijn ingericht als woonstraten met zicht op het water. In de spelregels voor de transformatie worden deze dwarsstraten aangegeven als 'snedes'. Een van deze dwarsstraten is de Nieuwevaartweg die uitkomt bij de Zeeburgersluis, het plangebiedsdeel 'brug' van voorliggend bestemmingsplan. Directe omgeving plangebiedsdeel 'brug' - bestaande situatie Aan de zuidzijde van het plangebiedsdeel 'brug' ligt een toegangspad van en naar het gemaal Zeeburg en de Zeeburgersluis. In de bestaande situatie is dit pad niet openbaar toegankelijk. De doelstelling is om dit pad openbaar toegankelijk te maken.

Het pad ligt in het verlengde van het pad op de Westelijke Merwedekanaaldijk dat een belangrijke recreatieve functie heeft. Het pad loopt om de voorboezem van het gemaal. Aan de noordzijde van het plangebiedsdeel 'brug' ligt de Nieuwevaartweg waarlangs nieuwbouw is gerealiseerd. Meest nabij het plangebiedsdeel 'brug' betreft dat aan de noordwestzijde de woningbouw "gebouw C van project Cruquiusweg 102-14, thans Pigmentstraat. En aan de noordoostzijde de nieuwbouw locatie deelgebied 4B, thans Nieuwevaartweg 43-61 / Amsterdam Rijnkanaalkade 1A-1B.

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 21

Afbeelding: Bestaande situatie omgeving plangebied (luchtfoto situatie 2021) met daarin aangegeven de locatie van het planonderdeel 'brug' Directe omgeving plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' - bestaande situatie Voorliggend bestemmingsplan betreft onder meer de woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585. Dat specifieke plangebiedsdeel betreft alleen de woonbootligplaats in het water. Deze ligplaats is omgeven door openbaar gebied en groen. Dit in de vorm van openbaar toegankelijk water en een groene oever bij woonboten. Wat dit laatste betreft geldt dat in het in 2010 vastgestelde bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark aan de oever de bestemming Groen is toegekend zonder specifieke aan groen gerelateerde aanduidingen. Watergangen omgeving - gebruik / functies Functie - Waterafvoer boezemwater De nieuw beoogde brug gaat over de Nieuwe Vaart en het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' ligt in het Lozingskanaal. De Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal zijn onderdeel van een systeem van boezemwateren (de hoofdgrachten) in Amsterdam die op hun beurt weer onderdeel zijn van het totale boezemsysteem van het Amstel, Gooi en Vechtgebied. In dit geval betreft het de zogeheten 'Amstelboezem'. Het normale waterpeil in het boezemsysteem is gemiddeld NAP - 0,4 meter.

Gemeente Amsterdam

blz. 22

Afbeelding: Kaart deel van de Amstelboezem binnen het beheergebied van waterschap Amstel, Gooi en Vecht (blauw gekleurde wateren) Het gebied van de wateren van voorliggend plangebied is volgens de regels van het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht aangemerkt als 'hoogwaterbemalingsgebied'. Het hoogwaterbemalingsgebied in Amsterdam omvat De Nieuwe Vaart (met uitzondering van het deel tussen de Kattenburgerbrug tot aan de westelijke oever van het Entrepotdok/Wittenburgervaart), het Lozingskanaal, de Onbekende Gracht, de Nieuwe Keizers-, Prinsen-, Heren en Achtergracht, Entrepotdok, de Plantage Muidergracht, de doorgang tussen Entrepotdok en Nieuwe Vaart, en de Singelgracht voor zover gelegen tussen Amstel en Lozingskanaal in Amsterdam.

