20250521 WV definitief verslag
Tekst van het document
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting
WV
Raadscommissieverslag, 21 mei 2025
DEFINITIEF VERSLAG Vergadering
Openbare vergadering van de raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Vergaderdatum Woensdag 21 mei 2025 van 09.00 tot 11.30 uur Verslag vastgesteld op: Woensdag 25 juni 2025
Voorzitter: Leden Von Gerhardt en Kabamba Portefeuillehouders: wethouders Pels en Van Weyenberg Commissiegriffier: P. van Loon Verslaglegging: mw. Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Alberts (SP), Aslami (D66), Bilgin (FvD), Broersen (Volt), Emmerik (PvdD), Von Gerhardt (VVD), Ihammanen (DENK), Lochtenberg (CDA), Minderhoud (PvdA), Molema (JA21), Van Pijpen (GL), Taj (GL) Afwezige commissieleden: Ahmadi (De Vonk) Afwezige portefeuillehouder: wethouder Scholtes Overige aanwezigen:
Inhoudelijk 1.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER (Von Gerhardt) opent de vergadering en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER deelt mee dat lid Ahmadi (De Vonk) en wethouder Scholtes afwezig zijn. 1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 6 wordt afgevoerd. Agendapunt 7 wordt doorgeschoven naar de volgende vergadering. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie WV d.d. 16 april 2025 Het verslag wordt vastgesteld. 1.e. Termijnagenda per portefeuille Geen opmerkingen.
1
WV
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
1.f. TKN-lijst De VOORZITTER deelt mee dat er geen verzoeken voor agendering voor de volgende vergadering zijn ontvangen. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Geen. Inhoudelijk 2.a. Opening inhoudelijk deel 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich 3 insprekers aangemeld. In het raadsinformatiesysteem staan twee videoboodschappen en een schriftelijk inspraakreactie. Harrie Blommesteijn spreekt in op persoonlijke titel over agendapunt 3. Initiatiefvoorstel Herbeoordeling boetes vakantieverhuur en toeristische verhuur. Inspreker BLOMMESTEIJN is blij dat wethouder Pels aanwezig is. Het is nog altijd onduidelijk wat de reden is van de maatregelen voor de escalatieladder en spreker meent dat hij als huizenruiler zonder enige onderbouwing hard wordt geraakt. Wethouder Pels schrijft in de brief dat de maatregelen afschrikwekkend moeten zijn, maar een gemeente hoort niet afschrikwekkend te zijn maar zorgvuldig en transparant en maatregelen horen redelijk, passend en uitlegbaar te zijn. Welk probleem veroorzaken huizenruilers dat maakt dat zulke zware maatregelen worden genomen? Deze maatregelen worden wel genomen als met punten wordt geruild maar niet als een-op-een wordt geruild. De VOORZITTER dankt de inspreker en legt uit dat dit niet het moment is om vragen van insprekers te beantwoorden.
Bij de behandeling van het agendapunt is het aan de commissieleden om hierop terug te komen. Hij adviseert de inspreker om persoonlijk contact op te nemen met leden van de commissie. --Maarten Bruinsma spreekt in namens Amsterdam Gastvrij over agendapunt 3. Initiatiefvoorstel Herbeoordeling boetes vakantieverhuur en toeristische verhuur. Inspreker BRUINSMA memoreert dat in november 2019 de inhoudelijke behandeling van de Wet toeristische verhuur heeft plaatsgevonden die het voor gemeenten makkelijker moet maken om toeristische verhuur te reguleren en te handhaven op illegaal gebruik. In de Memorie van Toelichting staat dat de gemeenteraad de hoogte van de boetes moet differentiëren in verband met de aard, omvang, verwijtbaarheid van de overtreding en het feit dat de overtreding al dan niet bedrijfsmatig is gedaan. Dit betekent dat al heel lang bekend is dat de gemeente niet consequent maximale boetes mag opleggen terwijl dit jarenlang is genegeerd. Reprimandes van de RvS werden ook genegeerd totdat deze de boetetabel vorig jaar onverbindend heeft verklaard. De gang naar de RvS vanwege onterechte boetes is een slopend en langjarig proces en de vraag is of dit de dejuridisering is die de gemeente voor ogen heeft. Inmiddels is er een nieuw boetebeleid, maar een groot deel van de gedupeerden dat niet verder heeft geprocedeerd, heeft hier niets meer aan.
Het initiatiefvoorstel van onder andere CDA verzoekt het college deze mensen tegemoet te
2
WV
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
komen en het zou van behoorlijk bestuur getuigen om hier gehoor aan te geven. Het college stelt echter dat het aan de ontvangers van de boetes is om gebruik te maken van het rechtssysteem als zij het niet eens zijn met de boete. Lid LOCHTENBERG vraagt of de inspreker een inschatting kan maken van hoeveel mensen dit raakt en hoeveel geld ermee is gemoeid. Inspreker BRUINSMA denkt dat het om enkele tientallen gedupeerden gaat en dat het om een totaalbedrag van ongeveer een paar ton gaat. --Dirk de Wilde spreekt in op persoonlijke titel over agendapunt 5. Voorlopige opzet escalatieladder vakantieverhuur. Inspreker DE WILDE is zeer tegen het voorstel om vakantieverhuur van 30 naar 15 dagen te reduceren. In de raadsinformatiebrief van 4 maart jl. wordt namelijk aangegeven dat in de wijk Burgwallen Oude Zijde en de wijk Oostelijke Eilanden Kadijken noch sprake is van overlast, noch van enige overschrijding van de grenswaarden.
Waarom zouden deze wijken worden betrokken bij het uitvoeren van de extra maatregel terwijl blijkt dat de grenswaarden en overlast zeer nauwkeurig gemeten kunnen worden? Als meer dan 80% van de wijken binnen een stadsdeel de grenswaarde overschrijdt, zal in het hele stadsdeel worden geëscaleerd, maar de grenswaarde wordt niet met meer dan 80% overschreden, maar met precies 80% en dus is het niet nodig om bovengenoemde wijken onder trede 6 maatregelen te laten vallen. Er wordt aangegeven dat de handhaving in de probleemwijken wordt opgevoerd en dit is ook de aanbeveling van de Hoge Raad; eerst kijken naar minder vergaande maatregelen. Als de trede 6-regel niet per wijk of per bewoner kan worden gerealiseerd, is het voorstel om het dan te generaliseren voor de hele 020zone. Inspreker woont dertig jaar bij het Rokin en ziet de 30 dagen Airbnb als een fijne compensatie voor het ongemak voor een overschot aan toeristen. De VOORZITTER schorst de vergadering voor een korte pauze. 2.c. Actualiteiten De VOORZITTER concludeert dat de commissie akkoord is met bespreking van de actualiteit van lid Lochtenberg (CDA) inzake ‘Bevriezing sociale huren’ die een toelichting op geeft. Commissie Lid LOCHTENBERG maakt zich zorgen over de huurbevriezing.
