20250604 SED definitief verslag

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Raadscommissieverslag, 4 juni 2025

DEFINITIEF VERSLAG Vergadering

Openbare vergadering van de Raadscommissie Sociaal, Economische Zaken en Democratisering Vergaderdatum Woensdag 4 juni 2025, van 13.30 uur tot 17.01 uur in de Willem Kraanzaal Verslag vastgesteld op: Woensdag 2 juli 2025 Voorzitter: Runderkamp Plaatsvervangende voorzitters: -Portefeuillehouders: wethouders Mbarki en Groot Wassink Commissiegriffier: Vos Commissieondersteuner: Hollander Verslaglegging: De Krom (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Belkasmi (PvdA), Keesman (PvdA), Namane (PvdA), IJmker (GroenLinks), Nijhof (GroenLinks), Van der Veen (GroenLinks), Yemane (GroenLinks), Aslami (D66), Schmit (D66), Von Gerhardt (VVD), Staartjes (VVD), Krom (Partij voor de Dieren), Broersen (VOLT), Alberts (SP), Perdok (De Vonk), Stevens (CDA), Kabamba ((Lijst Kabamba) Afwezige commissieleden: Deterink (VVD) Overige aanwezigen:

1. Algemeen deel a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering en heet iedereen van harte welkom. Er zijn voldoende fracties aanwezig om de vergadering doorgang te laten vinden. Het lid Nijhof vervangt het afwezig lid Van der Veen. b. Mededelingen

Het lid KROM deelt mede namens de leden Abdi en Van der Veen een rondetafelgesprek te organiseren over dakloze gezinnen. De genoemde leden vinden dat het onderwerp dakloosheid urgentie verdient en dat de raad daarmee aan de slag moet gaan. Er volgt na deze vooraankondiging nog een officiële uitnodiging voor het rondetafelgesprek. Wethouder GROOT WASSINK is gevraagd of de adviezen uit de klankbordgroepen asielzoekers, statushouders, ongedocumenteerden en ontheemde Oekrainers gepubliceerd zouden kunnen worden. Het gaat om toezegging. TA 2004001016. Hij gaat dat doen en zal die adviezen laten publiceren op Open Amsterdam. Er zal één plek zijn waar al die adviezen worden gepubliceerd. De raad zal ook een melding ontvangen als dat is gebeurd. Een tweede mededeling is dat er de afgelopen tijd veelvuldig contact is geweest met Philadelphia, waarvoor de commissie SED ook aandacht heeft gevraagd. Er is gevraagd hoe de communicatie is gegaan, op welke gronden Pantar de opdracht is gegund en hoe het verder gaat. In juli 2024 zou bij Philadelphia kenbaar zijn gemaakt 1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

dat de gemeente voor Pantar zou gaan, maar dat blijkt toch substantieel later te zijn geweest. Daarom begrijpt hij de emoties bij Philadelphia. Momenteel wordt een goede dagbesteding voor de groep bezien. De dagbestedingsactiviteiten en de overname van een deel van de mensen door Pantar is nu onderwerp van gesprek. Een integraal team van de gemeente zit daarop. Tot slot merkt hij op het goed te vinden dat er een rondetafelgesprek over dakloosheid wordt georganiseerd. c. Vaststellen agenda

De VOORZITTER stelt voor om agendapunt 6, bespreken van de beantwoording raadsadres d.d. 30 januari 2025 ‘Inspraak en bezwaar tegen participatieplannen’, van de agenda af te voeren. Aldus wordt besloten.

De agenda wordt vervolgens vastgesteld, met inachtneming van de voorgestelde en aangenomen wijziging. d. Conceptverslag van de openbare raadscommissievergadering SED van 7 mei 2025 Het verslag wordt ongewijzigd vastgesteld. e. Actielijsten en langetermijnagenda’s, per portefeuille Wethouder MBARKI doet een mededeling naar aanleiding van de eerder door commissieleden gestelde vragen over de termijnagenda. De toezegging over actualisatie van de sport- en groennorm is geagendeerd voor de vergadering van vandaag, zodat die is afgehandeld. De afdoening van de motie over de inzet van buurtsportcoaches vanuit sportverenigingen en de toezegging over de uitkomst van de gesprekken tussen stadsdeel Zuidoost en atletiekvereniging Feniks worden aangeleverd voor de commissievergadering van 2 juli a.s. De afhandeling van de motie over het betrekken van private en semi-publieke sportparken bij de uitwerking van de visie op de Amsterdamse sportparken duurt nog even. De eerste terugkoppeling wordt meegenomen in de voortgangsrapportage, die de raad in het najaar ontvangt. Bij de portefeuille mbo liggen er nog een toezegging en een motie over schijnzelfstandigheid. De toezegging is dat hij zou nagaan of schijnzelfstandigheid onderdeel is van de voorlichtingscampagne richting jongeren. Dat is nagegaan.

Er worden momenteel brede bewustwordingscampagnes gevoerd, maar het college zet in op gerichte ondersteuning en informatievoorziening. Er is ook nog een andere motie over ongeveer hetzelfde onderwerp ingediend. Hij verwacht daarover voor de zomer nog een afdoening naar de raad te kunnen sturen. Vervolgens gaat hij in op de portefeuille Economische Zaken. De voortgangsrapportage over het versterken van innovatie en de impact op het ecosysteem verwacht hij voor de zomer met de raad te kunnen delen, waarmee ook een viertal moties op de termijnagenda zal kunnen worden afgedaan. De schriftelijke vragen over de City Index staan in de dagmail en zijn vandaag te betrekken bij het betreffende agendapunt. Daarna gaat hij in op een motie en een toezegging op het snijvlak mbo/EZ over studiemogelijkheden voor ongedocumenteerden. Hierover wordt op 20 juni gesproken in een bestuurlijk overleg met de instellingen. Snel daarna zal hij de afdoening naar de raad toesturen. Hij weet in verband met de aanlevertijden niet of dat nog voor 2 juli lukt, maar hij hoopt dat wel.

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Het SER-onderzoek over AI en de arbeidsmarkt was vertraagd, maar is inmiddels af en wordt op dit moment uitvoerig bestudeerd door gemeentelijke ambtenaren. De afdoening van die toezegging komt ook snel naar de raad. Tot slot geeft hij een update over de lobby richting het Rijk met betrekking tot bont, krabben en kreeften en de bezorgbelasting. Er was een kennismakingsafspraak met de minister in de maak, maar die is gisteren afgetreden. Daarmee geldt voor de uitvoering van deze motie wel hetzelfde als voor heel veel problemen in het land, die wordt vooruitgeschoven. De termijnagenda wordt ter kennisgeving aangenomen. f. Tkn-lijst voor de vergadering van de raadscommissie SED op 7 mei 2025 De VOORZITTER deelt mee dat leden ervoor kunnen kiezen stukken van deze lijst inhoudelijk te bespreken in de commissievergadering van 2 juli.