Afbeelding: het hoogwaterbemalingsgebied - Gemaal Zeeburg (gearceerd gebied) Zoals weergegeven in de beleidsregels voor de Keur van het Waterschap AGV (bekendmaking 1 november 2019 in Waterschapsblad nr. 11547) hebben de wateren in het hoogwaterbemalingsgebied te Amsterdam een zeer belangrijke afvoerfunctie in tijden van hevige en/of langdurige neerslag. Op dat moment moet AGV zoveel mogelijk water in zo kort mogelijke tijd kunnen wegmalen richting het IJmeer, via Amsterdam en gemaal Zeeburg, uit de achterliggende Amstelland-boezem. Al langere tijd is de gezamenlijke inzet van stadsdeel Oost, stadsdeel Centrum en waterschap AGV gericht op het verbeteren van de waterafvoer naar het gemaal Zeeburg. Ieder bestuursorgaan handelt daarnaar binnen bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 23

haar eigen bevoegdheden. Zo is bij besluit 27 september 2011 (registratienummer 271649) door het Dagelijks Bestuur van stadsdeel Oost onder meer het uitgangspunt vastgesteld dat de waterafvoerroute naar het gemaal Zeeburg niet mag verslechteren. En voor de belangen die het waterschap AGV behartigt, heeft het waterschap specifieke regels vastgesteld in de Keur. Ter onderbouwing en voor de naleving daarvan hanteert zij specifiek vastgestelde beleidsregels. Hiervoor wordt verwezen naar paragraaf 3.5.3. De gemeente gaat niet over de regels van de Keur van het waterschap. Watergebruik - Scheepvaart Het plangebiedsdeel 'brug' betreft een deel van de Nieuwe Vaart. De Nieuwe Vaart is een oost-west georiënteerde watergang tussen Oosterdok, Singelgracht en het Amsterdam Rijnkanaal waarvan de laagste brug een doorvaarhoogte heeft van circa 2,4 meter. De Nieuwe Vaart is eind 17e eeuw gegraven. Destijds kwam de Nieuwe Vaart uit in het Buiten IJ. En sinds de voltooiing van eerst het Merwedekanaal (eind 19e eeuw) en daarna Amsterdam Rijnkanaal (1952) in het Amsterdam Rijnkanaal. Het Amsterdam-Rijnkanaal verbindt het IJ in Amsterdam met de Waal bij Tiel. Het kanaal is een belangrijke verbinding tussen de Amsterdamse haven en het achterland en het Ruhrgebied in Duitsland.

Het Amsterdam-Rijnkanaal is een van de drukst bevaren kanalen ter wereld [Bron: https://www.rijkswaterstaat.nl/water/vaarwegenoverzicht/amsterdam-rijnkanaal]. Ten zuiden en parallel aan de Nieuwe vaart ligt het Lozingskanaal. Het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' ligt in het Lozingskanaal. Het Lozingskanaal staat ten noorden van het plangebiedsdeel 'woonboot Zeeburgerdijk 585' en ten westen van het plangebiedsdeel 'brug' in verbinding met de Nieuwe Vaart. De Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal zijn watergangen die onderdeel zijn van het uitgebreide vaarnetwerk van Amsterdam van in totaal meer dan 150 km lengte. Het vaarnetwerk van Amsterdam is goed verbonden met het vaarnetwerk van de regio. Het IJ en de grachtengordel liggen min of meer centraal in dit vaarnetwerk, dat met een aantal radiale rivieren, vaarten en kanalen in alle windrichtingen verbonden is met de regio. De watergangen worden gebruikt voor recreatievaart, voor (goederen)transport over water en voor scheepvaart van en naar watergebonden bedrijfslocaties. In functioneel opzicht is vaarwater door de betreffende waterbeheerders geclassificeerd met een onderscheid in de zogeheten "Scheepvaartklasse" en "Recreatievaartklasse" . De functie van de Nieuwe Vaart en het daarmee in verbinding staande Amsterdam-Rijnkanaal is onder meer op te maken uit digitale kaart van https://vaarweginformatie.nl.