Als het tegenzit, leidt dit in de MRA-regio tot 6,5 miljard euro minder investeringsruimte, of wel 23.000 minder woningen gebouwd of 190.000 minder woningen geïsoleerd. Vorig jaar heeft het CDA met een motie verzocht om 2 miljard euro investeringsruimte te gebruiken voor 7.000 extra woningen, maar naar nu blijkt dat de corporaties dit terecht niet wilden doen. Door het steeds wijzigende beleid vanuit Den Haag is een buffer nodig. CDA hoopt dat de raad zich kan uitspreken met verschillende andere organisaties door bijvoorbeeld een motie aan te nemen om het college te verzoeken om binnen en buiten Amsterdam alles in het werk te stellen om de investeringsruimte van corporaties te borgen. Specifiek hoopt lid Lochtenberg
3
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
op steun van degenen die zich eerder hebben ingezet voor de beperking van investeringsruimte als gevolg van de OZB-verhoging. Wat betreft woningbouw constateert lid Lochtenberg dat 40-40-20 niet lukt en hij pleit voor het snel nemen van maatregelen om niet weer een bouwjaar te verliezen. Wat kan de wethouder doen om dit te verbeteren? Lid ASLAMI wijst erop dat vandaag in de Tweede Kamer wordt gedebatteerd over het onderwerp. Is lid Lochtenberg bereid om zijn collega erop te wijzen dat de maatregelen van minister Keijzer neerkomen op een bouwstop? Lid LOCHTENBERG heeft hierover gisteren contact gehad en het CDA is voor behoud van investeringsruimte en voor het afschaffen van de vennootschapsbelasting. Lid ALBERTS vindt het ook een zorgwekkende ontwikkeling dat als gevolg van huurbevriezing sociale huurders als schuldige worden aangewezen voor het feit dat er geen investeringsruimte meer is. Den Haag moet juist geld beschikbaar stellen om te investeren in woningbouw voor volkshuisvesting die in de afgelopen periodes is afgebroken. Particuliere huurders zouden ook huurbevriezing moeten krijgen en het afschaffen van de vennootschapsbelasting zou een stapje kunnen zijn in de richting van volkshuisvesting. Lid TAJ sluit zich aan bij voorgaande spreker.
Huurbevriezing voor sociale huurders lijkt in eerste instantie een sympathieke maatregel, maar het blijkt dat deze alleen bedoeld is voor huurders van corporaties. Dit is zeer oneerlijk, omdat mensen niet kiezen bij wie ze huren. Waarom wordt de middenhuur – die als gevolg van de huurverhogingen van de afgelopen jaren steeds hoger is geworden - niet bevroren? GL staat niet achter de maatregel en vindt dat er een algehele huurbevriezing moet komen. In de Tweede Kamer heeft GL een voorstel ingediend om alle huren te bevriezen, dit heeft het helaas gehaald. Hoe staat de wethouder hier tegenover en hoe reflecteert zij op de draai van minister Keijzer en op de ATAD die vaak onbenoemd blijft, maar waar corporaties wel last van hebben, omdat dit bouwen en verduurzamen blokkeert? Lid VON GERHARDT vraagt wat GL in Amsterdam wil doen. Lid TAJ wijst erop dat de actualiteit over landelijke wetgeving gaat. GL heeft juist ruimte gecreëerd en afspraken met corporaties gemaakt om meer te bouwen en om sneller te verduurzamen en GL zal zich hiervoor blijven inzetten. Lid VON GERHARDT had verwacht dat vandaag zou worden gefocust op wat in Amsterdam kan worden gedaan en te kijken naar de gevolgen van de maatregelen in Amsterdam. Heeft GL hier ideeën over? Lid TAJ zegt dat GL meerdere ideeën heeft geleverd.
Het valt hem op dat VVD in de raad altijd de discussie wil vernauwen alsof Amsterdam een op zichzelf staand land is. Amsterdam heeft zich gewoon te verhouden tot landelijke wetgeving en beleid en de afgelopen jaren was de VVD hiervoor verantwoordelijk waarmee de problemen waarin Amsterdam zich bevindt, mede zijn veroorzaakt door VVD-beleid. Lid VON GERHARDT constateert dat GL zich alleen maar richt op wat er wordt gezegd in de Tweede Kamer. De taak van de gemeenteraad in Amsterdam is om ervoor te zorgen dat met de wetgeving uit Den Haag zo min mogelijk Amsterdammers geraakt worden en zo goed mogelijk geholpen worden met alle ideeën. Lid Von Gerhardt heeft geen ideeën gehoord over hoe ervoor gezorgd kan worden dat er woningen gebouwd kunnen worden en woningen verduurzaamd kunnen worden. Lid TAJ memoreert dat GL een van de eerste partijen in de raad was die de wethouder heeft verzocht om invloed uit te oefenen om het beleid in Den Haag aan te passen, om de Vpb en de ATAD af te schaffen. Daarnaast zijn talrijke voorstellen gedaan
4
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
om de bouw en verduurzaming te versnellen, zoals het isolatieoffensief en GL zal voorstellen blijven doen om te blijven bouwen. Lid MOLEMA concludeert dat de bevriezing van huur ingrijpende gevolgen heeft voor woningzoekenden in Amsterdam. Welke concrete gevolgen ziet de wethouder voor de nieuwbouwambities van de gemeente als de bevriezing doorgaat? Worden projecten geschrapt, zo ja, is al bekend welke? Hoeveel sociale woningen zullen naar verwachting worden verkocht als gevolg van deze maatregel? College Wethouder PELS heeft, toen het nieuws naar buiten kwam van de coalitie in Den Haag, meteen duidelijk gemaakt wat Amsterdam hiervan vindt. Het is in principe een goed idee dat huren lager zijn, maar het neveneffect is zeer groot en gericht op dezelfde huurders zodat zij uiteindelijk worden geraakt. Dit komt door het systeem dat ervoor zorgt dat de sociale huurder de huur betaalt, het achterstallig onderhoud, de verhuurdersheffing, de verduurzaming en voor alle nieuwe woningen betaalt. Dit systeem is er sinds de afgelopen twintig jaar. Hiervoor investeerde het Rijk in de volkshuisvesting en het is tijd dat dit weer in ere wordt hersteld. Volkshuisvesting is niet gratis en er kan zeker niet op beknibbeld worden. Het kabinet heeft zichzelf 500 miljoen euro bespaard op de huurtoeslag met deze maatregel. De wethouder hoopt dat de corporaties volledig gecompenseerd zullen worden.