Daartoe zijn de volgende bespreekverzoeken ontvangen: stuk 1, de Visie 2035 en het Actieplan 2025-2027 over Amsterdam Congressen, op verzoek van de leden Stevens en Von Gerhardt; stuk 5, de raadsinformatiebrief Voortgangsrapportage Uitvoeringsprogramma duurzaam gemeentelijk vastgoed, op verzoek van het lid Krom; stuk 6, de raadsinformatiebrief implementatie van het informatiesysteem BASIS, op verzoek van het lid Schmit; stuk 8, de reactie op motie 532 inzake de kinderrechtentoets in de versterkte aanpak dakloosheid, op verzoek van de leden Abdi en Krom; stuk 9, de raadsinformatiebrief Zomer- en hitteregeling, op verzoek van het lid Krom. Het lid KABAMBA sluit zich aan bij het verzoek om ter kennisnamestuk 8 te agenderen. g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies

De VOORZITTER deelt mee van stadsdeelcommissie Noord een advies te hebben ontvangen over de uitbreiding en vergroening van het Sportpark Kadoelen, waarvoor hij dank zegt. De raad heeft het onderwerp besproken in de afgelopen raadsvergadering, waarbij onder andere motie 188 van het lid Van Pijpen is aangenomen inzake beschermde hoofdgroenstructuur bij Sportpark Kadoelen. Het lid Van Pijpen stelt voor om het advies van de stadsdeelcommissie Noord te betrekken bij de bespreking van de afdoening van de motie, zodra deze gereed is. hij vraagt of de commissie daarmee kan instemmen. Het lid KROM vraagt hoe lang de wethouder verwacht te doen over de afhandeling van de motie. Wethouder MBARKI komt daarop terug, maar denkt dat dat snel moet kunnen, gezien de beschikbare informatie. De VOORZITTER stelt vast dat de door het lid Van Pijpen werkwijze kan worden gevolgd. Als het anders is komt het lid Krom daarop terug. Het lid ASLAMI denkt daarmee te kunnen instemmen, maar wel vindt het lid het zaak de ingekomen stukken vanuit het stadsdeel Noord te bespreken, maar daarop niet eindeloos te wachten. Het lid heeft alle vertrouwen dat de wethouder vrij snel met de uitwerking van de motie aan de slag kan gaan, zodat een tijdige bespreking mogelijk is. Mocht dat niet zo zijn, dan kan het onderwerp weer geagendeerd worden. 3

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Wethouder MBARKI heeft er ook belang bij het onderwerp snel af te handelen. Het gaat om bij elkaar brengen van informatie en daarna het gesprek te voeren. R 2. Inhoudelijk deel 2a. Opening inhoudelijk gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. 2b. Inspreekmoment publiek Agendapunt 2b. Voortbestaan Stichting VROG Peter de Jong spreekt in over het behouden van VROG (Freerunning Trampoline Park Amsterdam Centrum) voor Amsterdam en specifiek voor Amsterdam Centrum. Zijn verzoek is om steun te geven aan de discussie om tot een gezamenlijke oplossing te komen voor de huurachterstand en een mogelijke investering en om rekening te houden met de maatschappelijke impact. Hij is sinds vijftien jaar actief in de sport en is onbezoldigd voorzitter van VROG. VROG is een unieke sportclub, die huisvesting heeft in de oude ruimte van TunFun, waar free running, trampoline en dans bij elkaar zijn gebracht. VROG ontving in 2024 40.000 mensen en is nog steeds groeiende. VROG telt 400 leden, die vast komen trainen en 30 mensen in vaste dienst. De meegestuurde testimonials bevatten hartverwarmende boodschappen. VROG ondersteunt de Sportagenda, sport en bewegen en de aanpak binnenstad. VROG is een binnenspeelplaats en hij vermeldt dat er eigenlijk een tekort is aan speelplekken in Amsterdam Centrum. VROG heeft veel steun gehad van de ambtenaren Sport en Vastgoed.

VROG heeft ook financiële steun in de vorm van opstartsubsidie gekregen, waarvoor hij de wethouder bedankt. Er is helaas een huurachterstand en na goede gesprekken met Vastgoed is een oplossing bedacht, die het helaas niet gehaald heeft. Waarom die oplossing het niet heeft gehaald is VROG niet verteld. VROG is nu weer plannen aan het maken en gaat waarschijnlijk weer een freerunning wedstrijd organiseren, evenals regionale wedstrijden met de National Breaking League. Dan moet VROG wel behouden worden. Met VROG heeft de gemeente Amsterdam zijns inziens goud in handen en daarom verzoekt hij om steun om te kunnen voortbestaan. Het lid ASLAMI vraagt waarom VROG in de problemen is geraakt. Peter de Jong antwoordt dat de financiële problemen vanaf het begin zijn ontstaan. VROG is ooit gestart bij de Jaap Eden IJsbaan en moest daaruit verdwijnen vanwege vernieuwing van die ijsbaan. Daarna kwam de TunFun-ruimte beschikbaar, waarop VROG heeft ingeschreven en plannen heeft gemaakt. Die plannen en financiële budgetten zijn in 2021 gemaakt, het jaar dat de ruimte zou worden opgeleverd. Er waren met financiers afspraken gemaakt. De ruimte is pas in maart 2022 opgeleverd. Door de inval van Rusland in Oekraïne zijn de hout- en staalprijzen verdrievoudigd, waarop nieuwe plannen nodig waren. Daardoor is achterstand ontstaan. Een paar jaar is keihard gewerkt om de situatie te keren.

Getroffen betalingsregelingen zijn op de juiste manier afgerond. VROG dacht met de gemeente Amsterdam een goed gesprek te hebben om de betalingsachterstand op te lossen, welk voorstel het helaas niet heeft gehaald. Het lid ASLAMI is dat helder, maar wil weten waarom VROG er dan niet met Vastgoed uit is gekomen. Peter de Jong dacht er daarmee uit te komen, maar hij heeft het voorstel van Vastgoed niet gezien. Op het ingediende plan is negatief geadviseerd. Ambtenaren gaven aan dat de huurprijs te hoog is. VROG betaalt zes keer meer dan TunFun. Ambtenaren kwamen met een voorstel, waardoor VROG met terugwerkende kracht een huurverlaging zou krijgen, die past binnen de financiële planning. Dat voorstel heeft het niet gehaald en hij weet niet waarom. VROG moet nu direct alle huur betalen of het pand ontruimen.

4

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Het lid NIJHOF vraagt welke kansen of oplossingen VROG ziet om te kunnen voortbestaan. Peter de Jong vertelt dat VROG nu in een financiële situatie terecht is gekomen waarbij zij aan alle verplichtingen kan voldoen. Alle achterstanden zijn weggewerkt, met uitzondering van een af te lossen private lening bij een financieringsmaatschappij en de huurachterstand bij de gemeente. Als daarvoor een oplossing wordt gevonden kan VROG doorgaan. Dit jaar verwacht VROG door te groeien naar 60.000 deelnemers. Het lid KABAMBA vraagt of er nog hoop is vanuit de netwerken van ouders. Peter de Jong praat over een heel grote achterstand en denkt dat het moeilijk wordt om die met hen te regelen. VROG is bezig met het binnenhalen van een structureringsadviseur om zaken anders in te richten, waarbij het idee van het lid Kabamba zal worden meegenomen. Agendapunt 2b.Eerste ervaringen met functioneren buurtplatformrecht (Participatieverordening juni 2024 Sara Oomen van Buurtplatform Leeuw&Sluis memoreert dat de raad vorig jaar het buurtplatformrecht heeft vastgelegd in een participatieverordening. Zij vertelt de commissie graag hoe in Weesp dankbaar gebruik wordt gemaakt van deze democratiseringsslag. Zoals het gaat met bewonersinitiatieven, begon het ook in Weesp met verontwaardiging. Er moesten zestig bomen om, terwijl haar wijk verder oogt als een groene woestijn.

Er was amper kinderopvang, er waren te weinig scholen en met alleen maar babyspeeltuintjes in de wijk kwamen tieners de bank niet meer af. Dus heeft de wijk zichzelf georganiseerd. Er was geen ervaring, geen tijd, maar wel jonge kinderen, drukke banen, verhuisstress en te weinig slaap. Dat is blijkbaar hét recept voor lokaal initiatief. Dat de wijk kon bouwen op de ervaring van andere buurtplatformen was de redding. Er is begonnen met twintig mensen en inmiddels is er een netwerk van teams en initiatiefnemers, waaronder een vereniging met nu 250 betalende leden. De wekelijkse nieuwsbrief wordt door duizend bewoners goed gelezen. Het buurtplatform organiseert bijeenkomsten, festivals en borrels. Borrels helpen echt om een netwerk te worden. Niks bindt meer dan een drankje en een gedeelde ergernis over wipkippen. Maar er wordt ook serieus werk gedaan. Het buurtplatform leest stedenbouwkundige plannen, bestuurlijke voordrachten en rapporten van de Rekenkamer en signaleert problemen. Het buurtplatform denkt mee over oplossingen en spoort fouten op. Na jaren gemopper in Weesp over de bevolkingsprognoses van O&S heeft het buurtplatform met puzzelwerk helder gekregen waar het misgaat. Dankzij die analyse en de samenwerking met de bestuurscommissie komt er nu een herziening van de prognoses, zodat toekomstige vierjarigen niet in de kou staan.