Deze website is opgezet als samenwerkingsplatform van alle vaarwegbeheerders in Nederland. Volgens deze kaart zijn de watergangen als volgt geclassificeerd voor wat betreft scheepvaartklasse en recreatievaartklasse: De Nieuwe Vaart: 1. Scheepvaart (niet zijnde recreatievaart): klasse 0, wat staat voor "Kleine vaartuigen en recreatievaart". 2. Recreatievaart (niet zijnde scheepvaart): niet specifiek geclassificeerd voor een bepaalde recreatievaartklasse (geen aanduiding AM, AZM, BM, BZM, CM, CZM, DM). Lozingskanaal: niet specifiek geclassificeerd. Het Amsterdam-Rijnkanaal: 1. Scheepvaart: klasse VIb wat staat voor "Vierbaksduwstel". 2. Recreatievaart: klasse BM wat staat voor "Ontsluiting voor motorboten". Bruggen - doorvaarhoogten Over de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal gaat een aantal bruggen. Komende vanuit het Amsterdam-Rijnkanaal zijn de Ad Grimmonbrug (brugnummer 1915) over de Nieuwe Vaart en de John Rädeckerbrug (brugnummer 1916) over het Lozingskanaal de eerste bruggen. Deze bruggen hebben een doorvaarhoogte van circa 2,5 - 2,6 meter.

Gemeente Amsterdam

blz. 24

Afbeelding: doorvaarthoogten ("H" in meters) van de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal Voor de doorgaande doorvaart van de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal geldt voorts dat de laagste brug in de Nieuwe Vaart een maximale doorvaarhoogte van circa 2,4 meter heeft en de laagste brug in het Lozingskanaal circa 2,3 meter. Watergebruik - Oplaadpunt elektrische vaartuigen In het Lozingskanaal bevindt zich, op gemeentelijk initiatief, naast perceel Zeeburgerdijk 389 over een lengte van 20 meter een oplaadpunt voor elektrische pleziervaartboten. Dit in aansluiting op het beleid van de gemeente om de luchtkwaliteit in Amsterdam te verbeteren en waaraan ook vervoer over het water een bijdrage kan leveren door op enig moment uitstootvrij te zijn (Actieplan Schone Lucht oktober 2019). In dat kader is in 2021 door de gemeente een tiental laadpalen voor pleziervaart in de stad geplaatst, waaronder ook de laadpalen naast perceel Zeeburgerdijk 389. Per laadpaal is ruimte om 2 vaartuigen tegelijk op te laden. Watergebruik - Drijvende objecten (Woonboten en bedrijfsvaartuigen) In de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal bevindt zich een aantal ligplaatsen voor drijvende objecten in de vorm van woonboten en bedrijfsvaartuigen.

Afbeelding: locaties drijvende objecten (genummerd Zeeburgerpad en Zeeburgerdijk) in Nieuwe Vaart en Lozingskanaal ten oosten van Th.K van Lohuizenlaan en rood omcirkeld deelgebied 'brug' en deelgebied 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585' van het bestemmingsplangebied. De ligplaatsen voor drijvende objecten ten oosten van de Th.K. van Lohuizenlaan zijn met het oog op een goede ruimtelijke ordening, op moment van opstellen van voorliggend bestemmingsplan, bestemd in een tweetal vigerende bestemmingsplannen, namelijk: 1. Bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark, vastgesteld 08-06-2010; 2. Bestemmingsplan Zeeburgerpad reparatie, vastgesteld 01-07-2020. Ad 1. Bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark, vastgesteld 08-06-2010

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 25

Overzicht ligplaatsen voor drijvende objecten gelegen in het bestemmingsplangebied van het bestemmingsplan Indische Buurt en Flevopark (vastgesteld 08-06-2010), ten oosten van de Th.K. van Lohuizenlaan: Zuidzijde Lozingskanaal, tussen Th.k. Van Lohuizenlaan en gemaal Zeeburg: Zeeburgerdijk 585 (het plangebiedsdeel 'woonbootligplaats Zeeburgerdijk 585'): een ligplaats voor een "woonschip" waarbij woonschip in het betreffende bestemmingsplan is gedefinieerd als "een woonboot die aan de romp en de opbouw herkenbaar is als een schip" en een woonboot is gedefinieerd als "een vaartuig, daaronder begrepen een object te water, dat hoofdzakelijk wordt gebruikt als of is bestemd tot woonverblijf, met inbegrip van een aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit". De volgens het betreffende geldende bestemmingsplan maximaal toegestane bouwhoogte is 5 meter. Zeeburgerdijk 501, 503, 505, 557, 561, 571, 583: zeven ligplaatsen voor "overige woonboten" waarbij woonboten in het betreffende bestemmingsplan zijn gedefinieerd als "een vaartuig, daaronder begrepen een object te water, dat hoofdzakelijk wordt gebruikt als of is bestemd tot woonverblijf, met inbegrip van een aan huis verbonden beroeps- of bedrijfsactiviteit". De volgens het betreffende geldende bestemmingsplan maximaal toegestane bouwhoogte is 5 meter. Ad 2.