Zij zijn druk aan het rekenen wat de gevolgen zullen zijn. Binnenkort zal er een gesprek plaatsvinden met de corporaties over onder andere de prestatieafspraken en de wethouder zegt toe om de uitkomsten van dit gesprek terug te koppelen aan de raad. Zeker zullen projecten geschrapt moeten worden, zal minder verduurzaamd kunnen worden en zullen mensen langer in een slecht onderhouden woning blijven zitten. Lid MOLEMA vraagt of de gemeente Amsterdam al contact heeft gehad met het Rijk. Wethouder PELS zegt dat Amsterdam op alle mogelijke manieren heeft laten weten hoe zij tegenover de voorstellen staat. De wethouder heeft een brief gestuurd waarin de zorgen uiteen worden gezet en ook in MRA-verband is dit gedaan. Lid BROERSEN wijst erop dat Amsterdam eigenlijk hetzelfde heeft gedaan met de OZB-verhoging als wat het Rijk nu wil doen. Wethouder PELS vindt deze zaken in omvang onvergelijkbaar. De OZB heeft vanzelfsprekend een effect en dit gesprek is gevoerd met de corporaties en bij het samenstellen van de voorjaarsnota, maar geen enkele woningcorporatie zal volgend jaar onder de streefnormen van de woningmarktautoriteit komen terwijl door de maatregel vanuit het kabinet corporaties nu al aangeven dat als dit doorgaat, zij volgend jaar onder deze grens raken en dus onder toezicht gesteld zullen worden.
Lid LOCHTENBERG heeft geïnformeerd of de wethouder kritisch kan kijken naar de verhouding 40-40-20. Wethouder PELS stelt dat zij mede op basis van het coalitieakkoord enthousiast is over deze verdeling. Het is belangrijk dat niet nog een keer de rekening wordt neergelegd bij de sociale huurder om nog langer op de wachtlijst voor een woning te staan. Lid LOCHTENBERG denkt dat meer door de markt te laten bouwen, deze kan meebetalen aan de bouw van sociale huurwoningen. Wethouder PELS meent dat de vermarkting van de volkshuisvesting een van de slechtste beslissingen ooit is geweest, omdat hierdoor mensen in slecht onderhouden sociale huurwoningen zitten en geen kant op kunnen. De markt zou niet nog meer voorrang op de volkshuisvesting moeten krijgen.
5
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Lid LOCHTENBERG vraagt of het standpunt van GL voor de verkiezingen 40-40-20 zal zijn. Wethouder PELS wijst erop dat zij hier als wethouder zit en niet als GL-lid. De VOORZITTER concludeert dat CDA het onderwerp wil piepen en behandeling zal volgen in de raad van 11 juni 2025. Zij schorst de vergadering voor een korte pauze. 2.d. Rondvraag Agendapunt 2d wordt na agendapunt 2b behandeld. De VOORZITTER heropent de vergadering en geeft het woord aan lid Taj. Lid TAJ is enige tijd geleden met collega Heinhuis op bezoek geweest bij De Klokkenhof en naar aanleiding hiervan is met de directeur van Vesteda een debat in de commissie gevoerd. Heeft de wethouder inmiddels een update over de stand van zaken voor de huidige bewoners en wat gaat er gebeuren met het gebouw? Wethouder PELS zegt dat er nog één bewoner moet verhuizen en deze heeft eigen beweegredenen om dit nog niet te doen. Iedereen die weg wilde, is vertrokken. Vesteda overweegt om antikraak te verhuren en eind mei tijdens het bestuurlijk overleg zal hier waarschijnlijk een stand van zaken over worden gemeld. Begin mei heeft de gemeente een leegstandsbrief naar Vesteda gestuurd om helderheid te scheppen over het traject dat wordt gelopen op het moment dat geen actie wordt ondernomen door Vesteda en hopelijk zal Vesteda eind mei een update geven over wat met het pand zal worden gedaan totdat de renovatie start.
De wethouder hoopt dat Vesteda ondanks dat er een bezwaar loopt toch wil starten met de renovatie. Na het bestuurlijke gesprek zal de wethouder de commissie een update geven in de volgende commissie. Lid TAJ vraagt of de wethouder de commissie direct een update wil geven na het gesprek, omdat het niet wenselijk is dat het pand eventueel leeg komt te staan en Vesteda wellicht in oktober wederom niet zal beginnen met de verbouwing. Wethouder PELS zal dit schriftelijk doen als de commissie nog even op zich laat wachten. Bespreekpunten Volkshuisvesting 3. Bespreken van het initiatiefvoorstel ‘Herbeoordeling boetes vakantieverhuur en toeristische verhuur (passend en geboden)’ en de bestuurlijke reactie (VN2025-005928) De VOORZITTER deelt mee dat CDA een initiatiefvoorstel heeft ingediend en geeft lid Lochtenberg de gelegenheid voor een korte toelichting. Lid LOCHTENBERG memoreert dat in 2019 in de Memorie van Toelichting al was opgenomen dat boetes gedifferentieerd moesten worden tussen particuliere en professionele verhuurders. In januari 2020 riep de RvS bij de eerste rechtszaak de gemeente al op om dit te doen. De gemeente koos echter een andere koers en gaf particuliere verhuurders boetes tot € 20.500. In december 2020 oordeelde de RvS dat drie boetes van verhuurders te hoog waren vastgesteld.
De toenmalige wethouder bleef echter de randen van de wet opzoeken en ging door met het zo streng mogelijk beboeten en noemde dit juridisch pionieren. Is het oké om burgers te gebruiken als juridisch proefkonijn?
6
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Hoewel ambtenaren waarschuwden en uit uitspraken bleek dat het juridisch niet houdbaar was, ging de gemeente door met het beleid. De RvS heeft in 2024 definitief een eind gemaakt aan de boetetabel en legde boetes van 25% van het oorspronkelijke bedrag op, eigenlijk geen andere conclusie dan vier jaar eerder als was getrokken. Een aantal burgers is voor kleine fouten genadeloos gestraft en de minst weerbaren – zij die zich hebben neergelegd bij de boetes – zijn het hardst geraakt. Zij hadden niet de kennis, tijd, energie of budget om de te hoge boetes aan te vechten. Het bedrag dat hiermee is gemoeid blijft onder de 1 miljoen euro en dit is terug te verdienen door te bezuinigen op de advocaten die door blijven procederen. Maakt de wethouder herstel van de te hoog vastgestelde boetes mogelijk? Lid ASLAMI vraagt hoe lid Lochtenberg de bestuurlijke reactie beoordeelt. Lid LOCHTENBERG heeft zich over deze formele reactie verbaasd. Er werd voorbij gegaan aan hoe wordt omgegaan met de burgers en aan de eigen verantwoordelijkheid. Het is belangrijk om een betrouwbare overheid te zijn. Eerste termijn Lid LOCHTENBERG herhaalt dat het om een relatief klein bedrag gaat en hij heeft tijd gestoken in het initiatiefvoorstel dat laat zien dat de overheid ook betrouwbaar moet zijn als het gaat om kleine bedragen. Hij hoopt dat andere commissieleden dit steunen.