Het buurtplatform is er niet om een eigen koninkrijkje te beginnen, de eigen backyard te beschermen of om iemand naar beneden te halen. Deelnemers zetten zich in, omdat ze denken dat de wijk en het stadje daarmee completer kunnen worden en zij daar iets aan kunnen en willen bijdragen. Het buurtplatform helpt de gemeente om betere besluiten te nemen, zoals met de prognoses, en tegelijkertijd wordt de wijk steeds hechter, waar men samen alles uit spaarzame tijd haalt. Het buurtplatform is trots om het eerste erkende buurtplatform van Amsterdam te zijn, maar daardoor lopen deelnemers nu ook tegen hobbels aan. Men is ruim vier maanden bezig om samenwerkingsafspraken te maken, met voorlopig geen resultaat. Er is nog geen beleidskader en geen format voor afspraken. Ambtenaren trekken de regie over die afspraken naar zich toe en werken niet samen. Dat kost veel procesenergie, oftewel veel praten met weinig resultaat. Als de gemeente wil dat buurplatforms makkelijk van de grond komen en niet telkens het wiel opnieuw moeten uitvinden is in haar ogen een sterke stedelijke coalitie van buurten essentieel. Maar dat vraagt wel wat zorg, want ervaringsdeskundigen dragen nu te veel op vrijwillige basis bovenop hun vrijwilligerswerk in de wijk. En dat is op lange termijn niet vol te houden.

Als commissieleden met haar willen doorpraten, dan hebben zij haar contactgegevens en zijn zij welkom in Weesp. Het lid KEESMAN heeft interesse in buurtplatforms en dankt Sara Oomen voor de update. De PvdA hecht zeer aan het fenomeen buurtplatforms en hoopt dat die een succes worden. Het lid heeft altijd begrepen dat spelregels daarvoor in een periode van twee jaar

5

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

zouden worden bepaald en vraagt of dat het proces is waarover de inspreekster het heeft. Als dat zo is kan het lid zich voorstellen dat dat er nog niet is. Ook is het lid benieuwd of er veel afstemming met andere buurtplatforms plaatsvindt, zodat gezamenlijk naar goede spelregels wordt toegewerkt. Daarnaast wil het lid weten of er een budget is voor Buurtplatform Leeuw&Sluis en of dat het werk makkelijker maakt. Sara Oomen antwoordt dat spelregels niet formeel worden gemaakt, maar het beleidskader wel. Uit het beleidskader wordt nu geput voor de spelregels, wat op zich heel fijn is. Als men al afspraken moet maken voordat er een beleidskader is, is dat voor ambtenaren best lastig. Het buurtplatform moet dan kijken of de afspraken die ambtenaren willen maken wel stroken met de bedachte spelregels of het voorstel voor het beleidskader. Zij is daar zelf ook niet bij geweest en afspraken zijn ook niet bindend. Spelregels maken zou eigenlijk centraal moeten gebeuren. Leeuw&Sluis heeft via de coalitie contact met andere buurtplatforms. Er is dus wel overleg. Zij overlegt al veel in de wijk, ook met ambtenaren en bestuurders, wat best pittig is in zo’n eerste periode. Het is dan fijn als de coalitie heel sterk is, zodat men daaraan niet te veel tijd kwijt is. Een beleidskader en subsidiekader zijn er nog niet, zodat er ook nog geen budget is overgemaakt.

Dat gaat er misschien wel komen. De wijk kan ook zonder budget, omdat er ook leden zijn geworven. Er is dus voldoende draagkracht, maar dat is in andere wijken wel anders. Het lid BROERSEN dankt de inspreekster en neemt de gedane handreiking om een keer langs te komen graag aan. . Agendapunt 2b. AZC Riverside Gaasperplas Amsterdam Zuidoost van de Amsterdam community Taiwo Feyisipo van de Africa Roots Movements spreekt in de Engelse taal in over het AZC Riverside Gaasperplas. Hij is environmentalist en entrepreneur en beschikt over een winkel. Hij ondersteunt vluchtelingen die naar de Bijlmer komen, vanwege verschillende organisaties die zorgen voor de mensen. Daarom vraagt hij om huizen, zodat vluchtelingen zijn te helpen. In de Afrikabuurt is er het HusHu huis en de organisatie Different Colors. Organisaties helpen ongedocumenteerden. Hij komt op voor degenen zonder stem, omdat veel mensen niet de mogelijkheid hebben om naar de juiste autoriteiten te gaan. Het lid KABAMBA wil weten hoe Taiwo Feyisipo wil dat de commissieleden helpen, omdat mensen die hulp tegen willen houden heel goed de juridische weg daartoe weten te vinden. De gemeenteraad en het college zijn vrij links en staan open voor het AZC. Toch verneemt zij zorgen van de inspreker, zodat het lid wil weten wat die nodig heeft.

Taiwo Feyisipo heeft de bedoeling zich goed te organiseren, zoals ook de mensen doen die tegen het AZC zijn. Hij wil dat de gemeente accepteert dat niet iedereen in de Bijlmer tegen vluchtelingen is. De meerderheid van de inwoners verwelkomt hen, maar zij kunnen hun weg naar de juiste autoriteiten niet vinden. Hij staat altijd voor vluchtelingen klaar, 24 uur per dag, zeven dagen per week. Het lid YEMANE vindt het verfrissend te horen dat vluchtelingen welkom zijn in het mooiste stadsdeel van de stad, Zuidoost. Dat geeft het lid energie, ook als men ziet wat er momenteel landelijk allemaal gebeurt. De initiatieven om vluchtelingen en ongedocumenteerden te ondersteunen zijn heel mooi. Het lid vraagt of de inspreker bekend is met het Netwerk Nieuwkomers Amsterdam, waarbij men zich zou kunnen aansluiten om nog meer krachten te bundelen. Taiwo Feyisipo verwelkomt het om in de gemeente te worden opgenomen en zijn telefoonnummer is altijd bereikbaar. In de agenda van vandaag staan ook enkele video’s van organisaties in de Bijlmer die vluchtelingen ondersteunen. c. Actualiteiten De VOORZITTER deelt mee dat er geen actualiteiten zijn.

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

d. Rondvraag Het lid STEVENS stelt een rondvraag over Fabel Friet in de Runstraat. Daar nuttigen klanten hun friet op de stoep en zij laten daar ook het zwerfafval achter, wat weer meeuwen aantrekt. Het lid is hiermee bekend naar aanleiding van een artikel in Het Parool en door een brief ontvangen van bewoners. Ondanks dat een andere groep bewoners een rechtszaak heeft aangespannen wil het CDA de wethouder vragen om op een andere manier dan via de rechterlijke weg een oplossing te vinden. Die oplossing zou recht moeten doen aan alle partijen, die elkaar op een klein aantal vierkante meters in Amsterdam treffen. Het gaat om bewoners, ondernemers en toeristen. Het lid vraagt of de wethouder mogelijkheden ziet om de huidige exploitatievergunning van de betreffende ondernemer te verplaatsen naar een andere plek in de stad, waar er meer ruimte is en waar de bewoners ook binnen kunnen eten en niet op de stoep van de bewoners. Zijn er andere mogelijkheden voor de gemeente om nog te kunnen sturen op aanvullende voorwaarden in de vergunning? Ook wil het lid weten of de wethouder bovenal meer fiducie in het goede gesprek heeft, zodat dat recht doet aan alle partijen en dat de rechtspraak hiermee niet meer belast wordt, omdat die tijdrovend en kostbaar is.