Bestemmingsplan Zeeburgerpad reparatie, vastgesteld 01-07-2020 Overzicht ligplaatsen voor drijvende objecten gelegen in het bestemmingsplangebied Zeeburgerpad reparatieplan (vastgesteld 01-07-2020), ten oosten van de Th.K. van Lohuizenlaan: Noordzijde Lozingskanaal, tussen Th.k. Van Lohuizenlaan en gemaal Zeeburg: Zeeburgerpad 137-B: ligplaats voor een bedrijfsvaartuig. Deze locatie wordt hieronder onder "Watergebruik - Machine- en motorenfabriek Kleijer" nader toegelicht; Zeeburgerpad 137-A: ligplaats voor een bedrijfsvaartuig. Deze locatie wordt hieronder onder "Zeeburgerpad 137-A nader toegelicht; Zeeburgerpad 137, 136, 135, 134, 133, 132, 131, 130, 129B, 128, 127, 126: betreft twaalf ligplaatsen voor "woonboten" waarbij een woonboot in het betreffende bestemmingsplan is gedefinieerd als "een vaartuig, dat hoofdzakelijk wordt gebruikt als of is bestemd tot woonverblijf". De volgens het betreffende geldende bestemmingsplan maximaal toegestane bouwhoogte bedraagt voor "woonschepen" 3,5 meter en voor "woonarken" en "woonvaartuigen" 3 meter. Zuidzijde Nieuwe Vaart, tussen Th.K. Van Lohuizenlaan en Zeeburgersluis: Zeeburgerpad 124, 124A, 125: betreft drie ligplaatsen voor "woonboten" waarbij een woonboot in het betreffende bestemmingsplan is gedefinieerd als "een vaartuig, dat hoofdzakelijk wordt gebruik t als of is bestemd tot woonverblijf".

De volgens het betreffende geldende bestemmingsplan maximaal toegestane bouwhoogte bedraagt voor "woonschepen" 3,5 meter en voor "woonarken" en "woonvaartuigen" 3 meter. Voor wat betreft de drijvende objecten ter plaatse van Zeeburgerpad 137-A en Zeeburgerpad 137-B in de Nieuwe Vaart geldt het volgende: Watergebruik - Machine- en motorenfabriek Kleijer Het Zeeburgerpad ten oosten van de Th.K. Van Lohuizenlaan is een bedrijvenstrook waarvan een van de bedrijven ook watergebonden activiteiten verricht. Dit betreft machine- en motorenfabriek Kleijer aan het Zeeburgerpad 102. Het drijvende object "Zeeburgerpad 137B" hoort bij het betreffende bedrijf. Het bedrijf is sinds het midden van de 20e eeuw aan het Zeeburgerpad actief in onderhoud en reparatie van scheepsmotoren. Daartoe beschikt het bedrijf over een werkplaats met onder andere een kolomboormachine, een draaibank waarop ook scheepsassen kunnen worden vervaardigd en Gemeente Amsterdam