Lid MOLEMA dankt het CDA voor het nemen van het voortouw. JA21 ziet graag dat de boetes van alle gedupeerde verhuurders opnieuw worden beoordeeld. In de bestuurlijke reactie geeft het college aan dat het onvoldoende reden ziet om boetes in onherroepelijke zaken opnieuw te beoordelen. Volgens het college zijn de boetes niet onrechtmatig en doet het terugdraaien van de boetes af aan het afschrikwekkende effect en gezag dat uitgaat van huidige en toekomstige onherroepelijke besluiten. Binnen het juridische kader lijkt er echter ruimte voor een andere aanpak. Is het derhalve een bestuurlijke keuze om hier geen gebruik van te maken en betekent dit dat het college er bewust voor kiest om niet achter de gedupeerden te gaan staan en de menselijke maat niet wil toepassen? Vanaf het begin heeft de gemeente de randen van de wet opgezocht waardoor gewone mensen ernstig zijn benadeeld. De effecten van deze besluiten zijn niet alleen afschrikwekkend, maar zijn ook weerzinwekkend en getuigen niet van bestuurlijke zorgvuldigheid en empathie. Een betrouwbare overheid handelt transparant, eerlijk en in het belang van alle burgers. JA21 roept de wethouder op om niet langer weg te kijken en verantwoordelijkheid te nemen, herstellen wat fout is gegaan en laat zien naast de inwoners te gaan staan.
Lid BROERSEN stelt dat er een debat wordt gevoerd over een initiatiefvoorstel waarvan de uitkomst al bij voorbaat vaststaat. Wel betreurt zij de minimale beantwoording op een voorstel waar veel werk in is gestoken. Het gaat om mensen die een eerste fout maken en vervolgens een boete krijgen die onevenredig hoog was. De mensen die niet naar de rechter zijn gestapt, worden niet gecompenseerd terwijl wel wordt geluisterd naar de mensen die dit wel hebben gedaan. Dit is een slecht signaal naar de Amsterdammers Lid TAJ stelt dat woningen zijn bedoeld om in te wonen en niet om geld mee te verdienen. Lid VON GERHARDT vraagt waar lid Taj in het voorstel leest dat dit niet het geval is. Lid TAJ denkt dat dit het gevolg is van de vrijwillige keuze van woningbezitters om hun woning te verhuren voor vakantieverhuur. Lid VON GERHARDT erkent dat het een vrijwillige keuze is, binnen de grenzen van het beleid. Er is geconcludeerd dat mensen fouten kunnen maken en van veel mensen zijn
7
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
hun boetes kwijtgescholden. Juist de mensen die niet naar de rechter zijn gestapt, vallen buiten de boot. Wat zou lid Taj tegen deze mensen willen zeggen? Lid TAJ zal hier in zijn betoog op terugkomen. Het wonen in woningen is het uitgangspunt waar alle partijen mee ingestemd hebben, mede ook om de toestroom van toeristen in te dammen. Als mensen ervoor kiezen hun woning te verhuren ten behoeve van vakantieverhuur is dit een vrijwillige keuze. Hier kan een boete tegenover staan. Het destijds vaststellen van de boetes ging om juridisch pionieren zoals de toenmalige wethouder het noemde. Lid Taj noemt het liever nieuw beleid uitschrijven. Hierbij hoort dat dit wordt getoetst bij de rechter en het college dient zich te houden aan de uitspraak die volgt. Volgens hem heeft het college dit de afgelopen jaren ook gedaan. Lid VON GERHARDT wijst erop dat de afgelopen jaren vijf tot zes RvS-uitspraken nodig zijn geweest om tot het huidige beleid te komen. Vindt lid Taj het een normale gang van zaken dat er zoveel voor nodig was en vele Amsterdammers hiervan de dupe zijn geworden? Lid TAJ meent dat dit kennelijk nodig was. Nieuw beleid wordt getoetst en als mensen het er niet mee eens zijn, kan hiertegen worden geprocedeerd. Lid VON GERHARDT heeft gevraagd waarom dit nodig was. Lid TAJ stelt dat mensen vrijwillig de keus maken om economische activiteiten te ondernemen.
Lid VON GERHARDT zegt dat de partijen die het initiatiefvoorstel hebben ingediend al in 2019 hebben gewezen op de gevolgen van dit beleid en er zijn toen al moties ingediend waarin werd opgeroepen om te differentiëren tussen commercieel en nietcommercieel. Uit de opmerking van lid Taj blijkt dat hij er niets om geeft dat Amsterdammers de dupe zijn geworden van het GL probeer-beleid dat de afgelopen jaren is gevoerd. Lid TAJ herhaalt dat destijds iedereen het ermee eens was om lik-op-stukbeleid uit te voeren op dit dossier. Later is gebleken dat dit aangepast moest worden en dit is ook gebeurd met een boetetabel waarin verschillende categorieën staan. Hiertegen zal zeker weer geprocedeerd worden en een reactie van de RvS wordt afgewacht. Lid LOCHTENBERG memoreert dat CDA met anderen een amendement heeft ingediend om de boetetabel te matigen. Dit heeft helaas onvoldoende steun gekregen. Hoe beoordeelt lid Taj het dat het college niet vooraf juridisch advies heeft ingewonnen voordat de hoge boetetabel is ingevoerd? Lid TAJ denkt dat altijd juridisch advies wordt ingewonnen bij nieuw beleid en hij gaat ervan uit dat het college dit ook heeft gedaan. Helaas zat hij destijds nog niet in de raad, dus kan hij hier niet over oordelen.
Lid LOCHTENBERG vraag of lid Taj het onzorgvuldig zou vinden als dit niet is gedaan? Lid TAJ gaat er vanuit dat nieuw beleid altijd juridisch onderbouwd is. Lid LOCHTENBERG heeft dit nagevraagd en er blijkt geen onderzoek te zijn gedaan om te beoordelen of de hoge boetetabel juridisch houdbaar was. Lid TAJ heeft in het initiatiefvoorstel van CDA en ook in de beantwoording van het college dat ambtenaren wel degelijk advies hebben uitgeschreven.
8
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Lid MOLEMA vraagt of GL zich ervan bewust is dat het vijf jaar heeft geduurd voordat er een andere boetetabel is opgemaakt die evenredig is en dat bewoners hiervan de dupe zijn geweest. Noemt GL dit zorgvuldig beleid? Lid TAJ constateert dat nieuw beleid is uitgeschreven in 2019 ten aanzien van vakantieverhuur waar boetes bij hoorden. De rechter heeft deze als te hoog ingeschat en daarom zijn deze nu naar beneden bijgesteld. Lid VON GERHARDT wijst erop dat een aantal mensen buiten de boot is gevallen, omdat zij niet naar de rechter zijn gestapt. Wat zou lid Taj tegen deze mensen willen zeggen? Lid TAJ stelt dat het niet om GL-probeerbeleid gaat. Het is gewoon collegebeleid. In een rechtstaat heeft iedereen de mogelijkheid om te procederen als het beleid niet als evenredig wordt beoordeeld. Dit is de afgelopen jaren gebeurd en heeft geleid tot de verandering die nu voorligt met een nieuwe boetetabel waar lid Taj achter staat. Lid VON GERHARDT constateert dat lid Taj een juridische houding aanneemt. GL zegt altijd voor de kwetsbare burgers op te komen en voor mensen die niet zo goed hun weg in het systeem weten te vinden. Eigenlijk zegt GL precies tegen deze mensen dat niets voor deze mensen wordt gedaan. Lid BROERSEN hoort lid Taj zeggen dat mensen die het niet eens zijn met beleid naar de rechter moeten gaan.