Wethouder MBARKI herinnert eraan dat het onderwerp in een van de laatste raadsvergaderingen al ter sprake kwam, zo ook de juridische mogelijkheden. Daarbij gaf hij aan te allen tijde te blijven nadenken over wat het stadsbestuur kan doen om de overlast van de ondernemer die het best goed doet te beperken. De specifieke ondernemer beschikt ook over andere locaties in de stad waar er wel een mogelijkheid is voor klanten om binnen te zitten. Het college heeft in gesprek met de ondernemer gekeken wat die zelf kan doen. Die zet ook stappen om de overlast terug te dringen. Hij wil niet de indruk wekken om een door bewoners aangespannen rechtszaak te blokkeren. Het college kan meedenken en kijkt samen met de ondernemer wat er kan gebeuren. Dat is maatwerk. De ondernemer zorgt zelf voor het opruimen van vuilnisbakken en extra mensen. Ook elders staan rijen, zoals in Nieuw-West bij een nieuwe zaak. Men moet kijken naar balans en de situatie ter plekke. Hij verwijst naar eerdere beantwoording en denkt continu na wat er te doen is. Dat begint met een gesprek met de ondernemer. Als dat niet afdoende is worden andere mogelijkheden verkend. Het lid VAN DER VEEN memoreert dat de G4 op 21 mei een brief naar de Tweede Kamer heeft gestuurd over mensen met onbegrepen gedrag. Die brief stelt weer wel iets te zien in skaeve huse, zijnde verblijven voor mensen met onbegrepen gedrag.

Het lid informeert hoe het daarmee in Amsterdam gesteld is. In Spuit 11, het maandblad van de MDHG, was een maatwerkoplossing van HVO Querido en de GGD Amsterdam voor de doelgroep te lezen. De brief vraagt expliciet om woonvormen buiten de reguliere kaders, zoals skaeve huse. Geïnformeerd wordt naar de belemmeringen daarvoor, hoe daaraan momenteel wordt gewerkt en of de commissie/raad daarover een brief kan ontvangen. Wethouder GROOT WASSINK is bezig met personen met onbegrepen gedrag en alternatieve woonvormen. De huidige woningmarkt is niet zodanig dat voor de betreffende groep huizen te vinden zijn. Het college heeft eerder met woningcorporaties en zorgpartijen afgesproken om concepten als time-outvoorzieningen en skaeve huse te willen onderzoeken. Er is een pilot over alternatieve woonvormen, zoals bootjes. Als die af is zal hij daarover rapporteren. Eigenlijk is het zijn ambitie om in deze periode nog een aantal skaeve huse te realiseren, omdat hij dat een goed concept vindt. Hij zegt toe het onderwerp mee te nemen in de rapportage over de aanpak van dakloosheid. Als eerder te melden is een locatie en financiering voor skaeve huse te hebben gevonden, dan mag de raad een jaarbericht van hem verwachten.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Het lid BROERSEN merkt op dat de rechter minister Faber vorige week opnieuw heeft teruggefloten en heeft uitgesproken dat de bed-, bad- en broodopvang in Amsterdam moet open blijven, wat ervan blijk geeft dat de rechtsstaat nog werkt en kwetsbare mensen niet zomaar op straat te zetten zijn. De val van het kabinet lijkt het slotstuk te hebben ingezet van een vooral verdeeldheid zaaiende regering, die kwetsbare groepen de rekening liet betalen en die geen oplossing bracht. Zij vraagt wat die uitspraak concreet voor de LVV-opvang betekent en wie dat uiteindelijk zal betalen,. Wethouder GROOT WASSINK vindt de uitspraak interessant, omdat de rechter zegt dat de minister een zorgplicht heeft. De vraag is dan voor wie die plicht precies geldt. Het is nog onduidelijk of dat ook de LVV-populatie is en dat moet de komende tijd nog duidelijk worden. De gemeente krijgt nog behoorlijk wat geld van het Rijk, omdat ook eerdere uitspraken hebben laten zien dat er gewoon financiering moet zijn. Die rekening loopt op en moet een keer worden voldaan. Met de zorgplicht is heel hard geworden dat de minister verantwoordelijk is om gemeenten daarvoor te vergoeden. Hij is benieuwd of tegen de uitspraak in hoger beroep wordt gegaan en hij houdt de raad van het vervolg op de hoogte.

Het lid BROERSEN vernam dat minister Van Weel de taken van mevrouw Faber gaat overnemen en misschien de verhoudingen met de nieuwe minister beter zullen zijn. Het lid vraagt of de wethouder daarmee contact zal opnemen. Wethouder GROOT WASSINK kan niet inschatten wat die ministerswisseling betekent. Vooral van belang is wat de uitspraak voor consequenties heeft en of er nog een hoger beroep komt. Het lid YEMANE was vorige week aanwezig bij de bijeenkomst naar aanleiding van de rechtszaak, waar ook de advocaat aanwezig was. Die en anderen riepen vooral op om de zaak samen aan te pakken, met gemeenten zoals Utrecht en Den Haag. Het lid vraagt zich af hoe de wethouder daarnaar kijkt. Ook vraagt het lid of de wethouder iets met de VNG zal ondernemen. Wethouder GROOT WASSINK zal dat niet doen en werkt intensief samen met alle andere LVV-steden minus Rotterdam en bekijkt per kwestie hoe het gaat. Amsterdam is in deze zaak deelnemer en heeft zich daarbij gevoegd. Het lid SCHMIT las op 14 mei in Het Parool over meer uitstroom uit de bijstand, hartstikke goed nieuws, maar vroeg zich vervolgens af in welke raadsinformatiebrief dat stond. Het lid vraagt daarom de wethouder om dat goede nieuws te duiden. Wethouder GROOT WASSINK was ook verrast door het Parool-artikel. In april had hij het betreffende rapport in zijn map en heeft hij daarvan kennis genomen.

Hij ging er van uit dat aan te bieden bij de reguliere voortgangsrapportage van ‘Iedereen kans op werk’, dat na de zomer verschijnt. Het rapport is op de site van O&S gepubliceerd. Daarna is hij het rapport vergeten en een journalist heeft daarover na het checken van de O&S-site gepubliceerd. Nu zal hij zorgen dat dat alsnog met een korte reflectie in de reguliere voortgangsrapportage terecht komt. Het lid KABAMBA verwijst naar een artikel dat twee dagen terug op NOS.nl is verschenen, over kinderen die noodgedwongen in auto’s en garageboxen slapen, ook in Amsterdam. Het lid vraagt wat het college met dit signaal doet. Wethouder GROOT WASSINK verwijst naar de vrij uitgebreide reactie van de gemeente Amsterdam bij het artikel. De gemeente doet al heel veel en probeert daartegen bovenwettelijk van alles in te zetten, wat echter onvoldoende is. Daarbij is namelijk steun van het Rijk nodig.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

De gemeente biedt verschillende aanpakken voor gezinnen en beschikt voor hen over noodopvang. Volgende keer staat een onderzoek op de agenda en het lijkt hem goed om het signaal dan verder te bespreken. Hij was echter door het artikel niet zo verbaasd, omdat hij eigenlijk al met het onderwerp bekend was. De wethouder vreest ook dat de situatie op een heleboel andere plekken in het land nog net iets erger is. Het lid ASLAMI stelt een rondvraag over het voortbestaan van VROG aan het Meester Visserplein. Van deze locatie van maatschappelijk belang maken 40.000 mensen gebruik, ook degenen die worden ondersteund vanuit de Stadspas en het jeugdfonds. Het zou doodzonde zijn als die wegvalt en het lid vraagt daarom iets over die situatie aldaar te zeggen en wellicht met VROG om de tafel te gaan,. Wethouder GROOT WASSINK begrijpt de opmerking dat het verdwijnen van VROG doodzonde zou zijn, maar in het algemeen zou men zich aan afspraken moeten houden. Een hoge huurachterstand is een probleem, waarover de gemeente met VROG in gesprek is. Het college kijkt zorgvuldig naar wat verantwoord is. Het lid ASLAMI vindt het ook in het belang van Amsterdam dat contractuele verplichtingen van huurders worden nagekomen. Het lijkt het lid goed om het gesprek nog een keer te voeren om te bezien of uit de situatie te komen is.