blz. 26

lasapparatuur en een werkschip dat is aangemeerd (Zeeburgerpad 137B). Naast werkzaamheden aan motoren kwamen er in het verleden ook extra opdrachten voor werkzaamheden aan schepen bij, zoals reparaties aan ankers en ankerlieren, luiken en stuurinrichting, waaronder de roeren van schepen. Bij het maken van het bestemmingsplan Zeeburgerpad (NL.IMRO.0363.M1516BPSTD-VG02, vastgesteld 1 juli 2020) heeft de gemeente voor het als zodanig bestemmen van de bestaande inrichting aansluiting gezocht bij de activiteiten die op 23 april 1991 door de eigenaar zijn aangevraagd. Uit de aanvraag van 23 april 1991 voor de Hinderwetvergunning - die is verleend op 22 januari 1992 - volgt dat de eigenaar heeft aangevraagd een hinderwetvergunning voor: "het herstellen van scheepsmotoren en werktuigen, het reinigen van onderdelen in oliebad, machinale bewerkingen, draaien, boren, frezen, slijpen, laswerkzaamheden: elektrisch-en autogenies." De (aanvraag van de) hinderwetvergunning had slechts betrekking op een (herstel)werkplaats voor scheepsmotoren en niet op het onderhouden, repareren of behandelen van de oppervlakte van metalen schepen. Zeeburgerpad 137-A Locatie "Zeeburgerdijk 137-A" betreft een ligplaats voor een bedrijfsvaartuig. Op de locatie ligt op moment van opstellen van dit bestemmingsplan het bedrijfsvaartuig "Snip".

Het bedrijfsvaartuig is in sinds eind 2018 in eigendom van een onderneming die onder andere gevestigd is aan Cruquiusweg 78A. Op het adres Cruquiusweg 78A staan meerdere ondernemingen ingeschreven in het handelsregister, waaronder Kloppenborg Holding B.V., New Electric Marine B.V. en New Electric B.V. Wat dat betreft is uit het handelsregister onder andere het volgende op te maken (raadpleging oktober 2023): Onderneming en vestiging Kloppenborg Holding B.V. Elektrisch Varen Amsterdam ev-amsterdam: Startdatum onderneming 28-03-2013 (datum registratie: 04-04-2013); Activiteiten SBI-code: 45112 Handel in en reparatie van personenauto's en lichte bedrijfsauto's (geen import van nieuwe), SBI-code: 3315 - Reparatie en onderhoud van schepen. Aantal werkzame personen: 1. Bezoekadres Oeverzeggestraat 112. Onderneming en vestiging New Electric Marine B.V.: Startdatum onderneming en datum vestiging 13-06-2017 (datum registratie: 13-06-2017). Activiteiten SBI-code: 2711 - Vervaardiging van elektromotoren, elektrische generatoren en transformatoren De ontwikkeling van, de handel in en het aanbrengen van elektrische aandrijflijnen in vaartuigen. Werkzame personen: 2. Bezoekadres Cruquiusweg 78 A.

Onderneming, hoofdvestiging en vestiging New Electric B.V.: Startdatum onderneming 01-12-2008; Activiteiten SBI-code: 7112 - Ingenieurs en overig technisch ontwerp en advies SBI-code: 45112 Handel in en reparatie van personenauto's en lichte bedrijfsauto's (geen import van nieuwe); Aantal werkzame personen: 1. Bezoekadres hoofdvestiging Oeverzeggestraat 112, bezoekadres vestiging Cruquiusweg 78 A. Volgens het geldende bestemmingsplan 'Zeeburgerpad reparatie', dat op 1 juli 2020 is vastgesteld, mag de locatie van het vaartuig aan het Zeeburgerpad 137-A niet worden gebruikt voor bedrijfsmatige activiteiten. Dat was ook het geval in het vorige bestemmingsplan Cruquius dat destijds op 13 april 2013 werd vastgesteld. Dat bestemmingsplan Cruquius is nog wel het vigerende bestemmingsplan voor de locatie Cruquiusweg 78 A. Voor het water bij Cruquiusweg 78 A geldt ook dat het volgens het bestemmingsplan niet gebruikt mag worden voor bedrijfsmatige activiteiten. In een belangenafweging speelt dat een rol. Het initiatief tot realisatie van een vaste uitneembare brug met maximale doorvaarthoogte van 2,5 meter zijn niet van invloed op de volgens de geldende bestemmingsplannen toegestane gebruiksmogelijkheden van het water bij Cruquiusweg 78a en het water van Zeeburgerpad 137-A.