Moedigt hij burgers aan om te procederen tegen de gemeente? Lid TAJ zegt dat er meerdere mogelijkheden zijn om onvrede over beleid te uiten en dat is in dit dossier meermaals gebeurd. Lid BROERSEN erkent dit, maar zij wijst erop dat mensen die niet naar de rechter zijn gestapt geen compensatie hebben gekregen en alleen de mensen die dit wel hebben gedaan, zijn uiteindelijk gecompenseerd. Vindt lid Taj dit eerlijk? Lid TAJ vindt het eerlijk dat de gemeente zich houdt aan de uitspraken van de rechter. In 2023 heeft de rechter bepaald dat de gemeente niet reeds voldane boetes hoeft te herzien. Lid BROERSEN concludeert dat inwoners worden aangemoedigd om naar de rechter te stappen. Volgens lid Taj zijn mensen die hun huis gebruiken voor een economische activiteit allemaal geldwolven terwijl heel veel insprekers hebben laten weten hun huis te verhuren om een keer zelf op vakantie te kunnen. Wat zegt lid Taj tegen deze mensen? Lid TAJ heeft in de actualiteit laten zien dat GL juist opkomt voor kwetsbare groepen en dat het systeem veranderd moet worden ten behoeve van deze groepen. Een huis verhuren moet niet nodig zijn om rond te komen. Hierover zou het gesprek moeten gaan en hiervoor zou een initiatiefvoorstel moeten ingediend. Lid LOCHTENBERG vraagt zich af waarom lid Taj nu dan niet opkomt voor kwetsbare groepen. Niet iedereen kan zomaar € 20.000 betalen.
Lid TAJ herhaalt dat het een vrijwillige keuze is om een woning te verhuren voor vakantieverhuur. Hierbij hoort het risico van een boete. Lid LOCHTENBERG noemt het ook een vrijwillige keuze om over de Laan van Vlaanderen te rijden, maar vervolgens is wel bekeken of niet te veel boetes zijn uitgedeeld aan mensen. Het gaat niet om het handelen van de burgers, maar om het handelen van de overheid.
9
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Lid TAJ stelt dat het om handelen van beide gaat. College Wethouder PELS heeft de initiatiefnemers niet tekort willen doen met de bestuurlijke reactie en zij betreurt het als dit gevoel bestaat. Wel denkt zij dat de reactie helder is. De eerste inschatting is dat het zou gaan om een bedrag van 5 miljoen euro dat lager zou kunnen uitvallen, maar hierbij komt nog wel alle ambtelijke capaciteit. De wethouder heeft de afweging gemaakt dat dit geld beter naar andere groepen kan gaan. Lid LOCHTENBERG heeft dit met de ambtenaren afgepeld en hij stelt dat de 5 miljoen euro een bredere groep beslaat. Hij wil graag antwoord op de vraag op welk bedrag uitgekomen zou worden en denkt dat dit bedrag onder de 1 miljoen euro uitkomt. De precieze vraag is wat het zou kosten als alle mensen van het initiatiefvoorstel gebruik zou maken. Wethouder PELS kan dit niet specifiek bepalen zonder hier enorme ambtelijke capaciteit aan te besteden, omdat alle boetes dan herbeoordeeld moeten worden. Lid LOCHTENBERG vraagt of de wethouder bereid is om de geanonimiseerde data te verstrekken, zodat hij het zelf kan uitrekenen? Wethouder PELS wijst erop dat er sprake is van privégegevens die geanonimiseerd moeten worden en dit legt een druk op mensen die in de uitvoering zouden moeten zitten.
Tot nu toe zijn deze mensen bezig geweest met het beantwoorden van alle vragen en hebben zich dus niet beziggehouden met handhaving. De wethouder verzoekt lid Lochtenberg om dit verzoek tot informatie niet te doen. Lid LOCHTENBERG vindt het verschil tussen 5 miljoen euro en onder de 1 miljoen euro groot en hij geeft de wethouder mee dat ook hij ambtelijke geheimhouding heeft. Wethouder PELS denkt dat het goed is om hierover buiten de vergadering af te stemmen. Zij is eigenlijk van mening dat de gevraagde informatie niet moet worden geleverd gezien de enorme druk die dit zet op het ambtelijke apparaat en zij geeft in overweging aan het CDA dat tot nu toe al zeer veel ambtelijke capaciteit is gaan zitten in uitzoekwerk. Lid LOCHTENBERG zal mogelijk een aanpassing doen aan het initiatiefvoorstel en verzoekt het te piepen naar de raad. De VOORZITTER concludeert dat het zal worden behandeld in de raad na het zomerreces. Zij schorst de vergadering voor een korte pauze. 4. Bespreken van het doorstroomoffensief 'Passend Wonen in Amsterdam' en de bijbehorende raadsinformatiebrief (VN2025-005882) De VOORZITTER heropent de vergadering en deelt mee dat agendapunt 4 is geagendeerd op verzoek van lid Aslami (D66).
Lid ASLAMI dankt voor het doorstroomoffensief dat zorgvuldig is opgebouwd en het resultaat is van jarenlange inzet van bewoners, belanghebbenden en zeker ook van collega’s in de raad. Het plan biedt een breed palet aan maatregelen die zowel het systeem verbeteren als de menselijke maat centraal stellen en dit laatste vindt D66 heel belangrijk.
10
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Er is aandacht voor regionale verhuismogelijkheden voor ouderen, maar er zijn ook ouderen die heel graag in hun eigen buurt willen blijven. Een vraag is of kan worden gekeken naar regelingen voor ouderen in hun eigen buurt. Veel bewoners, waaronder ouderen, hebben een woning die met kleine aanpassingen geschikt zou zijn om er langer te blijven wonen. Zij lopen echter tegen ingewikkelde vergunningsprocedures aan of krijgen helemaal geen ondersteuning waardoor ze afhaken. Wellicht kunnen splitsingscoaches deze mensen begeleiden bij woningaanpassing of splitsing, zodat mensen langer in hun woning kunnen blijven wonen. Lid VON GERHARDT denkt ook dat splitsingsmogelijkheden een goede manier zijn om woningen toe te voegen en ouderen fijn op hun eigen plek te laten wonen. Hij heeft begrepen dat ook gemeentelijk beleid en regelgeving dit proces bemoeilijken. Lid ASLAMI denkt dat alle belemmeringen die niet opwegen tegen de noodzaak van splitsen genuanceerd bekeken moeten worden. Lid VON GERHARDT hoopt dat in de nieuwe huisvestingsverordening hier meer ruimte aan kan worden gegeven. Lid ASLAMI zegt dat dit ook is gedaan met verschillende verhuisregelingen. Ouderen die niet in een sociale huurwoning wonen, maar in een koopwoning of in de vrije sector, willen ook vaak doorstromen. Ondersteuning en regelingen zouden hierbij kunnen helpen.