Een scenario dat VROG en het geld verdwijnen is er een waarbij allen verliezen, wat heel zonde zou zijn. Wethouder GROOT WASSINK herhaalt in gesprek met VROG te zijn over het best ingewikkelde dossier en vraagt na hoe het daarmee staat. Het lid KROM nodigt de wethouder Sport uit om bij dit gesprek aan te haken, om vanuit die portefeuille mee te kijken over een wellicht voorhanden oplossing. Wethouder MBARKI reageert dat aan VROG een opstartsubsidie is gegeven, maar er nu afspraken zijn gemaakt , die nagekomen moeten worden. BESPREEKPUNTEN Democratisering (inclusief Bestuurlijk stelsel 3. Bespreken van het initiatiefvoorstel ‘Bescherm wat je dierbaar is: geef rechten aan de natuur’ van het lid Krom (PvdD) Het lid KROM wijst op de belangrijkste wijzigingen ten opzichte van de vorige behandeling. Het voorstel probeert de natuur een stem te geven, gezien het verlies aan biodiversiteit en het algemene verlies van natuur in Nederland en Amsterdam. De natuur en haar belangen worden eigenlijk onvoldoende in besluiten meegewogen en heeft geen stem, wat volgens de Partij voor de Dieren wel zou moeten, ook om bescherming beter te maken. Het vorige voorstel vroeg om de rechten van de natuur te erkennen, waarover de wethouder aangaf dat dat juridisch gezien niet kan. Nu vraagt de Partij voor de Dieren uit te spreken dat het niet menselijke leven in de stad ook belangen heeft.

Het begint met anders denken. Groen en natuur zijn er niet voor de leuk, maar zijn een levend onderdeel van de wereld, essentieel voor het voortbestaan van de mens, en hebben eigen behoeften, noden en belangen. Vervolgens vraagt het voorstel te onderzoeken hoe het perspectief en de belangen van de natuur kunnen worden geborgd in de gemeente, door bijvoorbeeld het zoöp-model daarvoor te gebruiken. Het lid vraagt om dit model specifieker te onderzoeken, mee te kijken en mee te doen bij de verschillende initiatieven in de stad en zo voor de raad uit te werken of dit model ook binnen de gemeente kan worden gebruikt als manier om de natuur beter te betrekken bij besluitvorming.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Als de raad bereid is om uit te spreken dat de natuur belangen heeft, dan zou men dit ook moeten meenemen in het beleid. Daarom vraagt de Partij voor de Dieren het college ook om te onderzoeken of die belangen kunnen worden meegenomen in een eventuele actualisatie van de omgevingsvisie en de ontwikkelstrategie. Tot slot vraagt het lid de gemeente de beweging ‘Rechten van de natuur’ te volgen en zo snel mogelijk te onderzoeken hoe een juridische verankering zijn weg in Amsterdam kan vinden als men zover is. Eerste termijn Het lid KROM dankt de wethouder voor de beantwoording, evenals de ambtenaren die met de uitwerking hebben geholpen. Het is mooi dat het streven naar meer erkenning voor de belangen van de niet menselijke levende wereld zijn plek al een beetje in de stad begint de vinden. In het Amstelpark is men bezig een zoöp te stichten, met een enthousiaste stadsdeelbestuurder die het concept heeft omarmd, en De Ceuvel, die laat zien hoe een zoöp functioneert. Te zien was dat een bos takken in het water geen snoeiafval is, maar een belangrijke drinkplaats voor bijen. Men probeerde daarnaast een broedplaats voor een zwaan te faciliteren. Het gaat erom anders te denken en belangen mee te nemen die men anders misschien mist. Ook gaat het om het te lijf gaan van de biodiversiteitscrisis. Biodiversiteit neemt namelijk af en men moet alles doen om dat tegen te gaan.

Ondanks diverse wetten, regels en afspraken lukt het niet om klimaatverandering, vervuiling en verlies van biodiversiteit en leefgebieden tegen te gaan. En natuur wordt beschouwd als eigendom, waarmee de eigenaar kan doen wat hij wil. En als men het tij wil keren voor klimaat en verlies van biodiversiteit, dan moet en kan men niet anders dan de natuur, de niet menselijke levende wereld, een zo goed mogelijke bescherming geven door haar belangen volmondig te erkennen en daarnaar te handelen. Het lid BELKASMI complimenteert de Partij voor de Dieren met het werk dat in dit voorstel zit. De PvdA vindt het belangrijk zeker voldoende ruimte te hebben voor natuur en groen, waarbij het vanzelfsprekend belangrijk is dat het belang van de natuur wordt meegewogen. De PvdA staat positief tegenover het voorstel over het zoöp-model, waarbij het niet menselijk belang beter wordt meegewogen bij beslissingen. Naast natuur- en groenbelangen zijn er echter ook verschillende andere belangen, zoals van sport. Het is daarom altijd een belangenafweging om een complete stad te bouwen, waar groen en natuur zeker bij horen. Wel zet de PvdA sterke vraagtekens bij het toekennen van rechtspersoonlijkheid aan de natuur in de Amsterdamse context. Eerder gaf het lid ook al aan zich zorgen te maken dat dit het proces enorm kan vertragen en dat het eigenlijk ook niet kan in de Amsterdamse context.

Het onderzoek ziet de fractie echter wel graag tegemoet. De tekst vermeldt dat het niet menselijke belang al vaak wordt afgewogen. Dat gaat hopelijk vaker gebeuren met het zoöp-model, maar het lid vraagt hoe wordt voorkomen iets dubbel te doen. Er lopen op dit moment ook al drie zoöp-initiatieven in de stad en het is wellicht verstandig om de resultaten daarvan af te wachten eer stappen te zetten om het zoöp-model nog vaker bij besluitvorming toe te passen. Het lid YEMANE complimenteert de Partij voor de Dieren eveneens. De beweging om rechten toe te kennen aan de natuur vindt GroenLinks prachtig en belangrijk en dat ondersteunt de GroenLinks-fractie zeer. De wijze waarop in het Amstelpark al is begonnen om dit gegeven vorm en inhoud te geven vindt het lid mooi. Het lid is blij de Groenlinksstadsdeelbestuurder Rocco Piers hierbij vanaf het begin is betrokken. Groen moet ook volgens GroenLinks een stem krijgen. De mooie voorbeelden in het Amstelpark en bij De Ceuvel verdienen volgens het lid steun. Het lid steunt daarom het voorstel en is ook blij met de positieve bestuurlijke reactie. Groenlinks wil het onderwerp breder bespreken dan alleen bij democratisering en ziet de uitvoering graag ook terug bij Groen of RO.

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Het lid SCHMIT complimenteert collega Krom met het initiatiefvoorstel, dat mooi beschrijft om de natuur een stem te geven. Groen en natuur zijn ontzettend belangrijk voor de toekomst van een leefbare en duurzame stad. D66 kijkt ook heel erg uit naar de eerste resultaten van de experimenten met het zoöp-model, wanneer kan worden gekeken wat daarvan te leren is. Het lid KROM is blij met het omarmen van het plan en voor de steun ervoor. Wethouder GROOT WASSINK geeft ook waardering vanuit het college voor het voorstel. Je positie ten aanzien van de natuur kan best een andere zijn. Soms is het zijns inziens niet zo erg dat dieren uitsterven, maar wel deelt hij de voorliefde voor de cruciale insecten. Belangrijk is de afweging goed mee te nemen. Het lid Belkasmi vroeg aandacht voor het gevaar van dingen dubbel doen. De zoöp’s zijn voor een specifiek gebied en zijn dus ingekaderd, waarin ook de meerwaarde zit. De dubbeling valt dus eigenlijk mee. Nu is het soms afhankelijk van individuen in hoeverre belangen van natuur en groen worden meegewogen. Men zoekt eigenlijk naar een meer structurele afweging. Soms kiest men er bijvoorbeeld voor om in het Rembrandtpark iets te doen ten nadele van de groenstructuur, omdat men daar Oekraïners wil opvangen. Het zoöp-model maakt de belangenafweging en de belanghebbenden inzichtelijker, wat hij een meerwaarde vindt.