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 27

2.3

Het plan - de ontwikkeling

2.3.1

Plandeel Brug - wat en waarom

Bouwwerk en functie Het plan betreft de bouw van een brug. De locatie van de brug betreft het meest oostelijke sluishoofd van de Zeeburgersluis. De brug is bedoeld voor langzaamverkeer, meer specifiek voor voetgangers, mindervaliden en fietsers. Bij dit laatste gaat het in principe om "fiets aan de hand". Voor voetgangers en "fiets aan de hand" is de brug toegankelijk via trappen, met voor fietsers een fietsgoot op de trapdelen. Voor mindervaliden is de brug toegankelijk via hellingbanen aan weerszijde van de brug. De brug met hellingbanen is niet bedoeld voor bromfietsers / scooters. De hellingbanen worden uitgevoerd als 'zigzag' vanwege de ruimte die nodig is om de hoogte te overbruggen en vanwege de ruimte die er is voor een hellingbaan. Wat dat betreft gelden er aan de noordzijde beperkingen vanwege de bestaande woningen en de toegankelijkheid daarvan. Door te kiezen voor de zigzag in plaats van een hellingbaan in de Nieuwevaartweg, wordt de toegang tot de bestaande woningen in de Nieuwevaartweg niet belemmerd.

Afbeelding: Bovenaanzicht van brug met hellingbanen en trappen (versie tekening projectnummer 2890000606, Tekeningnummer 0011, Status en fase concept DO, datum 06-10-2022) Gemeente Amsterdam

blz. 28

Motivering onderdeel 'brug' Aanleiding brug Het Cruquiusgebied is een schiereiland waarbij de verbinding met de rest van de stad via één weg plaats vindt, namelijk de Cruquiusweg. De Cruquiusweg sluit aan op de Th.K. Van Lohuizenlaan. Voor een dusdanig groot en dicht bewoond gebied is dat stedenbouwkundig gezien niet ideaal. In 2012 zijn de ruimtelijke kaders vastgesteld voor de transformatie van het Cruquiusgebied. Onderdeel hiervan is het realiseren van nieuwe langzaamverkeerverbindingen. Als motivering daarvoor is bij het opstellen van het stedenbouwkundig kader in 2012 aangegeven dat een langzaamverkeersroute (voetgangers en fietsers) de toegankelijkheid en bekendheid van het gebied verbetert. Een van die nieuw beoogde routes loopt over de bestaande Zeeburgersluis in de Nieuwe Vaart naar de Flevoparkweg en het Flevopark. Om deze nieuwe verbinding tot stand te brengen is de bouw van een brug over de Nieuwe Vaart noodzakelijk.

Afbeelding: Uitsnede Spelregelkaart Cruquiusweg e.o. 19-01-2012

bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)

blz. 29

Afbeelding: indicatieve weergave afstand van een centraal punt in het oostelijk deel van Cruquius tot tramhalte, voor (blauw) en na (rood) realisatie brug Doelstelling brug De nieuwe verbinding heeft meerdere doelstellingen: 1. Met de nieuwe verbinding wordt voor de bewoners en gebruikers van het oostelijk deel van het Cruquiusgebied de afstand tot een tramhalte korter. 2. Door de verbinding te maken met de Westelijke Merwedekanaaldijk ontstaat vanaf het Cruquiusgebied een betere verbinding met zuidelijk/zuidoostelijk gelegen woon- en werkgebieden, zoals IJburg en Diemen. 3. Een extra verbinding / ontsluitingsmogelijkheid midden in het schiereiland draagt bij aan de veiligheid van bewoners en gebruikers van het Cruquiuseiland. Het biedt een extra mogelijkheid om in geval van calamiteiten het gebied te verlaten of te betreden. 4. Het oostelijk deel van schiereiland ligt bij de groen-blauwe omgeving van het Amsterdam-Rijnkanaal en Flevopark. Vanaf de beoogde locatie van de nieuwe brug is zicht op de Amsterdamsebrug, de Diemer Zeedijk, het Zeeburgereiland en aan de zuidkant kondigt zich de groene omgeving rond het Flevopark aan. Aan de zuidkant is er goed zicht op het monumentale gemaal in het Lozingskanaal.