Woningnet is vaak een drempel voor mensen, omdat het systeem ingewikkeld en onoverzichtelijk is en vaak ook karig. Zelf heeft lid Aslami gezien dat er woningen op staan waarvan onduidelijk is hoe ze er van binnen uitzien. Een vraag is om hier – al dan niet met corporaties – naar te kijken. Lid ALBERTS ziet als risico bij doorstromen dat mensen een schuldgevoel wordt aangepraat als ze in hun woning blijven wonen. Lid ASLAMI vindt het terecht dat lid Alberts dit risico benoemt, maar hij wijst erop dat er ook een groep ouderen is die heel graag wil doorstromen, maar er zijn geen woningen. Lid ALBERTS onderkent dat er mensen zijn die wel willen doorstromen, maar niet kunnen. Zij heeft aangegeven dat bij veralgemeniseren het een risico kan zijn dat een ander gevoel kan worden opgeroepen. Ook zijn er ‘pietluttige’ regels om niet te kunnen verhuizen of te ruilen, zoals een halve meter verschil. Een ander risico van verhuizingen zijn hogere huren waardoor over de hele linie wonen duurder wordt. Ouderen zijn op zoek naar geclusterde bejaardenwoningen, maar deze zijn er niet en zouden toegevoegd moeten worden aan de woningvoorraad. Lid MOLEMA zegt dat JA21 groot voorstander is van het bevorderen van doorstroming op de woningmarkt en was daarom in eerste instantie positief over het feit dat het college met een actieplan kwam. De vraag is echter of dit daadwerkelijk iets gaat veranderen.
De voorgestelde doorstroomregelingen klinken sympathiek, maar uit de praktijk is gebleken dat ze nauwelijks resultaat opleveren. Ouderen worden vaak gezien als een belemmering voor doorstroming alsof zij het probleem zijn. Deze mensen hebben hun hele leven bijgedragen aan de stad en zij verdienen geen morele druk of subtiele dwang om hun woning op te geven. Wel zijn nieuwe woningvormen nodig die comfort, zorg en gemeenschap combineren. Lid ASLAMI herkent het door JA21 geschetste doembeeld niet en dit doet tekort aan de vele zorgen die ouderen hebben. Er zijn ook ouderen die op 3-hoog wonen, slecht ter been zijn en graag naar een benedenwoning willen. Waarom is JA21 hierop tegen?
11
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Lid MOLEMA zegt dat JA21 er niet tegen is dat ouderen naar een meer geschikte woning verhuizen, maar wel kritisch is op de plannen omdat de regelingen weinig meetbare effecten laten zien. Lid ASLAMI stelt dat D66 daarom een initiatiefnota heeft ingediend om alle verbeteringen die nodig zijn, te bewerkstelligen. Waarom is JA21 hier geen voorstander van? Lid MOLEMA denkt dat alle beetjes helpen, maar het blijft een druppel op een gloeiende plaat. Er moet meer gebeuren dan alleen een papieren werkelijkheid en regelingen met een heel klein meetbaar effect. Lid ASLAMI concludeert dat JA21 het plan niet heeft gelezen en de voorgestelde maatregelen niet tot zich heeft genomen. Deze zijn namelijk groot, impactvol en vooruitstrevend en het is voor het eerst dat zo ver wordt gegaan. JA21 doet de ambtenaren, het college en alle betrokkenen tekort en dit betreurt hij. Lid MOLEMA stelt dat kleinschalige zorgwoningen nodig zijn, alternatieven die echt aansluiten bij de behoeften. JA21 heeft eerder al gepleit voor de terugkeer van het bejaardentehuis en dit idee verdient herwaardering. De oplossing is meer bouwen, sneller bouwen en ruimte voor initiatieven. De wethouder wordt gevraagd of zij bereid is de vastgelopen aanpak los te laten en echt werk te maken van structurele doorstroom met behoud van keuzevrijheid voor bewoners.
Lid TAJ is heel trots op het beleid, omdat de conclusie is dat bouwen alleen niet de oplossing is. Een aantal commissies geleden is een gebiedsprofiel ontvangen op aandringen van onder andere GL waarin duidelijk zichtbaar is dat in sommige wijken mensen in veel te kleine woningen wonen en ouderen juist in te grote woningen. Met dit offensief kan ervoor worden gezorgd dat mensen in een prettige en passende woning een thuis kunnen vinden. GL staat achter het beleid dat meer is dan alleen sociale huurwoningen, maar waarbij de hele volkshuisvesting is betrokken. Lid VON GERHARDT hoort lid Taj zeggen dat mensen passend moeten gaan wonen. Zoals lid Alberts stelde, moet dit op vrijwillige basis gebeuren. Wil GL mensen dwingen om kleiner en passender te gaan wonen of blijft het een vrije keuze? Lid TAJ zegt dat uiteraard niemand wordt gedwongen om te verhuizen. Er wordt een optie geboden en met het nieuwe beleid worden de mogelijkheden verruimd voor mensen die willen verhuizen. Lid VON GERHARDT adviseert lid Taj om in dat geval niet het woord moeten te gebruiken, omdat dit verwarring kan veroorzaken. Op vrijwillige basis wordt ook door lid Von Gerhardt ondersteund. Lid TAJ weet dat in Nieuw-West al gebruik wordt gemaakt van doorstroomcoaches. Hoe loopt dit en wanneer kan dit breder worden ingezet in de stad? Ouderen willen graag in hun eigen wijk blijven wonen.
Hoe kan dit mogelijk worden gemaakt en is het een idee om juist eerder te kijken naar de doorstroming van ouderen en al een initiatief te starten voor 50-plussers? Via een Buurtfunda zouden bewoners sneller een woning kunnen kopen in hun eigen buurt. Lid IHAMMANEN maakt zich ook zorgen over het woningtekort in de stad. Naast het toevoegen van woningen is het verbeteren van doorstroming een van de belangrijkste knoppen waaraan gedraaid kan worden. DENK juicht de voorgestelde maatregelen toe. In het rapport worden veel vragen beantwoord en mogelijkheden binnen de bestaande woningvoorraad zijn onderzocht. Huishoudens op basis van passendheid zijn in zes groepen verdeeld, maar de groep gezinnen of stellen met kinderen die fysiek krap wonen,
12
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
zijn niet meegenomen. Waarom niet? Huurbevriezing zal de doorstroming van deze groep nog meer belemmeren. Op dit moment woont 35% van de gezinnen in een sociale huurwoning de woning die te klein wordt ervaren. Wonen in te kleine woningen belemmert de kansen van kinderen. Huisbewaring wordt op dit moment toegestaan voor de periode van een jaar met een eenmalige verlenging van nog een jaar. Jongeren die via huisbewaring tijdelijk onderdak vinden, volgen vaak een voltijdse opleiding of een leertraject met een gemiddelde duur van drie tot vijf jaar. Het ontbreken van stabiele huisvesting vergroot de kans op studieuitval, schulden of dakloosheid. Het voorstel is om in samenwerking met woningcorporaties en relevante partners de maximale duur van huisbewaring te verruimen van 1+1 jaar naar maximaal 5 jaar als de onderhuurder aantoonbaar een voltijdse opleiding of leerwerktraject volgt. Kan de wethouder onderzoeken of dit een mogelijkheid geeft om de doorstroom te bevorderen? Steeds meer Amsterdammers wonen met meerdere generaties in een huis vanwege het woningtekort. Innovatieve woonconcepten zoals flexibele wooneenheden in tuinen of op eigen terrein kunnen wellicht bijdragen aan de doorstroming. In hoeverre is dit al mogelijk? Er wordt veel gesproken over het verbeteren van doorstroming, maar bijna niet over de schaarste van woningen.