De resultaten en opbrengsten van de al in de stad bestaande initiatieven gaat het college goed volgen en worden gebruikt om met het onderwerp verder te gaan. De VOORZITTER ziet geen behoefte aan een tweede termijn en geen behoefte om het voorstel aan te passen. Dat zal worden doorgeleid naar de raadsvergadering van 9 en 10 juni, waarbij de Partij voor de Dieren opteert voor een niet superlange behandeling. 4. Bespreken van de reactie op motie 349 van 9 november 2022 van de leden Broersen (Volt) c.s. over Amsterdamse Generatietoets Eerste termijn Het lid BROERSEN heeft de motie ingediend vanwege het belang dat het beleid toekomstbestendig is en rekening houdt met de volgende generatie en de intergenerationele rechtvaardigheid. De motie vraagt om een Amsterdamse generatietoets te ontwikkelen, zodra de toets vanuit het Rijk is gepubliceerd. Die is na de kabinetsval al helemaal op de lange baan geschoven voor de komende periode. De vraag daarachter is wel hoe men waarborgt en inzicht heeft in het beleid voor de toekomstige generaties. Het lid wil niet om een geheel nieuw onderzoek vragen, vanwege de daarvoor benodigde capaciteit, maar om het hele idee meteen van tafel te vegen, vindt Volt eigenlijk ook een beetje zonde. Daarom is de vraag of een andere manier te vinden is om met het onderwerp aan de slag te gaan.

Wellicht kan het maken van een generatietoets bij een kenniscentrum of een universiteit als promotieonderzoek worden neergelegd. Wethouder GROOT WASSINK begrijpt dat de al afgedane motie qua geest om iets meer vraagt. Hij snapt de positie van Volt heel goed en is enthousiast om een generatietoets bij een kenniscentrum te verkennen. Die vraag neemt hij mee naar het volgende bestuurlijke overleg van het kenniscentrum Ongelijkheid, maar wel wil hij goed kijken wat de consequenties zijn, ook vanuit de gedachte van goed voorouderschap. Het lid BROERSEN zegt de wethouder dank voor het antwoord en is vooral benieuwd naar de terugkoppeling, zodra er meer bekend is, die wellicht op de termijnagenda kan komen te staan. Wethouder GROOT WASSINK zegt dat toe. De VOORZITTER stelt vast dat het punt niet door de raad behandeld hoeft te worden.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

5. Bespreken van de raadsinformatiebrief over het versterken van de zeggenschap lokaal bestuur en afdoening van motie 550 De VOORZITTER leidt in dat het punt is geagendeerd op verzoek van het lid Keesman. De leidraad financiële zeggenschap is voor advies aan de stadsdelen voorgelegd. Verschillende dagelijks besturen en stadsdeelcommissies hebben gereageerd op de adviesaanvraag. Stadsdeelcommissie West heeft verzocht om haar advies aan de raadscommissie toe te lichten, zodat hij een hartelijk welkom heet aan de heer Mol namens stadsdeelcommissie West, die een korte toelichting zal geven op het gevraagde advies. De heer MOL geeft een toelichting namens de stadsdeelcommissie West over het advies leidraad financiële zeggenschap in de praktijk. Het voorliggende advies is unaniem aangenomen in West. Hij wil een toelichting geven, omdat het gezien de aankomende evaluatie van het bestuurlijke stelsel heel belangrijk is dat stadsdeelcommissieleden wat meer recht kunnen doen aan hun budgetbestedingsadviesrecht. In deze en de vorige periode is dat heel lastig, omdat er geen inzicht is. De wethouder is aan de slag gegaan en er zijn ook echt wel stappen gezet om zaken verder inzichtelijk te maken. Twee derde van het miljard euro is echter niet onderverdeeld. Het betreft taken zoals afvalverwijdering en openbare ruimte, waarover bewoners vaak komen inspreken, maar waarop geen zicht is.

Het verzoek aan de commissie is daarom om het college op te roepen om een stap extra te zetten om belangrijke taken die het stadsdeel uitvoert inzichtelijk te maken en waarbij stadsdeelcommissieleden helpen om de kwaliteit en de uitvoering te controleren, maar ook eventueel bij te sturen. Het lid SCHMIT doet het deugd dat de stadsdeelcommissie West in de financiën is gedoken. Het lid begrijpt de behoefte van een stadsdeelcommissielid om meer informatie te willen hebben over de financiën. Het lid vraagt hoe de positie van het stadsdeelcommissielid met die informatie verstevigt. De heer MOL geeft als voorbeeld afval en het beschikbare budget in West daarvoor. Als stadsdeelcommissieleden meer inzicht in budgetten hebben kunnen zij misschien voorstellen doen om gelden te verschuiven. Daarin is er nu geen inzicht en grip. Het lid STAARTJES vraagt hoe de stadsdeelcommissie tot nu toe in het advies is meegenomen,. De heer MOL geeft het voorbeeld van de sociale basis, waarbij alles heel duidelijk bij de stadsdeelcommissie wordt neergelegd en wordt toegelicht door de portefeuillehouder met alle bedragen erbij. De stadsdeelcommissie kan dan gericht advies geven. Bij de andere zaken wordt nauwelijks iets teruggekoppeld. Het lid STAARTJES vraagt of de stadsdeelcommissieleden in de leidraad beschreven processen niet herkennen.

De heer MOL herkent die op papier wel, maar in de praktijk wat minder. De uitdaging is om meer financiële informatie te krijgen. Eerste termijn Het lid KEESMAN merkt op dat het college de ontwikkeling van de leidraad zeggenschap in de praktijk als een grote stap vooruit beschouwt voor het functioneren van het bestuur van Amsterdam. In de grond daarvan is de PvdA het daarmee eens, maar die leidraad moet dan in de praktijk ook wel zo werken. Het lid begrijpt dat de werkwijze nu zodanig is aangepast dat het dagelijks bestuur van een stadsdeel bij een buitenplanse omgevingsactiviteit altijd advies moet vragen aan de stadsdeelcommissie. In het tweede deel van motie 550 is het college gevraagd of er nog andere taken en bevoegdheden van het dagelijks bestuur zijn, waarbij de

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

stadsdeelcommissie ook standaard om advies wordt gevraagd. Uit de raadsinformatiebrief begrijpt het lid dat het college deze vraag met nee beantwoordt. Graag hoort het lid de bevestiging van de wethouder of dat inderdaad zo is. Het college geeft in de raadsinformatiebrief ook aan er ondanks de leidraad nog niet te zijn. Dat is zojuist ook vernomen vanuit de inspraak. Een van de punten is het budgetadviesrecht van de stadsdeelcommissies. Er is op dat punt vooruitgang geboekt, maar men is er dus nog niet. Daarop heeft het lid graag een reflectie van de wethouder. Het is namelijk als vertegenwoordigend orgaan toch wel buitengewoon belangrijk om financieel te weten waarover men gaat, omdat dat je speelruimte bepaalt. In gesprekken met mensen uit de stadsdeelcommissies verneemt de PvdA dat deze nog niet zien wat er met hun adviezen gebeurt. De traceerbaarheid daarvan lijkt de PvdA ook heel belangrijk. Het lid STAARTJES is blij met de voorliggende leidraad, waarnaar de VVD jaren heeft uitgekeken. Spijtig is echter dat hetgeen op papier staat niet altijd in de praktijk is terug te zien. De evaluatie vermeldt dat er momenteel weinig zicht is op wat per stadsdeel wordt uitgegeven. Bewoners vinden het ophalen van afval heel belangrijk en terecht willen stadsdeelcommissies weten hoe het daarmee staat en hoe het geld wordt besteed en verdeeld.