Deze groen-blauwe omgeving is de directe context van het Cruquiusgebied en de bereikbaarheid ervan is een meerwaarde voor het woon- en leefklimaat van de Cruquiusbewoners en -werkenden. Zonder de nieuw beoogde brug is deze omgeving voor de bewoners en gebruikers van het Cruquiuseiland alleen te bereiken via een lange, gevoelsmatig onlogische omweg via de Th. K. Van Lohuizenlaan, waarbij men weer 'terug de stad' ingaat, en meerdere afslagen maakt voordat het Amsterdam-Rijnkanaal weer in beeld komt. Met een brug over de Zeeburgersluis ontstaat een meer vanzelfsprekende aansluiting op deze setting. Bewoners van Cruquius kunnen zo makkelijk gebruik maken van het Flevopark voor recreatie (rondje met de hond, wandelen, hardlopen). 2.3.2

Type brug

Vaste brug met uitneembaar dek De brug wordt een vaste brug met uitneembaar dek. Dit om het voor woonarken/-schepen “achter” de Gemeente Amsterdam

blz. 30

burg mogelijk te maken dat zij de brug kunnen passeren voor onderhoud op een werf elders. Het dek wordt uitgenomen door een mobiele kraan (zie ook nadere toelichting in paragraaf 2.3.3).

Hoogte en type brug - afweging, beoordeling en motivering De Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal zijn in de bestaande situatie overkluisd door een aantal bruggen. Alleen het oostelijk deel van de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal is in de bestaande situatie vrij van enige belemmering voor scheepvaart in hoogte. De bestaande hoogte van de bestaande bruggen zijn voor doorgaande scheepvaart een gegeven en daarmee bepalend voor het gebruik van deze watergangen. Dat geldt echter dus niet voor bestemmingsverkeer voor het oostelijke deel van de Nieuwe Vaart en Lozingskanaal (deel ten oosten van de Th.K. van Lohuizenlaan). De mogelijkheid voor een nieuwe brug is voor het eerst aangegeven op de spelregelkaart voor de transformatie van Cruquius in 2012. Nadien is in 2017 bij brief d.d. 3 oktober 2017 aan de woonbootbewoners in de Nieuwe Vaart en het Lozingskanaal kenbaar gemaakt dat de gemeente voornemens is om een brug aan te gaan leggen ter hoogte van de sluis in de Nieuwe Vaart. Destijds was in de beginfase van de ideevorming het uitgangspunt dat de brug zou worden uitgevoerd als beweegbare brug zodat een ark of schip voor onderhoud altijd het Amsterdam-Rijnkanaal zou kunnen bereiken. Een hoge brug met een doorvaarthoogte van minimaal 3,5 meter was geen optie omdat de ruimte voor de toegang (aanbrug / hellingbaan) tot de brug beperkt is door de lokale situatie.

Naar aanleiding van onderzoek naar de kosten en het gebruik van het vaarwater door de Nieuwe Vaart ontstonden in 2018 nieuwe inzichten. In die context zijn in 2019 diverse gesprekken gevoerd met stakeholders (in 2018 Waternet/AGV, RWS, fa. Kleijer, V&OR en later in 2022 en 2023 de eigenaresse van een varend woonschip) waaruit twee potentieel haalbare varianten naar voren kwamen: 1. Variant 1: Een beweegbare brug met als belangrijkste onderscheidende kenmerken: a. op afstand bedienbaar, b. doorvaarthoogte bij gesloten brug 1,50 m. 2. Variant 2: Een "vaste" brug met als belangrijkste onderscheidende kenmerken: a. een uittilbaar / uitneembaar brugdek, b. een doorvaarthoogte van 2,50 m. bestemmingsplan_Cruquius brug Nieuwe Vaart e.o. (vastgesteld)