De schaarse woningen die worden opgeleverd, kunnen voor een deel worden gereserveerd voor de lokale inwoners om te kunnen doorstromen. Hier en daar worden woningen gebouwd door ontwikkelaars, maar de vraag is voor wie wordt gebouwd. Steeds vaker worden woningen gebouwd door private partijen en deze woningen gaan vaak aan de neus van Amsterdammers voorbij die jaren op een wachtlijst staan en gaan naar mensen van buiten de stad of mensen met voldoende geld. Hoe kan de gemeente voorkomen dat deze woningen niet via particuliere partijen Amsterdammers passeren? Houden zij zich aan de Amsterdamse Huisvestingsverordening zoals woningcorporaties dit horen te doen, met name als het gaat om voorrang voor lokale bewoners? College Wethouder PELS concludeert dat er een brede meerderheid is voor het initiatief en dit is een duidelijk signaal naar de stad dat de gemeente mensen graag willen helpen. Als mensen ergens prettig wonen en geen behoefte hebben aan verhuizen, wordt niemand gedwongen. De focus ligt bij mensen die geholpen willen worden. Er moet rekening mee worden gehouden dat in de toekomst een zorgvraag kan ontstaan. Gezien het aantal voorrangsregelingen dat er al is, zouden nog meer regelingen Woningnet complex maken. Beter kan worden ingezet op maatwerk van corporaties die ook hebben aangegeven hier graag mee aan de slag te gaan.
In de Huisvestingsverordening van 2026 wordt al een aantal zaken opgenomen om splitsing te versimpelen en het beleid eenduidiger te maken. Voor het inhoudelijke gesprek over splitsingsbeleid wordt gedacht aan de verordening voor 2027. Ideeën van raadsleden hiervoor zijn van harte welkom. In het doorstroomoffensief wordt breder gekeken dan alleen sociale huur. Op Woningnet staan inderdaad niet altijd foto’s van de binnenkant van een huis. De corporaties hebben aangegeven dat het niet altijd mogelijk is om foto’s te maken, omdat er bijvoorbeeld nog een huurder in zit of omdat het om nieuwbouw gaat. De wethouder zal het signaal wel meenemen naar het volgende gesprek met de corporaties in het licht van het huidige puntensysteem. Lid ASLAMI wijst erop dat er bij nieuwbouwwoningen wel degelijk render foto’s beschikbaar zijn van hoe een woning eruit komt te zien op het moment dat deze wordt opgeleverd. Het is inderdaad goed om dit in de puntentelling mee te nemen, omdat het afwijzen van een woning allerlei gevolgen heeft. Wethouder PELS is het eens met deze opmerking en zij zal het signaal bij de corporaties afgeven dat de raad graag ziet dat er foto’s worden toegevoegd indien mogelijk.
13
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Lid TAJ vraagt of de wethouder ook het signaal wil meegeven dat op Woningnet soms verkeerde informatie staat zoals een foto die niet bij een woning hoort. Wethouder PELS zal dit signaal ook overbrengen. De doorstroming richt zich op de bestaande bouw en er zal goed bekeken worden hoe doelgroepen geprogrammeerd kunnen worden en het bouwen voor wie moet onderdeel zijn van onderzoek. Lid MOLEMA vraagt of de wethouder kan aangeven wat de stand van zaken is met betrekking tot de Lang Leven Thuisflats. Wethouder PELS zal deze vraag doorspelen aan wethouder Scholtes die hierover gaat. De splitsingscoaches in Nieuw-West bevallen zeer goed en vanaf deze plaats complimenteert de wethouder de twee dames die uit de buurt komen met hun inzet zeer belangrijke werk doen. Bij de uitrol wordt begonnen waar de hoogste urgentie zit en dit jaar wordt als eerste gestart met de rolstoelwoningen. Een Buurtfunda is een leuk idee en in een pilot is een dergelijk initiatief uitgevoerd waarbij de buurt dit platform zelf heeft opgezet. Hiervan kan worden geleerd en bekeken hoe buurtorganisaties hierin gefaciliteerd kunnen worden. Kinderen zijn expliciet opgenomen in het doorstroomoffensief en de wethouder ziet dit als middel om kansengelijkheid te bevorderen. Het is belangrijk dat kinderen bijvoorbeeld een rustige plek hebben om huiswerk te maken.
Lid IHAMMANEN leest in het rapport dat zes groepen zijn benoemd en kinderen maken hier geen deel van uit. Wethouder PELS legt uit dat het om een kleine groep ging ten opzichte van eenpersoonshuishoudens. Het college heeft er echter alsnog voor gekozen om hier wel een doelgroep van te maken. De ambtenaren zijn graag bereid om informatie over huisbewaring te verstrekken, zodat een voorstel kan worden gedaan om het beleid met betrekking hiertoe te wijzigen. Met betrekking tot flexibele wooneenheden is het staand beleid dat voorkomen moet worden dat dit tot verrommeling leidt. Hierover zou het gesprek met de wethouder Ruimtelijke Ordening gevoerd kunnen worden. Helaas kunnen particuliere verhuurders niet op dezelfde manier worden gehouden aan afspraken als corporaties. Wel wordt het gesprek aangegaan en doorstroming is hier zeker onderdeel van. Het zou helpen als de wet hier sturender in zou zijn. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 5. Raadsinformatiebrief over de voorlopige opzet escalatieladder vakantieverhuur (VN2025-005881) De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 5 is geagendeerd op verzoek van lid Aslami (D66). Bij het punt zijn geheime stukken toegevoegd die niet in de openbaarheid besproken kunnen worden. Er is geen behoefte aan om deze in de bespreking te betrekken.