De evaluatie leert dat de stadsdeelcommissie op dat onderwerp een beetje buitenspel staat. Het lid vraagt of de voorliggende leidraad de bouwsteen voor de komende periode is, of daarnaar nu al actief naar wordt gehandeld. Het lid SCHMIT complimenteert het college met het inzicht geven in de financiën voor de stadsdeelcommissie, zodat per post te zien is waarin wordt geïnvesteerd. D66 begrijpt dat stadsdeelcommissieleden meer informatie willen hebben over andere beleidsterreinen. Er is nu een mooie stap gezet, maar de vraag is wel welke mogelijkheden de wethouder nog ziet om zaken nog verder door te ontwikkelen. Wethouder GROOT WASSINK erkent een aardige exercitie te hebben gedaan om taken specifieker te krijgen en om daar een goede uitleg over financiën bij te hebben. Dat is ook best complex, gezien de opbouw van een bepaald bedrag per gebied. Als men gebiedsgericht werken belangrijk vindt moet men niet alleen kijken naar een opgave in een gebied, maar ook naar het alloceren van budget daarnaar toe. Dat is uiteindelijk een taak van het college, waarover de dagelijks besturen adviseren. In die zin staat de stadsdeelcommissie niet buitenspel, omdat het dagelijks bestuur met elkaar overlegt over alloceren van budget.

Hij wil nog veel meer inzicht en bij de Begroting 2026 is het de ambitie om taken van het dagelijks bestuur integraal onderdeel te maken van de administratieve inrichting van de begroting en de programmastructuur. De opdracht is dus nog niet af, omdat hij vindt veel duidelijker te moeten maken hoe die allocatie plaatsvindt en waaruit die bestaat. Daarom is hij blij met de woorden van de heer Mol, ook gezien historische vertekeningen die moeilijk verklaarbaar zijn, waarmee men wat moet. Het lid STAARTJES erkent dat het college bepaalt, maar de gemeenteraad heeft vastgelegd dat de stadsdeelcommissie daarin een rol heeft. Het gaat om het budgetbestedingsadviesrecht. Het vaststellen van een uitvoeringsbesluit ligt bij het dagelijks bestuur. Dan zet men een stadsdeelcommissie buitenspel over een onderwerp waarover zij graag iets te zeggen wil hebben. Wethouder GROOT WASSINK erkent dat het gaat om de uitvoering, maar na centraalstedelijke verdeling van de middelen. Hij snapt dat de stadsdeelcommissies liever daarover meer te zeggen zouden willen hebben, maar daarbij heeft men te maken met een beperking van het systeem. Het college heeft geprobeerd taken duidelijker te krijgen. Bezien is waarover men gaat. Stadsdeelcommissies kunnen overigens altijd ongevraagd advies geven.

Stadsdeelcommissies moeten in relatie met het dagelijks bestuur kijken hoe uitvoering plaatsvindt, maar binnen de stedelijk vastgelegde financiële kaders. Bij sommige taken is er meer duidelijkheid nodig over de opbouw van het budget en het totale budget.

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Liever zou hij op buurtniveau zien wat er plaatsvindt, zodat men echt ongelijk kan investeren. Dat gebeurt nu iets te grofmazig. Traceerbaarheid van adviezen komt terug in de evaluatie van het bestuurlijke stelsel, dat niet met de leidraad conflicteert. Hij denkt juist op deze voet te moeten doorgaan, nog veel meer informatie inzichtelijk, open en transparant te krijgen, opdat de stadsdeelcommissies en de gemeenteraad daarover datagedreven uitspraken kunnen doen. De VOORZITTER concludeert dat geen behoefte is aan een tweede termijn, dat het onderwerp voldoende is besproken en geen behoefte is aan raadsbehandeling. Openbare ruimte en groen 6. Bespreken van de beantwoording raadsadres d.d. 30 januari 2-025 ‘Inspraak en bezwaar tegen participatieplannen’ Het agendapunt is afgevoerd. Gemeentelijk vastgoed 7. Bespreken van de raadsinformatiebrief Voortgangsrapportage 2024 Transitieplan werven en overslagpunten De VOORZITTER geeft aan dat dat het punt is geagendeerd op verzoek van de leden Stevens en Staartjes. Eerste termijn Het lid STEVENS is van mening dat het transitieplan grote uitdagingen kent. De rapportage toont een nieuw tekort voor 14 miljoen euro, bovenop de eerdere 16 miljoen euro in de begroting van 2024. Bovendien verschuift de oplevering met een substantieel aantal jaren.

Het CDA waardeert het door het college regelmatig herijken van het transitieplan en wat de fractie betreft zijn belangrijke uitgangspunten daarbij haalbaarheid en betaalbaarheid. Te zien is ook dat nieuwe keuzes leiden tot nieuwe risico's. Een voorbeeld is de parkeerbehoefte voor het wagenpark, die groter blijkt en de brandveiligheidseisen die nog niet op orde zijn. Het lid vraagt hoe de wethouder een verdere kostenstijging en extra vertraging wil voorkomen en of die kan toezeggen om de raad tijdig te betrekken bij de keuzes die in 2025 gemaakt moeten worden om de kosten te beperken of te dekken. Wellicht brengen nieuwe keuzes ook risico’s met zich mee, zoals brandveiligheid. Ook wil het CDA weten dat het transitieplan niet nog verder uitloopt in de tijd en dat 2028 niet haalbaar is. Tot slot wordt gevraagd hoe het college de genoemde risico's rond scopewijziging, bedrijfsvoering en ruimtevraag beheerst. Het lid STAARTJES herinnert aan het voornemen om het ambitieuze plan uit 2020 in 2024 op te leveren. In plaats daarvan staat in de raadsinformatiebrief dat de realisatie nog moet beginnen. Er wordt een kostenoverschrijding van 14 miljoen euro voorzien, bovenop een eerdere overschrijding van 16 miljoen euro.

Het lid citeert de ambtelijke zin uit de raadsinformatiebrief: ”Binnen het programma leiden diverse doelstellingen tot tegengestelde belangen: ambities op het gebied van duurzaamheid, goed werkgeverschap, efficiente dienstverlening en een tijdig en binnen het budget opleveren van locaties liggen niet altijd in elkaars verlengde.” Het is inmiddels ook duidelijk dat de laatste ambities al zijn losgelaten. Dit was één van de projecten waarbij het vorige college in één klap een heleboel doelstellingen wilde behalen. Het lid sluit zich grotendeels aan bij de door het CDA gestelde vragen. In het verlengde van het in 2032 op te leveren nieuwe onderkomen voor ambtenaren voorziet de VVD op dit onderwerp nog veel meer tegenslag.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

Het lid wijst erop dat de gemeente ook afhankelijk is van gebiedsontwikkelingen en het op tijd opleveren van bepaalde locaties. Het transitieplan is dus ook van belang voor andere commissies en portefeuilles, zoals duurzaamheid. Daarom vraagt het lid de wethouder om een integraal beeld te schetsen van consequenties van tegenslagen voor mogelijke andere portefeuilles. Wethouder GROOT WASSINK wijst op het buitengewoon ingewikkelde dossier, waarover hij bevestigt dat het samenhangt met zeer veel andere beleidsterreinen. Wellicht is dat punt niet voldoende geborgd in de bestuurlijke aansturing. Er was sprake van vrij onregelmatige rapportering, zodat hij in de tweede helft van 2024 heeft gezegd dat er een strakkere bestuurlijke sturing moet zijn. Waar er eerst meerdere bestuurders verantwoordelijk waren heeft hij nu aangegeven dat hij dit plan zal gaan doen. Er is niet aanvullend 14 miljoen euro bij de voorjaarsnota aangevraagd. Uitvoering van het transitieplan is in de tijd opgeschoven en de voornaamste financiële risico’s liggen in de toekomst. Het college probeert nu besparingsmogelijkheden in kaart te brengen. In antwoord op de vraag hoe verdere kostenstijgingen en extra vertraging te voorkomen zijn wijst hij op de vernieuwde programmaorganisatie, met een geüniformeerde werkwijze. Er wordt daarmee volgens een vast programma van eisen voor alle projecten gewerkt.

Het college zit nu bovenop de voortgang. Er wordt gewerkt volgens een lean planning systematiek en de stuurgroep stuurt strak op de voortgang en op het tijdelijk doorhakken van knopen. Hij gaat er ook van uit dat de verzwaarde bestuurlijke aandacht ook helpt. Hij wil heel graag de raad bij het transitieplan nadrukkelijk betrekken en wil de raad systematisch rapporteren en informeren. De raad is dus mee te nemen in keuzes. Op dit moment is men hard op zoek naar kostenbesparingen. Als besluiten nodig zijn die leiden tot een verandering van de scope, horen die bij de raad thuis en moeten die expliciet in beeld zijn. De afdeling Gemeentelijk vastgoed maakt als eigenaar van bestaande panden keuzes omtrent risico’s, zoals brandveiligheid. En die liggen dus buiten het programma van het transitieplan. De gestelde kaders en eisen aan brandveiligheid worden echter door Vastgoed in nauwe afstemming gemaakt. Door een hernieuwde betere programmastructuur en bestuurlijke aandacht hoopt hij niet verder te vertragen, waarover hij zich ook grote zorgen maakt. Hij wil ook persoonlijk heel gestructureerd naar het onderwerp kijken. Wijzigingen die niet de planning of het budget van de projecten raken stelt de stuurgroep waar mogelijk vast. Grote wijzigingen zullen buiten de scope van het programma moeten worden opgelost om vertraging dan wel kostenstijging te voorkomen.

In die zin wordt nu ook scherper gekeken welke gemeentelijke bedrijfskolom waarvoor aan de lat staat. Binnen het programma wordt gekeken naar besparingsmogelijkheden en welke focus daarop is aan te brengen. Hij snapt de zorgen van de VVD en het CDA heel goed, maar gaat niet uit van meer tegenslag. Er is bij hem vertrouwen een aanpak te hebben gevonden. Het college zal de raad regelmatig informeren om het heel belangrijke dossier tot een goed einde te brengen. Hij kan niet meer tegenslag niet beloven, maar gaat daarvan niet uit. Hopelijk zijn er nu een integraler beeld en een grotere wendbaarheid. Het lid STAARTJES gaat ook niet uit van meer tegenslag, maar constateerde dat een van de redenen van vertraging een beleidsdoelstellingswijziging elders was, bijvoorbeeld elektrificatie van het wagenpark. Dat bedoelt het lid met integraliteit. De raad zou overzicht moeten hebben welke invloed van ambities er elders is voor het project. Ook wil het lid de raad laten meenemen in de nieuwe bestuurlijke aansturing. Wethouder GROOT WASSINK vindt de omgang met conflicterende beleidsdoelen heel lastig en zal kijken of in toekomstige rapportages aandacht te besteden is aan integraliteit en het inzichtelijk maken daarvan. Als integraliteit tot een dilemma leidt moet men dat ook met elkaar kunnen bespreken. Duidelijk moet zijn of iets binnen of buiten de scope van een programma hoort.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

De VOORZITTER constateert dat de commissie het onderwerp voldoende besproken acht. Sociale Zaken. 8. Bespreken van de raadsinformatiebrief ‘Ondersteuning statushouders bij het aanvragen van toeslagen’ De VOORZITTER merkt op dat het onderwerp is geagendeerd door het lid Yemane. Eerste termijn Het lid YEMANE vindt het fijn dat de gemeente de ondersteuning gaat voortzetten en van het COA overneemt. Gevraagd wordt naar de ondersteuning aan statushouders die niet in het AZC in Amsterdam wonen. Inkomensconsulenten worden ingezet voor het aanvragen van toeslagen, wat volgens het lid kan als mensen nog in het AZC wonen. Wellicht kan er ook een voorlichtingsbrief in verschillende talen vanuit het COA komen, zodat statushouders woonachtig in het AZC duidelijk wordt dat zij toeslagen zo snel mogelijk moeten aanvragen, hoe zij dat kunnen doen en hoe zij de gemeente kunnen bereiken. Verder wil het lid weten: - vanaf wanneer de gemeente de ondersteuning overneemt; - of daarbij eventueel telefonische tolken aanwezig zijn; - of degenen die vanaf 1 januari 2025 geen ondersteuning hebben ontvangen een brief kunnen krijgen, zodat zij die ondersteuning via de gemeente alsnog kunnen krijgen; - of informele organisaties op de hoogte zijn van het feit dat de gemeente ondersteuning van het COA overneemt; - hoe mensen die hierdoor in de schulden zijn geraakt zijn te ondersteunen.

Het lid NAMANE noemt het goed dat de gemeente in het ontstane gat springt en betreurt het dat anderen dat hebben opengelaten. Het lid SCHMIT ondersteunt de aanpak van de gemeente en noemt het ontzettend hardvochtig dat het Rijk statushouders niet meer begeleidt bij de aanvraag van toeslagen. Ook wil het lid weten of de gemeente statushouders die vanaf 1 januari de aanvragen hebben gemist proactief zal begeleiden. Het lid KABAMBA vraagt of de community kan bijdragen aan het ondersteunen van statushouders. Het lid PERDOK merkt op dat de brief van het college bevestigt wat al langer is te zien, namelijk dat het Rijk niet alleen de gemeenten in de steek laat, maar vooral ook de statushouders. Mensen die net beginnen aan hun nieuwe leven in Nederland krijgen direct te maken met een ingewikkeld systeem van toeslagen zonder begeleiding. En zonder begeleiding leidt dat snel tot onzekerheden, schulden en isolement. Dat het COA zich door veranderingen bij de dienst Toeslagen en zonder dat gemeenten zich hierop hebben kunnen voorbereiden terugtrekt uit deze taak vindt De Vonk onacceptabel. Dit lijkt geen administratief probleem, maar een politieke keuze te zijn om verantwoordelijkheid af te schuiven. Het lid vraagt welke de wijzigingen er zijn bij de dienst Toeslagen en of de gemeente daar zelf ook hinder van ondervindt.

Tegelijkertijd spreekt De Vonk waardering uit voor het door de gemeente Amsterdam wel zonder extra middelen oppakken van deze verantwoordelijkheid. De inzet van de inkomensconsulenten en de samenwerking met Vluchtelingenwerk noemt het lid als belangrijke stappen richting bestaanszekerheid van statushouders. Men moet echter niet doen alsof dat normaal is. Amsterdam mag het falende bereid van het Rijk niet normaliseren. Daarom steunt De Vonk het voornemen van het college om via de VNG en andere landelijke tafels aandacht te blijven vragen voor deze landelijke nalatigheid. En De Vonk roept het college op om de druk verder op te voeren. Daarnaast vraagt De Vonk

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Sociaal, Economische Zaken en Democratisering

SED

Definitief raadscommissieverslag, 4 juni 2025

om de uitvoering goed te monitoren, te bezien waar mensen tegenaan lopen, hoeveel mensen worden geholpen, wat dat kost en of de raad en het ministerie een terugkoppeling kunnen krijgen. Verder wil het lid weten of nazorg is geregeld. Bekend is namelijk dat één wijziging grote gevolgen kan hebben. Tot slot wordt gevraagd hoe iedereen in begrijpelijke taal bereikt kan worden, met oog voor culturele verschillen en of het college bereid is om te kijken naar aanvullende vormen van ondersteuning, zoals tolken, digitale begeleiding of het toevoegen van ervaringsdeskundigheid. Bestaanszekerheid is geen gunst, maar een recht. De Vonk blijft zich inzetten voor een stad die dat recht ook waarmaakt voor iedereen. Wethouder GROOT WASSINK vindt het op zichzelf logisch om als gemeente de verantwoordelijkheid voor het ondersteunen bij aanvragen van toeslagen te hebben. Het is wel schofterig dat het COA niets regelt nadat het orgaan taken zelf niet meer doet en die aan andere instellingen overgeeft zonder er middelen bij te leveren. De gemeente ondersteunt statushouders vanaf het moment dat ze huisvesting hebben, zodat ondersteuning bij het aanvragen van toeslagen logisch is. Amsterdam probeert met Vroege start zo snel mogelijk contact te hebben. In die zin hoeft het COA geen brief in verschillende talen te verspreiden, omdat de gemeente al standaard met iedereen spreekt.