Eerste termijn Lid ASLAMI dankt het college en de ambtenaar voor de duidelijke brief en analyse. D66 stelt dat wonen een recht is en niet is bedoeld als verdienmodel. Verhuurders op platforms als Airbnb zijn niet meer dezelfde hosts als in het verleden en het maximale aantal van dertig dagen per jaar kan niet worden gezien als een verdienmodel. Veel Amsterdammers verhuren hun woning vooral om rond te kunnen komen. In bepaalde stadsdelen stijgt vakantieverhuur, maar de overlast daalt en in andere delen van de stad is dit andersom. Hoe kijkt het college hiernaar?
14
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
In Noord blijkt dat de sociale cohesie stijgt op het moment dat sprake is van vakantieverhuur. Waarom wordt dit niet meegenomen? Lid LOCHTENBERG verwijst naar het vonnis van mei 2023 van de RvS over de vorige escalatieladder. Het totale verbieden in wijken is een vergaande maatregel die alleen is toegestaan als hier goede redenen voor zijn. De RvS roept op om naar minder vergaande maatregelen te zoeken, zoals het intrekken van vergunningen bij overlast. Onderbouwing moet zijn gebaseerd op voldoende bruikbare gegevens en deze waren niet aanwezig. In de nieuwe escalatieladder ziet lid Lochtenberg hetzelfde. Hij vreest dat deze ook over vier jaar eindigt in de prullenbak van de RvS. Kan de wethouder aangeven hoe de nieuwe escalatieladder en de motivering hierbij wel voldoet aan de eisen van de RvS? Lid ALBERTS zegt dat de SP het voorstel van het college steunt. Lid MOLEMA ziet dat het doel van een halvering naar vijftien dagen per jaar en zelfs een tijdelijke stop op vakantiehuur de leefbaarheid moet verbeteren. In de praktijk raken deze maatregelen vooral Amsterdammers die hun woning incidenteel willen verhuren om wat extra inkomen te genereren. Het echte probleem van massatoerisme wordt niet aangepakt. Coffeeshops en toeristenkroegen zorgen al jaren voor structurele overlast, maar het college durft de discussie hierover niet aan.
Waarom wordt vakantieverhuur keer op keer als zondebok gekozen? Wat betekent dit voor de bewoners in twaalf wijken die straks een deel van hun inkomen zien verdwijnen? Is het college bereid hen te compenseren en op basis waarvan claimt de wethouder dat vakantieverhuur de grootste veroorzaker van overlast is als hier geen hard bewijs voor is? Lid TAJ zegt dat GL blij is met de escalatieladder en ook met het opnemen van verbodswijken als laatste redmiddel. Om de twee jaar wordt gekeken naar de grenswaarden. Hoe wordt voorkomen dat twee jaar moet worden gewacht op een nieuwe meting als een buurt net onder de grenswaarde zit? Kan in de factsheet ook de overlast door hotels worden opgenomen? Lid BROERSEN sluit zich aan bij de bijdragen van D66 en CDA. De vraag van GL over de overlast van hotels vindt zij interessant. Zij vraagt zich af of de ervaren overlast die wordt geschetst daadwerkelijk wordt veroorzaakt door vakantieverhuur of ook door andere verhuurders en dit geldt ook voor de ervaren overlast met betrekking tot leefbaarheid. De vraag die is opgenomen om dit laatste te meten is verre van duidelijk. Is de wethouder bereid om deze aan te scherpen, zodat er geen verwarring kan ontstaan met andere soorten van verhuur? De meest recente data zijn van 2023.
Wanneer zijn nieuwe data beschikbaar? College Wethouder PELS licht toe dat met het beleid de leefbaarheid centraal is gesteld. Enerzijds is het belangrijk dat er woningen zijn om in te wonen, anderzijds dat de woonomgeving prettig moet zijn. De ingrepen op vakantieverhuur laten zien dat deze duidelijk een positief effect hebben gehad op de leefbaarheid, maar nog niet in alle buurten. En mensen uit deze gebieden vragen om hulp om de overlast verder te beperken. Naar aanleiding van cijfers kan worden gesteld dat toeristische verhuur een onderdeel is van de overlast. Het causaal verband van vakantieverhuur en sociale cohesie is moeilijk vast te stellen. De komende jaren zullen de effecten gemonitord blijven worden. De escalatieladder voldoet volgens het college nu wel aan de eisen van de RvS omdat deze trapsgewijs is ingezet en verschillende stappen worden gevolgd voordat tot een totaalverbod wordt overgegaan. Wethouder Mbarki is verantwoordelijk voor het toeristenbeleid. Lid LOCHTENBERG vraagt hoe groot de wethouder de kans inschat dat burgers die de escalatieladder aanvechten, winnen.
15
Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 21 mei 2025
WV
Wethouder PELS antwoordt dat de juristen goed hebben gekeken naar de escalatieladder. Het beleid zou in haar ogen goed standhouden, maar aangezien zij geen jurist is kan zij geen uitspraken doen over kansen bij een rechter. Het elke twee jaar meten van de grenswaarden hoort bij de uitspraak van de rechter en is ook belangrijk om rust te creëren op dit dossier. De onderzoeksgegevens zijn nodig voor het zetten van een volgende stap. Voor sommige mensen in de buurt zal dit voelen alsof er niet genoeg wordt gedaan en daarom wordt ook vol ingezet op extra en gerichte handhaving in buurten waar veel overlast is. Hotels zijn niet meegenomen, omdat het hier gaat om vakantieverhuur en volkshuisvesting. De wethouder zal haar collega vragen om te reageren op de vraag over hotels. Volgens het college zijn de juiste data gebruikt, omdat er niet veel verschil blijkt te zijn tussen de jaren met betrekking tot vakantieverhuur. Tweede termijn Lid LOCHTENBERG wil onderzoeken of via 14020 kan worden doorverbonden naar overlastnummers van verhuurplatforms en of het mogelijk is om het vierpersonencriterium te flexibiliseren voor gezinnen met kinderen. Wethouder PELS zegt dat het overlastnummer van Airbnb kan worden doorgegeven bij 14020.
Coördinatie hierop is lastig, omdat het tot nu toe lastig is gebleken om constructieve gesprekken te voeren met Airbnb over maatregelen die zij zelf zou kunnen nemen om overlast tegen te gaan. De wethouder hoopt op verbetering, omdat vanaf volgend jaar data gedeeld moeten worden. De regels voor het personencriterium zijn duidelijk voor alle Amsterdammers en de wethouder ziet geen ruimte om hier flexibiliteit in aan te brengen. Lid LOCHTENBERG verzoekt om het onderwerp door te geleiden naar de raad. De VOORZITTER stelt dat het wordt geagendeerd in de raadsvergadering van 9 juli. 6. Raadinformatiebrief resultaten handhaving wonen 2024 (VN2025-005883) Agendapunt 6 wordt afgevoerd. 7. De opkomst van de shortstaycontracten als middel om de huurwet te omzeilen (VN2025-005884) Agendapunt 7 wordt doorgeschoven naar de volgende vergadering. Sluiting De VOORZITTER dankt de aanwezigen en sluit de openbare commissievergadering om 11.30 uur. De volgende vergadering is op woensdag 25 juni 2025.
16